II SAB/Lu 124/21
WyrokWSA w Lublinie2021-12-28
Skład orzekający: Jerzy Parchomiuk, Joanna Cylc – Malec, Bogusław Wiśniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przedsiębiorstwo energetyczne, odmawiając udostępnienia decyzji administracyjnej będącej podstawą lokalizacji sieci elektroenergetycznej na nieruchomości prywatnej, pozostaje w bezczynności w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej, jeśli wnioskodawca domaga się tej decyzji w celu dochodzenia swoich indywidualnych roszczeń związanych z naruszeniem prawa własności?Ratio decidendi
Przedsiębiorstwo energetyczne nie pozostaje w bezczynności, odmawiając udostępnienia decyzji administracyjnej będącej podstawą lokalizacji sieci elektroenergetycznej na nieruchomości prywatnej, jeśli wnioskodawca domaga się tej decyzji w celu dochodzenia swoich indywidualnych roszczeń związanych z naruszeniem prawa własności. W takiej sytuacji żądana informacja nie ma charakteru informacji publicznej, a jej udostępnienie w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej byłoby nadużyciem prawa służącym zaspokojeniu czysto prywatnych interesów.Stan faktyczny
Skarżący Z. A. wniósł skargę na bezczynność P. D. S.A. w przedmiocie udostępnienia kserokopii decyzji administracyjnej będącej podstawą lokalizacji sieci elektroenergetycznej na jego nieruchomości. Skarżący twierdził, że urządzenia energetyczne naruszają jego prawo własności i domagał się od Spółki usunięcia urządzeń lub zawarcia umowy służebności przesyłu. Spółka odmówiła udostępnienia decyzji, powołując się na tajemnicę przedsiębiorstwa oraz argumentując, że żądanie skarżącego ma charakter prywatny i służy dochodzeniu jego indywidualnych roszczeń.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Parchomiuk Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc – Malec (sprawozdawca) Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 28 grudnia 2021 r. sprawy ze skargi Z. A. na bezczynność P. D. S..A.. z siedzibą w L. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę.
Z. A. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na bezczynność [...] polegającą na nieudostępnieniu mu informacji publicznej na wniosek z [...] lutego 2021 r., tj. nieprzekazaniu kserokopii decyzji administracyjnej będącej podstawą lokalizacji sieci elektroenergetycznej na nieruchomości skarżącego.
W obszernym uzasadnieniu wyjaśnił, że jest współwłaścicielem działki nr [...], położonej w Starostwo [...], która została następnie podzielona m.in. na działki nr [...] i nr [...], na których znajduje się słup podwójny wysokiego napięcia oraz przebiega linia napowietrzna, których właścicielem jest [...] Istniejące urządzenia ograniczają skarżącemu prawo własności, dlatego w dniu [...] października 2020 r. skarżący wezwał Spółkę do usunięcia urządzeń proponując jednocześnie zawarcie umowy odpłatnej służebności przesyłu. W piśmie z [...] listopada 2020 r. Spółka podniosła, że niezbędne jest dostarczenie przez skarżącego dokumentów potwierdzających jego tytuł prawny do nieruchomości oraz dokumentów opisujących działkę i obrazujących przebieg urządzeń energetycznych względem jej granic; Spółka poprosiła także o dołączenie wypisu z rejestru gruntów i mapy zasadniczej dotyczącej przedmiotowej działki. W odpowiedzi skarżący wskazał m.in., że pełna dokumentacja prawna i techniczna dotycząca spornego urządzenia na jego działkach, powinna być w zasobach Spółki, a więc skoro Spółka tej dokumentacji nie posiada, to nie można wykluczyć, że doszło do sankcjonowanego naruszenia prawa. Podniósł, że we własnym zakresie uzyskał ze Starostwa Powiatowego w Z. W. mapę zasadniczą obejmującą m.in. jego działki, a następnie wraz ze wskazanym na wstępie wnioskiem z [...] lutego 2021 r., w tym o przesłanie kserokopii decyzji administracyjnej będącej podstawą lokalizacji sieci elektroenergetycznej na jego nieruchomości, przedstawił Spółce mapę. W odpowiedzi na ten wniosek Spółka w piśmie z [...] marca 2021 r. wskazała, że żądane informacje objęte są tajemnicą przedsiębiorstwa i nie są udostępnianie na wniosek.
Zdaniem skarżącego, Spółka nie udostępniając mu wskazanej decyzji, pozostaje w bezczynności. Wskazał na dotychczasowe stanowisko WSA w Lublinie, (sygn. akt II SAB/Lu 85/13), że w przypadku nieotrzymania od przedsiębiorstwa energetycznego dokumentów dotyczących sieci energetycznej na cudzej nieruchomości skarga na bezczynność jest uzasadniona, gdyż dokumenty takie mają charakter informacji publicznej, zaś Spółka [...] jest podmiotem zobowiązanym do ich udostępnienia w myśl art. 4 ust.1 pkt 5 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2019r., poz. 1429 ze zm.) dalej jako "u.d.i.p.".
Skarżący za nieuzasadnione uznał stanowisko Spółki, że sporne informacje nie mogły zostać udostępnione, gdyż obejmują one informacje stanowiące tajemnicę przedsiębiorstwa. Podniósł, że dla uznania określonej informacji za tajemnicę przedsiębiorcy (art. 5 ust. 2 u.d.i.p.) należy wykazać, że przedsiębiorca podjął niezbędne kroki mające na celu zachowanie jej w poufności, a tego Spółka [...] nie wykazała.
W odpowiedzi na skargę Spółka wniosła o jej oddalenie.
Spółka potwierdziła przedstawiony przez skarżącego stan faktyczny: skarżący wraz z B. A. wezwali Spółkę do usunięcia spornych urządzeń naruszających ich prawo własności tj. słupa energetycznego i linii napowietrznej, znajdujących się na działce o nr [...], położonej w Starostwie [...] oraz do zapłaty kwoty [...]zł tytułem wynagrodzenia za korzystanie z tej nieruchomości. Jednocześnie wskazywali, że w przypadku braku polubownego zakończenia sprawy konieczne będzie wystąpienie z powództwem negatoryjnym na drogę sądową. W ocenie Spółki, powyższe żądanie zawierało indywidualne roszczenia skarżącego wobec Spółki związane z posadowionymi urządzeniami elektroenergetycznymi. Skarżący domagał się też od Spółki ustanowienia służebności przesyłu w związku z tymi urządzeniami za wynagrodzeniem [...] zł rocznie z zastrzeżeniem, że wystąpi z takim żądaniem na drogę postępowania cywilnego. Pomiędzy stronami trwała wymiana korespondencji i stanowisk w sprawie, w tym m.in. w piśmie z [...] lutego 2021r. skarżący, przedstawiając Spółce dokumenty dotyczące położenia spornych urządzeń elektroenergetycznych na jego działce oraz inne informacje dotyczące działki, zażądał od Spółki przesłania mu kopii decyzji administracyjnej będącej podstawą lokalizacji sieci elektroenergetycznej na jego nieruchomości. Spółka w piśmie z [...] marca 2021r. wyjaśniła skarżącemu, że nabyła poprzez zasiedzenie służebność gruntową o treści odpowiadającej służebności przesyłu oraz odmówiła udostępnienia kopii decyzji administracyjnej będącej podstawą lokalizacji spornego fragmentu sieci elektroenergetycznej z uwagi na tajemnice przedsiębiorstwa.
Odnosząc się do skargi na bezczynność Spółka stoi na stanowisku, że w świetle zebranej dokumentacji skarżący faktycznie zmierza do uzyskania dokumentacji w celu podjęcia kolejnych kroków prawnych w celu usunięcia spornych urządzeń z jego nieruchomości (ew. dochodzenia roszczeń finansowych od Spółki). W związku z tym – zdaniem Spółki- nie może on żądać tych dokumentów w trybie przepisów u.d.i.p. Jego żądanie należy oceniać w kontekście jego sporu ze Spółką, co oznacza, że skarżący ma subiektywny interes w udostępnieniu informacji, który w świetle obecnie kształtującego się orzecznictwa sądów administracyjnych nie uzasadnia udostępnienia informacji w trybie u.d.i.p. Żądanie to należy potraktować jako próbę nadużycia prawa do informacji (tak: wyrok NSA z 28 lipca 2021 ., sygn. akt III OSK 3943/21). W ocenie Spółki, wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczy konkretnej, indywidualnej sprawy skarżącego, co pozbawia go waloru informacji publicznej. Przedmiotem tego wniosku nie jest bowiem problem, czy też kwestia, która to ma znaczenie dla większej ilości osób (poza skarżącym i pozostałymi współwłaścicielami nieruchomości), czy też dla funkcjonowania organów państwa. W doktrynie rozróżnia się podział na sprawy prywatne (niepubliczne) oraz sprawy publiczne, do których to znajduje zastosowanie ustawa o dostępie do informacji publicznej (G. Sibiga, Dostęp do informacji publicznej, s. 5). Sprawą publiczną nie jest zatem konkretna, indywidualna sprawa danej osoby lub też podmiotu niebędącego władzą publiczną lub innego podmiotu wykonującego zadania publiczne (M. Bidziński, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, 2018). Prawo do informacji publicznej nie może więc służyć zaspokojeniu indywidualnych potrzeb wnioskodawcy w ramach prywatnych sporów, konfliktów i w takiej sytuacji nie podlega ochronie prawnej, również w postępowaniu sądowoadministracyjnym (tak: wyrok WSA w Białymstoku z 25 marca 2021r., sygn. akt II SA/Bk 169/21). Za niedopuszczalne przyjmuje się czynienie z ustawy o dostępie do informacji publicznej środka służącego zaspakajania czysto prywatnych spraw. Jednoznacznie wskazuje się w orzecznictwie, że z żądania udostępnienia informacji publicznej wynikać musi interes obiektywny, a nie subiektywny, co potwierdza obszerne orzecznictwo (np. wyroki NSA: z 28 lipca 2021 r., sygn. akt; III OSK 3943/21; z 14 lipca 2020 r., sygn. akt I OSK 2817/19; z 27 maja 2020 r., sygn. akt I OSK 1601/19).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zasady udzielania informacji publicznej reguluje powołana wyżej ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (u.d.i.p.), która definiuje zarówno pojęcie "informacji publicznej" (art. 1 ust. 1, art. 6 ust. 1 i 2), jak i podmioty zobowiązane do jej udzielenia (art. 4 ust. 1 - 3) oraz tryb jej udostępniania i ograniczenia w tym zakresie.
W sprawie niniejszej nie ulega wątpliwości, że [...] jako podmiot wykonujący zadania publiczne, jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej. Jak wskazuje się w orzecznictwie, dostęp do zasobów energetycznych ma podstawowe znaczenie z punktu widzenia zarówno poszczególnych jednostek, jak i całego społeczeństwa, w tym także z perspektywy suwerenności i niepodległości państwa. Obowiązki w tym zakresie są realizowane zarówno przez organy administracji publicznej jak i przez inne podmioty. Do tych ostatnich należą również przedsiębiorstwa energetyczne. Stąd też dystrybucja energii elektrycznej i inne zadania wykonywane przez przedsiębiorstwo energetyczne, właśnie ze względu na znaczenie energii elektrycznej dla rozwoju cywilizacyjnego i poziomu życia obywateli, są zadaniami publicznymi w rozumieniu art. 4 u.d.i.p. W efekcie, działalność przedsiębiorstwa energetycznego jako operatora systemu dystrybucyjnego, którego obowiązki wymienia art. 9c ust. 3 ustawy Prawo energetyczne dotyczy spraw publicznych w rozumieniu art. 4 u.d.i.p. oznacza to, że [...] jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej.
Zgodnie zaś z art. 1 ust. 1 u.d.i.p. informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych. Jedynie publiczny charakter żądanej informacji uzasadnia przekonanie, że podmiot obowiązany do udostępnienia informacji publicznej pozostaje w bezczynności (por. wyrok NSA z 10 stycznia 2007 r., I OSK 50/06, Lex 291197, wyrok NSA z 22 czerwca 2010 r., I OSK 385/10). Ustawa o dostępie do informacji publicznej nie może być natomiast podstawą do otrzymania informacji we własnej sprawie. Określenia pojęcia "sprawa publiczna" powinno się dokonywać na podstawie kryterium interesu ogólnego i jednostkowego. Sprawami publicznymi nie będą zatem konkretne i indywidualne sprawy określonej osoby lub podmiotu. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalił się pogląd, że pisma składane w indywidualnych sprawach przez podmioty, których interesów sprawy te dotyczą, nie mają waloru informacji publicznej. Ich przedmiotem nie jest problem, czy kwestia, która ma znaczenie dla większej ilości osób, czy grup obywateli, lub jest ważna dla funkcjonowania organów państwa. Przedmiotem takiego pisma jest realizacja lub ochrona indywidualnych interesów podmiotu, który pismo to składa. Wobec tego pismo takie nie dotyczy sprawy publicznej i nie powinno być udostępniane w trybie u.d.i.p. Podobnie nie można przy pomocy ustawy o dostępie do informacji publicznej starać się o uzyskanie informacji w swojej własnej sprawie (por. wyroki NSA z 28 października 2009 r. I OSK 545/09; z 18 listopada 2009 r., I OSK 947/09; z 9 października 2010 r., I OSK 173/09; z 7 marca 2012 r., I OSK 2265/11; z 21 czerwca 2012 r., I OSK 769/12; z 17 lipca 2012 r., I OSK 846/12; z 10 października 2012 r., I OSK 1500/12; z 24 października 2012 r., I OSK 1284/11; z 30 października 2012 r., I OSK 1696/12). Ustawa o dostępie do informacji publicznej nie może być nadużywana i wykorzystywana w czysto prywatnych sprawach. Z żądania udostępnienia informacji publicznej musi wynikać interes obiektywny, a nie subiektywny (por. wyrok NSA z 20 września 2018 r., I OSK 1359/18).
Wniosek skarżącego z [...] lutego 2021r. dotyczy udostępnienia decyzji administracyjnej będącej podstawą lokalizacji sieci elektroenergetycznej na nieruchomości skarżącego. Decyzja taka może zawierać treści wskazujące na wykonywanie przez przedsiębiorstwo przesyłowe (np. Spółkę [...]) zadań publicznych (powierzonych jej przez Państwo), a zatem może być potraktowana jako informacja publiczna. Jednak ocena taka - w świetle przedstawionych wyżej poglądów – zależy od okoliczności danej sprawy.
W ocenie Sądu okoliczności niniejszej sprawy jednoznacznie wskazują, że celem skarżącego jest uzyskanie informacji i dowodów w jego indywidualnej sprawie, służącej jego prywatnemu interesowi, nie mającej nic wspólnego ze sprawą publiczną, a ponadto - co należy podkreślić – interesu sprzecznego z interesem Spółki, od której domaga się wydania spornej decyzji. Skarżący podnosi, że wykonanie przez Spółkę na jego nieruchomości fragmentu sieci elektroenergetycznej (słupa i przewodów napowietrznych) narusza jego prawo własności, za co domaga się od Spółki także stosownego odszkodowania. Nie ulega wątpliwości, że jego żądanie nie dotyczy sprawy publicznej, lecz jego prywatnej sprawy. Informacja (decyzja) w okolicznościach niniejszej sprawy nie może być więc uznana za informację publiczną (dokument urzędowy, zawierający informacje o sposobie wykonywania zadań publicznych przez Spółkę). Spółka nie miała więc obowiązku jej udostępnienia, a w konsekwencji nie można jej zarzucić bezczynności. Bezczynność miałaby miejsce tylko wówczas, gdyby wniosek dotyczył informacji publicznej, a jednocześnie Spółka nie podjęłaby określonych w u.d.i.p. czynności. Taka sytuacja natomiast w niniejszej sprawie nie zachodzi. Skoro bowiem objęta wnioskiem informacja nie ma charakteru informacji publicznej, to Spółka miała obowiązek wyłącznie odniesienia się na piśmie do tego wniosku i wyjaśnienia, że informacja nie podlega udostępnieniu w trybie u.d.i.p. Również kwestia ewentualnej ochrony tajemnicy przedsiębiorstwa Spółki nie ma znaczenia w niniejszej sprawie, skoro żądane dokumenty nie mają charakteru informacji publicznej.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019r., poz.2325 ze zm.). Sąd oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło