II SAB/Lu 127/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Parchomiuk (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Grymuza Asesor sądowy Bartłomiej Pastucha po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 3 października 2023 r. sprawy ze skargi J. M. na bezczynność Burmistrza Miasta Lubartów w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. stwierdza, że Burmistrz Miasta Lubartów dopuścił się bezczynności w sprawie rozpatrzenia wniosku skarżącego z dnia 6 lipca 2023 r. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej; II. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania Burmistrz Miasta Lubartów do załatwienia wniosku wskazanego w pkt I; IV. zasądza od Burmistrza Miasta Lubartów na rzecz J. M. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Pismem z 14 października 2022 r. J. M. (dalej jako: skarżący), złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na bezczynność Burmistrza Lubartowa (dalej jako: organ) w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Skarżący zarzucił naruszenie art. 61 Konstytucji RP oraz art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r., poz. 902, ze zm.; dalej jako: u.d.i.p.), poprzez błędne zastosowanie polegające na nieudostępnieniu na wniosek skarżącego informacji publicznej, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej lub w centralnym repozytorium. Mając na uwadze tak sformułowane zarzuty skarżący wniósł o zobowiązanie organu do załatwienia wniosku o udostępnienie informacji publicznej oraz o zasądzenie od organu zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu skarżący wskazał, że w dniu 6 lipca 2023 r. wystąpił do organu z wnioskiem o przesłanie drogą elektroniczną (e-PUAP) następujących informacji: (1) informacji na temat działań zrealizowanych i zaplanowanych w przedmiocie organizacji ruchu na ul. O. w L. w okresie od 16 grudnia 2022 r. do dnia odpowiedzi na wniosek; (2) elektronicznej wersji dokumentów wytworzonych w związku z tymi działaniami, jak również otrzymanej i wysłanej korespondencji. Do dnia wniesienia skargi Burmistrz nie zareagował na wniosek w żaden sposób. W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego lub o oddalenie skargi. W uzasadnieniu organ wskazał, że pismem z 2 sierpnia 2023 r. udzielił skarżącemu odpowiedzi na wniosek z 6 lipca 2023 r. Organ podniósł, że nieprawidłowości w funkcjonowaniu systemu e-PUAP, spowodowane przyczynami technicznymi, a nie celowym działaniem, spowodowały, że wiedzę o wniosku skarżącego organ uzyskał dopiero w dniu 24 lipca 2023 r. Podniesiono także, że wniosek był skierowany do Urzędu Miasta, a nie do Burmistrza, nie zawierał podstawy prawnej, stanowił wniosek, o którym mowa w art. 241 k.p.a. Pomimo, że organ nie posiadał żądanej informacji, udzielił odpowiedzi na wniosek. W piśmie procesowym z 29 sierpnia 2023 r. skarżący zakwestionował kwalifikację prawną jego wniosku przyjętą w odpowiedzi na skargę oraz zmodyfikował żądanie skargi w ten sposób, że wystąpił o stwierdzenie bezczynność na datę przekazania skargi. Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2020 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634; dalej jako: p.p.s.a.). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż Burmistrz Lubartowa dopuścił się bezczynności w zakresie rozpatrzenia wniosku skarżącego z 6 lipca 2023 r. Należy przy tym nadmienić, że w petitum skargi wskazano błędną datę wniosku (7 sierpnia 2022 r.), prawidłowa data została podana w uzasadnieniu. W świetle regulacji zawartych w ustawie o dostępie do informacji publicznej, należy przyjąć, że bezczynność podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej będzie miała miejsce w sytuacji, w której podmiot ten w ustawowo określonym terminie nie podejmie w odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji żadnej z czynności określonych w przepisach ustawy o dostępie do informacji publicznej, tj. nie udostępni informacji publicznej w formie czynności materialno-technicznej w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.), nie wyda decyzji o odmowie udostępnienia żądanej informacji publicznej albo o umorzeniu postępowania (art. 16 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 1 i 2 u.d.i.p.), nie powiadomi pisemnie wnioskodawcy o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i nie wskaże, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie (art. 14 ust. 2 u.d.i.p.). W sprawie bezsporne jest, że informacje żądane przez skarżącego mają charakter informacji publicznej, a Burmistrz Lubartowa jest podmiotem zobowiązanym do ich udostępnienia. Stosownie do art. 1 ust. 1 i u.d.i.p. informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 u.d.i.p. Informacją publiczną jest każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. Taki charakter bezsprzecznie mają informacje dotyczące organizacji ruchu drogowego na drogach publicznych, w tym, jak wskazano w treści wniosku skarżącego: "zrealizowanych i zaplanowanych w przedmiocie organizacji ruchu na ul. O. w L. ([...]) w okresie od 16 grudnia 2022 r. do dnia odpowiedzi na wniosek" oraz dokumenty wytworzone w związku z tymi działaniami. Wobec powyższego organ powinien był załatwić wniosek skarżącego w trybie i terminie przewidzianym w u.d.i.p. Udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki i nie później niż w terminie 14 dni (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.) w sposób i w formie zgodnej z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot zobowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób w formie określonych we wniosku. Biorąc pod uwagę datę złożenia wniosku (6 lipca 2023 r.; k. 14 akt sądowych), odpowiedzi należało udzielić w terminie do 20 lipca 2023 r. Jeśli organ z przyczyn opisanych w końcowej części art. 13 ust. 1 u.d.i.p. nie miał możliwości udostępnienia informacji w sposób w formie określonych we wniosku, powinien był o tym powiadomić skarżącego (art. 13 ust. 2 u.d.i.p.). Taka sytuacja nie miała miejsca w rozpoznawanej sprawie. Bezspornym jest, że organ udzielił odpowiedzi na wniosek skarżącego dopiero w dniu 3 sierpnia 2023 r. (k. 22-23 akt sądowych), a zatem już po wniesieniu skargi – 2 sierpnia 2023 r. (k. 2). Z dokumentów przekazanych przez organ wynika, że skarga została przesłania drogą elektroniczną w dniu 29 lipca 2023 r. (k. 15), jednak bez załącznika, przesłanego przez skarżącego 2 sierpnia 2023 r. Tym samym organ dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku skarżącego z 6 lipca 2023 r., udzielając odpowiedzi zbyt późno, z naruszeniem terminu ustawowego, dopiero w następstwie wniesionej przez skarżącego skargi do sądu. Argumentacja organu podniesiona w odpowiedzi na skargę jest chybiona. Po pierwsze, twierdzeniu, że organ dowiedział się o złożeniu wniosku dopiero w dniu 24 lipca 2023 r. przeczy całkowicie treść prezentaty Urzędu Miasta na wydruku wniosku – na prezentacie widnieje data 6 lipca 2023 r. (k. 14). Po drugie, ewentualne problemy w odbiorem dokumentów wnoszonych przez elektroniczną skrzynkę podawczą (jeśli rzeczywiście miały miejsce) obciążają organ. Zgodnie z utrwalonym w orzecznictwie poglądem, skutki trudności, błędów czy nieprawidłowości w zakresie kształtowania i obsługiwania przez organy administracji publicznej oficjalnych systemów służących do komunikacji z tymi organami (np. poczty elektronicznej, systemu ePUAP) nie mogą być przerzucane na korzystających z tych systemów (zob. postanowienie NSA z 5 listopada 2015 r.; wyrok NSA z 16 lutego 2016 r., I OSK 2186/14). Ryzyko nieodebrania przez organ wysłanego do niego przy użyciu środków komunikacji elektronicznej wniosku, skierowanego na oficjalnie podany adres poczty elektronicznej organu, obciąża ten organ, a nie wnioskodawcę (postanowienie NSA z 18 listopada 2015 r. (I OSK 2897/15). Jeżeli takie zasady obowiązują w przypadku wniosków składanych zwykłą pocztą elektroniczną, tym większą staranność organ powinien wykazać przy obsłudze korespondencji kierowanej na elektroniczną skrzynkę podawczą, stanowiącą podstawowe narzędzie komunikacji elektronicznej stron z organem (art. 16 ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne; Dz. U. z 2023 r., poz. 57, ze zm.). Argumenty te mają zatem tym bardziej zastosowanie do obowiązku organu zapewnienia sprawnego funkcjonowania elektronicznej skrzynki podawczej, na którą zostało wniesione podanie skarżącego – wniosek o udostępnienie informacji publicznej. Po trzecie, całkowicie niezrozumiały jest argument podniesiony w odpowiedzi na skargę, dotyczący kwalifikacji pisma skarżącego z 6 lipca 2023 r. jako wniosku w rozumieniu art. 241 k.p.a. Treść pisma nie pozostawiała żadnych wątpliwości co do tego, że jest to żądanie udostępnienia informacji publicznej. Wobec powyższych argumentów, na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Sąd stwierdził, że Burmistrz dopuścił się bezczynności w sprawie rozpatrzenia wniosku skarżącego z 6 lipca 2023 r. (pkt I sentencji wyroku). Wobec ustania bezczynności na dzień rozpatrywania skargi, należało umorzyć postępowanie w zakresie zobowiązania organu do załatwienia wniosku - stosownie do art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. (pkt III sentencji wyroku). Zdaniem Sądu, jakkolwiek organ dopuścił się bezczynności, to jednak z pewnością nie miała ona charakteru rażącego. Uchybienie terminowi rozpatrzenia wniosku jest relatywnie niewielkie, w działaniach organu sąd nie dostrzega przejawów lekceważenia czy próby bezprawnego uchylenia się od wypełnienia ustawowego obowiązku udzielenia informacji publicznej. Nie bez znaczenia jest również fakt, że udostępnianie informacji publicznej, jakkolwiek istotne, nie jest jednak głównym zadaniem organu, a sądowi z urzędu znany jest fakt, że skarżący kieruje setki wniosków dotyczących organizacji ruchu drogowego do organów odpowiedzialnych za zarządzanie drogami publicznymi w całym kraju. Argumenty te uzasadniają rozstrzygnięcie zawarte w punkcie II sentencji wyroku. O kosztach postępowania (pkt III sentencji wyroku) Sąd orzekł na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 1 p.p.s.a., przyznając skarżącemu zwrot kosztów w kwocie obejmującej uiszczony wpis od skargi. Skarżący nie wykazał, aby poniósł inne koszty postępowania, podlegające zwrotowi.