II SAB/Lu 130/25

WyrokWSA w Lublinie2025-11-13

Skład orzekający: Joanna Cylc-Malec, Jacek Czaja, Anna Ostrowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny dopuścił się bezczynności w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej na wniosek skarżącego?
Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu jest bezzasadna, ponieważ organ załatwił wniosek skarżącego w całości, udzielając odpowiedzi na część pytań, odmawiając udzielenia informacji przetworzonej w związku z niewykazaniem interesu publicznego, informując o braku posiadanych informacji lub wskazując, że część pytań nie dotyczy informacji publicznej. Organ przedłużył termin załatwienia wniosku zgodnie z przepisami, a skarga została wniesiona przed upływem tego terminu.
Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Białej Podlaskiej w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Wniosek skarżącego dotyczył szerokiego zakresu pytań związanych ze szczepieniami ochronnymi, ich skutecznością, przypadkami chorób, odczynami poszczepiennymi, a także zgodnością obowiązkowych szczepień z Konstytucją RP. Organ wezwał skarżącego do wykazania interesu publicznego w uzyskaniu informacji przetworzonej, a następnie wydał decyzję o odmowie udzielenia części informacji oraz udzielił odpowiedzi na pozostałe pytania. Skarżący wniósł skargę na bezczynność, zarzucając organowi niewystarczające udzielenie informacji.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec Sędziowie Sędzia WSA Jacek Czaja (sprawozdawca) Asesor sądowy Anna Ostrowska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 13 listopada 2025 r. sprawy ze skargi D. P. na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Białej Podlaskiej w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę. D. P. (strona, skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na bezczynność Inspektor Sanitarny (Inspektor, organ) w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. W uzasadnienia skargi skarżący podniósł, że organ udzielił mu w piśmie z 25 lipca 2025 r. odpowiedzi na wniosek z 17 lipca 2025 r. jedynie w nikłym stopniu. Przesłane przez Inspektora odpowiedzi są w jego ocenie niewystarczające, podobnie jak odesłanie do publikacji, dlatego skarżący wniósł skargę na bezczynność. W odpowiedzi na skargę Inspektor wniósł o jej odrzucenie ewentualnie oddalenie. Jak wynika z akt sprawy, wnioskiem z 17 lipca 2025 r. skarżący zwrócił się do Inspektora o udostępnienie informacji publicznej w następującym zakresie: "1. Ile lat maksymalnie utrzymuje się odporność po podaniu szczepionki osobno dla każdej: przeciwko błonicy, tężcowi, krztuścowi, poliomyelitis, inwazyjnemu zakażeniu haemophilus influenzae, gruźlicy, wirusowemu zapaleniu wątroby, odrze, śwince, różyczce oraz pneumokokom u osób szczepionych na terenie działania Państwa urzędu? 2. Czy Państwa urząd posiada listę osób dorosłych powyżej 19 roku życia uchylających się od szczepień i czy są one obarczone przymusem administracyjnym? Jaka to liczba za ostatnie 5 lat? Jeśli nie, to dlaczego? 3. Według informacji od prof. Iwony Paradowskiej - Stankiewicz ogniska odry w Polsce związane są migracjami (chorują osoby narodowości romskiej, czeczeńskiej i ukraińskiej). Jakie są statystyki wykonanych u takich osób szczepień za ostatnie 5 lat na terenie działania Państwa urzędu? 4. Ile odnotowano przypadków gruźlicy na terenie działania Państwa urzędu na przestrzeni ostatniego roku? 5. Ile odnotowano przypadków gruźlicy na terenie działania całego kraju urzędu przestrzeni ostatnich 5 lat? 6. Czy rozróżnia w statystykach Państwa urzędu jak całego kraju rozróżnia się przypadku gruźlicy poszczepiennej? Jeśli tak to ile takich było (w zakresie pytań 4 i 6), a jeśli nie to co jest przyczyną braku takiego rozróżnienia? 7. Z jakiego powodu Główny Inspektor Sanitarny w przypadku wystąpienia niepożądanego odczynu poszczepiennego po szczepieniu przeciwko gruźlicy nie zaleca wykonywać posiewu w kierunku prątka szczepionkowego BCG? 8. Czy prawdą jest, że większość przypadków gruźlicy wśród dzieci w Polsce to gruźlica poszczepienna? 9. Ile szczepień zostało odroczonych przez lekarzy w ciągu ostatnich 5 lat na terenie działania Państwa urzędu i kto ustala listę przeciwwskazań do szczepień w Polsce? Kto ponosi odpowiedzialność za te ustalenia? 10. Ile nałożono grzywien na lekarzy, którzy nie wywiązali się z ustawowego obowiązku zgłoszenia niepożądanego odczynu poszczepiennego w ciągu ostatnich 5 lat na terenie działania Państwa urzędu? 11. Ile dzieci i dorosłych do 19 roku życia zmarło do 4 tygodni od szczepienia na terenie działania Państwa urzędu w ciągu ostatnich 5 lat? 12. Ile odnotowano ciężkich niepożądanych odczynów poszczepiennych na terenie działania Państwa urzędu w ciągu ostatnich 5 lat? Jakie to były niepożądane odczyny poszczepienne? 13. Za ile z tych niepożądanych odczynów poszczepiennych wypłacono odszkodowanie? 14. Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 21 grudnia 2010 r. w sprawie niepożądanych odczynów poszczepiennych oraz kryteriów ich rozpoznawania wyróżnia trzy rodzaje niepożądanych odczynów poszczepiennych: łagodne, poważne i ciężkie. Czy przymuszanie do szczepień, które mogą wywołać te odczyny nie jest sprzeczne z art. 47 Konstytucji RP, który gwarantuje każdemu prawo do ochrony życia prywatnego, rodzinnego oraz do decydowania o swoim życiu osobistym? 15. W jaki sposób możemy ubiegać się o odszkodowanie za śmierć na skutek niepożądanych odczynów poszczepiennych wymienionych w rozporządzeniu Ministra Zdrowia? 16. W jaki sposób lekarz może wykluczyć nadwrażliwość na składniki szczepionki przed szczepieniem? Proszę wymienić konkretne badania, które można wykonać w celu wykluczenia nadwrażliwości na składniki szczepionki lub niedoborów odporności. 17. Czy prawdą jest, że Światowa Organizacja Zdrowia zaleca szczepienia ochronne? Czy zaleca przymuszanie do szczepień? Jeśli tak, to w jakiej formie? 18. W świetle wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 maja 2023 r. SK 81/19 kalendarz szczepień nie stanowi źródła obowiązkowych szczepień w związku z powyższym w oparciu o jaką podstawę prawną (który artykuł) uważacie Państwo, że akurat te szczepienia są obowiązkowe i wymagalne w stosunku do naszego dziecka? 19. Czy Minister Zdrowia wydając rozporządzenie w sprawie szczepień obowiązkowych zastępujące uchylony przez Trybunał Konstytucyjny komunikat Głównego Inspektora Sanitarnego dokonał analizy sytuacji epidemiologicznej zgodnie z treścią art. 17 ust. 10 ustawy o zwalczaniu chorób zakaźnych? 20. Jeśli tak, to gdzie możemy zapoznać się z tą analizą? 21. Jeśli nie ma analizy zawartej w delegacji ustawowej upoważniającej Ministra Zdrowia do wydania rozporządzenia, to czy takie rozporządzenie jest zgodne z Konstytucją RP? 22. Z czego wynika różnica w zakresie szczepień obowiązkowych w dwóch sąsiadujących ze sobą państwach z zapewnionym w ramach Unii Europejskiej prawem do swobodnego przepływu osób np. w Niemczech jedno szczepienie obowiązkowe od 2017 r., w Polsce dziecko otrzymuje ponad 40 dawek szczepień?" Organ uznał, że informacje objęte pytaniami nr: 3, 5, 9, 10, 11, 12, 13 oraz w części numer 6 stanowią informację publiczną przetworzoną, dlatego pismem z 25 lipca 2025 r. wezwał skarżącego do wykazania, że pozyskanie w/w informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego, co jest wymagane zgodnie z art. 3 ust.1 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2022 r., poz. 902 z zm.; dalej jako "u.d.i.p."). Jednocześnie na podstawie art. 13 ust. 2 u.d.i.p. poinformował o wyznaczeniu nowego terminu na rozpatrzenie wniosku - do 9 września 2025 r. (pismo doręczono stronie 1 sierpnia 2025 r.). W związku z tym, że skarżący we wskazanym terminie nie wykazał ważnego interesu publicznego w uzyskaniu spornej informacji, organ 21 sierpnia 2025 r. wydał decyzję o odmowie udzielenia informacji publicznej na pytania nr nr: 3, 5, 9, 10, 11, 12, 13 oraz w części numer 6, zaś w odniesieniu do pytań nr nr 1, 2, 4, 7, 8, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22 oraz w części numer 6, w piśmie z 21 sierpnia 2025 r. udzielił skarżącemu odpowiedzi. Decyzja wraz z odpowiedzią zostały odebrane przez skarżącego 27 sierpnia 2025 r., natomiast 25 sierpnia 2025 r. do organu wpłynęła skarga na bezczynność. W ocenie organu, wskazane okoliczności świadczą o tym, że organ nie zlekceważył wniosku skarżącego i nie można mu zasadnie zarzucić bezczynności. Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935; dalej jako "p.p.s.a."). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga jest bezzasadna i z tego powodu podlegała oddaleniu. Przypomnieć należy, że zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p. informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 u.d.i.p. Obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne (art. 4 u.d.i.p.), do których należy Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny. Bezczynność podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej ma miejsce w sytuacji, gdy podmiot ten w ustawowo określonym terminie nie podejmie w odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji żadnej z czynności określonych w przepisach tej ustawy: nie udostępni więc informacji publicznej w formie czynności materialno-technicznej w sposób i w formie zgodnej z wnioskiem (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.), nie wyda decyzji o odmowie udostępnienia żądanej informacji publicznej albo o umorzeniu postępowania (art. 16 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 1 i 2 u.d.i.p.) bądź nie powiadomi pisemnie wnioskodawcy o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i nie wskaże, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie (art. 14 ust. 2 u.d.i.p.). W sytuacji, gdy żądana informacja nie stanowi informacji publicznej, a także w przypadku, gdy organ jej nie posiada, organ powinien poinformować o tym wnioskodawcę. (zob. wyroki NSA z 23 czerwca 2022 r., III OSK 4955/21; z dnia 10 stycznia 2007 r., sygn. akt I OSK 50/06; z dnia 15 lipca 2010 r., sygn. akt I OSK 707/10.). W świetle art. 13 ust. 1 u.d.i.p, organ ma obowiązek rozpatrzeć złożony w trybie u.d.i.p. wniosek bez zbędnej zwłoki, nie później niż w terminie 14 dni, a w przypadku, gdy informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku - art. 13 ust. 2 u.d.i.p. Skarga w niniejszej sprawie podlega oddaleniu, ponieważ organ załatwił wniosek skarżącego zgodnie z powyższymi przepisami. Należy przede wszystkim zauważyć, że pismem z 25 lipca 2025 r. organ, działając na podstawie art. 13 ust. 2 u.d.i.p., przedłużył termin załatwienia wniosku do 9 września 2025 r., a zatem wniesienie skargi na bezczynność przed upływem tego terminu - skarga została sporządzona już 7 sierpnia 2025 r., natomiast do organu wpłynęła 25 sierpnia 2025 r. - już tylko z tego powodu było nieuzasadnione. Ponadto należy podnieść, że w tym terminie, tj. 21 sierpnia 2025 r. organ skierował do skarżącego pismo oraz wydał decyzję administracyjną. Z treści tych dokumentów wynika, że organ na część pytań udzielił skarżącemu odpowiedzi (dotyczy to pytań nr 1, częściowo 6 oraz 4, przy czym w odniesieniu do pytania nr 4 organ wskazał adres strony internetowej, na której informacje się znajdują); w części wskazał, że nie posiada żądanych informacji (w tym przypadku chodzi o pytania nr 2, 7, 8); wyjaśnił ponadto, że pytania nr 14-22 nie dotyczą informacji publicznej i organ w tym zakresie nie ma obowiązku udzielenia odpowiedzi. Co do pozostałych pytań organ uznał, że stanowią one informację przetworzoną, a w związku z niewykazaniem przez skarżącego w zakreślonym terminie interesu publicznego, w zakresie tych pytań wydał decyzję odmowną z 21 sierpnia 2025 r. - na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. Z powyższego wynika, że organ załatwił wniosek skarżącego w całości, w różny, ale dopuszczalny przepisami u.d.i.p. sposób, a więc organowi nie można zarzucić bezczynności. Podkreślić przy tym należy, że kwestia zgodności z prawem decyzji odmownej nie podlega kontroli w rozpatrywanej sprawie, albowiem jej przedmiotem jest wyłącznie bezczynność organu w rozpoznaniu wniosku skarżącego. Podzielić w tym zakresie należy pogląd wyrażony w wyroku WSA we Wrocławiu z 23 października 2025 r., sygn. akt IV SAB/Wr 678/25, że kwestia, czy żądana informacja stanowi informację prostą, czy też informację przetworzoną, stanowi przedmiot oceny sądu kontrolującego zgodność decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej, wydanej na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 16 ust. 1 u.d.i.p., a nie przedmiot oceny sądu rozpoznającego skargę na bezczynność. Należy wyjaśnić, że pojęcie informacji publicznej ustawodawca zdefiniował w art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p. Stosownie do pierwszego z tych przepisów, każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie. Z kolei przepis art. 6 u.d.i.p. zawiera przykładowy katalog informacji i dokumentów stanowiących informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. Zgodnie z ugruntowanymi już poglądami orzecznictwa, wypracowanymi na tle analizy art. 1 ust. 1, jak i precyzującego go art. 6 u.d.i.p., pod pojęciem informacji publicznej należy rozumieć wszelkie fakty dotyczące spraw publicznych, rozumianych jako działalność zarówno organów władzy publicznej, jak i samorządów gospodarczych i zawodowych oraz osób i jednostek organizacyjnych w zakresie wykonywania zadań władzy publicznej oraz gospodarowania mieniem publicznym. Zgodnie z art. 1 ustawy z 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. 2024 r., poz. 416, dalej jako "u.p.i.s."), została ona powołana do realizacji zadań z zakresu zdrowia publicznego. Wykonywanie zadań określonych w art. 1 u.p.i.s. polega na sprawowaniu zapobiegawczego (art. 3 u.p.i.s.) i bieżącego (art. 4 u.p.i.s.) nadzoru sanitarnego oraz prowadzeniu działalności zapobiegawczej i przeciwepidemicznej w zakresie chorób zakaźnych i innych chorób powodowanych warunkami środowiska (art. 5 u.p.i.s.), a także na prowadzeniu działalności oświatowo-zdrowotnej (art. 6 u.p.i.s.). W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że informację publiczną stanowią informacje zbierane i wytwarzane przez organy inspekcji sanitarnej, zgodnie z art. 2 w zw. z art. 5 pkt 1, 2, 3 i 5 u.p.i.s., czyli w ramach prowadzonego nadzoru sanitarnego, w tym sanitarnego zabezpieczania granic państwa, analiz i ocen epidemiologicznych, opracowywania programów i planów działalności zapobiegawczej i epidemiologicznej dla podmiotów leczniczych, ustalenia zakresu i terminów szczepień ochronnych oraz sprawowania nadzoru w tym zakresie. Ponadto, zgodnie z art. 30 ust. 1 ustawy z 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz.U. 2024 r., poz. 924, dalej jako "u.z.z.c.z."), państwowi powiatowi inspektorzy sanitarni, państwowi wojewódzcy inspektorzy sanitarni lub wskazane przez nich specjalistyczne jednostki, właściwe ze względu na rodzaj zakażenia lub choroby zakaźnej, oraz Główny Inspektor Sanitarny lub wskazane przez niego krajowe specjalistyczne jednostki, właściwe ze względu na rodzaj zakażenia lub choroby zakaźnej, prowadzą rejestr zakażeń i zachorowań na chorobę zakaźną, zgonów z powodu zakażenia lub choroby zakaźnej, ich podejrzeń oraz przypadków stwierdzenia dodatniego wyniku badania laboratoryjnego. Źródłami danych do rejestru są m. in. dane ze zgłoszeń, o których mowa w art. 27 ust. 1, art. 29 ust. 1 oraz art. 40a ust. 1 tej ustawy, dokonywane przez lekarzy lub felczerów, diagnostów laboratoryjnych oraz podmioty lecznicze (zob. m.in. wyrok NSA z 12 stycznia 2023 r., III OSK 6176/21 i cyt. tam orzecznictwo). Objęte wnioskiem skarżącego informacje, o których mowa w pytaniach nr 14-22 nie dotyczą publicznej działalności inspektora sanitarnego. Pytania te w części stanowią zagadnienia z zakresu wiedzy medycznej (specjalistycznej), metod postępowania leczniczego, farmakologii dotyczącej szczepień ochronnych, a zatem nie stanowią informacji publicznej. Informacji publicznej nie stanowią też dane dotyczące realizacji szczepień ochronnych, wykraczające poza nadzór sprawowany przez organy inspekcji sanitarnej, którego zakres wyznacza art. 17 u.z.z.c.z. w powiązaniu z przepisami rozporządzenia Ministra Zdrowia z 18 sierpnia 2011 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (Dz.U. 2011 r., nr 182, poz. 1086). Z tego względu nie stanowi informacji publicznej wiedza na temat utrzymywania się odporności po podaniu szczepionki, której dotyczy pytanie 1 zawarte we wniosku (por. wyrok WSA w Łodzi z 20 lutego 2024 r., II SAB/Łd 129/23 i cytowane tam orzecznictwo), jakkolwiek organ udzielił skarżącemu informacji na temat utrzymywania się odporności po podaniu szczepionki. Organ w trybie informacji publicznej nie jest też zobligowany do odpowiedzi na pytania dotyczące wiedzy prawniczej, zmierzające do udzielania porady prawnej lub dokonania przez organ wykładni przepisów. Nie stanowią one informacji publicznej. Taki charakter mają zapytania o zgodność obowiązku poddania się szczepieniu z Konstytucją (pytanie numer 14), a także o tryb dochodzenia odszkodowania w związku z negatywnymi następstwami szczepienia (pytanie numer 15); dotyczy to także pytań nr 18 – 22. Odpowiedź na te pytania sprowadza się do znajomości przepisów prawa, których treść nie stanowi informacji publicznej. Ponadto Inspektor, jako organ administracji publicznej (państwowej inspekcji sanitarnej), nie ma kompetencji do badania konstytucyjności przepisów (por. wyrok WSA w Bydgoszczy z 9 kwietnia 2024 r., II SAB/Bd 16/24). W orzecznictwie sądów administracyjnych nie ma wątpliwości, że informacją publiczną nie jest także zagadnienie dotyczące działalności Światowej Organizacji Zdrowia - pytanie nr 17 (por. m. in. wyroki WSA w Lublinie: z 16 marca 2023 r., II SAB/Lu 9/23 i II SAB/Lu 10/23, z 24 stycznia 2023r., II SAB/Lu 161/22 oraz cyt. tam orzecznictwo). Działalność organizacji międzynarodowej nie mieści się w granicach kompetencji polskich organów administracji publicznej i nie ma związku z gospodarowaniem mieniem publicznym. W odniesieniu do pytania nr 13 należy stwierdzić, że inspektor sanitarny nie zajmuje się kwestią wypłaty odszkodowań z tytułu wystąpienia niepożądanych odczynów poszczepiennych. Zgodnie bowiem z art. 17a ust. 6 u.z.z.c.z. właściwe w tym przypadku świadczenia kompensacyjne (w związku z wystąpieniem określonego rodzaju odczynów poszczepiennych) są przyznawane przez Rzecznika Praw Pacjenta, a nie przez organy inspekcji sanitarnej. Jakkolwiek zatem informacje o odszkodowaniach z tytułu niepożądanych odczynów poszczepiennych – jako dotyczące majątku publicznego – mają charakter informacji publicznej, jednakże informacje te nie pozostają w dyspozycji organów inspekcji sanitarnej. Dodać należy, że podniesione w skardze zarzuty związane z udzieleniem informacji publicznych w sposób niewyczerpujący, nie zostały w dostatecznym zakresie uzasadnione, a w szczególności nie wyjaśniono, które odpowiedzi były niepełne i niejasne oraz w jakim zakresie wymagają stosownego uzupełnienia. Ogólne wskazanie, że organ udzielił niewystarczającej odpowiedzi na pytania zawarte we wniosku nie pozwala na zweryfikowanie stanowiska strony (por. wyroki WSA w Poznaniu z 24 listopada 2022 r., II SAB/Po 162/22 i II SAB/Po 163/22). Mając powyższe na względzie, skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło