II SAB/Lu 132/13
PostanowienieWSA w Lublinie2013-05-28
Skład orzekający: Joanna Cylc-Malec, Krystyna Sidor, Maria Wieczorek-Zalewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy oddział spółki akcyjnej posiada zdolność sądową w postępowaniu administracyjnosądowym w sprawie udostępnienia informacji publicznej?Ratio decidendi
Oddział spółki akcyjnej nie posiada zdolności sądowej, ponieważ nie jest odrębnym podmiotem prawa ani jednostką organizacyjną posiadającą zdolność prawną. Skarga skierowana przeciwko oddziałowi spółki podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 5 P.p.s.a., a brak ten nie podlega uzupełnieniu w trybie art. 31 P.p.s.a., zwłaszcza gdy skarżący jest reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika.Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na bezczynność P. Oddział w R. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej dotyczącej decyzji administracyjnych związanych z budową urządzeń elektroenergetycznych na jego działkach. P. Oddział w R. wniósł o odrzucenie skargi, argumentując, że nie jest organem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej i nie posiada żądanych informacji. Sąd uznał, że oddział spółki nie posiada zdolności sądowej.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę i zwrócono skarżącemu uiszczony wpis sądowy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec, Sędziowie Sędzia NSA Krystyna Sidor (sprawozdawca), Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska, Protokolant Starszy referent Agata Jakimiuk, po rozpoznaniu w dniu 21 maja 2013 r. na rozprawie sprawy ze skargi B. P. na bezczynność [...] S.A. Oddział w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej p o s t a n a w i a I. odrzucić skargę; II. zwrócić B. P. tytułem uiszczonego wpisu sądowego od skargi kwotę 100 (sto) złotych, którą wypłacić z sum budżetowych Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie.
B. P. reprezentowany przez pełnomocnika - radcę prawnego M. N. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na bezczynność P. Oddział w R. polegającą na nieudostępnieniu - na wniosek z dnia 3 grudnia 2012r. – "wszelkich ewentualnych decyzji administracyjnych i innych stosownych dokumentów dotyczących budowy, posadowienia, przebudowy urządzeń elektroenergetycznych" na działkach skarżącego nr ... położonych w miejscowości W. gmina I.
W odpowiedzi na skargę P. Oddział w R., reprezentowany przez pełnomocnika – radcę prawnego M. M. wniosła o odrzucenie skargi podnosząc, że nie jest organem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej, a żądane informacje nie stanowią informacji publicznej w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112 , poz. 1198) oraz że nie posiada żądanych informacji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga podlega odrzuceniu, bowiem organ, przeciwko któremu skarga została skierowana tj. P. Oddział w R., nie posiada podmiotowości prawnej ani zdolności sądowej.
Zgodnie z art. 25 § 1 - 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz.270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., zdolność występowania przed sądem administracyjnym jako strona (zdolność sądowa) ma osoba fizyczna i osoba prawna, a także państwowe i samorządowe jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej oraz organizacje społeczne nieposiadające osobowości prawnej oraz inne jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, jeżeli przepisy prawa dopuszczają możliwość nałożenia na te jednostki obowiązków lub przyznania uprawnień lub skierowania do nich nakazów i zakazów, a także stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Zdolność sądową mają ponadto organizacje społeczne, choćby nie posiadały osobowości prawnej, w zakresie ich statutowej działalności w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób.
W świetle powołanego przepisu zdolności sądowej nie ma zatem oddział spółki akcyjnej, którego dotyczy niniejsza skarga, na co zwrócił uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w postanowieniu z dnia 4 lutego 2013r., II SAB/Rz 6/13, którego pogląd i argumentację Sąd w sprawie niniejszej w pełni podziela.
Jak wynika z uzasadnienia tego postanowienia, stosownie do art. 12 ustawy z dnia 15 września 2000 r. – Kodeks spółek handlowych (Dz.U. Nr 94, poz. 1037 z późn. zm.), zwanej dalej k.s.h., osobowość prawną spółka akcyjna uzyskuje z chwilą wpisu do rejestru, którym jest Krajowy Rejestr Sądowy – Rejestr Przedsiębiorców. Żaden przepis k.s.h. nie przyznaje jednak osobowości prawnej ani zdolności sądowej oddziałowi takiej spółki, mającej siedzibę na terenie Rzeczypospolitej Polskiej. Oddział spółki stanowi jedynie zorganizowaną część przedsiębiorstwa spółki, co nie oznacza, że posiada on podmiotowość prawną. Oddziałem spółki kierują osoby do tego upoważnione przez właściwe organy spółki – działania tych osób są więc działaniami samej spółki, będącej podmiotem prawa, a nie oddziału.
Oddział spółki akcyjnej nie jest również "podmiotem reprezentującym państwową osobę prawną albo osobę prawną samorządu terytorialnego ani też podmiotem reprezentującym inną państwową jednostkę organizacyjną albo jednostkę organizacyjną samorządu terytorialnego" bądź "podmiotem reprezentującym inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym", o których mowa w art. 4 ustawy z dnia 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.), zwanej dalej u.d.i.p.; nie jest także osobą prawną, w której Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego lub zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Oddział spółki akcyjnej nie jest także organem władzy publicznej, ani żadnym z innych podmiotów wymienionych w przepisach u.d.i.p. obowiązanym do udostępnienia informacji publicznej. Oddział spółki akcyjnej nie posiada zatem podmiotowości prawnej, a więc nie może być uznany za podmiot, o którym mowa w art. 4 ust. 1 i 2 u.d.i.p.
W świetle powyższego stroną w niniejszym postępowaniu może być wyłącznie osoba prawna wpisana do Krajowego Rejestru Sądowego, a więc P. z siedzibą w L., a nie Oddział tej Spółki, wskazany przez skarżącą. Skarga skierowana przeciwko P. Oddział w R. nie może więc być merytorycznie rozpoznana, lecz podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 5 P.p.s.a.
Jednocześnie stwierdzić należy, że wskazanie przez skarżącą jako stronę postępowania sądowoadministracyjnego Oddziału Spółki nie jest brakiem w zakresie zdolności sądowej lub procesowej, który da się uzupełnić na wezwanie sądu w trybie art. 31 P.p.s.a. - wezwanie takie jest bowiem uzasadnione, gdy nabycie zdolności sądowej związane jest z dokonaniem określonej czynności, takiej jak np. wpis do rejestru, a dokonanie czynności jest uzależnione od woli podmiotu niemającego zdolności sądowej (tak M. Niezgódka – Medek – teza 1 do art. 31 – B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Lex 2011).
W niniejszej sprawie skarżąca, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wskazała wprost jako stronę postępowania sądowoadministracyjnego P. Oddział w R., co świadczy o jej świadomym wyborze jako strony postępowania tego Oddziału, dlatego art. 31 P.p.s.a. nie mógł mieć zastosowania.
Z tych względów, Sąd orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło