II SAB/Lu 137/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Grymuza Sędziowie Sędzia WSA Jacek Czaja Asesor sądowy Anna Ostrowska (sprawozdawca) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 26 listopada 2024 r. sprawy ze skargi M. S. na bezczynność Burmistrza Bełżyc w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania Burmistrza Bełżyc do rozpoznania wniosku skarżącego z 21 sierpnia 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej; II. stwierdza, że bezczynność Burmistrza Bełżyc nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. zasądza od Burmistrza Bełżyc na rzecz skarżącego M. S. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wnioskiem z 21 sierpnia 2024 r., (wpływ do organu – 22 sierpnia 2024 r.), M. S. zwrócił się do Burmistrza Bełżyc o udostępnienie informacji publicznej, tj. o udostępnienie listy operacji wychodzących dla rachunku Gminy Bełżyce 49 8733 0009 0015 0499 2000 0160 z okresu od 1 czerwca 2024 r. do 31 lipca 2024 r. W odpowiedzi na wniosek pismem z 23 sierpnia 2024 r. Burmistrz Bełżyc wezwał wnioskodawcę do wykazania szczególnego interesu publicznego, uzasadniającego powstanie obowiązku wytworzenia informacji przetworzonej. W dniu 9 września 2024 r. M. S. wniósł skargę na bezczynność Burmistrza, zarzucając naruszenie art. 19 ust. 2 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych, art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP oraz art. 3 ust 1 pkt 1 i art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902, dalej: u.d.i.p.) przez błędne uznanie, że żądana informacja jest informacją przetworzoną oraz poprzez nieudostępnienie informacji publicznej w ustawowym terminie. Skarżący wniósł w związku z tym o zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej w terminie czternastu dni od daty uprawomocnienia się orzeczenia w niniejszej sprawie, o stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności oraz o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę Burmistrz Bełżyc wniósł o jej oddalenie, podnosząc, że w dniu 19 września 2024 r. wydał decyzję odmawiającą skarżącemu udostępnienia żądanej informacji publicznej, zaś skarżący w dniu 21 września 2024 r. wniósł odwołanie od tej decyzji. Zawarte w skardze zarzuty skarżący poparł i uargumentował w piśmie procesowym z 11 października 2024 r. Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej: p.p.s.a.). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie, ponieważ Burmistrz Bełżyc dopuścił się bezczynności w sprawie z wniosku skarżącego z 21 sierpnia 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej. Bezsporne w sprawie jest, że Burmistrz Bełżyc jako organ administracji publicznej (organ samorządu terytorialnego) jest obowiązany do udostępniania informacji publicznej (art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.), a także, że objęta wnioskiem skarżącego informacja dotycząca operacji finansowych gminy stanowi informację publiczną w rozumieniu art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. f/ u.d.i.p. Bezczynność podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej ma miejsce w sytuacji, w której podmiot ten w ustawowo określonym terminie nie udostępnia informacji publicznej w formie czynności materialno-technicznej w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.), nie wydaje decyzji o odmowie udostępnienia żądanej informacji publicznej albo o umorzeniu postępowania (art. 16 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 1 i 2 u.d.i.p.), nie powiadamia pisemnie wnioskodawcy o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i nie wskazuje, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie (art. 14 ust. 2 u.d.i.p.). W niniejszej sprawie wniosek o udostepnienie informacji publicznej wpłynął do organu 22 sierpnia 2024 r. i w terminie otwartym do rozpoznania wniosku, tj. 27 sierpnia 2024 r. organ wezwał wnioskodawcę do wykazania szczególnego interesu publicznego w uzyskaniu informacji, nie określając jednak terminu na wykonanie wezwania. Wezwanie zostało doręczone skarżącemu 27 sierpnia 2024 r. Niesporne jest również, że organ w dniu 19 września 2024 r., już po wniesieniu przez wnioskodawcę skargi na bezczynność, wydał decyzję odmawiającą udostępnienia żądanej przez skarżącego informacji. Burmistrz Bełżyc dopuścił się tym samym bezczynności w załatwieniu wniosku inicjującego postępowanie i bezczynność ta trwała w dacie wniesienia skargi (art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a.). Organ winien bowiem przedłożony wniosek rozpoznać bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni, co w sposób jednoznaczny wynika z treści art. 13 ust. 1 u.d.i.p. Jeżeli nawet liczyć ten termin od dnia 27 sierpnia 2024 r. (daty wezwania skarżącego do wykazania szczególnego interesu publicznego, w którym organ omyłkowo nie zakreślił terminu na wykonanie wezwania), to upływał on z dniem 10 września 2024 r., zaś organ rozpoznał wniosek 19 września 2024 r., a zatem po upływie powyższego terminu, po otrzymaniu skargi na bezczynność. Wbrew twierdzeniu organu, wydanie decyzji przed rozpoznaniem skargi na bezczynność organu nie skutkuje bezpodstawnością zarzutu bezczynności (pkt II sentencji wyroku). Okoliczność wydania decyzji odmawiającej udostępnienia żądanej informacji po wniesieniu skargi, lecz przed rozpoznaniem sprawy przed Sąd, czyni natomiast zbędnym zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku (art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a.) wobec ustania bezczynności na dzień rozpatrywania skargi i uzasadnia umorzenie postępowania w zakresie zobowiązania organu do załatwienia wniosku, stosownie do art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. (pkt I sentencji wyroku). Nie zwalnia to jednak Sądu od dokonania oceny, czy bezczynność, której dopuścił się organ, miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Sąd uznał, że bezczynność, której w rozpoznawanej sprawie dopuścił się Burmistrz Bełżyc, nie miała charakteru rażącego (art. 149 § 1a p.p.s.a.). Rażące naruszenie prawa jest kwalifikowaną postacią naruszenia prawa. Orzeczenie o kwalifikowanej formie bezczynności winno być zarezerwowane dla sytuacji szczególnych, oczywistych i niedających się w żaden sposób usprawiedliwić. Stąd w celu ustalenia, czy naruszenie prawa jest rażące, należy uwzględnić nie tylko proste zestawienie terminów rozpoczęcia postępowania i jego zakończenia, lecz także warunkowane okolicznościami sprawy czynności, jakie powinien podjąć organ, dążąc do merytorycznego rozstrzygnięcia konkretnej sprawy. Samo przekroczenie przez podmiot zobowiązany ustawowych obowiązków, czyli także terminów załatwienia sprawy, musi być szczególnie znaczące i niezaprzeczalne, a rażące opóźnienie w podejmowanych czynnościach musi być pozbawione racjonalnego uzasadnienia. Tymczasem w niniejszej sprawie w działaniach organu nie ma złej woli. Bezczynność nie była wynikiem celowego działania, mającego uniemożliwić skarżącemu uzyskanie wnioskowanej informacji. Istotna pozostaje także okoliczność, że organ wydał decyzję w ciągu 10 dni od wpłynięcia skargi na bezczynność. Argumenty te uzasadniają rozstrzygnięcie zawarte w punkcie II sentencji wyroku. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 1 p.p.s.a., przyznając skarżącemu od organu zwrot kosztów postępowania w kwocie 100 zł, obejmującej uiszczony wpis od skargi (pkt III sentencji wyroku). Dodatkowo należy zaznaczyć, że wszelkie zarzuty dotyczące ewentualnego błędnego uznania żądanej informacji za przetworzoną oraz innych uchybień związanych z odmową udostępnienia informacji publicznej skarżący mógł ponieść w odwołaniu od decyzji Burmistrza oraz w ewentualnej skardze do sądu administracyjnego na decyzję wydaną w wyniku rozpatrzenia odwołania. Mając na uwadze powyższe, Sąd orzekł, jak w sentencji.