II SAB/Lu 151/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Witold Falczyński (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia NSA Krystyna Sidor,, Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski, Protokolant Starszy referent Agnieszka Wojtas, po rozpoznaniu w dniu 7 maja 2013 r. na rozprawie sprawy ze skargi E. Ł. na bezczynność Prezydenta Miasta w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej p o s t a n a w i a I. umorzyć postępowanie; II. zasądzić od Prezydenta Miasta na rzecz skarżącej E. Ł. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. W dniu 21 marca 2013 r. (data nadania) E. Ł. – reprezentowana przez pełnomocnika - radcę prawnego K. Ł. – wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na bezczynność Prezydenta Miasta B. P. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. W uzasadnieniu skargi jej autor wyjaśnił, że w dniu 5 marca 2013 r. skarżąca, za pośrednictwem poczty elektronicznej, zwróciła się w trybie przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej do Prezydenta B. P. z następującym wnioskiem: "Proszę uprzejmie o podanie, ile wniosków o udzielenie informacji publicznej wpłynęło do Urzędu Miasta B. P. oraz o udostępnienie ewidencji tych wniosków, z której wynikać będzie treść żądań wnioskodawców i sposób załatwienia spraw. Udostępniając mi informację publiczną zgodnie z powyższym wnioskiem, proszę o dokonanie niezbędnych wyłączeń wynikających z właściwych przepisów o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie tajemnic ustawowo ochronionych, w tym danych osobowych wnioskodawców." Skarżąca poprosiła o przesłanie pisemnej odpowiedzi na powyższe pytanie na jej adres zamieszkania. Argumentując zasadność wniesionej skargi na bezczynność Prezydenta B. P. skarżąca podniosła, że termin do załatwienia jej wniosku upłynął w dniu 19 marca 2013 r., jednakże do dnia sporządzenia skargi nie otrzymała żadnej odpowiedzi od organu. Skarżąca domagała się zatem zobowiązania Prezydenta do rozpoznania jej wniosku z dnia 5 marca 2013 r. w terminie 14 dni od dnia doręczenia prawomocnego wyroku, zasądzenia na jej rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, a nadto wymierzenia organowi grzywny na podstawie art. 55 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jeśli organ ten nie przekaże Sądowi wniesionej skargi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy w terminie 15 dni od dnia jej otrzymania. W odpowiedzi na skargę, nadanej do Sądu w dniu 8 kwietnia 2013 r., Prezydent Miasta B. P. wniósł o umorzenie postępowania, ewentualnie oddalenie skargi, w tym wniosku o wymierzenie organowi grzywny na podstawie art. 55 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Organ wyjaśnił, że Urząd Miasta B. P. nie prowadzi centralnej ewidencji wniosków o udostępnienie informacji publicznych i każdy wydział Urzędu czyni to we własnym zakresie. Dlatego też skompletowanie żądanej przez skarżącą informacji przekroczyło ustawowy termin odpowiedzi. W dniu 26 marca 2013 r. organ udzielił jednak odpowiedzi zgodnie z żądaniem skarżącej. W ocenie organu, wobec uwzględnienia przez niego skargi w trybie autokontroli, postępowanie w przedmiotowej sprawie podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jako bezprzedmiotowe. Do odpowiedzi na skargę organ załączył przekazane skarżącej pismo z dnia 26 marca 2013 r., zawierające informację, że w 2012 r. do Urzędu Miasta B. P. wpłynęło 7 wniosków w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, oraz zanonimizowane kopie tych wniosków. W piśmie z dnia 22 kwietnia 2013 r. pełnomocnik skarżącej oświadczył, że podtrzymuje skargę, z tym że z uwagi na opóźnione przekazanie skarżącej wnioskowanej informacji publicznej, wnosi umorzenie postępowania, podtrzymując przy tym wniosek o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Ponadto pełnomocnik strony cofnął zawarty w skardze wniosek o wymierzenie organowi grzywny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 i art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst. jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", sąd sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej poprzez rozpoznawanie skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Stosownie do art. 149 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na bezczynność organów w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a., zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Należy podkreślić, że Sąd, oceniając czy organ jest bezczynny, bierze pod uwagę sytuację istniejącą w dniu orzekania. W rozpoznawanej sprawie skarga E. Ł. dotyczyła zarzucanej przez nią bezczynności w zakresie rozpatrzenia przez Prezydenta Miasta B. P. wniosku z dnia 5 marca 2013 r. o udostępnienie informacji publicznej na podstawie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.), dalej "u.d.i.p.". W pierwszej kolejności należy podkreślić, że prezydent miasta – jako organ władzy publicznej – jest na mocy art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. podmiotem obowiązanym do udostępniania informacji publicznej. Wskazać również należy, iż przedmiot wniosku skarżącej z dnia 5 marca 2013 r., tj. informacja na temat ilości wniosków o udostępnienie informacji publicznej, jakie w 2012 r. wpłynęły do Urzędu Miasta B. P., stanowi informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p., która winna być w dyspozycji Prezydenta Miasta. Dotyczy ona bowiem działalności tego organu, a dokładnie jest informacją o wykonywaniu przez ten organ zadania publicznego, jakim jest zapewnienie obywatelom dostępu do informacji publicznej. W związku z powyższym należy stwierdzić, że dla rozstrzygnięcia wniosku skarżącej z dnia 5 marca 2013 r. znajdował zastosowanie tryb przewidziany w u.d.i.p. Organ winien był zatem bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, udostępnić skarżącej żądaną informację (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.), ewentualnie udzielić wyjaśnień, o których mowa w art. 13 ust. 2 i art. 14 ust. 2 u.d.i.p. lub wydać decyzję o odmowie udostępnienia informacji publicznej (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.). W niniejszej sprawie pozostaje poza sporem, że w chwili wniesienia przez skarżącą jej skargi (tj. w dniu 21 marca 2013 r.), Prezydent Miasta B. P. pozostawał w bezczynności w sprawie przedmiotowego wniosku z dnia 5 marca 2013 r., który winien był załatwić do dnia 19 marca 2013 r. Z akt sprawy wynika jednak, że organ przestał tkwić w tej bezczynności w dniu 26 marca 2013 r., kiedy to przekazał skarżącej pisemną informację na temat ilości wniosków o udostępnienie informacji publicznej, jakie wpłynęły do Urzędu Miasta B. P. w 2012 r. oraz kserokopie tych wszystkich wniosków w zanonimizowanej formie. Podkreślić należy, że – jak wynika z pisma pełnomocnika skarżącej z dnia 22 kwietnia 2013 r. – udzielona stronie w ten sposób odpowiedź, w pełni czyni zadość jej żądaniu zawartemu we wniosku z dnia 5 marca 2013 r. W ocenie Sądu rozpatrzenie przez Prezydenta Miasta B. P. wniosku skarżącej poprzez udzielenie jej żądanej informacji, wyłącza możliwość uwzględnienia rozpoznawanej skargi na bezczynność, pomimo, że czynność ta została podjęta z naruszeniem przewidzianego terminu. Sąd nie może bowiem zobowiązać organu do określonego działania, które przed dniem orzekania zostało już podjęte (por. postanowienie NSA z dnia 1 grudnia 2011 r., sygn. akt I OSK 1628/11, LEX nr 1149205). Mając jednak na uwadze, iż rozpoznawana skarga była zasadna w chwili jej wniesienia, brak było podstaw do jej oddalenia na podstawie art. 151 p.p.s.a. W tej sytuacji – jak słusznie zauważono w odpowiedzi na skargę – postępowanie w niniejszej sprawie należało umorzyć jako bezprzedmiotowe. Zgodnie bowiem ze stanowiskiem wyrażonym w uchwale składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 listopada 2008 r., sygn. akt I OPS 6/2008, jeśli organ wyda akt lub dokona czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, co do których pozostawał w bezczynności, już po wniesieniu skargi na bezczynność, zastosowanie znajduje przepis art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Wobec faktu, iż udostępnienie informacji publicznej nastąpiło w niniejszej sprawie dopiero po wniesieniu skargi na bezczynność organu w tym przedmiocie, uznać należy, że [...] udzielając informacji, w istocie uwzględnił przedmiotową skargę w całości w trybie przepisu art. 54 § 3 p.p.s.a., zgodnie z którym organ, którego bezczynność zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy. To z kolei – mając na uwadze treść art. 201 p.p.s.a. - uzasadnia zasądzenie od organu na rzecz skarżącej zwrotu niezbędnych kosztów sądowych poniesionych przez nią dla celowego dochodzenia swoich praw w niniejszej sprawie (por. powołana wyżej uchwała składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 listopada 2008 r., sygn. akt I OPS 6/2008, LEX nr 463487). Wypada wskazać, że Sąd za bezprzedmiotowe uznał również postępowanie w zakresie wniosku skarżącej o wymierzenie organowi na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a grzywny w razie nieprzekazania Sądowi skargi w terminie 15 dni od dnia jej otrzymania, albowiem wniosek ten został cofnięty przez pełnomocnika skarżącej w piśmie z dnia 22 kwietnia 2013 r. Ponadto należy zauważyć, że przedmiotowa skarga wpłynęła do organu w dniu 25 marca 2013 r., zaś do Sądu została przekazana w dniu 8 kwietnia 2013 r., a zatem z zachowaniem terminu określonego w art. 21 pkt 1 u.d.i.p. Wniosek skarżącej był zaś wyraźnie uwarunkowany uchybieniem przez organ temu terminowi. Z tych wszystkich względów orzeczono, jak w sentencji postanowienia.