II SAB/Lu 159/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Dudek (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec, Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski, Protokolant Referent Bartłomiej Maciak, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 17 czerwca 2014 r. sprawy ze skargi M. K. i P. K. na bezczynność [...] Spółki Akcyjnej w Lublinie w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. zobowiązuje [...] Spółkę Akcyjną w Lublinie do załatwienia wniosku M. K. i P. K. z dnia 12 lutego 2014 r. w części dotyczącej udostępnienia informacji publicznej w terminie 14 dni od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku; II. stwierdza, że bezczynność [...] Spółki Akcyjnej w Lublinie nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. zasądza od [...] Spółki Akcyjnej w Lublinie na rzecz M. K. i P. K. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. M. K. i P. K. wnieśli skargę na bezczynność S.A. w L., polegającą na nieudostępnieniu informacji publicznej żądanej we wniosku z dnia 12 lutego 2014 r. Skarżący wskazali, że przedmiotowym wnioskiem wystąpili do S.A. w L. o udostępnienie kserokopii dokumentacji technicznej i prawnej stanowiącej podstawę lokalizacji i budowy urządzeń infrastruktury przesyłowej na będącej ich własnością działce o numerze 618, położonej w miejscowości H., w szczególności do przedstawienia wszelkich ewentualnych decyzji stanowiących podstawę lokalizacji i budowy tych urządzeń. Skarżący podnieśli, że do dnia sporządzenia skargi nie otrzymali wnioskowanych dokumentów w żądanej formie ani rozstrzygnięcia o odmowie udostępnienia informacji publicznej, czy też o umorzeniu postępowania w tym przedmiocie. W związku z powyższym wnieśli o zobowiązanie spółki do udzielenia informacji zgodnie z wnioskiem i zasądzenie na ich rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę S.A. w L. wniosła o odrzucenie skargi, ewentualnie o jej oddalenie. Spółka podniosła, że w świetle art. 1 i art. 6 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. nr 112, poz. 1198 ze zm., dalej ustawa), żądane przez skarżących informacje nie stanowią informacji publicznej. Dokumenty, których wydania domagają się skarżący, wiążą się bowiem z dochodzeniem przez nich od spółki roszczeń cywilnoprawnych, a takie działanie świadczy o prywatnym interesie skarżących, nie mającym nic wspólnego z informacją publiczną. Ponadto spółka podniosła, że właściciele nieruchomości, na których zostały zlokalizowane urządzenia elektroenergetyczne, nie mogą żądać udostępnienia decyzji zezwalających na lokalizacje tych urządzeń na podstawie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej, bowiem służą im stosowne uprawnienia w tym zakresie wynikające m. in. z przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. Na poparcie powyższego stanowiska spółka przytoczyła tezy dwóch wyroków tutejszego sądu: z dnia 13 czerwca 2013 r., II SAB/Lu 244/13 oraz z dnia 11 lipca 2013 r., II SAB/Lu 322/13. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga na bezczynność S.A. z siedzibą w L. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej jest dopuszczalna, stąd zawarty w odpowiedzi na skargę wniosek o jej odrzucenie jest bezzasadny. Przechodząc do merytorycznej oceny skargi, podnieść należy, że w myśl art. 149 § 1 p.p.s.a., sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale – mimo istnienia ustawowego obowiązku – nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności określonej w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. (T. Woś [w:] T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, s. 109). Organ administracji pozostaje w bezczynności w szczególności w sytuacji, gdy nie udzielił zainteresowanej jednostce żądanej przez nią informacji publicznej stosownie do przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. W myśl art. 4 ust. 1 pkt 1 – 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej, obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: organy władzy publicznej, organy samorządów gospodarczych i zawodowych, podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa, podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego, podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Bezsporne jest, że S.A. w L., jako przedsiębiorstwo użyteczności publicznej i spółka, w której Skarb Państwa dysponuje większością głosów na walnym zgromadzeniu, należy do grona podmiotów obowiązanych do udzielania informacji publicznych na zasadach określonych w ustawie o dostępie do informacji publicznej. Bezczynność podmiotu obowiązanego do udostępniania informacji publicznej ma miejsce wówczas, gdy w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku o udzielenie tej informacji: - nie udostępnia informacji publicznej w formie czynności materialno – technicznej w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem (art. 13 ust. 1 ustawy), albo - nie wydaje decyzji o odmowie udostępnienia żądanej informacji publicznej albo o umorzeniu postępowania (art. 16 ust. 1 w związku z art. 5 ust. 1 i 2 ustawy), albo - nie powiadamia pisemnie wnioskodawcy o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i nie wskazuje, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie, jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w sposób lub w formie określonych we wniosku (art. 14 ust. 2 ustawy), Jeżeli natomiast podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej nie posiada tej informacji albo uzna, że żądana informacja nie jest informacją publiczną, wówczas powinien w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku powiadomić o tym wnioskodawcę na piśmie, przy czym informacja taka nie wymaga formy decyzji administracyjnej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 września 2002 r., sygn. akt II SAB 289/02, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 marca 2010 r., I OSK 1644/09 – publ. CBOSA). W razie wprowadzenia żądającego informacji w błąd przez udzielenie niezgodnej z rzeczywistością odpowiedzi co do faktu posiadania informacji, osoba zobowiązana do udostępnienia żądanej informacji publicznej podlega odpowiedzialności karnej na podstawie art. 23 ustawy (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 13 października 2005 r., sygn. akt IV SAB/Wr 41/05, Lex nr 887693). W niniejszej sprawie S.A. w piśmie datowanym na 27 lutego 2014 r. poinformowała skarżących, że z treści ich wniosku z dnia 12 lutego 2014 r. nie wynika, by żądana przez nich informacja była informacją publiczną, a ponadto nie wykazali oni, że udostępnienie decyzji ma służyć realizacji celu publicznego, co czyni niedopuszczalnym rozpatrzenie wniosku skarżących w oparciu o przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej. Na ponowny wniosek skarżących o przesłanie im kserokopii przedmiotowych dokumentów, spółka w piśmie z dnia 25 marca 2014 r. ponownie wyjaśniła, że wnioskodawcy nie wykazali, że udostępnienie żądanych informacji ma służyć realizacji celu publicznego, co czyni niedopuszczalnym rozpatrzenie ich wniosku na podstawie ustawy o dostępie do informacji publicznej. W pierwszej kolejności należy podnieść, że żądane przez skarżących informacje – wbrew stanowisku spółki – mają charakter informacji publicznej w rozumieniu przepisów ustawy. Stosownie do art. 1 ust. 1 ustawy, informację publiczną stanowi każda informacja o sprawach publicznych. Informacją taką jest w szczególności informacja o danych publicznych, w tym "treść i postać dokumentów urzędowych", a zwłaszcza "treść aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć" (art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a tiret 1 ustawy). We wniosku z dnia 12 lutego 2014 r. skarżący wystąpili do S.A. w L. o udostępnienie kserokopii dokumentacji technicznej i prawnej, w tym decyzji organów administracji oraz innych dokumentów, stanowiących podstawę lokalizacji i budowy linii energetycznych na należącej do nich działce. Skarżący domagali się zatem niewątpliwie udostępnienia "treści i postaci dokumentów urzędowych", o jakich mowa w powołanym przepisie art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a/ ustawy. Sąd nie podziela ponadto argumentacji spółki zawartej w pismach z dnia 27 lutego 2014 r. i z dnia 25 marca 2014 r. oraz w odpowiedzi na skargę, że żądanie udostępnienia wskazanych dokumentów nie może być oceniane w oparciu o przepisy ustawy, bowiem dokumenty te wiążą się z dochodzeniem przez skarżących od spółki roszczeń cywilnoprawnych. Decyzje administracyjne i inne dokumenty, stanowiące podstawę lokalizacji przez przedsiębiorstwo sieci energetycznej na nieruchomościach innych podmiotów, ze swej istoty stanowią przedmiot informacji publicznej. W świetle utrwalonego orzecznictwa sądowego, dokumentacja związana z procesami inwestycyjnymi (w tym decyzje administracyjne, operaty szacunkowe i inne dokumenty) są dokumentami, do których dostęp gwarantuje ustawa, jeżeli znajdują się one w posiadaniu podmiotu, do którego kierowany jest wniosek o taką informację (wyrok NSA z dnia 17 lipca 2013 r., I OSK 642/13, niepubl., wyroki WSA w Krakowie: z dnia 15 stycznia 2013 r., II SAB/Kr 184/12, z dnia 28 stycznia 2013 r., II SAB/Kr 212/12 oraz z dnia 17 kwietnia 2013 r., II SAB/Kr 21/13, niepubl., dostępne w CBOSA, wyroki WSA w Poznaniu: z dnia 29 maja 2008 r., IV SA/Po 545/07, Lex nr 516697 oraz z dnia 19 grudnia 2007 r., IV SA/Po 652/07, Lex nr 460751). Przyjęcie, że tego rodzaju dokumenty urzędowe będące w posiadaniu przedsiębiorstwa energetycznego, "tracą" charakter informacji publicznej w przypadku, gdy ich udzielenia domaga się osoba fizyczna pozostająca w sporze cywilnoprawnym z tym przedsiębiorstwem, jest sprzeczne z duchem regulacji ustawowych i konstytucyjnych dotyczących dostępu do informacji publicznej. Ocena, czy określona informacja stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy nie może być odmienna w zależności od tego, jaki wnioskodawca ubiega się o jej udostępnienie. Rozpatrując wniosek o udostępnienie informacji publicznej, właściwy podmiot nie jest bowiem upoważniony do badania interesu prawnego ani nawet faktycznego wnioskodawcy (art. 2 ust. 2 ustawy). O tym, czy konkretny dokument ma charakter informacji publicznej, nie może zatem decydować okoliczność, kto i dla jakich celów żąda udostępnienia informacji. Kryteria uznania za informację publiczną muszą być zobiektywizowane i znajdować podstawę w regulacjach zawartych w przepisach ustawy. Odmienna wykładnia powołanych przepisów naruszałaby istotę prawa podmiotowego do informacji publicznej, a także godziłaby w zasadę równości wobec prawa (art. 32 ust. 1 Konstytucji RP). Na uwzględnienie nie zasługuje również przedstawiona przez spółkę argumentacja, że żądane informacje wnioskodawcy mogą uzyskać w trybie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. Należy bowiem zauważyć, że nie zostało wykazane, by skarżący byli stroną ewentualnych postępowań w sprawie lokalizacji budowy linii energetycznych na wskazanej przez nich działce, co umożliwiałoby im dostęp do akt sprawy na podstawie art. 73 § 1 k.p.a. Ponadto ograniczenie możliwości uzyskania żądanych przez wnioskodawców informacji jedynie do trybu kodeksowego w sposób nieuzasadniony stawiałoby skarżących w gorszej sytuacji co do prawa uzyskania tej informacji od innych osób, którym tytuł własności do wskazanej działki nie przysługuje. W tej sytuacji wniosek skarżących z dnia 12 lutego 2014 r. powinien być rozpoznany przez spółkę w trybie określonym w ustawie o dostępie do informacji publicznej. Żądane we wniosku informacje mają charakter informacji publicznej, a podmiot, do którego zwrócili się skarżący, jest zobowiązany do udzielenia tej informacji. O ile spółka jest w posiadaniu wskazanych przez skarżących dokumentów, powinna była udzielić żądanej informacji publicznej w sposób wskazany we wniosku, albo wydać decyzję o odmowie jej udzielenia, czego nie uczyniła, dopuszczając się bezczynności. Gdyby natomiast spółka, posiadając żądane informacje, nie miała możliwości udostępnienia ich w sposób wskazany we wniosku, powinna była powiadomić pisemnie wnioskodawców o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem (art. 14 ust. 2 ustawy), czego również zaniechała. W związku z powyższym, na podstawie art. 149 § 1 zd. 1 p.p.s.a., sąd zobowiązał S.A. w L. do załatwienia wniosku skarżących z dnia 12 lutego 2014 r. w terminie 14 dni od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku. Jednocześnie, w oparciu o treść art. 149 § 1 zdanie 2 p.p.s.a., sąd stwierdził, że bezczynność spółki w rozpoznawanej sprawie nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Oceniając tę okoliczność, sąd wziął pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, w tym fakt, iż zachowanie spółki nie miało cech lekceważącego traktowania obowiązków nałożonych na nią z mocy ustawy. Orzeczenie o kosztach zostało wydane na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. Mając na uwadze powyższe, sąd orzekł, jak w sentencji.