II SAB/Lu 167/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Dudek (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia NSA Witold Falczyński, Sędzia SO del. Arkadiusz Mrowiec, Protokolant Referent Bartłomiej Maciak, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 30 grudnia 2014 r. sprawy ze skargi T. W. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wójta Gminy w przedmiocie skargi z dnia 1 czerwca 2013 r. w sprawie usług opiekuńczych oddala skargę. T. W. wniosła skargę na przewlekłość postępowania Wójta Gminy N. w przedmiocie przekazania do Samorządowego Kolegium Odwoławczego pisma zatytułowanego "skarga" z dnia [...] czerwca 2013 r. dotyczącego usług opiekuńczych i specjalistycznych usług opiekuńczych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podnosząc, że wskutek nieuzupełnienia przez skarżącą braków formalnych skargi pozostawił ją bez rozpoznania. Organ przedstawił jednocześnie sekwencję czynności, jakie podejmował w celu rozpoznania przedmiotowej skargi. Organ wskazał, że w dniu [...] czerwca 2013 r. wpłynęła (datowana na 1 czerwca 2013 r.) skarga T. W. dotycząca decyzji Kierownika OPS w N. z dnia [...] maja 2013 r., nr [...] o odmowie przyznania pomocy w formie usług opiekuńczych i specjalistycznych usług opiekuńczych. Organ pismem z dnia [...] czerwca 2013 r. wezwał T. W. do sprecyzowania wniosku zawartego w tej skardze pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania. W dniu [...] czerwca 2013 r. T. W. odmówiła przyjęcia przedmiotowego wezwania, wobec czego organ w dniu [...] maja 2013 r. przesłał wnioskodawczyni pismo nr [...] o pozostawieniu skargi bez rozpoznania. T. W. odmówiła przyjęcia tego pisma w dniu [...] czerwca 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna, gdyż organ pierwszej instancji nie dopuścił się przewlekłości w przedmiocie przekazania do Samorządowego Kolegium Odwoławczego skargi T. W. z dnia [...] czerwca 2013 r. dotyczącej wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie usług opiekuńczych i specjalistycznych usług opiekuńczych. Podstawą orzekania przez sąd administracyjny w sprawie skargi na przewlekłość jest przepis art. 149 § 1 ustawy z dnia 20 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zgodnie z którym sąd administracyjny, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Stosownie do treści art. 12 § 1 k.p.a., organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Wyrażona w tym przepisie zasada szybkości i wnikliwości postępowania została skonkretyzowana w art. 35 k.p.a., którego § 1 stanowi, że organy administracji publicznej zobowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki, zaś § 3 określa terminy załatwiania spraw. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. W doktrynie i orzecznictwie przyjmuje się, że przewlekłość w prowadzeniu postępowania wystąpi wówczas, gdy organ nie załatwia sprawy w terminie, nie pozostając jednocześnie w bezczynności, a podejmowane przez ten organ czynności procesowe nie charakteryzują się koncentracją niezbędną w świetle art. 12 k.p.a., ustanawiającego zasadę szybkości postępowania, względnie mają charakter czynności pozornych, nieistotnych dla merytorycznego załatwienia sprawy. Przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ zaistnieje zatem wówczas, gdy będzie mu można skutecznie przedstawić zarzut niedochowania należytej staranności w takim zorganizowaniu postępowania administracyjnego, by zakończyło się ono w rozsądnym terminie, względnie zarzut prowadzenia czynności (w tym dowodowych) pozbawionych dla sprawy jakiegokolwiek znaczenia. Za postępowanie prowadzone przewlekle uznać należy postępowanie prowadzone w sposób nieefektywny poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu bądź wykonywaniu czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2012, s. 44; J. Drachal J. Jagielski, R. Stankiewicz. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Komentarz, pod red. R. Hausera i M. Wierzbowskiego, Warszawa 2011, s. 69-70). Pojęcie "przewlekłość postępowania" obejmuje zatem opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu w sytuacji, gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzą podstawy do stwierdzenia przewlekłości postępowania Wójta Gminy N. Jak wynika z akt sprawy, skardze nie można było nadać biegu, ponieważ T. W. nie wykonała wezwania organu o sprecyzowanie zawartych w niej żądań, co skutkowało pozostawieniem skargi bez rozpoznania. Z zamieszczonych w aktach sprawy dokumentów bezspornie wynika, że T. W. odmówiła przyjęcia zarówno przesyłki zawierającej wezwanie do sprecyzowania skargi, jak i zawiadomienia o pozostawieniu skargi bez rozpoznania (pokwitowania z adnotacjami "adresat odmówił przyjęcia", z podpisami skarżącej i datami odmowy przyjęcia – k. 5 i 6 akt administracyjnych). W myśl art. 47 § 1 k.p.a., jeżeli adresat odmawia przyjęcia pisma przesłanego mu przez pocztę lub inny organ albo w inny sposób, pismo zwraca się nadawcy z adnotacją o odmowie jego przyjęcia i datą odmowy i wraz z adnotacją włącza się je do akt sprawy. Stanowi ono dowód na to, że adresat odmówił przyjęcia pisma. Wystąpienie skutków domniemania przewidzianego w art. 47 § 2 k.p.a. jest uwarunkowane prawidłowym dokonaniem wszystkich przewidzianych w art. 47 § 1 k.p.a. czynności podmiotu doręczającego i organu administracji publicznej. Jeżeli zatem wystąpiła przesłanka zastosowania art. 47 k.p.a., tj. adresat pisma odmówił jego przyjęcia, doręczający zwrócił je nadawcy wraz z adnotacją o odmowie jego przyjęcia i datą odmowy, a organ administracji publicznej włączył je wraz z adnotacją do akt sprawy, to należy przyjąć, że data doręczenia pisma jest datą odmowy przyjęcia go przez adresata. Organ pierwszej instancji w przedmiotowej sprawie podejmował w toku postępowania niezbędne czynności w celu nadania biegu przedmiotowej skardze. W wezwaniu do sprecyzowania skargi wskazał T. W. jasno i precyzyjnie, które z postępowań nadzwyczajnych może zostać wszczęte w sprawie zakończonej decyzją z dnia [...] maja 2013 r. Takie działanie organu stanowi wypełnienie normy zawartej w art. 8 k.p.a. nakazującej organom administracji publicznej prowadzenie postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej (zob. wyrok NSA z dnia 12 września 2013 r., sygn. akt II OSK 919/12, publ. LEX nr 1375646). Organ pierwszej instancji nie uchybił przy tym miesięcznemu terminowi załatwienia sprawy wynikającemu z art. 35 § 3 k.p.a. Należy bowiem zważyć, że otrzymał on skargę w dniu [...] czerwca 2013 r. (k. 4), zaś wezwanie do jej sprecyzowania wystosował do skarżącej już w dniu [...] czerwca 2013 r. (k. 5). Następnie, wobec bezskutecznego upływu określonego w wezwaniu terminu, nadał w dniu [...] czerwca 2014 r. (k. 6) na adres skarżącej pismo pozostawiające skargę bez rozpoznania. Wskutek niewykonania przez skarżącą wezwania do sprecyzowania żądania zawartego w skardze, organ nie mógł załatwić jej w innej formie, jak tylko pozostawić ją bez rozpoznania na podstawie art. 64 § 2 k.p.a., zgodnie z którym, jeżeli podanie nie czyni zadość innym wymaganiom (niż brak adresu wnoszącego) ustalonym w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w terminie siedmiu dni z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania. W świetle przywołanych okoliczności sprawy brak jest podstaw do stwierdzenia przewlekłości postępowania Wójta Gminy N. w niniejszej sprawie. Skarga podlega zatem oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a. Dodatkowo należy zauważyć, że tutejszy sąd wyrokiem z dnia 25 lutego 2014 r., wydanym w sprawie o sygnaturze akt II SAB/Lu 548/13, oddalił skargę T. W. na bezczynność Wójta Gminy N. w przedmiocie przekazania pisma zatytułowanego "skarga" z dnia [...] czerwca 2013 r. dotyczącego usług opiekuńczych i specjalistycznych usług opiekuńczych. Wyrok ten jest prawomocny. Mając na uwadze powyższe, sąd orzekł, jak w sentencji.