II SAB/Lu 17/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec Sędziowie Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz (sprawozdawca) Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 7 kwietnia 2022 r. sprawy ze skargi S. G. na bezczynność Wójta Gminy Turobin w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. zobowiązuje Wójta Gminy Turobin do załatwienia wniosku S. G. o udostępnienie informacji publicznej z dnia 22 listopada 2021 r., sprecyzowanego w piśmie z dnia 30 listopada 2021 r., w terminie 14 dni od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku; II. stwierdza, że bezczynność Wójta Gminy Turobin nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. oddala skargę w pozostałej części; IV. zasądza od Wójta Gminy Turobin na rzecz skarżącego S. G. kwotę 100 ([...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wnioskiem z 22 listopada 2021 r. S. G. zażądał od Wójta Gminy udostępnienia informacji publicznej dotyczącej ugody sądowej w sprawie o sygn. akt I C 95/17 zawartej 17 marca 2021 r. odnoszącej się do działki nr [...] położonej w miejscowości R. wraz ze wszystkimi dokumentami dotyczącymi przedmiotowej działki i jej podziału. Jako formę udostępnienia informacji wskazał przesłanie skanów kserokopii dokumentów pocztą elektroniczną na adres [...]. W piśmie z 30 listopada 2021 r. S. G. sprecyzował wniosek o udostępnienie informacji publicznej żądanej we wniosku z 22 listopada 2021 r., żądając udostępnienia wszystkich dokumentów dotyczących podziału działki nr [...] położonej w miejscowości R. wymienionych w protokole ugody w sprawie o sygn. akt I C 95/17 z dnia 17 marca 2021 r., a w szczególności: 1) pisma z dnia 15 marca 2021 r. z załącznikami, którego odpis został doręczony pełnomocnikowi Gminy T.; 2) opinii biegłych, 3) dokumentów potwierdzających poniesione koszty we wskazanej sprawie. Wnioskodawca zażądał przesłania tych informacji (skanów dokumentów) pocztą elektroniczną. W odpowiedzi na wniosek Wójt Gminy do pisma z 16 grudnia 2021 r. dołączył kopię decyzji dotyczącej podziału działki nr [...] położonej w miejscowości R.. Ponadto poinformował, że pozostałe dokumenty dotyczące podziału działki nr [...] znajdują się w Starostwie Powiatowym w B.. Odnośnie zaś do dokumentacji postępowania w sprawie o sygn. akt I C 95/17 prowadzonej przez Sąd Rejonowy w Biłgoraju organ wskazał, że zastosowanie ma w tym wypadku art. 1 ust. 2 ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2020 r. poz. 2176 ze zm., dalej: u.d.i.p.), który umożliwia dostęp do informacji tylko w przypadku, gdy przepisy tej ustawy nie naruszają przepisów innych ustaw określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji. Takim przepisem jest, zdaniem organu, art. 9 § 2 z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 1805), zgodnie z którym strony i uczestnicy postępowania mają prawo do otrzymania z akt sprawy zapisu dźwięku albo obrazu i dźwięku, chyba że protokół został sporządzony wyłącznie pisemnie. Przewodniczący wydaje z akt sprawy zapis dźwięku, jeżeli wydaniu zapisu obrazu i dźwięku sprzeciwia się ważny interes publiczny lub prywatny. Zatem, zdaniem Wójta, udostępnianie informacji publicznej we wnioskowanym trybie odnośnie do akt postępowania nie jest możliwe. Również w piśmie z 4 stycznia 2022 r. Wójt Gminy poinformował wnioskodawcę, że udostępnianie informacji będących przedmiotem wniosku jest uregulowane w przepisach szczególnych, które zgodnie z treścią art. 1 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej mają pierwszeństwo przed przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej. W takiej sytuacji, zdaniem Wójta, wnioskodawca powinien zwrócić się z wnioskiem do Sądu Rejonowego w Biłgoraju, tj. do organu właściwego do udostępnienia informacji publicznej. S. G. wniósł skargę na bezczynność Wójta, zarzucając: 1) naruszenie art. 61 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z 2 kwietnia 1997 r. w zakresie, w jakim przepis ten stanowi podstawę prawa do uzyskiwania informacji publicznej poprzez błędne zastosowanie polegające na nieudostępnieniu informacji publicznej na wniosek, 2) art. 10 ust. 1 u.d.i.p. poprzez błędne zastosowanie, polegające na nieudostępnieniu informacji publicznej, podczas gdy w sprawie nie została wydana decyzja o odmowie udostępnienia informacji publicznej, 3) art. 16 ust. 1 w zw. z art. 5 u.d.i.p. w zakresie, w jakim odmowa udostępnienia informacji publicznej następuje w drodze decyzji, poprzez jego niezastosowanie skutkujące brakiem wydania decyzji administracyjnej w przypadku ograniczenia prawa do informacji publicznej. Wobec powyższego skarżący wniósł o zobowiązanie organu do załatwienia wniosku z 22 listopada 2021 r., o zasądzenie od Wójta kary grzywny za nieudostępnienie informacji publicznej oraz o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga jest częściowo zasadna, ponieważ Wójt Gminy nie udzielił skarżącemu informacji publicznej objętej wnioskiem z 22 listopada 2021 r., sprecyzowanym w piśmie z 30 listopada 2021 r. Udostępnieniu podlega wyłącznie informacja będąca "informacją publiczną". W świetle art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p. informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6. Bezsporne jest, że informacje objęte wnioskiem skarżącego, dotyczące sposobu gospodarowania mieniem komunalnym (tj. podziału będącej własnością Gminy T. działki nr [...], położonej w obrębie geodezyjnym R. ), są informacjami publicznymi, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. c/ u.d.i.p. jako informacje dotyczące majątku osób prawnych samorządu terytorialnego. Również zawierane przez gminę ugody i umowy cywilnoprawne dotyczące mienia komunalnego, a zatem także działki nr [...], mają charakter informacji publicznej w rozumieniu u.d.i.p. Stanowią one bowiem informację o sposobie gospodarowania przez gminę własnym majątkiem, mającym – jak wskazano wyżej – charakter majątku publicznego. Podkreślić w tym miejscy wypada, że stanowisko, że akty cywilnoprawne zawierane przez podmioty wykonujące zadania publiczne, dotyczące spraw publicznych oraz wydatkowania środków publicznych, objęte są zakresem u.d.i.p., jest ugruntowany w orzecznictwie (por. wyrok NSA z 12 września 2019 r., I OSK 2850/17; wyrok NSA z 6 września 2016 r., I OSK 634/16; wyrok WSA w Szczecinie z 23 marca 2017 r., II SAB/Sz 22/17 – dostępne w CBOSA). Podmiot zobowiązany do udostępniania informacji publicznej po otrzymaniu wniosku o udzielenie takiej informacji, ma - co do zasady - obowiązek udostępnić wnioskodawcy żądaną informację publiczną w sposób i w formie zgodnymi z wnioskiem, bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.), ewentualnie w tym terminie wydać na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. decyzję o odmowie jej udostępnienia w razie uznania, że zachodzą podstawy do takiej odmowy, np. wynikające z art. 5 u.d.i.p. Zatem udostępnienie informacji następuje w formie czynności materialno-technicznej. Taką samą formę ma powiadomienie wnioskodawcy, że żądana informacja nie stanowi informacji publicznej. Z kolei decyzję o odmowie udostępnienia zobowiązany podmiot wydaje wówczas, gdy żądana informacja będąca informacją publiczną nie może zostać udostępniona z przyczyn enumeratywnie wymienionych w art. 16 ust. 1 u.d.i.p. Z powyższego wynika, że gdy zobowiązany do udostępnienia informacji podmiot posiada wskazaną we wniosku informację i żądana informacja jest informacją publiczną, to nieudostępnienie jej i niewydanie decyzji o odmowie jej udostępnienia świadczy o bezczynności organu. W świetle powyższego Wójt Gminy miał obowiązek udostępnić skarżącemu żądane informacje w terminie 14 dni, albo wydać decyzję o odmowie ich udostępnienia, czego nie uczynił. Sąd nie podziela stanowiska Wójta, że stosownie do art. 1 ust. 2 u.d.i.p. w sprawie nie ma zastosowania ustawa o dostępie do informacji publicznej ze względu na szczególne uregulowanie zawarte w art. 9 k.p.c. Art. 1 ust. 2 u.d.i.p. stanowi, że uregulowania tej ustawy nie naruszają przepisów innych ustaw określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi. Przepis ten wyłącza stosowanie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej w zakresie, w jakim inna szczególna ustawa reguluje ten dostęp, a pozwala na jej stosowanie tam, gdzie ustawa szczególna nie reguluje kwestii dostępności informacji publicznych. Z treści adresowanego do sądu art. 9 k.p.c. wynika, że strony i uczestnicy postępowania mają prawo przeglądać akta sprawy i otrzymywać odpisy, kopie lub wyciągi z tych akt. Natomiast wniosek o udostępnienie informacji dotyczącej podziału działki nr [...] nie został skierowany do sądu, lecz do organu administracji publicznej – Wójta Gminy. Organ ten jako adresat wniosku nie jest związany przepisami procedury cywilnej, lecz przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej. Przepisy kodeksu postępowania cywilnego, w tym art. 9, nie wprowadzają żadnych zakazów udostępniania dokumentów zawartych w aktach sprawy cywilnej. Zatem art. 9 k.p.c. nie określa odmiennych zasad i trybu dostępu do informacji publicznej jaką jest treść dokumentów dotyczących podziału działki stanowiącej własność komunalną. W tym stanie faktycznym stwierdzić należy, że skarga na bezczynność zasługuje na uwzględnienie. W świetle art. 149 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r. poz. 329 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 1a). Sąd zobowiązał zatem Wójta do załatwienia wniosku z 22 listopada 2021 r., sprecyzowanego w piśmie z 30 listopada 2021 r., w terminie 14 dni od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku. Na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Sąd stwierdził, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Oceniając tę kwestię, Sąd wziął pod uwagę to, że Wójt nie pozostawał bierny wobec wniosku skarżącego, gdyż z zachowaniem ustawowych terminów odniósł się na piśmie do tego wniosku. Działanie tego organu było nieprawidłowe, wynikało z błędnej interpretacji przepisów prawa dotyczących ograniczenia dostępu do informacji publicznej, ale nie miało cech lekceważącego traktowania obowiązków nałożonych na ten podmiot przepisami u.d.i.p. W związku z tym Sąd oddalił wniosek o wymierzenie organowi grzywny. O kosztach postępowania obejmujących wpis od skargi w kwocie 100 zł orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. Mając na uwadze powyższe, Sąd orzekł jak w sentencji.