II SAB/Lu 175/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Dudek, Sędziowie Sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak, Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz (sprawozdawca), , po rozpoznaniu w Wydziale II w dniu 21 grudnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi W. K. na bezczynność Wójta Gminy w przedmiocie świadczeń z pomocy społecznej oddala skargę. W. K. w dniu [...] października 2015 r. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na bezczynność Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...], działającego z upoważnienia Wójta [...], polegającą na niezałatwieniu jej wniosku z dnia [...] listopada 2014 r. Skarżąca podniosła, że zmuszona jest opiekować się bratem, który przez blisko 30 lat był uzależniony od alkoholu, a teraz jest osobą niezdolną do samodzielnej egzystencji i w dodatku bardzo trudną w kontakcie. Jej zdaniem brat potrzebuje łóżka ortopedycznego, choć sam twierdzi, że nie jest mu ono potrzebne. Podkreśliła, że zwróciła się z tym problemem do organu pierwszej instancji, lecz wyjaśniono jej, że nie może zmusić do niczego brata. Nie pojawił się również żaden pracownik socjalny, by pomóc jej bratu. W związku z tym złożyła zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. P., a organ ten, uznając zasadność jej stanowiska, wyznaczył organowi pierwszej instancji dodatkowy termin załatwienia jej wniosku. Skarżąca podniosła, że obawia się, iż organ pierwszej instancji nie dochowa tego terminu. W odpowiedzi na skargę organ pierwszej instancji wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej. Organ opisał przebieg postępowania i wskazał, że decyzją z dnia [...] listopada 2015 r., nr [...], wydał decyzję umarzającą postępowanie administracyjne w sprawie wszczętej na podstawie opisanego wyżej wniosku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. W pierwszej kolejności należy zauważyć, że niniejsza sprawa podlegała rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, na podstawie art. 199 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.". Przepis ten stanowi bowiem, że sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W świetle art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej, sprawowana przez sądy administracyjne, obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów administracji publicznej w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 P.p.s.a. Na podstawie tego przepisu skarga do Sądu przysługuje więc w sprawach, w których są wydawane decyzje i postanowienia (pkt 1-3) oraz w tych sprawach, w których mogą być wydawane akty lub podejmowane czynności dotyczące przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa, określone w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. Bezczynność organu administracji publicznej ma miejsce wówczas, gdy w prawnie określonym terminie nie podejmie on czynności lub nie wyda stosownego aktu, przy czym stan ten istnieje przynajmniej w dacie orzekania przez sąd administracyjny. W myśl art. 149 P.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na bezczynność: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 1a). Z akt administracyjnych sprawy wynika, że w piśmie z dnia [...] listopada 2014 r. skarżąca zwróciła się do Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] o przyznanie jej niezdolnemu do samodzielnej egzystencji bratu – K. D. – pomocy psychologicznej oraz o wypożyczenie mu łóżka ortopedycznego ułatwiającego codzienne funkcjonowanie, a także o wypłatę jej wynagrodzenia za opiekę nad bratem. Z uwagi na wpłynięcie tego podania, w dniu [...] grudnia 2014 r. pracownik socjalny Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] odwiedził skarżącą i jej brata w miejscu ich zamieszkania, celem wyjaśnienia treści żądania strony. W czasie tego spotkania skarżącą poinformowano ustnie o możliwości zgłoszenia się do Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w B. P., celem złożenia wniosku o dofinansowanie zakupu łóżka ortopedycznego, a także poinformowano o możliwości wypożyczenia takiego łóżka z Caritas w B. P. za odpłatnością (80 zł miesięcznie). Poinformowano również, że gmina nie zatrudnia psychologa, ale istnieje możliwość skorzystania z usług takiego specjalisty we W. lub w B. P. (notatka służbowa z dnia [...] grudnia 2014 r.). W dniu [...] sierpnia 2015 r. skarżąca złożyła do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. P. zażalenie na niezałatwienie jej wniosku w terminie. Podniosła, że jej brat był alkoholikiem, od 9 lat jest leżący, ma problemy z osobowością, jest trudny we współżyciu i dotychczas nie otrzymał od organu pomocy społecznej ani pomocy psychologicznej, ani łóżka ortopedycznego, które jest mu niezbędne. Skarżąca wskazała również, że zapłatę za opiekę nad bratem otrzymuje od [...] stycznia 2015 r., ale opiekuje się nim łącznie 9 lat. Postanowieniem z dnia [...] września 2015 r., znak: [...], Kolegium uwzględniając powyższe zażalenie, wyznaczyło organowi pierwszej instancji dodatkowy termin do załatwienia sprawy – do dnia [...] listopada 2015 r. Poza sporem jest również, że mając na uwadze wskazane wyżej orzeczenie, w dniu [...] listopada 2011 r. pracownik socjalny Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] odwiedził skarżącą w miejscu jej zamieszkania i przeprowadził z nią rozmowę, w wyniku której ustalił, że skarżąca od [...] stycznia 2015 r. otrzymuje "wynagrodzenie" za opiekę nad bratem, które otrzymuje ze środków Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...]. Opiekę tę świadczy w ramach prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej. Wyjaśniła, że nie oczekuje od organu pierwszej instancji żadnej innej pomocy. Skarżąca odmówiła jednak podpisania protokołu z przeprowadzonej czynności procesowej. Ponadto w tym samym dniu pracownik socjalny przeprowadził spotkanie z bratem skarżącej – K. D., który oświadczył, że nie zwracał się o pomoc psychologiczną ani potrzebuje łóżka ortopedycznego, gdyż to, które posiada jest przystosowane do jego potrzeb. Swoje wyjaśnienia potwierdził własnoręcznym podpisem na protokole sporządzonym przez pracownika socjalnego. Mając powyższe na uwadze, organ pierwszej instancji w dniu [...] listopada 2015 r. wydał: - postanowienie, znak: [...], odmawiające wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie wniosku W. K. z dnia [...] listopada 2014 r. o "wypożyczenie łóżka ortopedycznego" jej bratu – na podstawie art. 61a § 1 K.p.a.; - decyzję, znak jw., umarzającą postępowanie administracyjne w sprawie przyznania skarżącej wynagrodzenia w związku ze sprawowaniem opieki nad bratem. W tej sytuacji skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 P.p.s.a. Podkreślenia wymaga bowiem, że organ pierwszej instancji, w dodatkowym terminie wyznaczonym w trybie art. 37 K.p.a., wydał akty administracyjne zawierające rozstrzygnięcia dotyczące żądań zawartych we wskazanym wyżej piśmie strony skarżącej z dnia [...] listopada 2014 r. Należy dodatkowo wskazać, że rozpoznając skargę na bezczynność Sąd nie jest upoważniony do dokonywania kontroli w zakresie zgodności z prawem aktów administracyjnych wydanych przez organy orzekające w sprawie. Z tych względów, Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. skargę oddalił.