II SAB/Lu 22/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski, Sędziowie Sędzia NSA Witold Falczyński (sprawozdawca),, Sędzia NSA Krystyna Sidor, Protokolant Starszy referent Agnieszka Wojtas, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 13 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi Z. W. na bezczynność Wójta Gminy w przedmiocie nierozpoznania wniosku z dnia 14 października 2011 r. dotyczącego zasiłku celowego i zasiłku okresowego I. zobowiązuje Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w N działającego z upoważnienia Wójta Gminy do rozstrzygnięcia – w terminie 30 dni od daty doręczenia akt administracyjnych sprawy wraz z odpisem prawomocnego wyroku – wniosku skarżącego z dnia 14 października 2011 r. dotyczącego zasiłku celowego i zasiłku okresowego; II. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Z. W. wniósł w dniu [...] stycznia 2012 r. (data wpływu) skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na bezczynność Wójta Gminy N. polegającą na nierozpoznaniu jego wniosku z dnia [...] października 2011 r. o przyznanie zasiłku okresowego oraz zasiłku celowego na podstawie art. 41 ustawy o pomocy społecznej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podnosząc, że wskutek nieuzupełnienia braków formalnych wniosku należało na podstawie art. 64 § 2 k.p.a. pozostawić go bez rozpoznania, o czym zawiadomiono skarżącego pismem z dnia 30 listopada 2011r. Organ przedstawił jednocześnie szczegółowo przebieg czynności, jakie podejmował w celu rozpoznania przedmiotowego wniosku skarżącego. Wskazano, że kilkakrotnie pracownicy organu udawali się do mieszkania skarżącego celem przeprowadzenia wywiadu środowiskowego – tj. w dniach 12 października 2011 r., 19 października 2011 r., 25 października 2011 r. - jednak z uwagi na odmowę udziału skarżącego w wywiadzie, z wizyt sporządzano notatki służbowe, a następnie zawiadamiano skarżącego o kolejnym terminie wywiadu. W dniu 19 października 2011 r. wyznaczono natomiast termin załatwienia sprawy na dzień 18 listopada 2011r., o czym poinformowano skarżącego pismem, doręczonym mu w dniu 24 października 2011 r. Następnie organ I instancji wskazał, iż w dniu 4 listopada 2011 r. wezwał skarżącego do przedłożenia określonych dokumentów koniecznych – zdaniem organu – do rozpoznania wniosku o świadczenia z pomocy społecznej, mianowicie: aktualnego zaświadczenia lekarskiego z Poradni Zdrowia Psychicznego stwierdzającego systematyczne leczenie skarżącego i przyjmowanie przez niego leków z grupy psychotropowych oraz dowodów zapłaty (imiennych faktur), które świadczyłyby o znacznych wydatkach skarżącego. W wykonaniu wezwania, skarżący nadesłał pismo z dnia 7 listopada 2011r., jednak – jak stwierdził organ - nie przedłożył wskazanych dokumentów. Z tego powodu pismami z dnia 16 listopada 2011r. oraz z dnia 30 listopada 2011 r. organ poinformował skarżącego o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania na podstawie art. 64 § 2 k.p.a. Zdaniem organu, w tej sytuacji nie można mu zarzucić bezczynności. W dniu [...] listopada 2011 r. skarżący wniósł do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. zażalenie na bezczynność organu I instancji polegającą na nierozpoznaniu jego wniosku z dnia [...] października 2011 r., jednak postanowieniem z dnia [...] grudnia 2011 r. Kolegium stwierdziło, że zażalenie jest nieuzasadnione. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz.270), dalej p.p.s.a., kontrola działalności organów administracji sprawowana przez sądy w zakresie zgodności z prawem obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów. W myśl art. 149 § 1 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności wynikających z przepisów prawa, a także stwierdza czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, iż organ administracji pozostaje w bezczynności, gdy w prawie określonym terminie (w terminie wskazanym w art. 35 k.p.a., to jest w ciągu miesiąca, a w przypadku sprawy szczególnie skomplikowanej, nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania) nie podjął w sprawie żadnych czynności, albo wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednakże mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie zakończył postępowania stosownym aktem administracyjnym lub nie podjął wymaganej czynności (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 20 lipca 1999r., sygn. akt I SAB 60/99, OPS 2000, Nr 6, poz.87 oraz z dnia 22 września 2010 r., sygn. akt II OSK 1904/09 – Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że skarga Z. W. na bezczynność Wójta Gminy N. polegającą na nierozpoznaniu jego wniosku z dnia [...] października 2011 r. o przyznanie pomocy w formie zasiłku okresowego i zasiłku celowego na podstawie art. 41 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2009 r. nr 175 poz. 1362 ze zm.) jest zasadna. Jak wynika bowiem z akt sprawy, wniosek ten dotychczas nie został rozpoznany, a okoliczności wskazywane przez organ I instancji nie usprawiedliwiają jego bezczynności. Wprawdzie organ podejmował w toku postępowania szereg czynności w celu rozpoznania wniosku, jednak ostatecznie wniosku tego nie załatwił we właściwej formie, pozostawiając wniosek bez rozpoznania na podstawie art. 64 § 2 k.p.a. Takie zakończenie postępowania było nieuprawnione, gdyż dokumenty, do wskazania których organ wezwał skarżącego: aktualne zaświadczenie lekarskie z Poradni Zdrowia Psychicznego stwierdzające systematyczne leczenie skarżącego i przyjmowanie przez niego leków z grupy psychotropowych oraz dowody zapłaty (imienne faktury), które świadczyłyby o znacznych wydatkach skarżącego - nie miały charakteru wymogów formalnych wniosku, dlatego zastosowanie przez organ art. 64 § 2 k.p.a. było nieuzasadnione. Zgodnie bowiem z tym przepisem, jeżeli podanie nie czyni zadość innym wymaganiom (niż brak adresu wnoszącego) ustalonym w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w terminie siedmiu dni z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania. Należy podkreślić, że powołanie się przez organ administracji na art. 64 § 2 k.p.a. służyć może wyłącznie usunięciu braków formalnych wynikających ze ściśle określonych przepisów i nie może zmierzać do merytorycznej oceny przedstawionego wniosku oraz jego załączników (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 23 stycznia 1996 r., sygn. akt II SA 1473/94 oraz z dnia 30 września 1999 r., sygn. akt I SAB 89/99). Skarżący wnosił o przyznanie pomocy w formie zasiłku okresowego i zasiłku celowego na podstawie ustawy o pomocy społecznej. Z przepisów tej ustawy (ani z innych przepisów) nie wynika jednak, by jednym z wymogów formalnych wniosku o przyznanie takiego świadczenia było dołączenie do niego dokumentów zażądanych od skarżącego pismem z dnia 4 listopada 2011 r. Niezłożenie przez skarżącego tych dokumentów mogło więc co najwyżej mieć wpływ na merytoryczne rozstrzygnięcie jego wniosku, nie mogło natomiast być uznane za brak formalny, skutkujący pozostawieniem wniosku bez rozpoznania w oparciu o art. 64 § 2 k.p.a. Z tych względów należy stwierdzić, że Wójt Gminy N. pozostaje w bezczynności. Dlatego też - na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a. - należało zobowiązać go do rozstrzygnięcia, w terminie 30 dni od dnia otrzymania akt sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem, wniosku skarżącego z dnia [...] października 2011 r. o przyznanie zasiłku celowego i zasiłku okresowego. Na podstawie tego samego przepisu Sąd orzekł, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Wójt Gminy N. podjął bowiem w sprawie czynności procesowe a sama bezczynność wynikła z wadliwego zastosowania art. 64 § 2 k.p.a. Mając powyższe na względzie Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku.