II SAB/Lu 23/01
WyrokWSA w Lublinie2001-12-03
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Komendant Wojewódzki Policji pozostaje w bezczynności, jeśli nie wyda decyzji administracyjnej w sprawie zameldowania na pobyt stały lub wykupu lokalu mieszkalnego przez córkę zmarłego funkcjonariusza, mimo braku przepisów materialnoprawnych nakładających taki obowiązek?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie pozostaje w bezczynności, jeśli przepisy prawa materialnego nie nakładają na niego obowiązku wydania decyzji administracyjnej w konkretnej sprawie. W przypadku braku takiego obowiązku, żądanie zobowiązania organu do wydania decyzji podlega oddaleniu. Organy Policji nie są uprawnione do wydawania decyzji w sprawach meldunkowych ani w sprawach sprzedaży lokali mieszkalnych, gdyż czynności te mają charakter materialno-techniczny lub cywilnoprawny.Stan faktyczny
Alicja D. wniosła skargę na bezczynność Komendanta Wojewódzkiego Policji w L. w sprawie wydania decyzji dotyczącej zameldowania na pobyt stały lub wykupu lokalu mieszkalnego przez jej córkę, Agnieszkę D., po śmierci jej ojca, który był emerytowanym funkcjonariuszem Policji i posiadał przydzielony lokal. Organ Policji odmawiał zgody na zameldowanie i kwestionował uprawnienia do wykupu lokalu, informując o tym pisemnie, zamiast wydawać decyzję administracyjną. Skarżąca argumentowała, że sprawa powinna zostać rozstrzygnięta decyzją administracyjną zgodnie z zarządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji.Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Alicji D. na bezczynność Komendanta Wojewódzkiego Policji w L. w przedmiocie nie wydania decyzji co do możliwości zameldowania się na pobyt stały skarżącej w lokalu mieszkalnym przy ul. N. 83/41 w L. lub wykupu tego lokalu mieszkalnego - skargę oddala.
Agnieszka D. działając przez przedstawiciela ustawowego matkę Alicję D. wniosła skargę na bezczynność Komendanta Wojewódzkiego Policji w L. wnosząc o zobowiązanie go do wydania merytorycznej decyzji w następującej sprawie:
Wskazana była zameldowana na pobyt czasowy w lokalu mieszkalnym przy ul. N. 83/41 od 29 lutego 2000 r. do 29 lutego 2001 r. a faktycznie zamieszkiwała w nim wraz z ojcem Czesławem D. od 5 lat. Lokal ten Czesław D. będąc emerytem miał przydzielony jako mieszkanie funkcyjne decyzją z dnia 8 września 1989 r. Komendant Wojewódzki Policji w L. pismem z dnia 22 sierpnia 2001 r. wyraził zgodę na wykup tego lokalu przez najemcę. Z racji pogorszenia się stanu zdrowia Cz. D. w dniu 28 lipca 2000 r. wyraził on wolę by po jego śmierci w lokalu tym zamieszkała córka Agnieszka D. i dokonała jego wykupu. W dniu 22 sierpnia 2000 r. Czesław D. zmarł, a podjęte na przełomie marca i kwietnia 2001 r. starania Alicji D. zmierzające do zameldowania na pobyt stały w powyższym lokalu córki Agnieszki D. okazały się bezowocne, a Komenda Wojewódzka Policji w L. prowadząc korespondencję odmawia zgody na powyższe żądanie, jak również kwestionuje uprawnienia Agnieszki D. do wykupu tego lokalu.
Żądanie powyższe załatwione być winno w drodze merytorycznego rozstrzygnięcia decyzją administracyjną, a taka w sprawie nie została wydana. Zgodnie z zarządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 30 września 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów wydanym na podstawie art. 97 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1991 r. o Policji sprawy nim objęte rozstrzygane są w drodze decyzji administracyjnych. Dlatego organ właściwy jeżeli nie chciał zameldować na pobyt stały córki zmarłego funkcjonariusza, czy też chciał odmówić jej prawa do wykupu przedmiotowego lokalu, to winien uczynić to w drodze decyzji administracyjnej, a nie zwykłego pisma. Pismo skierowane w tej sprawie do Komendanta Głównego Policji w W., które należy uznać za zażalenie o jakim stanowi art. 37 Kpa, okazało się bezskuteczne. Dlatego żądanie skargi jest uzasadnione.
W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie, bowiem w sprawie brak jest podstawy prawnej do wydania decyzji administracyjnej, a merytorycznie lokal przedmiotowy nie może być przydzielony dla Agnieszki D., ani jej odsprzedany, a tym samym nie może być wyrażona zgoda na zameldowanie jej na pobyt stały w tym lokalu. O wszystkim tym matka skarżącej Alicja D. była szczegółowo poinformowana szeregu pismami do niej skierowanymi w odpowiedzi na jej żądanie.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając skargę zważył, co następuje:
Przede wszystkim podnieść należy, że w trakcie postępowania sądowego Agnieszka D. stała się pełnoletnia i dlatego stała się w pełni zdolną do czynności prawnych. Po tej uwadze należy podnieść, że skarga nie jest zasadna. W myśl art. 107 par. 1 Kpa każda decyzja administracyjna opierać się winna na wskazanej w niej podstawie prawnej, która wynika z obowiązujących przepisów prawa administracyjnego. Obowiązek powołania podstawy prawnej decyzji administracyjnej odnosi się tak do decyzji przyznającej określone uprawnienia stronie, jak też decyzji odmawiających przyznania takich uprawnień. Jeśli natomiast przepisy obowiązującego prawa nie stanowią, iż określony stan faktyczny rozstrzygany jest przez wydanie decyzji administracyjnej przez uprawniony organ administracji publicznej, to wydanie takiej decyzji przez ten organ powodowałoby iż byłaby ona wydana bez podstawy prawnej, a przez to dotknięta byłaby wadą nieważności wskazaną w art. 156 par. 1 pkt 2 Kpa /wyrok NSA z dnia 23 lutego 1981 r. SA 109/81 - GAP 1987 nr 8 str. 45.
Dlatego w odniesieniu do skargi zarzucającej bezczynność organu administracyjnego z powodu nie wydania decyzji administracyjnej w zakreślonym terminie w rozumieniu art. 17 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ żądanie jej może być uwzględnione przez Sąd na podstawie art. 26 powołanej ustawy, jeśli obowiązek wydania takiej decyzji wynika z obowiązujących przepisów prawa materialnego. Brak takiego obowiązku po stronie organu administracyjnego powoduje, iż nie pozostaje on w bezczynności co powoduje oddalenie skargi.
W odniesieniu do skargi niniejszej podnieść należy, że przepisy ustawy z dnia 8 kwietnia 1990 r. o Policji /Dz.U. nr 30 poz. 179 ze zm./, jak też zarządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 30 września 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżnienia i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów /M.P. nr 76 poz. 707 ze zm./ nie stanowią, iż w odniesieniu do następcy prawnego pozostałego po zmarłym policjancie lub emerycie /renciście/ policyjnym, który przydzielony miał do zamieszkania lokal mieszkalny bez wskazania w decyzji o przydziale uprawnień do zamieszkiwania w nim członków jego rodziny, właściwy Komendant Policji jako organ administracji ma obowiązek wydania decyzji zezwalającej na zameldowanie się na pobyt stały w tym lokalu pozostałego po zmarłym następcy prawnego.
Gdyby przepisy powołanych aktów prawnych zezwalały na wydanie przez organ uprawniony takiej decyzji to stanowiłaby ona przydział lokalu mieszkalnego dla następcy prawnego zmarłego policjanta lub emeryta /rencisty/ policyjnego. Z powołanych aktów prawnych wynika natomiast wprost, że przydział lokalu mieszkalnego z zasobów, którymi dysponują organy policyjne może być dokonany tylko na rzecz policjanta lub emeryta /rencisty/ policyjnego.
Przepisy powołanych aktów prawnych nie stanowią również, że organy Policji są upoważnione do dokonywania czynności meldunkowych osób w lokalach mieszkalnych będących w ich dyspozycji w celu zaspokajania potrzeb funkcjonariuszy policji lub emerytów /rencistów/ policyjnych. W związku z tym do dokonywania tych czynności uprawnione są organy administracji publicznej zgodnie z zasadami zawartymi w przepisach ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych /Dz.U. 1984 nr 32 poz. 174/. Z przepisów tych wynika, że dokonywanie rejestracji meldunkowych odbywa się w drodze czynności materialno-technicznych. W odniesieniu do zameldowania się w lokalu mieszkalnym będącym w zasobach organów policyjnych na wniosku o zameldowanie niezbędne jest potwierdzenie tych organów, iż osobie zgłaszającej wniosek przysługuje uprawnienie do przebywania w lokalu, w którym ma nastąpić zameldowanie /art. 29 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych/. Czynności tej właściwy organ Policji dokonuje w drodze zwykłego zapisu na druku meldunkowym, a przez to nie ma podstawy prawnej do wydawania w tym przedmiocie decyzji administracyjnej przez ten organ. Prowadzi to do wniosku, że w odniesieniu do skarżącej Wojewódzki Komendant Policji w L. nie ma w świetle obowiązujących przepisów prawnych upoważnienia do wydawania decyzji o jej zameldowanie lub odmowie zameldowania na jej pobyt stały w lokalu mieszkalnym, który był przydzielony do zamieszkania zmarłemu jej ojcu Czesławowi D. Na wskazanym organie nie ciąży również obowiązek wynikający z przepisów prawa materialnego wydawania decyzji stwierdzającej, iż skarżącej przysługuje uprawnienie do przebywania we wskazanym lokalu lub odmawiającej tego potwierdzenia. W związku z tym w tym zakresie żądanie skargi podlega oddaleniu.
Przepisy ustawy o Policji i rozporządzenia wykonawczego do niej wyżej powołanego nie zawierają również podstawy do wydawania decyzji przez Wojewódzkiego Komendanta Policji w L. w przedmiocie sprzedaży lub odmowy dokonania tego dla skarżącej w odniesieniu do przedmiotowego lokalu mieszkalnego.
W tym zakresie wskazany organ również nie pozostaje w bezczynności i przez to skarga w tej części podlega oddaleniu.
Dodać ubocznie należy, że przepisy ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami /Dz.U. nr 115 poz. 741 ze zm./ regulujące zasady m.in. sprzedaży lokali mieszkalnych nie stanowią, iż dokonywane jest to w drodze wydawania decyzji przez organy administracji publicznej. W świetle przepisów tej ustawy czynności tych dokonuje się wyłącznie w drodze czynności cywilnoprawnych, co wyłącza całkowicie rozstrzyganie tych spraw w drodze administracyjnoprawnej.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło