II SAB/Lu 297/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Witold Falczyński, Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec, Sędzia SO del. Arkadiusz Mrowiec (sprawozdawca), Protokolant Referent Bartłomiej Maciak, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 30 września 2014 r. sprawy ze skargi M. B. na bezczynność [...] Spółki Akcyjnej w Lublinie w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. zobowiązuje [...] Spółkę Akcyjną w Lublinie do załatwienia wniosku M. B. z dnia 17 kwietnia 2013 r. w części dotyczącej udostępnienia informacji publicznej, w terminie 14 dni od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku; II. stwierdza, że bezczynność [...] Spółki Akcyjnej w Lublinie miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; III. wymierza [...] Spółce Akcyjnej w Lublinie grzywnę w wysokości 500 (pięćset) złotych; IV. zasądza od [...] Spółki Akcyjnej w Lublinie na rzecz M. B. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. M. B. wniósł skargę na bezczynność X D. S.A. w L., polegającą na nieudostępnieniu informacji publicznej żądanej we wniosku z dnia [...] kwietnia 2013 r. Skarżący wskazał, że przedmiotowym wnioskiem wystąpił do X D. S.A. w L. o udostępnienie wszelkich ewentualnych decyzji administracyjnych i innych stosownych dokumentów dotyczących budowy, posadowienia i przebudowy urządzeń infrastruktury przesyłowej na będącej jego własnością działkach o numerach ewidencyjnych: [...], położonych w miejscowości C., w tym do przedstawienia protokołów z odbioru budowanych linii przesyłowych oraz planów z mapkami. Skarżący podniósł, że do dnia sporządzenia skargi nie otrzymał wnioskowanych dokumentów w żądanej formie ani rozstrzygnięcia o odmowie udostępnienia informacji publicznej, czy też o umorzeniu postępowania w tym przedmiocie. W związku z powyższym wniósł o stwierdzenie bezczynności Spółki oraz zobowiązanie jej do udzielenia informacji zgodnie z wnioskiem i zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę X D. S.A. w L. wniosła o jej oddalenie. Spółka podniosła, że reprezentacja skarżącego na etapie złożenia wniosku o udostepnienie przedmiotowej informacji publicznej była wadliwa, gdyż pełnomocnikiem strony – wbrew treści art. 33 par. 1 k.p.a. – była spółka prawa handlowego, która dopiero następnie udzieliła pełnomocnictwa radcy prawnemu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: W myśl art. 149 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.), sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale – mimo istnienia ustawowego obowiązku – nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności określonej w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. (T. Woś [w:] T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, s. 109). Organ administracji pozostaje w bezczynności w szczególności w sytuacji, gdy nie udzielił zainteresowanej jednostce żądanej przez nią informacji publicznej stosownie do przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. W przypadku złożenia skargi na bezczynność w zakresie udostępnienia informacji publicznej obowiązkiem sądu jest w pierwszej kolejności zbadanie, czy sprawa mieści się w zakresie podmiotowym ustawy. Dopiero bowiem stwierdzenie, że podmiot, do którego zwrócił się skarżący, jest zobowiązany do udzielenia informacji publicznej, pozwala na dokonanie oceny, czy w konkretnej sprawie można skutecznie zarzucić wskazanemu podmiotowi bezczynność. W myśl art. 4 ust. 1 pkt 1 – 5 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm., zwanej dalej u.d.i.p.), obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: organy władzy publicznej, organy samorządów gospodarczych i zawodowych, podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa, podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego, podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Zgodnie z art. 4 pkt 3 i 4 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. nr 50, poz. 331 ze zm.), pozycję dominującą ma podmiot, który posiada kontrolę nad przedsiębiorcą, wyrażającą się m.in. w dysponowaniu bezpośrednio lub pośrednio większością głosów na walnym zgromadzeniu. Skarb Państwa jest akcjonariuszem posiadającym większość głosów na Walnym Zgromadzeniu Y S.A. w W. (61,89% – s. 36 sprawozdania Zarządu za okres zakończony 30 września 2012 r., opubl.: [...].pdf). Spółka ta jest zaś jednym akcjonariuszem X D. S.A. w L. Nie ulega zatem wątpliwości, że Skarb Państwa dysponuje większością głosów na walnym zgromadzeniu X D. S.A. w L. Ponadto przedmiotowa spółka, będąc przedsiębiorstwem energetycznym, stanowi przedsiębiorstwo użyteczności publicznej, wykonujące zadania publiczne, które jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej (tak m. in. wyrok NSA z dnia 18 sierpnia 2010 r., I OSK 851/10, niepubl.). X D. S.A. w L. należy zatem do grona podmiotów obowiązanych do udzielania informacji publicznych na zasadach określonych w ustawie o dostępie do informacji publicznej. Bezczynność podmiotu obowiązanego do udostępniania informacji publicznej ma miejsce wówczas, gdy w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku o udzielenie tej informacji: - nie udostępnia informacji publicznej w formie czynności materialno – technicznej w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.), albo - nie wydaje decyzji o odmowie udostępnienia żądanej informacji publicznej albo o umorzeniu postępowania (art. 16 ust. 1 w związku z art. 5 ust. 1 i 2 u.d.i.p.), albo - nie powiadamia pisemnie wnioskodawcy o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i nie wskazuje, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie, jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w sposób lub w formie określonych we wniosku (art. 14 ust. 2 u.d.i.p.), Jeżeli natomiast podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej nie posiada tej informacji albo uzna, że żądana informacja nie jest informacją publiczną, wówczas powinien w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku powiadomić o tym wnioskodawcę na piśmie, przy czym informacja taka nie wymaga formy decyzji administracyjnej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 września 2002 r., sygn. akt II SAB 289/02, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 marca 2010 r., I OSK 1644/09 – publ. CBOSA). W razie wprowadzenia żądającego informacji w błąd przez udzielenie niezgodnej z rzeczywistością odpowiedzi co do faktu posiadania informacji, osoba zobowiązana do udostępnienia żądanej informacji publicznej podlega odpowiedzialności karnej na podstawie art. 23 ustawy (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 13 października 2005 r., sygn. akt IV SAB/Wr 41/05, Lex nr 887693). W niniejszej sprawie X D. S.A. w żaden sposób nie ustosunkowała się do wniosku M. B. o udostępnienie informacji publicznej. W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że żądane przez skarżącego informacje mają charakter informacji publicznej w rozumieniu przepisów ustawy. Stosownie do art. 1 ust. 1 u.d.i.p., informację publiczną stanowi każda informacja o sprawach publicznych. Informacją taką jest w szczególności informacja o danych publicznych, w tym "treść i postać dokumentów urzędowych", a zwłaszcza "treść aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć" (art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a tiret 1 u.d.i.p.). We wniosku z dnia [...] kwietnia 2013 r. skarżący wystąpił do X D. S.A. w L. o udostępnienie wszelkich ewentualnych decyzji administracyjnych i innych stosownych dokumentów dotyczących budowy, posadowienia i przebudowy urządzeń infrastruktury przesyłowej położonych na będących jego własnością działkach, w tym do przedstawienia protokołów z odbioru budowanych linii przesyłowych oraz planów z mapkami. Skarżący domagał się zatem niewątpliwie udostępnienia "treści i postaci dokumentów urzędowych", o jakich mowa w powołanym przepisie art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a/ ustawy. Odnosząc się do stanowiska Spółki zawartego w odpowiedzi na skargę, wskazać należy, że niedołączenie do wniosku z dnia [...] kwietnia 2013 r. pełnomocnictwa dla radcy prawnego M. N., upoważniającego go do działania w imieniu skarżącego w postępowaniu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, nie dawało podstaw do odstąpienia od rozpatrzenia tego wniosku zgodnie z przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej. Wniosek o udostępnienie informacji publicznej został bowiem przez ustawodawcę w dalekim stopniu odformalizowany, przy czym w świetle powołanego wyżej art. 2 u.d.i.p., osoba żądająca udostępnienia takiej informacji nie musi być nawet w pełni zidentyfikowana. W konsekwencji przyjmuje się, że za brak formalny takiego wniosku nie można uznać braku pełnomocnictwa do działania w imieniu wnioskodawcy (por. wyrok WSA w Lublinie z dnia 20 marca 2012 r., sygn. akt II SAB/Lu 10/12, LEX nr 1164471 oraz wyrok WSA w Warszawie z dnia 10 grudnia 2010 r., sygn. akt II SAB/Wa 259/10, LEX nr 756216). W tej sytuacji wniosek skarżącego z dnia [...] kwietnia 2013 r. powinien być rozpoznany przez Spółkę w trybie określonym w ustawie o dostępie do informacji publicznej. Żądane we wniosku informacje mają charakter informacji publicznej, a podmiot, do którego zwrócił się skarżący, jest zobowiązany do udzielenia tej informacji. O ile Spółka jest w posiadaniu wskazanych przez skarżącego dokumentów, powinna była udzielić żądanej informacji publicznej w sposób wskazany we wniosku, albo wydać decyzję o odmowie jej udzielenia, czego nie uczyniła, dopuszczając się bezczynności. Gdyby natomiast Spółka, posiadając żądane informacje, nie miała możliwości udostępnienia ich w sposób wskazany we wniosku, powinna była powiadomić pisemnie wnioskodawcę o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem (art. 14 ust. 2 u.d.i.p.), czego również zaniechała. W związku z powyższym, na podstawie art. 149 § 1 zd. 1 p.p.s.a., Sąd zobowiązał X D. S.A. w L. do załatwienia wniosku skarżącego z dnia [...] kwietnia 2013 r. w terminie 14 dni od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku. Jednocześnie, w oparciu o treść art. 149 § 1 zdanie 2 p.p.s.a., sąd stwierdził, że bezczynność spółki w rozpoznawanej sprawie miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Oceniając tę okoliczność, sąd wziął pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, w tym fakt, iż zachowanie Spółki miało cechy lekceważącego traktowania obowiązków nałożonych na nią z mocy ustawy. Trzeba bowiem zważyć, że wniosek M. B. z dnia [...] kwietnia 2013 r. nie został jak dotąd rozpoznany. W związku z powyższym Sąd wymierzył Spółce grzywnę w wysokości 500 złotych, ustaloną zgodnie z art. 154 § 6 p.p.s.a. Orzeczenie o kosztach zostało wydane na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. Mając na uwadze powyższe, sąd orzekł, jak w sentencji.