II SAB/Lu 38/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Dudek, Sędziowie Sędzia NSA Krystyna Sidor,, Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska (sprawozdawca), Protokolant Asystent sędziego Bartłomiej Pastucha, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 19 lipca 2012r. sprawy ze skargi Z. D. na bezczynność Wójta Gminy w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. zobowiązuje Wójta Gminy do rozpoznania wniosku Z. D. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej: rejestru skarg i wniosków Urzędu Gminy za lata 2007-2010 w terminie 30 dni od daty uprawomocnienia się wyroku; 2. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala skargę w pozostałym zakresie; 4. zasądza od Wójta Gminy na rzecz Z. D. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. II SAB/Lu 38/12 Uzasadnienie W skardze sądowej na bezczynność Wójta Gminy w zakresie udostępnienia informacji publicznej Z. D. domagał się zobowiązania Wójta Gminy do udzielenia żądanych informacji publicznych w terminie 14 dni. W uzasadnieniu podał, że w dniu 5 marca 2012 r. złożył do Wójta Gminy wniosek o udostępnienie następujących informacji publicznych: 1.) zasad organizacji przyjmowania i rozpatrywania skarg i wniosków w Urzędzie Gminy wraz z informacją o dacie obowiązywania; 2) zasad rejestrowania korespondencji wychodząco – przychodzącej poleconej i zwykłej w Urzędzie Gminy wraz z informacją o dacie obowiązywania; 3) regulaminu wynagradzania kierowników jednostek organizacyjnych Gminy za okres 2007 – 2010 r.; 4) rejestru skarg i wniosków z lat 2007 – 2010 za wyjątkiem informacji podlegających ograniczaniu zgodnie z art. 5 ustawy w formie uwierzytelnionych odpisów. W dniu 15 marca 2012 r. otrzymał odpowiedź na wniosek, jednakże treść odpowiedzi dotycząca pkt 1,2,3 narzuca art. 14 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Jeżeli chodzi o informacje opisane w pkt 1 i 2 podano, że obie te kwestie regulują ogólne przepisy natomiast odpowiedź w zakresie pkt 3 ograniczyła się do przesłania zarządzenia Wójta Gminy w sprawie ustalenia maksymalnego wynagrodzenia za lata 2009 – 2010. Odnośnie odpowiedzi w zakresie pkt 4 to pozostaje on w sprzeczności z art. 16 ust 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, bowiem powoływanie się na ochronę danych osobowych nie może zastąpić wydania decyzji administracyjnej o odmowie udostępnienia wnioskowanej informacji. Odpowiedź ta pozostaje w sprzeczności z art. 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej. (k. 3-6) Wójt Gminy w odpowiedzi na skargę wnosił o umorzenie postępowania w przedmiocie skargi na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zmianami.) ewentualnie o jej oddalenie. W uzasadnieniu podał, że pismem z dnia 12 marca 2012 r. udostępniono skarżącemu stosowna informację na jego wniosek a zatem postępowanie stało się bezprzedmiotowe i zachodzą przesłanki z art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. do umorzenia postępowania. Informacje w zakresie pkt 1,2,3 odwołujące się do przepisów kpa w zakresie skarg i wniosków instrukcji kancelaryjnej określanej rozporządzeniem Prezesa Rady Ministrów z dnia 18 stycznia 2011 (Dz. U. Nr 14 poz. 67 ze zmianami), która ma zastosowanie do gmin i jest zamieszczona na stronie internetowej Gminy. W zakresie zasad wynagradzania kierowników gminnych jednostek organizacyjnych przesłano wnioskodawcy odpisy zarządzeń Wójta Gminy w tym zakresie. Jednocześnie poinformowano wnioskodawcę, że Urząd Gminy prowadzi rejestr skarg i wniosków za lata 2007 – 2008, w którym zawarte są informacje, które ze względu na ochronę danych osobowych nie mogą być udostępnione z uwagi na treść art. 5 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej (pkt 4 wniosku). Dopiero w skardze sądowej wnioskodawca określił, że w tym zakresie chodzi mu o skargi dotyczące jego osoby, a zatem zmienia zakres złożonego wniosku dopiero na etapie skargi na bezczynność. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga tylko częściowo zasługiwała na uwzględnienie. Za akt sprawy jednoznacznie wynika, że Z. D. pismem z dnia 1 marca 2012 r. (k.7) doręczonym 5 marca 2012 r. (k.8) zwrócił się do Wójta Gminy z wnioskami o udostępnienie informacji publicznej na podstawie art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112 poz. 1198 ze zmianami) o udostępnienie następujących danych: 1. zasad organizacji przyjmowania i rozpatrywania skarg i wniosków w Urzędzie Gminy wraz z informacją o dacie obowiązywania; 2. zasad rejestrowania korespondencji wychodząco – przychodzącej poleconej i zwykłej w Urzędzie Gminy wraz z informacją o dacie obowiązywania; 3. regulaminu wynagradzania kierowników jednostek organizacyjnych Gminy za okres 2007 – 2010; 4. rejestru skarg i wniosków z lat 2007 – 2010 za wyjątkiem informacji podlegających ograniczaniu zgodnie z art. 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej. W dopowiedzi na ten wniosek Wójt Gminy pismem z dnia 12 marca 2012 r. udzielając odpowiedzi na ten wniosek poinformował wnioskodawcę, że: Ad. 1) zasady organizacji przyjmowania i rozpatrywania skarg i wniosków w Urzędzie Gminy regulują ogólne przepisy Działu VIII – skargi i wnioski ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r.- kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 ze zmianami) oraz rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 8 stycznia 2002 r. w sprawie organizacji przyjmowania skarg i wniosków (Dz. U. Nr 5 poz. 46); Ad. 2) zasady rejestrowania korespondencji wpływającej i wychodzącej reguluje instrukcja kancelaryjna nadana rozporządzeniem Prezesa Rady Ministrów z dnia 18 stycznia 2011 r. w sprawie instrukcji kancelaryjnej jednolitych rzeczowych wykazów akt oraz instrukcji w sprawie organizacji i zakresu działania archiwów zakładowych (Dz. U. Nr 14 poz. 67). Instrukcja ta obowiązuje od 1 stycznia 2011 r. i zgodnie z nią czynności kancelaryjne prowadzone są w systemie tradycyjnym. Natomiast zgodnie z art. 39 ust.2 pkt 1 rejestr przesyłek wypływających prowadzony jest w formie elektronicznej; Ad. 3) zasady wynagradzania kierowników jednostek organizacyjnych Gminy od 2009 r. reguluje zarządzenie nr 42/09 Wójta Gminy z dnia 9 czerwca 2009 r. i zarządzenie nr 9/10 Wójta Gminy z 19 marca 2010 r. (kserokopia w załączeniu). Ad. 4) w Urzędzie Gminy zgodnie z przepisami wymienionymi w pkt 1 prowadzony jest rejestr skarg i wniosków. Z wpisów w rejestrze skarg za lata 2007 – 2008 nie można udostępnić ze względu na ochronę danych osobowych. Natomiast w latach 2009 – 2010 wpisów o przyjęciu skarg i wniosków nie ma. Prawo obywateli do dostępu do informacji publicznej zawiera art. 61 Konstytucji RP. Dzięki temu obywatele mogą bezpośrednio kontrolować działalność podmiotów publicznych. Zasady realizacji tego konstytucyjnego prawa do otrzymywania informacji publicznej zostały szczegółowo określone w przepisach ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Prawo to byłoby jednak prawem martwym, gdyby podmioty zobowiązane do jej udzielania mogły bez konsekwencji prawnych nie udzielać informacji publicznej. Środkiem ochrony wnioskodawcy w takiej sytuacji jest skarga na bezczynność. Wojewódzki Sąd Administracyjny prowadząc postępowanie w sprawie bezczynności w zakresie udostępniania informacji publicznej przed wydaniem orzeczenia zobowiązany jest zbadać czy: a) skarga została prawidłowo złożona; b) czy mieści się w zakresie podmiotowym i przedmiotowym ustawie o dostępie do informacji publicznej; c) istnieje lub nie bezczynność. Kontrola prawidłowości skargi na bezczynność sprowadza się do zbadania postępowania skarżącego w zakresie wyczerpania środków prawnych, które przysługują przed złożeniem skargi . W tym zakresie wniesienie skargi nie jest uzależnione od uprzedniego wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa, a dominującym w orzecznictwie sądowoadministracyjnym jest pogląd, że skargę można wnieść bezpośrednio do sądu, przy czym nie może ona być złożona wcześniej niż upłynie termin określony art. 13 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Przechodząc na grunt sprawy niniejszej stwierdzić należy, że żądanie informacji opisanych w pkt 1 -3 stanowi informację publiczną w rozumieniu art. 6 ust. 4 ustawy o dostępie do informacji publicznej i skierowane zostało do organu samorządu zgodnie z art. 4 ust. 1 tejże ustawy. Oznacza to, że Wójt Gminy był zobowiązany do jej udzielenia w terminie określonym art. 13 ustawy. Nie ulega wątpliwości, że Wójt Gminy wywiązał się z tego obowiązku udzielając informacji wnioskodawcy w terminie określonym w art. 13 ustawy. Wobec tego po stronie Wójta Gminy brak jest podstaw do przyjęcia, że pozostał on w bezczynności w stosunku do wniosku objętego pkt 1-3, a zatem skarga w tym zakresie jako bezzasadna podlegała oddaleniu. Uzasadnione są natomiast zarzuty skargi w zakresie odmowy udzielenia informacji publicznej w zakresie ochrony udzielenia informacji publicznej w zakresie pkt 4 wniosku Z. D. z dnia 1 marca 2012 r. Odmawiając wnioskodawcy udzielenia informacji publicznej w tym zakresie Wójt Gminy powołał się na ochronę danych osobowych. Podkreślić należy, ze przepis art. 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej zawiera ograniczenie prawa do informacji w zakresie tam wskazanym. Istnieje w naszym porządku prawnym wiele ustaw, które ograniczają dostęp do informacji publicznej. Do tej grupy należy również ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (Dz. U. z 2005 r. Nr 196 poz. 1631 ze zmianami), na którą enigmatycznie powołuje się Wójt Gminy, odmawiając udzielenia informacji publicznej w zakresie pkt 4 wniosku. Odmawiając więc udostępnienia informacji publicznej w tym zakresie Wójt Gminy zobowiązany był wydać w tym zakresie decyzję administracyjną, która powinna zawierać wszystkie elementy wskazane w art. 107 kpa, z przytoczeniem także stosownych przepisów ustawy o ochronie danych osobowych. Taki sposób załatwienia sprawy określa art. 16 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Oznacza to, że sposób załatwiania wniosku w pkt 4 pozostaje w sprzeczności z art. 16 ustawy o dostępie do informacji publicznej, a zatem Wójt Gminy pozostaje w bezczynności w zakresie prawidłowego rozpoznania pkt 4 wniosku Z. D. z dnia 1 marca 2012 r. Ponownie rozpatrując wniosek w zakresie pkt 4 Wójt Gminy wyda stosowna decyzję w oparciu o art. 16 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Z tych względów oraz na podstawie art. 149 §1 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.