II SAB/Lu 43/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Grymuza Sędziowie Sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak (sprawozdawca) Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska Protokolant Referent stażysta Natalia Kopiś po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 października 2019 r. sprawy ze skargi G. N. i A. N. na bezczynność Burmistrza Miasta w przedmiocie nakazania opróżnienia zbiorników na nieczystości p o s t a n a w i a odrzucić skargę II SAB/Lu [...] U Z A S A D N I E N I E Pismem z dnia [...] maja 2019 r. G. N. i A. N. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na bezczynność Burmistrza Miasta w sprawie opróżniania zbiorników na nieczystości, zlokalizowanych na działach nr geod. [...] i [...] przy ul. [...] w D., domagając się zobowiązania ww. organu do wydania w przedmiotowej sprawie decyzji w terminie 1 miesiąca. W uzasadnieniu skargi skarżący podnieśli, że złożony przez nich wniosek o wszczęcie postępowania administracyjnego w sprawie opróżniania ww. zbiorników został przekazany do Burmistrza Miasta w dniu [...] marca 2019 r. Postępowanie prowadzone jest zatem od ponad miesiąca, przy czym do dnia [...] kwietnia 2019 r. organ nie podjął w tej sprawie żadnych czynności. Dopiero w dniu [...] kwietnia 2019 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w R., który w tej sprawie również prowadzi postępowanie, dokonał oględzin spornego obiektu. Skarżący zaznaczyli, że przedmiotową skargę poprzedzili ponagleniem skierowanym do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L.. Organ ten uznał jednak, że skarżący nie są stroną postępowania. W ocenie skarżących błędna ocena Kolegium w tym zakresie bazowała na treści pisma Burmistrza Miasta z dnia [...] kwietnia 2019 r. Nie jest bowiem prawdą, że sprawa dotyczy jedynie działki nr [...], niebędącej własnością skarżących. Sprawa dotyczy również działki nr [...], której współwłaścicielami są również skarżący. Ponadto, jako właściciele działek sąsiednich, skarżący są niewątpliwie żywotnie zainteresowani zagrożeniami ekologicznymi, które występują na działkach sąsiednich. Skarżący podkreślili ponadto, że niniejsza sprawa wiąże się bezpośrednio ze sprawą o sygnaturze akt I Ns [...], toczącą się przed Sądem Rejonowym w R., której przedmiot również dotyczy wywozu nieczystości ze zbiorników na nieczystości zlokalizowanych na działkach nr geod. [...] i [...] w D.. Związek z tą sprawą mają ponadto toczące się sprawy o wykroczenia i sprawy karne. W odpowiedzi na skargę Burmistrz Miasta wniósł o jej oddalenie w całości. Organ wskazał, że w wyniku podjętych w sprawie czynności, obejmujących m.in. oględziny terenu, na którym zlokalizowane są sporne zbiorniki, nie stwierdzono jakoby doszło do zanieczyszczenia środowiska. Organ zaznaczył, że dokonane ustalenia wskazują jednocześnie, iż pomiędzy skarżącymi, a pozostałymi właścicielami działki nr geod. [...] od wielu lat istnieje konflikt dotyczący ustanowienia drogi koniecznej i wjazdu na nieruchomość. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Podkreślić na wstępie należy, że sąd administracyjny - przed przystąpieniem do rozpoznania skargi - zobowiązany jest w pierwszej kolejności do zbadania z urzędu jej dopuszczalności, poprzez ustalenie, czy nie zachodzi jedna z przesłanek odrzucenia skargi, wymienionych w art. 58 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. 2018 r. poz. 1302 ze zm., dalej jako "p.p.s.a."). Dokonując oceny powyższej kwestii w niniejszej sprawie Sąd doszedł do wniosku, że skarga G. N. i A. N. jest niedopuszczalna i jako taka podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Wyjaśnić należy, że stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 2107 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości – przede wszystkim – przez kontrolę działalności administracji publicznej, która sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. W świetle art. 3 § 2 pkt 8 i 9 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje przy tym orzekanie w sprawach skarg na bezczynność, jednak wyłącznie w przypadkach, w których powinnością organu jest podjęcie: 1. decyzji administracyjnej; 2. postanowienia wydanego w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończącego postępowanie, a także postanowienia rozstrzygającego sprawę co do istoty; 3. postanowienia wydanego w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4. innego niż określone w pkt 1-3 aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczącego uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa – zarówno podjętego w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw (art. 3 § 2 pkt 9), jak i w innym trybie (art. 3 § 2 pkt 8 w zw. z pkt 4). Analizując treść skargi G. N. i A. N. Sąd doszedł do wniosku, że określony w niej przedmiot bezczynności zarzucanej Burmistrzowi Miasta nie należy do przypadków objętych przedstawionym wyżej katalogiem. Skarżący jako przedmiot zarzucanej bezczynności jednoznacznie bowiem określili brak podjęcia przez organ stosownych działań w sprawie niewywiązywania się z obowiązku opróżniania zbiorników bezodpływowych na nieczystości ciekłe, zlokalizowanych na działkach nr geod. [...] i [...] przy ul. [...] w D.. Wyjaśnić należy, że powyższe obowiązki zostały uregulowane w ustawie z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (tj. Dz. U. z 2018 r. poz. 1454 ze zm., dalej jako "ustawa"). Art. 5 ust. 1 ustawy określa bowiem obowiązki właścicieli nieruchomości w zakresie utrzymania czystości i porządku, zaliczając do nich m.in. pozbywanie się zebranych na terenie nieruchomości odpadów komunalnych oraz nieczystości ciekłych w sposób zgodny z przepisami ustawy i przepisami odrębnymi (pkt 3b). Ust. 7 powołanego artykułu wprowadza przy tym zasadę, że w przypadku stwierdzenia niewykonania obowiązków, o których mowa w ust. 1-4, wójt (burmistrz, prezydent miasta) wydaje decyzję nakazującą wykonanie obowiązku. W myśl jednak art. 5 ust. 8 ustawy, zasada określona w ust. 7 nie dotyczy (m.in.) obowiązku określonego w ust. 1 pkt 3b, a więc właśnie będącego przedmiotem sporu w niniejszej sprawie obowiązku pozbywania się zebranych na terenie nieruchomości nieczystości ciekłych. W świetle powołanych przepisów, ewentualne zaniechania właściciela nieruchomości w zakresie pozbywania się nieczystości ciekłych ze znajdujących się na terenie danej nieruchomości zbiorników bezodpływowych, nie stanowią zatem podstawy do wydania przez organ wykonawczy gminy decyzji administracyjnej. Ustawa nie przewiduje nadto podjęcia przez organ w tym zakresie postanowienia, bądź też innego aktu lub czynności. Ewentualne uchylanie się przez właścicieli nieruchomości od realizacji przedmiotowego obowiązku jest natomiast zagrożone sankcją karną przewidzianą w art. 10 ust. 2 ustawy. Skoro więc jednoznacznie określony przez skarżących przedmiot skargi na bezczynność Burmistrza Miasta nie odnosi się do żadnego z przypadków wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1-4, ani tez nie dotyczy innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczącego uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, podjętego w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw, to uwzględniając dyspozycję art. 3 § 2 pkt 8 i 9 p.p.s.a. skargę należało uznać za niedopuszczalną. Mając powyższe na względzie Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.