II SAB/Lu 473/13
WyrokWSA w Lublinie2013-11-26
Skład orzekający: Joanna Cylc-Malec, Witold Falczyński, Bogusław Wiśniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wójt Gminy pozostaje w bezczynności w sprawie wypłaty odszkodowania za wywłaszczenie, zniszczenie oraz zajęcie części nieruchomości, jeśli postępowanie w tym zakresie toczy się przed innym organem administracji publicznej (Starostą)?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność Wójta Gminy w sprawie ustalenia odszkodowania za wywłaszczenie, zniszczenie oraz zajęcie części nieruchomości została oddalona, ponieważ postępowanie w tym zakresie zostało przekazane do rozpoznania Staroście. Wójt Gminy nie może pozostawać w bezczynności w sprawie, która jest już przedmiotem postępowania przed innym, właściwym organem administracji publicznej. Ponadto, zarzuty dotyczące opłaty adiacenckiej nie mogły być oceniane w niniejszej sprawie, gdyż stanowiły odrębne postępowanie administracyjne.Stan faktyczny
Skarżący wnieśli skargę na bezczynność Wójta Gminy w sprawie wypłaty odszkodowania za wywłaszczenie, zniszczenie oraz zajęcie części nieruchomości. Domagali się ukarania Wójta za czteroletnią bezczynność, wymierzenia grzywny i kary pieniężnej, a także zasądzenia odszkodowania za wywłaszczony grunt i szkody powstałe w związku z przebudową drogi. Wójt Gminy wyjaśnił, że Gmina wykonała na własny koszt nowy fundament ogrodzenia, a odszkodowanie za zajętą pod poszerzenie drogi działkę zostało określone na kwotę 6 030 zł, na co skarżący nie wyrazili zgody. Skarżący podtrzymali swoje żądania, wskazując na koszty robocizny i wartości starego ogrodzenia.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec (sprawozdawca), Sędzia NSA Witold Falczyński, Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski, Protokolant Specjalista Jolanta Sikora, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 19 listopada 2013 r. sprawy ze skargi A. L. i W. W. – L. na bezczynność Wójta Gminy [...] w przedmiocie wypłaty odszkodowania za wywłaszczenie, zniszczenie oraz zajęcie części nieruchomości oddala skargę
W dniu 13 czerwca 2013 r. A. L. i W. W.-L. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na bezczynność Wójta Gminy w sprawie wypłaty odszkodowania za wywłaszczenie, zniszczenie oraz zajęcie części nieruchomości położonej w miejscowości K. Skarżący wnieśli o ukaranie Wójta za czteroletnią bezczynność w sprawie należnych im odszkodowań, w tym o wymierzenie organowi grzywny oraz kary pieniężnej w kwocie 3 000 zł wraz z odsetkami od 26 kwietnia 2013 r. Skarżący zażądali także zasądzenia na ich rzecz odszkodowania za wywłaszczony grunt w kwocie 7 990 zł wraz z odsetkami ustawowymi od dnia 25 lutego 2009 r. oraz za "zniszczenia i niedoróbki", jakie powstały wskutek przebudowy drogi przez Gminę z naruszeniem prawa, to jest "bez planu" i "bez powiadomienia właścicieli gruntów o wejściu na ich własność", w kwocie łącznej 19 450 zł wraz z odsetkami ustawowymi od daty zakończenia inwestycji, to jest od dnia 14 maja 2010 r. Skarżący zarzucili, iż bezprawną decyzją z dnia 5 października 2012 r. Wójt naraził ich na szkodę w kwocie 3 000 zł, tyle bowiem zmuszeni byli zapłacić za negatywną ocenę prawidłowości operatu szacunkowego sporządzoną przez Regionalne Stowarzyszenie Rzeczoznawców Majątkowych. Zwrócili się też do Sądu o wyjaśnienie, dlaczego pozostali mieszkańcy wsi K. nie zostali obciążeni, tak jak skarżący, opłatami adiacenckimi. Wskazali na istotną różnicę pomiędzy nałożoną na nich opłatą adiacencką a przyznanym odszkodowaniem za wywłaszczoną nieruchomość. Przedstawili własne wyliczenie szkód spowodowanych robotami budowlanymi prowadzonymi przez Wójta w związku z "przebudową drogi gminnej". Wyliczenie to, jak podkreślili skarżący, uwzględnia pominięte przez Wójta składniki odszkodowania za zniszczenie należących do nich bramy z furtką i ogrodzenia oraz zajęcie ich gruntu o powierzchni około 120 m2 nasypem, ze względu na podniesienie poziomu drogi, a także za koszty wykonania "ławy fundamentowej (zbrojonej oraz lanej betonem we wcześniej wykonanym szalunku)".
W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy poinformował, że w trakcie wykonywania przebudowy drogi gminnej nr ... w K. wzdłuż posesji A. L. istniało stare ogrodzenie z siatki i metalowych słupków na fundamencie lanym z betonu. Tak jak innym mieszkańcom wsi Gmina zaproponowała usytuowanie nowego ogrodzenia w planowanych granicach pasa drogowego, ale skarżący nie wyrazili na to zgody. W związku z tym Gmina na własny koszt wykonała nowy fundament ogrodzenia, zaś skarżący na tym fundamencie samodzielnie, to jest z własnych środków, wykonali nowe ogrodzenie. Ponadto na zlecenie Gminy sporządzony został operat szacunkowy dotyczący określenia wartości odszkodowania za działkę nr ewid. ... o powierzchni 0,0047 ha w K., stanowiącą własność skarżących, zajętą pod poszerzenie drogi gminnej oznaczonej dotychczas jako działka nr ewid. ... Odszkodowanie zostało określone na kwotę 6 030 zł. Skarżący nie wyrazili zgody na taką wysokość odszkodowania i zwrócili się do Starosty o zajęcie stanowiska w tej sprawie. Do pisma załączono kopię notatki służbowej z dnia 20 grudnia 2011 r.
W piśmie procesowym z dnia 14 listopada 2013 r. skarżący wskazali dodatkowo, iż wbrew twierdzeniom zawartym w odpowiedzi na skargę nie otrzymali od Wójta Gminy żadnej propozycji dotyczącej wybudowania nowego ogrodzenia na koszt Gminy. Skarżący wskazali, że ich żądanie nie dotyczy odszkodowania za wybudowane przez siebie ogrodzenie, którego wartość jest znacznie większa aniżeli starego ogrodzenia, lecz domagają się jedynie "zwrotu za robociznę naszego płotu". Dlatego, zgodnie z kosztorysem robót, skarżący żądają także "zwrotu wartości za starą bramę, słupki i siatkę" oraz za wykonanie ławy fundamentowej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest niezasadna.
Z akt sprawy wynika, że skarżący pismem z dnia 8 stycznia 2013 r. zwrócili się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego o ustalenie odszkodowania za wywłaszczenie części nieruchomości o powierzchni 0,0047 ha, za zniszczenie ruchomości, bramy z furtką i płotu oraz za zajęcie nieruchomości o powierzchni około 0,0120 ha nasypem ze względu na podniesienie drogi.
W dniu 11 lutego 2013 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, na podstawie art. 65 § 1 K.p.a., przekazało ten wniosek do rozpoznania Staroście jako organowi właściwemu (k. 81-82 akt sąd.).
Należy zauważyć, iż we wskazanym wniosku z dnia 8 stycznia 2013 r. skarżący zawarli żądanie zobowiązania Wójta Gminy nie tylko za wywłaszczenie części nieruchomości o powierzchni 0,0047 ha oraz za zajęcie nieruchomości o powierzchni około 0,0120 ha nasypem ze względu na podniesienie drogi, ale także żądanie wydania przez Kolegium decyzji orzekającej o obowiązku uiszczenia na ich rzecz przez Wójta Gminy odszkodowania w łącznej wysokości 19 450 zł wraz z odsetkami ustawowymi za:
1. zniszczony płot – 2 800 zł;
2. nawiezioną ziemię – 600 zł;
3. niwelację i sianie trawy – 500 zł;
4. przeróbki zakończenia płotów bocznych oraz wykopy ziemne pod ich fundament żelbetonowy, szalowanie, zbrojenie oraz wylewanie fundamentu betonem - około 3 050 zł;
5. roboty ziemne z przewozem gruntu taczkami na odległość 20 m - około 1000 zł;
6. ławy fundamentowe prostokątne żelbetowe, szerokości do 0,6 m z zastosowaniem pompy do betonu, stanowiące fundament betonowy pod ogrodzenie z uwzględnieniem różnicy w wysokości jezdni - około 8 000 zł;
7. izolacje przeciwwilgociowe ław fundamentowych z papy zgrzewalnej - około 500 zł;
8. fundament z cegły klinkierowej na zaprawie cementowej - około 2 500 zł;
9. montaż ogrodzenia przęseł, słupków i bramy – około 1 500 zł.
Z powyższego wynika, iż Wójt Gminy nie może pozostawać w bezczynności w rozpoznawanej sprawie, skoro w dacie orzekania przez Sąd sprawę dotyczącą wskazanego wyżej wniosku z dnia 8 stycznia 2013 r., czego nie kwestionowała żadna ze stron postępowania, nie rozpoznawał tenże organ, lecz Starosta. Z wyjaśnień strony skarżącej złożonych na rozprawie przed Sądem w dniu 19 listopada 2013 r. wynika, że postępowanie w tej sprawie toczy się obecnie przed Starostą, zaś w dniu 20 grudnia 2013 r. upływa planowany termin sporządzenia operatu szacunkowego dotyczącego wysokości odszkodowania należnego skarżącym.
Wbrew twierdzeniom skarżących podniesionym w toku rozprawy nie można więc stwierdzić, by wskazane w skardze żądania ustalenia odszkodowania za wywłaszczenie części nieruchomości o powierzchni 0,0047 ha, za zniszczenie ruchomości, bramy z furtką i płotu oraz za zajęcie nieruchomości o powierzchni około 0,0120 ha nasypem ze względu na podniesienie drogi, "nie zostały zgłoszone do Starosty".
Skoro zaś Starosta rozpoznaje wniosek skarżących o wydanie orzeczenia w tym zakresie, to nie mogą oni jednocześnie skutecznie zarzucić Wójtowi Gminy pozostawanie w bezczynności w tej sprawie. Niewątpliwie bowiem Wójt Gminy nie może rozpoznawać sprawy tożsamej ze sprawą, w której postępowanie administracyjne toczy się przed innym organem administracji publicznej. Wójt Gminy nie jest ponadto organem właściwym w sprawie ustalenia odszkodowania za nieruchomość wywłaszczoną ani w sprawie innych związanych z wywłaszczeniem roszczeń rozpoznawanych przez organy administracji publicznej na podstawie przepisów art. 128 i nast. ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r. nr 102, poz. 651 ze zm.).
Niezasadne są również pozostałe zarzuty skargi. Podniesione w skardze zarzuty dotyczące prawnej wadliwości rozstrzygnięć podejmowanych przez Wójta Gminy w innej sprawie dotyczącej ustalenia opłaty adiacenckiej nie mają wpływu na wynik sprawy, gdyż nie mogą być oceniane w niniejszej sprawie. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), Sąd rozstrzyga w granicach niniejszej sprawy, nie może więc z urzędu bądź na wniosek oceniać w tejże sprawie prawidłowości rozstrzygnięć podejmowanych w innych postępowaniach administracyjnych, nawet toczących się przed tymi samymi stronami, które nie są prowadzone w granicach tej samej sprawy. Sprawa dotycząca opłaty adiacenckiej jest odrębną sprawą administracyjną od sprawy ustalenia odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość.
Żądanie ukarania Wójta Gminy , na podstawie art. 231 § 1 i 3 Kodeksu karnego, karą grzywny oraz karą pieniężną w kwocie 3 000 zł wraz z odsetkami ustawowymi naliczonymi od dnia uiszczenia opłaty za wykonanie przez Regionalne Stowarzyszenie Rzeczoznawców Majątkowych "Oceny prawidłowości sporządzenia operatu szacunkowego" z dnia 19 kwietnia 2013 r., nie mogą stanowić przedmiotu rozpoznania Sądu w niniejszej sprawie. Sąd administracyjny nie jest właściwy do orzekania w tej kwestii.
Z tych wszystkich względów, wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi, Sąd na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło