II SAB/Lu 54/06
WyrokWSA w Lublinie2006-12-05
Skład orzekający: Jerzy Stelmasiak, Grażyna Pawlos-Janusz, Krystyna Sidor
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, który wznowił postępowanie administracyjne z urzędu, ale którego decyzje wydane w wyniku tego postępowania zostały następnie stwierdzone nieważnością przez sąd administracyjny z powodu wadliwego wznowienia, jest nadal zobowiązany do zakończenia tego postępowania?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, który wznowił postępowanie administracyjne z urzędu, jest zobowiązany do jego zakończenia, nawet jeśli jego decyzje wydane w wyniku tego postępowania zostały stwierdzone nieważnością przez sąd administracyjny z powodu wadliwego wznowienia. Postanowienie o wznowieniu postępowania, mimo wadliwości, nie zostało wyeliminowane z obrotu prawnego, a zatem organ musi przeprowadzić dalsze postępowanie i wydać decyzję merytoryczną lub umorzyć postępowanie, jeśli uzna, że wznowienie było nieuzasadnione.Stan faktyczny
Prokurator Rejonowy wniósł skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w sprawie wznowienia postępowania administracyjnego dotyczącego samowoli budowlanej. Postępowanie zostało wznowione z urzędu z powodu wydania pierwotnej decyzji na podstawie fałszywego dowodu. Decyzje wydane po wznowieniu zostały jednak stwierdzone nieważnością przez WSA z powodu wadliwego wznowienia. Organy administracji uznały, że postępowanie zostało zakończone, co Prokurator uznał za bezczynność, argumentując, że organ powinien kontynuować postępowanie.Rozstrzygnięcie
Zobowiązał Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego do wydania w terminie 30 dni od uprawomocnienia się wyroku rozstrzygnięcia w sprawie postępowania wznowionego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak, Sędziowie Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz,, Sędzia NSA Krystyna Sidor (sprawozdawca), Protokolant Referent Agata Jakimiuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 5 grudnia 2006 r. przy udziale prokurator Prokuratury Apelacyjnej B. W. sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie wznowienia postępowania administracyjnego zobowiązuje Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego do wydania terminie 30 dni od uprawomocnienia się wyroku rozstrzygnięcia w sprawie postępowania wznowionego postanowieniem z dnia [...] nr [...]
Prokurator Rejonowy [...] wniósł skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego polegającą na niezałatwieniu w ustawowym terminie wznowionej z urzędu postanowieniem z dnia [...] ., Nr [...] sprawy samowoli budowlanej dokonanej przy ul. [...] w L., polegającej na nadbudowie budynku gospodarczego i połączeniu go z innym istniejącym budynkiem.
W postanowieniu z dnia [...]., znak: [...] o wznowieniu postępowania Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego jako przyczynę wznowienia wskazał art. 145 § 1 pkt 1, wyjaśniając, że decyzja ostateczna Kierownika Urzędu Rejonowego z dnia [...]., znak: [...] nakazująca E. M. wykonanie robót budowlanych określonych w opisie konstrukcyjnym i opinii technicznej do projektu przebudowy budynku gospodarczego na budynek mieszkalny na działce przy ul. [...] w L., została wydana na podstawie fałszywego dowodu.
Następnie po przeprowadzeniu postępowania wznowieniowego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...]r. na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 kpa uchylił decyzję Kierownika Urzędu Rejonowego z dnia [...]. i jednocześnie zobowiązał inwestora do wykonania wskazanych robót budowlanych.
Decyzję Powiatowego Inspektora utrzymał w mocy Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...]
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 12 stycznia 2005 r., sygn. akt II SA/Lu 593/04 stwierdził nieważność decyzji organów nadzoru budowlanego obu instancji ustalając, że akta sprawy nie zawierają orzeczenia sądu lub innego organu potwierdzającego sfałszowanie dowodu.
W tej sytuacji organy administracyjne uznały, że postępowanie wznowieniowe zostało zakończone i nadal obowiązuje decyzja Kierownika Urzędu Rejonowego z dnia [...]. Stanowisko takie potwierdził Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego odpowiadając na zażalenie Prokuratora Rejonowego [...] w piśmie z dnia 31 lipca 2006 r.
Prokurator Rejonowy [...] składając skargę na bezczynność organów nadzoru budowlanego podnosi, że skoro zostało z urzędu wszczęte postępowanie wznowieniowe i nie zostało uchylone postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]., to po wydaniu wyroku przez WSA, organ ma obowiązek przeprowadzić ponownie postępowanie, badając z urzędu przesłanki wznowienia określone w art. 145 § 1 kpa, a następnie wydać decyzję kończącą postępowanie administracyjne.
W odpowiedzi na skargę Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie.
Organ podkreślił, że w świetle wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie stwierdzenie nieważności dotyczy również nie podlegającego zaskarżeniu postanowienia z dnia 11 lipca 2002 r., a z uwagi na to, że wznowienie nastąpiło z urzędu, a nie na wniosek, brak jest podstaw do jego kontynuowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Bezsporne jest w sprawie, że postanowieniem z dnia 11 lipca 2002 r. wydanym na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 kpa, art. 147, art. 149 § 1 i art. 150 kpa Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Miasta wznowił z urzędu postępowanie zakończone decyzją ostateczną Kierownika Urzędu Rejonowego z dnia [...]. wydaną na podstawie art. 40 ustawy z dnia 24 października 1974 r. – prawo budowlane nakazującą E. M. wykonanie zmian i przeróbek w celu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem samowolnie dokonanej rozbudowy budynku mieszkalnego.
Po wznowieniu postępowania wydane na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 kpa w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 kpa przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Miasta (jako organ I instancji) i Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (jako organ odwoławczy) – decyzje – rażąco naruszały prawo i Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 12 stycznia 2005 r. w sprawie II SA/Lu 593/04 stwierdził ich nieważność.
W uzasadnieniu wyroku Sąd stwierdził, że wznowienie postępowania zostało dokonane z naruszeniem art. 145 § 1 pkt 1 kpa, a zatem wydane decyzje jako rażąco naruszające prawo podlegają stwierdzeniu nieważności na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 kpa.
Jakkolwiek Wojewódzki Sąd Administracyjny dokonał oceny prawnej postanowienia w przedmiocie wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 kpa – to postanowienie to nie zostało wyeliminowane z obrotu prawnego.
Powyższe oznacza, że postępowanie administracyjne wszczęte postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Miasta z dnia [...] dotyczące wznowienia postępowania zakończonego decyzją z dnia [...]. w sprawie [...] nie zostało dotychczas zakończone przed organami administracji.
Po zwrocie akt z Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego organ I instancji winien stosownie do treści art. 149 § 2 kpa przeprowadzić postępowanie co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy mając przy tym na uwadze, że postanowienie z dnia [...] było wydane z urzędu a nie na wniosek.
Powyższe oznacza, że gdyby organ uznał, że wszczął z urzędu postępowanie w wyniku wadliwej oceny przyczyn wznowienia – winien wydać decyzję o umorzeniu postępowania. Natomiast wznowione postępowanie, po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2 kpa organ zakończy wydaniem decyzji o jakiej mowa w art. 151 kpa.
Podzielając zarzuty skargi na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Miasta – Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270) zobowiązał organ do wydania w zakreślonym terminie rozstrzygnięcia w przedmiocie wznowionego postępowania administracyjnego.
jp
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło