II SAB/Lu 58/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Czaja (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Robert Hałabis, Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski, Protokolant Referent Bartłomiej Maciak, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 21 kwietnia 2015 r. sprawy ze skargi M. K. na bezczynność [...] Spółki Akcyjnej z siedzibą w L. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. stwierdza, że bezczynność [...] Spółki Akcyjnej w L. miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; II. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania [...] Spółki Akcyjnej w L. do załatwienia wniosku M. K. z dnia 17 września 2013 r. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej; III. zasądza od [...] Spółki Akcyjnej w L. na rzecz M. K. 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. W dniu 25 marca 2015 r. wpłynęła do Sądu skarga M. K. na bezczynność "A" S.A. w [...] (dalej także: "Spółka"), polegającą na nieudostępnieniu skarżącemu informacji publicznej żądanej we wniosku z dnia 17 września 2013 r. Skarżący zarzucił, że Spółka z rażącym naruszeniem prawa do chwili wniesienia skargi nie podjęła w sprawie żadnych czynności. W odpowiedzi na skargę Spółka wniosła o odrzucenie skargi, ewentualnie o jej oddalenie, wskazując, że pismem z dnia 16 marca 2015 r., znak: [...], przekazała skarżącemu kopie żądanych przez niego decyzji administracyjnych, na podstawie których wybudowano elementy infrastruktury elektroenergetycznej na działkach skarżącego. Ponadto skarżący w piśmie procesowym z dnia 20 kwietnia 2015 r. przyznając, że istotnie Spółka doręczyła mu wspomniane akty administracyjne, lecz uczyniła to ze znacznym opóźnieniem, wniósł o umorzenie postępowania sądowego w zakresie zobowiązania Spółki do załatwienia wniosku skarżącego, stwierdzenie, czy bezczynność w tej sprawie miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga jest zasadna. W pierwszej kolejności wymaga wskazania, że skarga była dopuszczalna. W orzecznictwie sądowym ugruntowany jest pogląd, że skarga na bezczynność w zakresie udzielenia informacji publicznej jest dopuszczalna bez uprzedniego wzywania do usunięcia naruszenia prawa w trybie art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej: "P.p.s.a."; por. przykładowo: wyrok NSA z dnia 24 maja 2006 r., I OSK 601/05, Lex nr 236545). Oceniając merytorycznie skargę Sąd doszedł do przekonania, że jest ona zasadna. Zgodnie z art. 149 § 1 P.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale – mimo istnienia ustawowego obowiązku – nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności określonej w art. 3 § 2 pkt 1-4a P.p.s.a. (T. Woś (w:) T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, s. 109). Organ administracji pozostaje w bezczynności w szczególności w przypadku, gdy nie udzielił zainteresowanej jednostce żądanej przez nią informacji publicznej stosownie do przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. nr 112, poz. 1198 ze zm.; zwanej dalej także "ustawą"). W rozpoznawanej sprawie jest poza sporem, że we wniosku z dnia 17 września 2013 r. skarżący zwrócił się do Spółki o udostępnienie kserokopii decyzji oraz innych dokumentów stanowiących podstawę lokalizacji i budowy linii energetycznych na działkach nr ewid. [...] w [...], województwo [...]. Nie budzi wątpliwości oraz nie było to kwestionowane przez Spółkę, że powyższe pismo stanowiło wniosek o udostępnienie informacji publicznej, który był skierowany do podmiotu obowiązanego do udzielenia takiej informacji (por. wyrok NSA z dnia 17 stycznia 2014 r., I OSK 2031/13, niepubl.). Skoro zatem wniosek skarżącego z dnia 17 września 2013 r. dotyczył informacji o charakterze publicznym, wobec jednoczesnego objęcia "A" S.A. ustawowym obowiązkiem udostępniania tego rodzaju informacji, podlegał on załatwieniu w trybie przewidzianym w ustawie o dostępie do informacji publicznej. Na gruncie tej ustawy bezczynność zachodzi zaś wówczas, gdy podmiot zobowiązany do udostępniania informacji publicznych, pomimo dysponowania żądaną informacją publiczną, nie udostępnia jej zgodnie z art. 13 ust. 1 w zw. z art. 14 ust. 1 ustawy, tj. bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem (za wyjątkiem sytuacji opisanych w art. 13 ust. 2 i art. 14 ust. 2 ustawy), bądź też w tym terminie nie wydaje na podstawie art. 16 ust. 1 ustawy decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej (co jest uzasadnione np. wobec stwierdzenia, że żądana informacja objęta jest jednym z ograniczeń opisanych w art. 5 ust. 1 i 2 ustawy). Zaznaczyć w tym miejscu należy, że w razie odmowy udostępnienia informacji publicznej, do wydania rozstrzygnięcia w tym przedmiocie, w formie odpowiadającej decyzji administracyjnej, obowiązane są na mocy art. 17 ust. 1 ustawy poza organami administracji publicznej również inne podmioty wymienione w art. 4 ustawy. W ocenie Sądu, podniesiony przeciwko Spółce zarzut bezczynności w niniejszej sprawie był zasadny. Poza sporem pozostaje, że wniosek strony skarżącej z dnia 17 września 2013 r. został skutecznie złożony na adres siedziby Spółki. W tej sytuacji wspomniane żądanie winno zostać – co do zasady – załatwione zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. w terminie 14 dni od daty wpływu wniosku do Spółki. Analiza akt sprawy nie pozostawia jednak wątpliwości, że wniosek nie został rozpatrzony z zachowaniem tego terminu, w sposób przewidziany w przepisach ustawy. Oznacza to, że pomimo tego, że Spółka w tym terminie odpowiedziała pisemnie na wniosek, wyrażając opinię, że jest on "przedwczesny", jednakże z uwagi na wadliwość tej odpowiedzi, po upływie wskazanego terminu, Spółka pozostawała w sprawie w stanie bezczynności. Z akt sprawy wynika również, co potwierdziła strona skarżąca, że Spółka wraz z pismem z dnia 16 marca 2015 r., a zatem już po wpłynięciu do Spółki skargi M. K. (co miało miejsce w dniu 9 marca 2015 r.), przesłała wnioskodawcy kserokopię decyzji administracyjnych: Urzędu Wojewódzkiego w [...] z dnia 24 marca 1976 r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji obejmującej linię kablową średniego napięcia o uprzedniej nazwie "B", Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w [...] z dnia 31 sierpnia 1966 r. "akceptującą trasę linii napowietrznej niskiego napięcia" oraz trzy decyzje Prezydenta Miasta [...] z dnia 2 grudnia 1997 r., z dnia 28 lipca1998 r. oraz z dnia 10 września 1998 r., dotyczące budowy linii kablowych niskiego napięcia. Ponadto w opisanym piśmie Spółka poinformowała skarżącego, że zarówno w odniesieniu do linii napowietrznej średniego napięcia, jak również i jednej z linii kablowych średniego napięcia, nie została odnaleziona dokumentacja podlegająca udostępnieniu w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Spółka wskazała przy tym, że w odniesieniu do linii napowietrznej został złożony wniosek z dnia 21 marca 1974 r. do Urzędu Miejskiego w [...] Wydziału Gospodarki Przestrzennej i Ochrony Środowiska o wydanie decyzji zatwierdzającej plan realizacyjny, zaś linia kablowa została wybudowana przez Zakład Budownictwa i Inwestycji "C" w [...], a następnie przekazana "na majątek" znajdujący się obecnie w dyspozycji Spółki – w 1980 r. (k. 16-18 akt sądowych). Nie ulega wątpliwości, że wskazane wyżej pismo Spółki zostało skutecznie doręczone skarżącemu M. K. w dniu 23 marca 2015 r. (zob. http://emonitoring.poczta-polska.pl/?numer[...]). Powyższe oznacza, że w chwili rozpoznania skargi Spółka nie pozostawała już w bezczynności w niniejszej sprawie, albowiem w całości rozpatrzyła wniosek skarżącego z dnia 17 września 2013 r. o udostępnienie informacji publicznej. Postępowanie sądowoadministracyjne w części dotyczącej zobowiązania Spółki do załatwienia przedmiotowego wniosku należało zatem umorzyć na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., gdyż stało się bezprzedmiotowe. Zasadne było jednak w tej sytuacji zasądzenie od Spółki na rzecz skarżącego kosztów postępowania, niezbędnych do celowego dochodzenia jego praw, o czym orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a. (por. uchwała NSA z dnia 26 listopada 2008 r., I OPS 6/08, ONSAiWSA 2009, nr 4, poz. 63). Ustanie bezczynności Spółki przed rozpoznaniem skargi nie zwalnia nadto Sądu z obowiązku dokonania oceny, czy bezczynność ta nosiła cechy rażącego naruszenia prawa. Rozpatrzenie wniosku z dnia 17 września 2013 r. po otrzymaniu skargi nie spowodowało bowiem bezprzedmiotowości postępowania w tym zakresie (por. postanowienie NSA z dnia 26 lipca 2012 r., II OSK 1360/12, ONSAiWSA 2013, nr 1, poz. 7). Zdaniem Sądu, opisane wyżej okoliczności świadczą o tym, że bezczynność Spółki w rozpoznawanej sprawie miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Oceniając tę kwestię Sąd wziął pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, w tym fakt lekceważącego traktowania przez Spółkę obowiązków nałożonych na nią z mocy przepisów prawa, co wyrażało się w rozpoznaniu wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej dopiero po upływie kilkunastu miesięcy od jego złożenia. Z tych wszystkich względów Sąd orzekł, jak w sentencji.