II SAB/Lu 9/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Grymuza Sędziowie Sędzia WSA Brygida Myszyńska-Guziur Asesor sądowy Anna Ostrowska (sprawozdawca) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 28 kwietnia 2026 r. sprawy ze skargi M. O. na bezczynność Wójta Gminy w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. stwierdza, że Wójt Gminy dopuścił się bezczynności w sprawie rozpatrzenia wniosku M. O. z dnia [...] września 2025 r. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej; II. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania Wójta Gminy do załatwienia wniosku wskazanego w pkt I; IV. zasądza od Wójta Gminy na rzecz skarżącego kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. W dniu 22 stycznia 2026 r. (data nadania – k. 2) M. O. (dalej jako: skarżący, wnioskodawca), reprezentowany przez radcę prawnego, złożył za pośrednictwem Wójta Gminy (dalej jako: Wójt, organ) skargę na bezczynność tego organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. W treści skargi skarżący wniósł o stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności, o zobowiązanie organu do udzielenia odpowiedzi na pismo złożone w dniu 8 września 2025 r., a także o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa radcy prawnego, według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi wskazano, że skarżący wnioskiem z dnia 8 września 2025 r. wystąpił do Wójta o udostępnienie informacji publicznej. Z dołączonej do skargi kopii wniosku wynika, że dotyczył on udzielenia odpowiedzi na następujące pytania: 1) Czy na terenie gminy istnieją lub planowane jest utworzenie miejsc zakwaterowania dla imigrantów lub uchodźców w ramach mechanizmu relokacji? 2) Czy gmina bierze lub planuje udział w jakichkolwiek programach rządowych, samorządowych lub unijnych, które dotyczą integracji lub wsparcia dla imigrantów/uchodźców? 3) Czy gmina przewiduje lub planuje wprowadzić dla imigrantów lub uchodźców jakichkolwiek zniżki, ulgi czy szczególne ułatwienia w dostępie do usług publicznych (np. komunikacji, kultury, opieki)? Skarżący podniósł, że do chwili wniesienia skargi nie otrzymał żadnej odpowiedzi na złożone zapytanie. Podkreślił, że wniosek wysłał na adres e-mail pozyskany z oficjalnej bazy teleadresowej jednostek samorządu terytorialnego. W odpowiedzi na skargę Wójt wniósł o jej oddalenie, podnosząc, w dniu 22 stycznia 2026 r. udzielił odpowiedzi na przedmiotowy wniosek w formie elektronicznej na adres wskazany przez skarżącego. Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, na podstawie art. 119 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143, dalej: p.p.s.a.). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem organ dopuścił się bezczynności w załatwieniu wniosku skarżącego z dnia 8 września 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej. Uwzględnienie skargi na bezczynność w sprawie wniosku o udostępnienie informacji publicznej wymaga stwierdzenia, że w odniesieniu do danego wniosku spełnione są kumulatywnie przesłanki podmiotowe i przedmiotowe powstania obowiązku udostępnienia informacji publicznej, tj. że adresat wniosku należy do kręgu podmiotów zobowiązanych do udostępnienia informacji publicznej, a wniosek dotyczy danych lub dokumentów mających charakter informacji publicznej w rozumieniu ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902, dalej: u.d.i.p.). W niniejszej sprawie poza sporem pozostaje, że Wójt – jako organ władzy publicznej – należy z mocy art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. do podmiotów obowiązanych do udostępniania informacji publicznej na zasadach określonych w tej ustawie. Bezsporne jest także, że pytania zawarte we wniosku skarżącego z dnia 8 września 2025 r. odnoszą się do informacji publicznej, albowiem dotyczą realizacji zadań publicznych gminy w zakresie polityki migracyjnej, w tym pomocy dla cudzoziemców. Żądane informacje mieszczą się w szerokiej definicji pojęcia informacji publicznej, zawartej w art. 1 ust. 1 u.d.i.p. – stanowią informacje o sprawach publicznych. Informacje te wprost przy tym wpisują się w kategorię informacji publicznej wymienioną w art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. c/ u.d.i.p. – jako informacje o przedmiocie działalności podmiotu, o którym mowa w art. 4 ust. 1 u.d.i.p. Pewne zastrzeżenia należy odnotować do tej części pytań, które dotyczyły planów gminy. Zasadniczo, informacją publiczną są dane już istniejące, a nie kwestie planowane w przyszłości, chyba że plany te mają charakter zmaterializowany, tj. uzyskały już postać konkretnych dokumentów (planów, strategii itp.). Kwestia ta nie ma jednak istotniejszego znaczenia w rozpoznawanej sprawie, skoro Wójt, nie kwestionując publicznego charakteru żądanych informacji, po otrzymaniu skargi udzielił odpowiedzi na wszystkie pytania zawarte we wniosku skarżącego. Mając na uwadze ustanowiony w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. czternastodniowy termin udostępnienia informacji publicznej, należy stwierdzić, że organ dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku skarżącego z dnia 8 września 2025 r. Jak wynika z akt sprawy, wniosek w tym dniu wpłynął do organu, natomiast odpowiedź Wójta została przesłana skarżącemu w dniu 22 stycznia 2026 r., a zatem z naruszeniem terminu ustawowego. Jak słusznie podniesiono w skardze, wniosek skarżącego został skierowany na oficjalny adres e-mail organu podany w bazie teleadresowej jednostek samorządu terytorialnego dostępnej na stronie internetowej Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji (https://www.gov.pl/web/mswia/baza-jst) jako oficjalny adres mailowy do kontaktu z tym Urzędem. W związku z powyższym Sąd, na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a., w punkcie I sentencji wyroku stwierdził, że Wójt dopuścił się bezczynności w sprawie wniosku skarżącego. Jednocześnie Sąd stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a. – pkt II sentencji). Wyjaśnić trzeba, że rażące naruszenie prawa oznacza wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym i ma miejsce w razie oczywistego braku podejmowania jakichkolwiek czynności, oczywistego lekceważenia wniosków skarżącego i jawnego natężenia braku woli załatwienia sprawy. W niniejszej sprawie taka sytuacji nie występuje. Bezczynność organu zaistniała wskutek przeoczenia, a zatem nie była wynikiem świadomego lekceważenia ustawowego obowiązku udzielenia odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji. W działaniu organu nie sposób dopatrzyć się złej woli, czy też próby bezprawnego uchylenia się od wypełnienia ustawowego obowiązku udzielenia informacji publicznej. Nie bez znaczenia jest przy tym fakt, że udostępnianie informacji publicznej, jakkolwiek istotne, nie jest jednak głównym zadaniem organu. Istotna dla oceny wagi naruszenia prawa jest także okoliczność, iż organ po otrzymaniu złożonej za jego pośrednictwem skargi i powzięciu z jej treści informacji o złożonym w dniu 8 września 2025 r. wniosku, niezwłocznie – w tym samym dniu – udostępnił skarżącemu w całości żądaną informację publiczną. Udostępnienie skarżącemu żądanej informacji publicznej po otrzymaniu skargi skutkowało ustaniem bezczynności organu przed rozpoznaniem sprawy przez Sąd. W tej sytuacji postępowanie sądowoadministracyjne w części dotyczącej zobowiązania organu do załatwienia wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej należało umorzyć na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., gdyż stało się bezprzedmiotowe (pkt III sentencji). O kosztach postępowania (pkt IV sentencji) Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 w zw. z art. 206 p.p.s.a. Zwrot kosztów objął uiszczony wpis od skargi (100 zł) oraz kwotę 100 zł tytułem wynagrodzenia pełnomocnika profesjonalnego. W tym zakresie sąd dokonał miarkowania wynagrodzenia, na podstawie art. 206 p.p.s.a., zgodnie z którym sąd może w uzasadnionych przypadkach odstąpić od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania w całości lub w części, w szczególności, jeżeli skarga została uwzględniona w części niewspółmiernej w stosunku do wartości przedmiotu sporu ustalonej w celu pobrania wpisu. Katalog przesłanek uzasadniających skorzystanie przez sąd z uprawnienia przewidzianego w tym przepisie jest otwarty, a zastosowanie w konkretnej sprawie miarkowania kosztów ma charakter uznaniowy. W orzecznictwie podkreśla się, że "uzasadnionym przypadkiem", jest przypadek sprawy, w której wystąpiły okoliczności tego rodzaju, jak: niewielki wkład pracy pełnomocnika wobec treści skargi i jej seryjności, inicjowanie podobnych postępowań sądowych przez stronę (zob. postanowienie NSA z dnia 13 września 2016 r., I OZ 930/16; wyrok NSA z dnia 14 lutego 2017 r., I OSK 2642/16). Takie okoliczności wystąpiły w rozpoznawanej sprawie. Za odstąpieniem od zasądzenia na rzecz skarżącego pełnej stawki minimalnego wynagrodzenia dla jego pełnomocnika przemawiała znana Sądowi z urzędu okoliczność, że występujący w sprawie pełnomocnik reprezentuje skarżącego w wielu jednorodzajowych postępowaniach. W tutejszym Sądzie zarejestrowano aktualnie 14 spraw na bezczynność organów, inicjowanych wniesieniem skargi o identycznej treści. W tych okolicznościach sporządzenie skargi było czynnością, która nie wymagała poświęcenia czasu i nakładu pracy takiego samego, jak w przypadku wniesienia skargi w różnych przedmiotowo sprawach. Ponadto należy zauważyć, że stopień skomplikowania sprawy był niski, a sprawa podlegała rozpatrzeniu na posiedzeniu niejawnym. Dodatkowo wskazać należy, że w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych widnieje kilkadziesiąt orzeczeń Wojewódzkich Sądów Administracyjnych zapadłych na skutek kierowania do organów wniosków o udzielenie informacji publicznej o tożsamej treści, a także identycznych skarg jak w niniejszej sprawie.