II SO/Lu 38/17
PostanowienieWSA w Lublinie2017-12-28
Skład orzekający: Starszy referendarz sądowy Jarosław Harczuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej zasiłku celowego podlega umorzeniu z uwagi na zwolnienie strony z obowiązku ponoszenia tych kosztów na mocy przepisów PPSA?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej zasiłku celowego podlega umorzeniu, ponieważ strona wnosząca taką skargę jest z mocy prawa zwolniona z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych na podstawie art. 239 § 1 pkt 1 lit. a PPSA. Rozpoznanie wniosku w tym zakresie staje się zbędne, co uzasadnia umorzenie postępowania na podstawie art. 249a PPSA. Jednocześnie, jeśli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia radcy prawnego bez uszczerbku dla kosztów utrzymania koniecznego, prawo pomocy w tym zakresie może zostać przyznane w częściowym zakresie.Stan faktyczny
N. D. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, w związku ze skargą dotyczącą zasiłku celowego. Wnioskodawczyni uzasadniła wniosek trudną sytuacją materialną, utrzymując się z dochodu dziecka i ponosząc koszty utrzymania. Starszy referendarz sądowy uznał, że zwolnienie od kosztów sądowych jest zbędne z uwagi na przepis PPSA, co skutkowało umorzeniem postępowania w tym zakresie. Jednocześnie, po analizie sytuacji materialnej, przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego.Rozstrzygnięcie
Przyznano N. D. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego i umorzono postępowanie o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie (zwolnienie od kosztów sądowych).Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 28 grudnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku N. D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego przed wniesieniem skargi do sądu w przedmiocie zasiłku celowego p o s t a n a w i a I. przyznać N. D. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego o wyznaczenie którego wystąpić do Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w L.; II. umorzyć postępowanie o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie.
N. D. (w dalszej części uzasadnienia zwana "wnioskodawczynią"), w zakreślonym terminie (data stempla pocztowego), na druku PPF wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Wniosek uzasadniła tym, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z dwojgiem dzieci, z którymi zamieszkuje w domu o powierzchni [...] m2 i utrzymuje się z dochodu w wysokości [...] złotych netto miesięcznie uzyskiwanego przez jedno z dzieci w związku z wykonaniem umowy zlecenia. Na koszty utrzymania koniecznego wnioskodawczyni składają się wydatki na opłatę za hotel robotniczy – [...] złotych, leki – [...] złotych, żywność – [...] złotych oraz energię elektryczną – [...] złotych.
Starszy referendarz sądowy stwierdził, że:
Stosownie do art. 249a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a.") jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. Artykuł 239 §1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. stanowi zaś, że nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Skarga na działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawie dotyczącej zasiłku celowego jest sprawą z zakresu pomocy i opieki społecznej. Zatem strona wnosząca skargę w sprawie zasiłku celowego jest wolna od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. W takiej sytuacji zbędne jest rozpoznanie wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. Dlatego postępowanie o przyznanie wnioskodawczyni prawa pomocy w tym zakresie podlega umorzeniu na podstanie art. 249a p.p.s.a. w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., jak orzeczono w punkcie II postanowienia.
Wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien być więc rozpoznany jak wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym przyznawane jest, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku w kosztach utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W ocenie referendarza sądowego wnioskodawczyni wykazała, że bez uszczerbku w kosztach utrzymania koniecznego dla siebie i dzieci nie jest w stanie ponieść wynagrodzenia radcy prawnego ustanowionego z wyboru wynoszącego minimalnie w niniejszej sprawie ze względu na jej etap 480 złotych. Porównanie wysokości dochodu gospodarstwa domowego wnioskodawczyni z wysokością stałych miesięcznych kosztów utrzymania koniecznego wskazuje, że po poniesieniu kosztów utrzymania w gospodarstwie domowym wnioskodawczyni pozostaje kwota [...]złotych. Skoro zaś niemal całość dochodów gospodarstwa domowego wnioskodawczyni pochłaniają stałe koszty utrzymania koniecznego to poniesienie kosztów ustanowienia radcy prawnego z wyboru może mieć miejsce jedynie kosztem środków przeznaczanych na wydatki związane z kosztami utrzymania koniecznego. Skutkiem tego będzie uszczerbek w kosztach utrzymania koniecznego. Z tych powodów referendarz sądowy przyznał wnioskodawczyni prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego, o czym orzekł na podstawie art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. w punkcie pierwszym postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło