II SO/Lu 46/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Witold Falczyński po rozpoznaniu w dniu 13 sierpnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku H. O. w przedmiocie wymierzenia P. D. Spółce Akcyjnej z siedzibą grzywny za nieprzekazanie w terminie Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie skargi z dnia 22 kwietnia 2014 r. w sprawie dotyczącej udostępnienia informacji publicznej p o s t a n a w i a I. wymierzyć P. D. Spółce Akcyjnej z siedzibą grzywnę w wysokości 500 (pięćset) złotych; II. zasądzić od P. D. Spółki Akcyjnej z siedzibą na rzecz H. O. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. W dniu 16 marca 2014 r. (data nadania) H. O. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na podstawie art. 55 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako "p.p.s.a."), wniosek o nałożenie na P. D. S.A. grzywny w wysokości 5000 zł, z powodu nieprzekazania temu Sądowi w terminie skargi z dnia 22 kwietnia 2014 r. na bezczynność Spółki w przedmiocie wniosku skarżącego z dnia 12 lutego 2014 r. o udostępnienie informacji publicznej. Jednocześnie wnioskodawca wniósł o zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu wniosku H. O. wskazał, że przedmiotową skargę z dnia 22 kwietnia 2014 r. przekazał do Sądu za pośrednictwem Spółki P. w dniu jej sporządzenia. Pomimo upływu terminu określonego w art. 54 § 2 p.p.s.a., Spółka dotychczas nie przekazała jej jednak Sądowi, o czym wnioskodawca został poinformowany podczas rozmowy telefonicznej z pracownikiem sekretariatu Sądu. W odpowiedzi na wniosek P. D. S.A. wniosła o umorzenie postępowania, ewentualnie o oddalenie wniosku. Spółka wyjaśniła, że skarga H. O., złożona do Sądu za jej pośrednictwem w dniu 22 kwietnia 2014 r., została przekazana Sądowi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy w dniu 4 lipca 2014 r. W ocenie Spółki, skoro obowiązek przekazania Sądowi skargi został już przez nią wykonany, postępowania w przedmiocie ukarania jej grzywną stało się bezprzedmiotowe. Na wypadek, gdyby Sad nie przychylił się jednak do tego stanowiska, Spółka wyjaśniła, że przekroczenie w niniejszej sprawie 30-dniowego terminu do przekazania skargi wynikało z problemów organizacyjnych spowodowanych zmianą jej pełnomocnika. Tym samym do naruszenia terminu doszło z przyczyn technicznych, a nie z uwagi na opieszałość organu, brak poszanowania norm prawnych, czy też celowe dążenie do przedłużenia postępowania. Spółka podkreśliła, że we wszystkich sprawach, w których występuje w roli organu, wywiązuje się z obowiązku przekazywania skarg do sądu administracyjnego. Dba przy tym o zachowanie ustawowego terminu na przekazanie skargi. Niniejsza sprawa jest natomiast jedynym przypadkiem, w którym doszło do naruszenia tego terminu. W ocenie P. D. S.A., okoliczności te przemawiają za odstąpieniem od wymierzenia jej grzywny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: W myśl art. 54 § 1 i 2 p.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi, organ ten zaś obowiązany jest przekazać skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie 30 dni od daty jej wniesienia. Trzydziestodniowy termin na wykonanie przez organ obowiązku, o którym mowa w tym przepisie, został w przypadku skarg składanych w sprawach o udostępnienie informacji publicznej skrócony przez ustawodawcę do 15 dni, o czym stanowi przepis art. 21 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.), dalej jako "u.d.i.p.". Okoliczność ta wymaga podkreślenia, bowiem nie dostrzega jej zarówno wnioskodawca H. O., jak i pełnomocnik Spółki P., błędnie przyjmując, że termin na przekazanie Sądowi skargi, której dotyczy rozpoznawany wniosek o wymierzenie grzywny, wynosił 30 dni. Stosownie natomiast do art. 55 § 1 p.p.s.a., w razie niezastosowania się do powyższego obowiązku, sąd – na wniosek skarżącego – może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, grzywnę wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym Z akt sprawy II SAB/Lu 284/14, w której przedmiotowa skarga H. O. z dnia 22 kwietnia 2014 r. jest przedmiotem rozpoznania, wynika, że datą wpływu tej skargi do siedziby P. D. S.A. był dzień 23 kwietnia 2014 r. (prezentata – k. 3 akt sądowych). Data ta różni się jednak od daty widniejącej na prezentacie zamieszczonej na odpisie skargi załączonym do rozpoznawanego wniosku o wymierzenie grzywny (na odpisie tym jako datę wpływu wskazano dzień 22 kwietnia 2014 r.). Niezależnie jednak od tych rozbieżności można stwierdzić, że termin do przekazania przedmiotowej skargi Sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę upływał najpóźniej w dniu 8 maja 2014 r. Tymczasem obowiązek ten został przez P. D. S.A. wykonany dopiero w dniu 4 lipca 2014 r. (data nadania - k. 38 akt sprawy II SAB/Lu 284/14). Pozostaje zatem poza wszelką wątpliwością, że Spółka naruszyła ustawowy termin przewidziany dla tej czynności. W tym miejscu wymaga podkreślenia, że wbrew stanowisku zaprezentowanemu w odpowiedzi na skargę, fakt, iż Spółka, przed rozpoznaniem przez Sąd wniosku o ukaranie jej grzywną, uczyniła zadość obowiązkowi przekazania skargi, nie oznacza, że postępowanie w sprawie przedmiotowego wniosku stało się bezprzedmiotowe. Wprawdzie kwestia ta wywoływała niegdyś rozbieżności w orzecznictwie sądowym, jednak ostatecznie została ona rozstrzygnięta uchwałą 7 sędziów NSA z dnia 3 listopada 2009 r., w której przyjęto, że art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. nie ma zastosowania w przypadku, gdy po wniesieniu wniosku o wymierzenie organowi grzywny w trybie art. 55 § 1 powołanej ustawy organ przekazał skargę sadowi wraz z aktami sprawy i z odpowiedzią na skargę (sygn. akt II GPS 3/09, publ. ONSA i WSA 2010/1/2). Jak bowiem wyjaśniono w uzasadnieniu tej uchwały, grzywna z art. 55 § 1 p.p.s.a. nie ma wyłącznie funkcji dyscyplinującej, lecz wiąże się również z funkcją represyjną (związaną z odpowiedzialnością za uniemożliwianie albo utrudnianie realizacji określonego w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP prawa do rozpoznania sprawy sądowej bez nieuzasadnionej zwłoki), a nadto z funkcją prewencyjną (mającą na celu zapobieganie naruszeniom prawa w przyszłości). W związku z powyższym, skoro nie budzi wątpliwości, że P. D. S.A. o niemal 2 miesiące przekroczyła ustawowy termin do przekazania Sądowi skargi H. O. z dnia 22 stycznia 2014 r., należy uznać, że zachodzą podstawy do ukarania jej grzywną na podstawie art. 55 § 1 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a. Określając wysokość nałożonej grzywny Sąd miał na uwadze wszystkie okoliczności sprawy, w tym również wyjaśnienia Spółki przedstawione w odpowiedzi na skargę, wskazujące na niezależne od niej przyczyny powstałej zwłoki. W konsekwencji Sąd uznał, że grzywna w wysokości 500 zł jest w tym wypadku adekwatna do stwierdzonego naruszenia, a przy tym wystarczająca dla osiągnięcia jej prewencyjnego celu. Podkreślić należy, że orzeczona kwota grzywny mieści się w granicach wyznaczonych przepisem art. 154 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł, jak w pkt I sentencji postanowienia. Orzeczenie o kosztach postępowania, zawarte w pkt II sentencji, znajduje natomiast uzasadnienie w art. 200 p.p.s.a.