II SO/Lu 9/07
PostanowienieWSA w Lublinie2007-07-09
Skład orzekający: Sędzia NSA Leszek Leszczyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, może zostać uwzględniony, gdy dotyczy on bezczynności organu rentowego w przedmiocie świadczeń emerytalno-rentowych, która powinna być rozpoznana przez sąd powszechny?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ sprawa, której dotyczy (bezwczynność organu rentowego w przedmiocie świadczeń emerytalno-rentowych), podlega kognicji sądu powszechnego, a nie sądu administracyjnego. Prawo pomocy może być przyznane tylko w toku postępowania sądowoadministracyjnego lub przed jego wszczęciem, gdy może być ono skutecznie zainicjowane przed sądem administracyjnym. Skoro sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego, nie można przyznać prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym.Stan faktyczny
J. K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wniosek dotyczył zamiaru skarżenia bezczynności Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie przyznania świadczeń emerytalno-rentowych. Sąd administracyjny rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Leszek Leszczyński, , , po rozpoznaniu w dniu 9 lipca 2007 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. K. w przedmiocie przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata p o s t a n a w i a oddalić wniosek
J. K. na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy symbol PPF wniósł o zwolnienie w całości od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Jak wynika z treści wniosku sprawa, w związku z którą wnioskujący żąda przyznania prawa pomocy dotyczy bezczynności Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie przyznania świadczeń emerytalno - rentowych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania (sądowoadministracyjnego - przyp. Sądu) lub w jego toku. Prawo pomocy jest, więc nierozerwalnie związane z postępowaniem sądowoadministracyjnym. Oznacza to, że prawo pomocy może być przyznane tylko w toku postępowania sądowoadministracyjnego jak i przed jego wszczęciem, ale jedynie wówczas, gdy może być ono skutecznie zainicjowane na przykład wówczas, gdy dotyczyć ma ono aktu lub czynności bądź bezczynności )mogącej być przedmiotem rozpoznania sądu administracyjnego.
Jak wynika z treści wniosku J. K żąda przyznania prawa pomocy w związku z zamiarem skarżenia bezczynności Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.
Artykuł 83 ust. 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. z 2007 r. Nr 11, poz. 74 ze zm.) ustanawia zasadę zgodnie, z którą odwołanie do sądu przysługuje w razie niewydania (przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych - przyp. Sądu) decyzji w terminie 2 miesięcy, licząc od dnia zgłoszenia wniosku o świadczenie lub inne roszczenia. Zgodnie z art. 4778 i następnymi ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 ze zm.) właściwym w sprawie, o której mowa wart. 83 ust. 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych jest sąd powszechny. Wniosek o świadczenie emerytalno – rentowe mieści się w kategorii wniosków o świadczenia. Tak, więc właściwym do rozpoznania odwołania w sprawie bezczynności Zakładu Ubezpieczeń Społecznych dotyczącego świadczeń lub innych roszczeń jest sąd powszechny. Objęcie bezczynności Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w sprawach świadczeń lub innych roszczeń kognicją sądu powszechnego wyklucza możliwość wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego w tym zakresie, co jednocześnie stanowi przeszkodę uniemożliwiającą przyznanie J. K. prawa pomocy w związku zamiarem skarżenia przez niego bezczynności Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w sprawie świadczenia emerytalno - rentowego.
Z tych powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie działając na podstawie art. 151 w zw. z art. 166 i art. 243 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji postanowienia
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło