III SA/Lu 1019/14
WyrokWSA w Lublinie2015-03-26
Skład orzekający: Jadwiga Pastusiak, Jerzy Drwal, Grzegorz Wałejko
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia prawidłowo rozstrzygnął konkurs na zawarcie umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, uwzględniając zarzuty dotyczące naruszenia przepisów K.p.a. i ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ NFZ prawidłowo przeprowadził postępowanie konkursowe i administracyjne, z zachowaniem przepisów prawa. Zarzuty skarżącej dotyczące naruszenia zasady równego traktowania, uczciwej konkurencji, wadliwego udostępniania akt, błędnej oceny ofert oraz naruszenia przepisów K.p.a. nie znalazły potwierdzenia. W szczególności, organ właściwie ocenił ofertę podmiotu A., uwzględniając wyniki kontroli i posiadany sprzęt medyczny, a także prawidłowo zastosował przepisy dotyczące rozwiązywania umów i weryfikacji danych.Stan faktyczny
Skarżąca E. Ś.-B. wniosła skargę na decyzję Dyrektora L. Oddziału Wojewódzkiego NFZ, która utrzymała w mocy decyzję oddalającą jej odwołanie od rozstrzygnięcia konkursu na udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Skarżąca zajęła drugie miejsce w rankingu, a umowę zawarto z podmiotem, który zajął pierwsze miejsce. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów K.p.a. i ustawy o świadczeniach, w tym błędne udostępnianie akt, wadliwe prowadzenie postępowania, nierozpoznanie wniosków dowodowych oraz nieprawidłową ocenę ofert.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak, Sędzia WSA Jerzy Drwal (sprawozdawca),, Sędzia WSA Grzegorz Wałejko, Protokolant Referent Paulina Nagajek, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 19 marca 2015 r. sprawy ze skargi E. Ś.-B. na decyzję Dyrektora Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie rozstrzygnięcie konkursu na zawarcie umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] r., nr [...] Dyrektor L. Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia, po rozpoznaniu wniosku E. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją z dnia [...] r., nr [...] oddalającą odwołanie skarżącej, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym. W dniu [...] r. Dyrektor L. Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia ogłosił postępowanie konkursowe nr [...] w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju Leczenie stomatologiczne, w zakresie świadczenia ogólnostomatologiczne na obszarze gminy [...]. W przedmiotowym konkursie złożono 3 oferty, w tym ofertę skarżącej. Komisja konkursowa dokonując rozstrzygnięcia postępowania w dniu [...] r. wybrała do realizacji umowy złożoną przez A. ofertę, która w rankingu końcowym zajęła pierwszą pozycję (uzyskując [...] pkt). Oferta skarżącej znalazła się na drugim miejscu (z ilością [...] pkt) w rankingu końcowym, tj. poza wartościowym zakresem zamówienia. Do zawarcia umowy nie wybrano również podmiotu, który uzyskał trzecie miejsce (i [...] pkt). Skarżąca w dniu [...] wniosła odwołanie od rozstrzygnięcia postępowania. Decyzją z dnia [...] r., nr [...] Dyrektor L. Oddziału Wojewódzkiego NFZ oddalił odwołanie skarżącej.
W dniu [...] r. skarżąca wniosła o ponowne rozpatrzenie sprawy. Dokonując jej ponownego rozpatrzenia, Dyrektor L. Oddziału NFZ decyzją z dnia [...] r., utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] r., oddalającą odwołanie skarżącej. W podstawie prawnej decyzji organ wskazał art. 154 ust. 6 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznych (tekst jedn.: Dz. U. z 2008 r., Nr 164, poz. 1027 ze zm.), dalej jako ustawa o świadczeniach oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), dalej jako K.p.a. Odnosząc się do zarzutu prowadzenia postępowania z naruszeniem przepisów K.p.a. w zakresie udzielenia błędnych informacji w treści zawiadomienia o wszczęciu postępowania administracyjnego z dnia [...] r., w części dotyczącej lokalizacji akt sprawy, organ wyjaśnił, że do skarżącej wysłano zawiadomienie w którym wskazano podstawy prawne, w oparciu o które prowadzone było przedmiotowe postępowanie administracyjne oraz jego przedmiot, a także zawarto pouczenie na temat przysługujących im praw. W/w zawiadomienie zostało odebrane przez skarżącą w dniu [...] r. Tego samego dnia w siedzibie Delegatury L. OW NFZ w Z. stawił się pełnomocnik skarżącej - radca prawny C.. Wniósł on o udostępnienie akt sprawy, w zakresie oferty podmiotu A., które zostały okazane w obecności pracownika Oddziału. Pełnomocnik, złożył ponadto wniosek, o udostępnienie akt w części dotyczącej postępowania administracyjnego. Udostępniono je innemu pełnomocnikowi (S.) w dniu [...] r. w obecności pracownika Oddziału. W dniu [...] r. do L. OW NFZ wpłynęło pismo skarżącej, zawierające stanowisko w sprawie. Wobec powyższego organ w sposób właściwy zagwarantował możliwość realizacji prawa wglądu w dokumentację sprawy, a także prawo wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i zgłoszonych żądań. Ponadto organ podkreślił, że wskazane w treści zawiadomienia informacje, dotyczące lokalizacji akt sprawy nie mogły zawierać nieprawdziwych danych, gdyż wynikały one bezpośrednio z organizacji pracy L. Oddziału Wojewódzkiego NFZ, która nie wpłynęła negatywnie na realizację praw strony, której pełnomocnik w dniu [...] r. zapoznał się z aktami sprawy.
Odnosząc się do zarzutu odmowy udostępnienia części akt bez uzasadnienia organ wskazał, że pełnomocnik skarżącej podczas rozmowy telefonicznej z pracownikiem Delegatury L. OW NFZ ustalił termin realizacji prawa wglądu oraz określił rodzaj dokumentów, które Oddział winien okazać - wskazano ofertę podmiotu A.. Powyższa forma realizacji prawa wglądu została przyjęta przez L. OW NFZ ze względu na fakt występowania instytucji zastrzeżenia treści ofert uczestniczących w postępowaniu, co generowało dodatkowe czynności związane z przygotowaniem dokumentacji do okazania, w zakresie anonimizacji elementów zastrzeżonych. Dokumenty, których okazania zażądał pełnomocnik, zostały mu okazane - w zakresie nie objętym zastrzeżeniem. Powyższe wynika ze znowelizowanego brzmienia zapisu art. 135 ustawy o świadczeniach, w myśl którego Narodowy Fundusz Zdrowia realizuje zasadę jawności ofert składanych w postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej z wyłączeniem informacji stanowiących tajemnicę przedsiębiorcy, które zostały zastrzeżone przez oferenta.
Odnosząc się do zarzutu wadliwego prowadzenia akt administracyjnych sprawy oraz oparcia rozstrzygnięcia o stanowisko Przewodniczącego Komisji Konkursowej organ wyjaśnił, że akta sprawy prowadzono w sposób prawidłowy, a ich skład podyktowany był specyfiką danego postępowania administracyjnego. Dyrektor L. OW NFZ dokonując rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie, opierał się zarówno na aktach postępowania konkursowego, w zakresie ofert podmiotów biorących w nim udział, jak również dokumentacji kontroli przeprowadzonych w podmiocie A., w zakresie weryfikacji poprawności przeprowadzonej przez Komisję oceny ofert, czy też dokumentacji gromadzonej na etapie postępowania administracyjnego wszczętego na skutek wniesienia odwołania od rozstrzygnięcia postępowania konkursowego. Zważywszy na fakt, iż wszystkie informacje i dowody znane były Dyrektorowi L. OW NFZ z urzędu, nie było konieczne sporządzanie formalnego wniosku dowodowego o włączeniu ww. dokumentów w skład materiału dowodowego. Ponadto, w celu rzetelnego rozpatrzenia sprawy zmierzającej do wydania decyzji administracyjnej rozstrzygającej odwołanie od rozstrzygnięcia postępowania w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, która wymaga, aby częścią uzasadnienia decyzji było szczegółowe odniesienie się do poszczególnych etapów postępowania konkursowego, prowadzonych przez Komisję konkursową.
Odnosząc się do zarzutu wyznaczenia stronie jedynie dwóch dni do zapoznania się z aktami sprawy i wypowiedzenia się co do zebranych materiałów oraz zgłaszania żądań, co miało ograniczyć możliwość realizacji praw przysługujących stronie postępowania administracyjnego, organ wyjaśnił, że z uwagi na dyspozycję art. 154 ust. 2 ustawy oświadczeniach, który nakłada na dyrektora oddziału wojewódzkiego NFZ obowiązek rozpatrzenia sprawy w 7- dniowym terminie oraz wobec faktu, iż Kodeks postępowania administracyjnego nie precyzuje jak długi termin powinien zostać stronom wskazany celem realizacji przysługujących praw, Dyrektor L. OW NFZ w ramach posiadanych kompetencji wskazał 2 dni robocze od dnia odebrania zawiadomienia o wszczęciu postępowania jako termin przysługujący na realizację praw strony postępowania. Działania organu, rozpatrującego odwołanie od rozstrzygnięcia postępowania konkursowego, uzależnione były wskazanym, w ogłoszeniu konkursu nr [...] o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej z dnia [...] r., terminem zawarcia umów o realizację świadczeń i wynikającą z powyższego potrzebą zabezpieczenia świadczeń opieki zdrowotnej na danym obszarze.
Odnosząc się do zarzutu wadliwego doręczenia pisma L. OW NFZ z dnia [...] r. organ wskazał, że w dniu [...] r. skierował do Odwołującego, na wskazany przez niego adres do korespondencji, zawiadomienie o wszczęciu postępowania administracyjnego. Z uwagi na przedłużający się okres oczekiwania na zwrotne potwierdzenie doręczenia ww. korespondencji organ wykorzystał możliwość skutecznego doręczenia pisma z dnia [...] r. w sposób osobisty w miejscu udzielania świadczeń. Powyższe wynikało z ograniczeń czasowych na wydanie rozstrzygnięcia w sprawie oraz konieczności zabezpieczenia realizacji świadczeń poprzez zawarcie umowy.
Odnosząc się do zarzutu nierozpoznania wniosków dowodowych w zakresie włączenia dokumentacji z kontroli podmiotu A. w 2012 r. organ wskazał, że ustalenia kontroli zostały uwzględnione przez Komisję konkursową przy dokonywaniu oceny oferty A. czego wyrazem jest przyznanie temu podmiotowi punktów ujemnych w kryterium oceny ofert: "Wyniki kontroli przeprowadzonych przez NFZ". Zatem wniosek dowodowy o włączenie w poczet akt postępowania dokumentacji kontrolnej celem oceny poprawności pracy Komisji, należało uznać za zrealizowany.
Odnosząc się do zarzutu, że oferta A. zawierała nieprawdziwe dane dotyczące wyników przeprowadzonych kontroli (i z tego powodu ofertę należało odrzucić) organ podał, że oferty świadczeniodawców mają formę oświadczeń i za ich prawidłowość odpowiada oferent. Weryfikacja tych oświadczeń spoczywa na oferencie. Komisja konkursowa ma jednak prawo – w świetle § 6 ust. 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 15 grudnia 2004 r. w sprawie sposobu ogłaszania o postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej przez Narodowy Fundusz Zdrowia (...) - zażądać dostarczenia dokumentów potwierdzających dane i informacje przekazane w trakcie konkursu. Weryfikacja odpowiedzi ankietowej w sprawie kontroli podmiotu A. i fakt zmiany odpowiedzi ze strony tego podmiotu nie stanowił podstawy do odrzucenia oferty. Zatem Komisja nie dopuściła się nadużyć w zakresie faworyzowania jednego z oferentów. Okoliczność rozwiązania dwóch umów dotyczących usług z zakresu ortodoncji i protetyki organ wyjaśnił, że umów z A. nie rozwiązano w trybie natychmiastowym z przyczyn leżących po stronie świadczeniodawcy, ale w drodze porozumienia stron. Nie wystąpiły więc podstawy do odrzucenia oferty.
Organ stwierdził, że niezasadny był argument odwołania o błędnej ocenie oferty podmiotu wybranego do realizacji umowy kryterium w kryterium "Sprzęt i aparatura medyczna" w zakresie posiadania aparatu RTG w sytuacji, kiedy decyzja L. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...], dołączona do oferty podmiotu A., w swej treści jednoznacznie wskazuje, iż dotyczy uruchomienia pracowni rentgenowskiej oraz uruchomienia i stosowania aparatu rentgenowskiego do celów diagnostyki medycznej. W związku z powyższym dokument dołączony do oferty należy uznać za wystarczający do przyznania punktów w danym kryterium oceny ofert.
Odnosząc się do zarzutu iż w zaskarżonej decyzji dokonano wadliwej oceny czynności Komisji Konkursowej nr [...] które to czynności powinny skutkować uznaniem, iż zostały naruszone podstawowe zasady postępowania konkursowego, a mianowicie zasada równego traktowania świadczeniodawców oraz zasada prowadzenia postępowania w sposób gwarantujący zachowanie uczciwej konkurencji, m. in. poprzez poinformowanie przez Komisję konkursową podmiotu A. o nieskuteczności zastrzeżenia całości oferty, czego skutkiem było dokonanie zastrzeżenia w sposób prawidłowy. Odnosząc się do powyższego zarzutu, należy wskazać, iż zgodnie z treścią załącznika do zarządzenia Prezesa NFZ nr 74/2013/DSOZ z dnia 12 grudnia 2013 r., niedopuszczalne jest zastrzeżenie całości oferty. Wobec powyższego, Komisja konkursowa, w przypadku dokonania nieskutecznego zastrzeżenia treści oferty przez, któregokolwiek ze świadczeniodawców, udzielała informacji w zakresie prawidłowego sposobu zastrzegania ofert, co miało zastosowanie w każdym z prowadzonych postępowań konkursowych o zawarcie umów w rodzaju Leczenie Stomatologiczne.
Zarzuty o nierównym traktowaniu oraz o braku zasad uczciwej konkurencji były więc nietrafne.
Skargę na powyższą decyzję Dyrektora L. Oddziału Wojewódzkiego NFZ wniosła [...] zarzucając naruszenie:
- art. 149 ust. 1 pkt 2 i ust. 3, art. 134 ust. 1 i ust. 2 oraz art. 152 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki (...), poprzez błędną wykładnię tych przepisów prowadzącą w konsekwencji do ich niewłaściwego zastosowania;
- § 7 ust. 1 pkt 8 i § 17 ust. 4 Zarządzenia Nr 57/2013/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 2 października 2013 r. w sprawie warunków postępowania dotyczących zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, poprzez zaaprobowanie przyjęcia przez Komisję konkursową oferty obarczonej brakiem formalnym oraz dopuszczenie przez Komisję konkursową do zmiany oferty świadczeniodawcy A.;
- § 6 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 15 grudnia 2004 r. w sprawie sposobu ogłaszania o postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej przez Narodowy Fundusz Zdrowia, zapraszania do udziału w rokowaniach, składania ofert, powoływania i odwoływania komisji konkursowej oraz jej zadań, poprzez aprobatę czynności Komisji Konkursowej nr 10 wykraczających poza dozwolony ww. przepisem zakres;
- art. 7, art. 8, art. 9, art. 10 § 1, art. 15, art. 24 § 1 pkt 5, art. 72, art.73 w związku z art. 74 § 2 , art. 74 § 1, art. 77 § 1 i § 4, art. 78 § 1, art. 80, art. 107 § 1 i § 3 oraz art. 123 § 1 K.p.a.
Wskazując na powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i decyzji jej poprzedzającej oraz o zasądzenie kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor L. Oddziału Wojewódzkiego NFZ wniósł o oddalenie skargi podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej jako p.p.s.a., kontrola sądów administracyjnych polega na badaniu zgodności z prawem aktów administracyjnych. Sąd administracyjny bada legalność zaskarżonego aktu, a więc czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym, stosownie do unormowania art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd orzeka w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Rozpoznając skargę w tak zakreślonej kognicji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie nie dopatrzył się naruszenia przez organ prawa materialnego, ani przepisów postępowania administracyjnego w stopniu uzasadniającym uchylenie, bądź stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji.
Przedmiotem kontroli sądu w rozpoznawanej sprawie jest decyzja Dyrektora L. Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia utrzymująca w mocy, po ponownym rozpatrzeniu sprawy, decyzję oddalającą odwołanie skarżącej od rozstrzygnięcia postępowania konkursowego w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju Leczenie stomatologiczne, w zakresie świadczenia ogólnostomatologiczne ośrodku/oddziale dziennym w okresie [...] r. na obszarze gminy [...], w trybie konkursu ofert.
Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy powołanej wyżej ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2008 r., Nr 164, poz. 1027 ze zm.), dalej jako ustawa o świadczeniach. Unormowania tego aktu dają podstawę powierzenia organom Narodowego Funduszu Zdrowia określenia warunków udzielania świadczeń opieki zdrowotnej, a także sprawowania kontroli i nadzoru nad finansowaniem i realizacją tychże świadczeń, jak również są podstawą określenia zadań władz publicznych w zakresie zapewnienia równego dostępu do świadczeń. Realizacja ustawowych obowiązków organów Funduszu we wskazanych obszarach skonkretyzowana została przede wszystkim w dziale VI ustawy, zatytułowanym "postępowanie w sprawie zawarcia umów ze świadczeniodawcami".
W myśl art. 139 ust. 1 ustawy o świadczeniach, zawieranie umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej następuje po przeprowadzeniu postępowania w trybie konkursu ofert (pkt 1) albo w trybie rokowań (pkt 2). W celu przeprowadzenia postępowania w trybie konkursu ofert Fundusz zamieszcza ogłoszenie, które zgodnie z art. 139 ust. 3 ustawy o świadczeniach zawiera m.in. nazwę i adres siedziby zamawiającego, określenie wartości przedmiotu zaskarżenia, wymagane kwalifikacje zawodowe i techniczne świadczeniodawców, określenie obszaru terytorialnego. Prezes Funduszu, stosownie do art. 146 ustawy o świadczeniach określa przedmiot postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielnie świadczeń opieki zdrowotnej, kryteria oceny ofert i warunki wymagane od świadczeniodawców. Przedmiot zamówienia opisuje się w sposób jednoznaczny i wyczerpujący, za pomocą dostatecznie dokładnych i zrozumiałych określeń, uwzględniając wszystkie wymagania i okoliczności mogące mieć wpływ na sporządzenie oferty (art. 140 ust. 1 ustawy o świadczeniach). Kryteria oceny ofert są jawne i nie podlegają zmianie w toku postępowania (art. 147 ustawy o świadczeniach).
Konkurs ofert składa się z części jawnej i niejawnej. W części jawnej komisja konkursowa stwierdza prawidłowość ogłoszenia konkursu ofert oraz liczbę złożonych ofert, otwiera koperty lub paczki z ofertami i ustala, które z ofert spełniają warunki, o których mowa w art. 146 ust. 1 pkt 3 oraz przyjmuje do protokołu zgłoszone przez oferentów wyjaśnienia lub oświadczenia (art. 142 ust. 2 ustawy o świadczeniach). W części niejawnej konkursu ofert komisja może wybrać ofertę lub większą liczbę ofert, nie dokonać wyboru żadnej oferty, może też przeprowadzić negocjacje z oferentami w celu ustalenia liczby planowanych do udzielenia świadczeń opieki zdrowotnej i ich ceny (art. 142 ust. 5 i ust. 6 ustawy o świadczeniach).
Zgodnie z art. 148 ustawy o świadczeniach, porównanie ofert w toku postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej obejmuje w szczególności: ciągłość, kompleksowość, dostępność, jakość udzielanych świadczeń, kwalifikacje personelu, wyposażenie w sprzęt i aparaturę medyczną, na podstawie wewnętrznej oraz zewnętrznej oceny, która może być potwierdzona certyfikatem jakości lub akredytacją (pkt 1); a także ceny i liczby oferowanych świadczeń opieki zdrowotnej oraz kalkulacje kosztów (pkt 2).
W postępowaniu w sprawie zawarcia umów ze świadczeniodawcami mogą wystąpić dwie fazy. Rozstrzygnięcie wydane w postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w drodze konkursu ofert, jeśli żaden z uczestników konkursu nie skorzysta ze środka wymienionego w art. 154 ust. 1 ustawy o świadczeniach, co do zasady kończy to postępowanie. Jednakże w przypadku gdy którykolwiek z uczestników postępowania złoży odwołanie od rozstrzygnięcia konkursu, rozpoczyna się faza postępowania administracyjnego (por. wyrok NSA z dnia 15 listopada 2006 r., sygn. II GSK 186/06, publ. ONSAiWSA 2007/4/101). Należy więc przyjąć, że odwołanie składane w trybie art. 154 ust. 1 ustawy o świadczeniach, otwiera postępowanie administracyjne, do którego zastosowanie mają przepisy K.p.a., w zakresie niewyłączonym przez przepisy ustawy o świadczeniach. Jak stanowi art. 152 ustawy o świadczeniach, świadczeniodawcom, których interes prawny doznał uszczerbku w wyniku naruszenia przez Fundusz zasad przeprowadzania postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, przysługują środki odwoławcze i skarga na zasadach określonych w art. 153 i 154. Środki odwoławcze możliwe do uruchomienia w fazie nieadministracyjnej, wymienione są w art. 153, te zaś, z których można skorzystać w postępowaniu administracyjnym w art. 154. Celem procedury uruchamianej na podstawie art. 154 ustawy o świadczeniach, jest weryfikacja w postępowaniu administracyjnym, czy we wcześniejszej, nieadministracyjnej fazie postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, nie doznał uszczerbku interes prawny podmiotu powołującego się na naruszenie zasad postępowania. Zatem zakres kontroli dokonywanej przez organ administracyjny jest ściśle związany z pojęciem uszczerbku interesu prawnego, powstałego na skutek naruszenia zasad postępowania. Przy czym zauważyć należy, że zasady postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej są określone w przepisach ustawy o świadczeniach oraz w aktach Prezesa Funduszu, wydanych na podstawie art. 146 tej ustawy.
Uszczerbek w interesie prawnym uczestnika postępowania (świadczeniodawcy) w procedurze zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej może zostać spowodowany naruszeniem zasad postępowania przez podmiot prowadzący postępowanie, jeśli ma to wpływ na ocenę możliwości zawarcia umowy o świadczenie takich usług. Takie ujęcie determinuje sposób postępowania organu administracyjnego, którego zadaniem jest zbadanie okoliczności podnoszonych w odwołaniu i ocena czy i w jakim zakresie naruszenie to realnie spowodowało doznanie takiego uszczerbku. W postępowaniu administracyjnym musi zatem dojść do ujawnienia i wyjaśnienia wszelkich okoliczności związanych z punktacją, będącą skutkiem ocen dokonywanych w odniesieniu do poszczególnych wymagań stawianych w ogłoszeniu.
Przyjąć należy, że zadaniem organu NFZ, któremu powierzono przeprowadzenie postępowania administracyjnego jest ustalenie, czy postępowanie konkursowe przeprowadzone zostało zgodnie z przepisami prawa, z zachowaniem wyrażonej w art. 134 ustawy o świadczeniach, zasady równego traktowania świadczeniodawców w sposób gwarantujący zachowanie uczciwej konkurencji. Chodzi tu zatem nie tylko o kontrolę postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej pod kątem ewentualnego naruszenia przepisów prawa, ale także zbadanie stanu faktycznego sprawy w takim zakresie, który mógł mieć wpływ na uszczerbek interesu prawnego uczestnika postępowania.
Zarzuty skarżącej nie znajdują usprawiedliwionych podstaw.
W ocenie Sądu, w przedmiotowej sprawie organy NFZ przeprowadziły postępowanie w sposób prawidłowy, z zachowaniem przepisów prawa. W szczególności brak jest podstaw do uznania, że został naruszony art. 134 ust. 1 ustawy o świadczeniach, bowiem wszyscy świadczeniodawcy ubiegający się o zawarcie umów mieli zapewnione równe traktowanie, w sposób gwarantujący zachowanie uczciwej konkurencji. Wszelkie wymagania, wyjaśnienia i informacje oraz dokumenty związane z przedmiotowym postępowaniem zostały bowiem, zgodnie z art. 134 ust. 2 ustawy o świadczeniach udostępnione wszystkim świadczeniodawcom na tych samych zasadach. Skarżąca już w dniu składania oferty wiedziała, jakimi kryteriami kierować się będzie komisja konkursowa przy ocenie ofert, gdyż były podane do publicznej wiadomości przed ogłoszeniem postępowania konkursowego. Składając swoją ofertę, skarżąca załączyła również oświadczenie o zapoznaniu się z warunkami postępowania i warunkami zawierania umów oraz oświadczenie, że nie zgłasza do nich zastrzeżeń i przyjmuje je do stosowania. Zaznaczyć również należy, że kryteria oceny ofert i warunki wymagane od świadczeniodawców były jawne i nie podlegały zmianie w toku postępowania.
Nie można zgodzić się z zarzutami skargi, że zaistniały podstawy do odrzucenia oferty A.. Przede wszystkim zauważyć należy, że dokonując oceny ofert, komisja konkursowa prawidłowo zastosowała przepis § 1 ust. 1 pkt 1 lit. e zarządzenia Prezesa NFZ z dnia 23 stycznia 2014 r., nr 3/2014/DSOZ w sprawie określenia kryteriów oceny ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Stosownie do tego unormowania, oceny ofert dokonuje się m.in. według kryterium jakości udzielanych świadczeń opieki zdrowotnej, obejmującej wyniki ostatniej kontroli przeprowadzonej przez Narodowy Fundusz Zdrowia i zakończonej wystąpieniem pokontrolnym z uwzględnieniem ewentualnych zastrzeżeń wniesionych do dyrektora oddziału wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia do wystąpienia pokontrolnego. Wyniki kontroli odnoszą się do całego okresu obowiązywania umowy zawartej na realizację świadczeń w danym zakresie świadczeń, obowiązującej w roku poprzedzającym rok, którego dotyczy postępowanie w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Dokonując oceny oferty dokonując oceny konkurencyjnego podmiotu komisja konkursowa była zatem zobowiązana do uwzględnienia wyników kontroli przeprowadzonej przez NFZ w [...] r., czego przejawem było przyznanie ujemnej punktacji ([...]pkt) przy ocenie oferty A.. Szczegółowe parametry kryteriów oceny w tym zakresie określone są w załączniku nr 1 do zarządzenia Prezesa NFZ Nr 3/2014/DSOZ z dnia 23 stycznia 2014 r. w sprawie określenia kryteriów (...). Komisja wzięła zatem pod uwagę – stosownie do dyspozycji art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a. - cały dostępny materiał dowodowy, w tym wszystkie oświadczenia zawarte w ofercie. Dotyczy to również kwestii uzupełnienia oświadczenia poprzez wskazanie przez oferenta nowego podwykonawcy umowy (W. C. zamiast B. G.). Przyjęcia zmienionej oferty w tym zakresie nie można oceniać jako przejawu naruszenia przez Komisję konkursową § 17 ust. 4 Zarządzenia Nr 57/2013/DSOZ Prezesa NFZ z dnia 2 października 2013 r. w sprawie warunków postępowania dotyczących zawierania umów (...) i zasady związania ofertą. Nie ma racji skarżąca, że z § 13 ust. 1 pkt 8 powyższego zarządzenia wynika zakaz zmiany oferty. W tym zakresie zarządzenie przewiduje, że w przypadku gdy oferent nie przedstawi dokumentów, o których mowa w pkt 7 – powinien złożyć oświadczenie, że będzie wykonywał umowę samodzielnie bez zlecania podwykonawcom świadczeń będących przedmiotem umowy. W świetle reguł konkursu dopuszczalna była również zmiana oferty w zakresie ceny (poprzez poprawienie oferty przez A. i obniżenie ceny do [...] zł). Odnosząc się do zarzutu przyznania przez Komisję konkursową konkurencyjnemu podmiotowi, A. C., punktów 15 zamiast 7,5 w kategorii "Sprzęt i aparatura medyczna" organ słusznie ocenił, że wydana na podstawie przepisów ustawy z 2000 r. - Prawo atomowe, decyzja L. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] r. nr [...], w swej treści jednoznacznie wskazuje, iż dotyczy zezwolenia na uruchomienie i stosowanie aparatu rentgenowskiego do celów diagnostyki medycznej w pracowni rentgenowskiej zlokalizowanej w miejscowości [...]. W związku z powyższym dokument dołączony do oferty był wystarczający do przyznania punktów w danym kryterium oceny ofert.
Podsumowując stwierdzić należy, że prowadząc postępowanie odwoławcze oraz postępowanie z wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, Dyrektor L. Oddziału Wojewódzkiego NFZ przeprowadził postępowanie wyjaśniające w związku z przedstawianymi przez skarżącą zarzutami i dokonał szczegółowej analizy przeprowadzonego postępowania w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, w tym zarzutów odwołania i szczegółowo się do nich odniósł, w tym z jakich powodów oferty A. nie odrzucono. Zmiana odpowiedzi ankietowej nie dyskwalifikowała oferty, podobnie jak i fakt, że rozwiązano umowy o udzielanie świadczeń. W myśl art. 149 ust. 1 pkt 8 ustawy oświadczeniach, odrzuca się ofertę, jeżeli w trybie natychmiastowym rozwiązano umowę o oferentem z przyczyn leżących po jego stronie. W rozpoznawanej sprawie umowy rozwiązano w drodze porozumienia stron. Weryfikacji danych w trybie § 6 ust. 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 15 grudnia 2004 r. nie można uznać za czynność nieprawidłową i na tej podstawie twierdzić, że oferta zawierała nieprawdziwe informacje i z tego powodu należało ofertę odrzucić. Ten ostatni przepis stanowi, że komisja konkursowa ma prawo przeprowadzenia kontroli świadczeniodawcy ubiegającego się o zawarcie umowy w celu potwierdzenia prawdziwości i prawidłowości danych zawartych w ofercie, a także zażądać dostarczenia dokumentów potwierdzających dane i informacje przekazane w toku postępowania przez świadczeniodawcę ubiegającego się o zawarcie umowy. Czynności Komisji Konkursowej nr 10 nie wykraczały więc poza dozwolonym ww. przepisem zakres. W tym miejscu podnieść należy, że Komisja mogła zażądać – na mocy art. 149 ust. 3 ustawy o świadczeniach - dostarczenia dokumentów potwierdzających dane i informacje przekazane w trakcie konkursu przez oferenta. Komisja nie mogła i nie dokonała samodzielnej zmiany oferty konkurencyjnej. Zarzuty skargi w tym zakresie okazały się nieusprawiedliwione.
W świetle powyższych rozważań uznać należy, że w przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym ujawniono i wyjaśniono wszelkie okoliczności związane z punktacją, będącą skutkiem ocen dokonywanych w odniesieniu do poszczególnych wymagań stawianych w ogłoszeniu. Organ poczynił bowiem wszelkie działania mające na celu zgromadzenie wyczerpującego materiału dowodowego, ustalenie stanu faktycznego, wyjaśnienie okoliczności faktycznych i prawnych stanowiących podstawę rozstrzygnięcia, a także szczegółowo odniósł się do każdego zarzutu skarżącej. Ponadto postępowanie odwoławcze przeprowadzono zgodnie z art. 10 § 1 K.p.a., bowiem odwołująca i strony postępowania zostały pismem poinformowane o prawie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. W dniu [...] i [...] r. w sposób właściwy zagwarantowano skarżącej możliwość realizacji prawa wglądu w dokumentację sprawy, a także prawo wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i zgłoszonych żądań, o czym świadczy fakt udostępnienia akt sprawy, w zakresie oferty A.. Jej oferta była jawna (art. 135 ust. 1). Zasada jawności oferty nie obejmowała informacji stanowiących zastrzeżoną tajemnicę przedsiębiorcy (art. 135 ust. 2 pkt 2). Ubocznie należy wyjaśnić, że w rozpoznawanej sprawie nie doszło do naruszenia przepisu art. 24 § 1 pkt 5 K.p.a. przewidującego, że pracownik organu administracji publicznej podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawie, w której brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji. W wydaniu decyzji z dnia [...] r. Dyrektora L. Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia oraz decyzji z dnia [...] r. (oddalającej odwołanie skarżącej) nie brała udziału radca prawny J. J. – H.. Jej podpis figurujący na obu decyzjach świadczy o udzieleniu Dyrektorowi L. Oddziału Wojewódzkiego NFZ pomocy prawnej w rozumieniu art. 7 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych. Powyższy przepis stanowi, że pomocą prawną jest w szczególności udzielanie porad prawnych i konsultacji prawnych, opinii prawnych, zastępstwo prawne i procesowe. Okoliczność, że J. J. – H. brała udział w pracach komisji konkursowej, jako jej członek, nie dowodzi wadliwości zaskarżonej decyzji. Zgodnie bowiem z art. 151 ust. 5 ustawy o świadczeniach, z chwilą ogłoszenia rozstrzygnięcia postępowania następuje jego zakończenie i komisja ulega rozwiązaniu.
Mając powyższe na uwadze oraz na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę należało oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło