III SA/Lu 1020/14

WyrokWSA w Lublinie2015-01-22

Skład orzekający: Marek Zalewski, Jerzy Marcinowski, Jadwiga Pastusiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy policjant, który popełnił wykroczenie drogowe podczas pełnienia obowiązków służbowych, ponosi odpowiedzialność dyscyplinarną, nawet jeśli przewinienie miało charakter nieumyślny i nie spowodowało istotnych zakłóceń w realizacji zadań Policji?
Ratio decidendi
Policjant ponosi odpowiedzialność dyscyplinarną za popełnienie przewinienia dyscyplinarnego, które może mieć charakter umyślny lub nieumyślny. Nawet jeśli przewinienie nie było zamierzone, ale nastąpiło na skutek niezachowania wymaganej ostrożności podczas wykonywania obowiązków służbowych, stanowi ono naruszenie dyscypliny służbowej. Odpowiedzialność dyscyplinarna jest niezależna od odpowiedzialności karnej za wykroczenie. W przypadku nieumyślnego przewinienia, które nie spowodowało istotnych zakłóceń w realizacji zadań Policji, organy dyscyplinarne mogą odstąpić od ukarania, biorąc pod uwagę okoliczności popełnienia czynu, jego skutki oraz dotychczasowy przebieg służby policjanta.
Stan faktyczny
Policjant M. F. został obwiniony o niedopełnienie obowiązków służbowych poprzez popełnienie wykroczenia drogowego w trakcie wykonywania czynności służbowych. Zarzucono mu, że włączając się do ruchu, nie zachował szczególnej ostrożności i nie ustąpił pierwszeństwa, co doprowadziło do kolizji drogowej i uszkodzenia pojazdu służbowego. Policjant przyznał się do popełnienia wykroczenia, twierdząc, że było ono nieumyślne i spowodowane ograniczoną widocznością. Organy dyscyplinarne uznały go winnym naruszenia dyscypliny służbowej, ale odstąpiły od ukarania, biorąc pod uwagę nieumyślność czynu, brak istotnych zakłóceń w służbie, pokrycie kosztów naprawy z ubezpieczenia oraz dotychczasowy przebieg służby policjanta. Policjant złożył skargę do WSA, domagając się stwierdzenia niewinności.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę M. F. na decyzję L. Komendanta Wojewódzkiego Policji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Zalewski (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia Jerzy Marcinowski,, Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak, Protokolant Asystent sędziego Małgorzata Olejowska, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 22 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi M. F. na decyzję L. Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] września 2014 r. Nr [...] w przedmiocie przewinienia dyscyplinarnego oddala skargę. Zaskarżonym orzeczeniem z dnia [...] września 2014 r., Nr [...], L. Komendant Wojewódzki Policji utrzymał w mocy orzeczenie Komendanta Miejskiego Policji w L. z dnia [...] sierpnia 2014 r., Nr [...]. Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w sprawie, której stan faktyczny przedstawia się następująco: Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2014 r., Nr [...], Komendant Miejski Policji w L. wszczął postępowanie dyscyplinarne przeciwko M. F. – policjantowi Zespołu Patrolowo – Interwencyjnego Ogniwa do spraw Prewencji Komisariatu Policji w B. Postępowanie zostało wszczęte w związku z niedopełnieniem przez skarżącego obowiązków służbowych. Skarżącemu zarzucono, że w dniu [...] maja 2014 r. na ul. A. K. w B., w trakcie wykonywania czynności służbowych, nie dochował obowiązku wynikającego z przepisów prawa poprzez popełnienie wykroczenia drogowego w ten sposób, że kierując pojazdem służbowym marki [...] nr rej. [...], włączając się do ruchu przy wyjeżdżaniu na drogę z nieruchomości, nie zachował szczególnej ostrożności i nie ustąpił pierwszeństwa przejazdu pojazdowi marki [...] nr rej. [...], czym doprowadził do spowodowania kolizji drogowej z tym pojazdem, powodując zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym oraz spowodował uszkodzenie powłoki lakierniczej zderzaka przedniego i pokrywy silnika w pojeździe służbowym marki [...] nr rej. [...]. Powyższe stanowiło przewinienie dyscyplinarne polegające na naruszeniu dyscypliny służbowej określone w art. 132 ust. 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687 z późn. zm.), dalej: ustawa o Policji, w związku z art. 86 § 1 ustawy z dnia 20 maja 1970 r. – Kodeks wykroczeń (Dz. U. z 2013 r., poz. 482) w związku z art. 17 ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r., poz. 1137 z późn. zm.). W dniu [...] sierpnia 2014 r. przesłuchano M. F. w charakterze obwinionego. Skarżący oświadczył, że przyznaje się do popełnienia wykroczenia drogowego określonego w art. 86 § 1 Kodeksu wykroczeń. Podkreślił, że zdarzenie to z pewnością było nieumyślne. Wskazał, że widoczność przy wyjeździe z podwórka i bramy Komisariatu Policji w B. była znacznie ograniczona przez porastający tam żywopłot, zarówno z prawej jaki i z lewej strony. Po tym zdarzeniu, następnego dnia żywopłot został przycięty i obecnie nadal jest systematycznie przycinany. Żywopłot ten znacznie ograniczał widoczność, zarówno obwinionemu jak i kierowcy, z którym doszło do kolizji. Obwiniony dodał, że nigdy wcześniej nie miał żadnej kolizji pojazdem służbowym ani prywatnym z własnej winy. Orzeczeniem dyscyplinarnym z dnia [...] sierpnia 2014 r. Komendant Miejski Policji w L. stwierdził winę M. F. i odstąpił od ukarania. W wyniku rozpoznania wniesionego przez skarżącego odwołania, orzeczeniem z dnia [...] września 2014 r. L. Komendant Wojewódzki Policji utrzymał w mocy orzeczenie dyscyplinarne Komendanta Miejskiego Policji w L. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że w trakcie postępowania ustalono, że w dniu [...] maja 2014 r. M. F. powiadomił Komendanta Miejskiego Policji w L. raportem z zachowaniem drogi służbowej o zdarzeniu zaistniałym w dniu [...] maja 2014 r. O zdarzeniu niezwłocznie poinformował również dyżurnego Komisariatu Policji w B. M. F. za spowodowanie kolizji został ukarany mandatem karnym w wysokości 220 zł. Komendant podniósł, że w Wydziale Wspomagającym KMP w L. prowadzone było postępowanie szkodowe w trakcie, którego M. F. wyraził zgodę na pokrycie kosztów naprawy pojazdu z jego indywidualnego ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej. Postępowanie szkodowe zostało zakończone decyzją Komendanta Miejskiego Policji w L. z dnia [...] czerwca 2014 r., nr [...]. Szkodę zlikwidowano poprzez refundację całości kosztów naprawy pojazdu służbowego z policy ubezpieczeniowej M. F. Komendant wskazał, że przesłuchany w charakterze obwinionego policjant przyznał się do popełnienia wykroczenia, podkreślając, że popełnił je nieumyślnie. Organ podniósł, że w świetle przepisów art. 132 ust. 1 i 2 oraz art. 132a ustawy o Policji wynika, że policjant ponosi odpowiedzialność dyscyplinarną w sytuacji popełnienia przewinienia dyscyplinarnego umyślnie lub nieumyślnie, przy czym przewinienie to polegać może na działaniu lub zaniechaniu działania. Obwiniony, jako policjant powinien znać i przestrzegać przepisy ruchu drogowego. Organ podniósł, że z materiału dowodowego zgromadzonego w toku postępowania dyscyplinarnego wynika, że M. F. popełnił przewinienie nieumyślnie. Popełnił je na skutek niezachowania ostrożności wymaganej w danych okolicznościach. Komendant stwierdził, że M. F. powodując kolizję drogową, dopuścił się jednocześnie naruszenia dyscypliny służbowej podczas pełnionej służby. Zgodnie z art. 132 ust. 4 ustawy o Policji, czyny stanowiące przewinienie dyscyplinarne polegające na nieprzestrzeganiu zasad etyki zawodowej lub naruszeniu dyscypliny służbowej, które jednocześnie wypełniają znamiona przestępstwa lub wykroczenia albo przestępstwa skarbowego lub wykroczenia skarbowego, podlegają odpowiedzialności dyscyplinarnej niezależnie od odpowiedzialności karnej. Komendant zwrócił uwagę, że policjant obowiązany jest dochować obowiązków wynikających z roty złożonego ślubowania, w której zobowiązuje się m. in. do przestrzegania prawa, podczas powierzonych mu zadań. Popełniając wykroczenie z art. 86 §1 Kodeksu wykroczeń w trakcie wykonywania czynności służbowej, M.F. nie dochował obowiązku przestrzegania prawa, a więc dopuścił się przewinienia dyscyplinarnego, tj. naruszenia dyscypliny służbowej. Organ odstąpił od ukarania policjanta, podnosząc, że M. F. nigdy nie był karny i z postawy prezentowanej przez niego w toku postępowania dyscyplinarnego wynika, że wszystkie przeprowadzone czynności przyniosły pożądany skutek wychowawczy. Komendant podkreślił, że zachowanie M. F. nie spowodowało istotnych zakłóceń w realizacji zadań Policji i uznał, że stopień szkodliwości popełnionego przewinienia dyscyplinarnego dla służby jest nieznaczny. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w zaskarżył orzeczenie Komendanta Wojewódzkiego Policji w całości i oświadczył, że jest niewinny. W odpowiedzi na skargę L. Komendant Wojewódzki Policji wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga podlega oddaleniu. Przedmiotem rozpoznawanej sprawy jest orzeczenie L. Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] września 2014 r., w którym organ uznał M. F. winnym tego, że w dniu [...] maja 2014 r. na ul. A. K. w B., w trakcie wykonywania czynności służbowych, nie dochował obowiązku wynikającego z przepisów prawa poprzez popełnienie wykroczenia drogowego w ten sposób, że kierując pojazdem służbowym marki [...] nr rej. [...], włączając się do ruchu przy wyjeżdżaniu na drogę z nieruchomości, nie zachował szczególnej ostrożności i nie ustąpił pierwszeństwa przejazdu pojazdowi marki [...] nr rej. [...], czym doprowadził do spowodowania kolizji drogowej z tym pojazdem, powodując zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym oraz spowodował uszkodzenie powłoki lakierniczej zderzaka przedniego i pokrywy silnika w pojeździe służbowym marki [...] nr rej. [...]. Kwestie odpowiedzialności dyscyplinarnej policjantów uregulowane zostały w rozdziale 10 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687 z późn. zm.), powoływanej dalej jako ustawa. Zgodnie z art. 132 ust. 1 ustawy, policjant odpowiada dyscyplinarnie za popełnienie przewinienia dyscyplinarnego polegającego na naruszeniu dyscypliny służbowej lub nieprzestrzeganiu zasad etyki zawodowej. Naruszeniem dyscypliny służbowej, stosownie do art. 132 ust. 2 ustawy, jest czyn policjanta polegający na zawinionym przekroczeniu uprawnień lub niewykonaniu obowiązków wynikających z przepisów prawa lub rozkazów i poleceń wydanych przez przełożonych uprawnionych na podstawie tych przepisów. W szczególności naruszeniem dyscypliny służbowej jest m.in. niedopełnienie obowiązków służbowych albo uprawnień określonych w przepisach prawa (art. 132 ust. 3 pkt 3 ustawy). Stosownie zaś do art. 132 ust. 4 ustawy o Policji, czyn stanowiący przewinienie dyscyplinarne, wypełniający jednocześnie znamiona przestępstwa lub wykroczenia albo przestępstwa skarbowego lub wykroczenia skarbowego, podlega odpowiedzialności dyscyplinarnej niezależnie od odpowiedzialności karnej. Przewinienie dyscyplinarne może mieć charakter umyślny lub nieumyślny. Zgodnie z art. 132a ustawy, przewinienie jest zawinione wtedy, gdy policjant ma zamiar jego popełnienia, to jest chce je popełnić albo przewidując możliwość jego popełnienia, na to się godzi (pkt 1), bądź gdy nie mając zamiaru popełnienia przewinienia, popełnia je jednak na skutek niezachowania ostrożności wymaganej w danych okolicznościach, mimo że możliwość taką przewidywał albo mógł i powinien przewidzieć (pkt 2). Ustalenie umyślności bądź nieumyślności przewinienia dyscyplinarnego związane jest z wystąpieniem winy przy jego popełnieniu. Stopień winy nie przesądza jednak o popełnieniu przewinienia dyscyplinarnego. Może on natomiast mieć wpływ na wymiar kary. Stosownie bowiem do art. 134h ust. 1 ustawy o Policji, wymierzona kara powinna być współmierna do popełnionego przewinienia dyscyplinarnego i stopnia zawinienia, a w szczególności uwzględniać okoliczności popełnienia przewinienia dyscyplinarnego, jego skutki, w tym następstwa dla służby, rodzaj i stopień naruszenia ciążących na obwinionym obowiązków, pobudki działania, zachowanie obwinionego przed popełnieniem przewinienia dyscyplinarnego i po jego popełnieniu oraz dotychczasowy przebieg służby. W rozpoznawanej sprawie M. F. zarzucono naruszenie dyscypliny służbowej określone w art. 132 ust. 2 ustawy o Policji, w związku z art. 86 § 1 Kodeksu wykroczeń w związku z art. 17 ust. 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Z akt sprawy wynika, że w dniu [...] maja 2014 r., wyjeżdżając z terenu Komisariatu Policji w B., nie zachował szczególnej ostrożności i nie ustąpił pierwszeństwa przejazdu pojazdowi marki [...] nr rej. [...], czym doprowadził do spowodowania kolizji drogowej. W wyniku kolizji doszło do uszkodzenia powłoki lakierniczej radiowozu oraz odłamania ramki mocującej tablicę rejestracyjną. Tak ustalony stan faktyczny nie jest przez skarżącego kwestionowany. Skarżący przyznał się do popełnienia wykroczenia drogowego określonego w art. 86 § 1 Kodeksu wykroczeń (k. 46 akt adm.), zapłacił nałożony na niego mandat karny oraz pokrył koszty naprawy pojazdu z indywidualnego ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej. Biorąc pod uwagę przytoczone regulacje oraz ustalony i bezsporny stan faktyczny należy stwierdzić, że popełniając wykroczenie M. F. dopuścił się naruszenia dyscypliny służbowej, ponieważ zdarzenie to powstało podczas pełnionej służby i wynikało z wykonywania przez obwinionego czynności służbowych. Organy zasadnie uznały skarżącego winnym popełnienia zarzucanych mu czynów. Co prawda obwiniony nie miał zamiaru popełnienia przewinienia dyscyplinarnego, popełnił je jednak na skutek nieprawidłowego wykonania obowiązków służbowych. Przy odpowiedzialności dyscyplinarnej nie ma znaczenia to, czy działanie lub zaniechanie konkretnej osoby było zamierzone czy też nie. Jeśli dochodzi do przewinienia służbowego, wówczas samo naruszenie obowiązków służbowych może powodować zastosowanie tej odpowiedzialności. Zgodnie bowiem z art. 132a pkt 2 ustawy, przewinienie jest zawinione także wtedy, gdy nie mając zamiaru popełnienia przewinienia, obwiniony popełnia je jednak na skutek niezachowania ostrożności wymaganej w danych okolicznościach, mimo że możliwość taką przewidywał albo mógł i powinien przewidzieć. Nie ulega wątpliwości, że skarżący nie dochował wymaganej ostrożności w rozumieniu przytoczonych przepisów, nie ustąpił pierwszeństwa przejazdu włączając się do ruchu i przyczynił się do powstania kolizji. Z akt sprawy wynika również, że przewinienie dyscyplinarne popełnione zostało przez skarżącego nieumyślnie. Skarżący popełnił je na skutek niezachowania ostrożności wymaganej w danych okolicznościach, jednak nie miał zamiaru jego popełnienia. Ponadto, opisane powyżej zdarzenie nie spowodowało istotnych zakłóceń w realizacji zadań Policji. Skarżący pokrył koszty naprawy pojazdu z indywidualnego ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej i po dokonaniu niezbędnych napraw radiowóz powrócił do użytku służbowego. L. Komendant Wojewódzki Policji wziął pod uwagę powyższe okoliczności, charakter popełnionego przewinienia dyscyplinarnego, jego następstwa, dotychczasowy przebieg służby policjanta oraz jego postawę po popełnieniu czynów i odstąpił od ukarania M. F. Reasumując, przedstawione w zaskarżonym orzeczeniu ustalenia faktyczne jakie zostały poczynione oraz wyciągnięte na ich podstawie wnioski są logiczne i zostały należycie uzasadnione. Analiza akt sprawy prowadzi do wniosku, że rozpoznając niniejszą sprawę organy dyscyplinarne nie naruszyły przepisów ustawy o Policji. W toku postępowania przesłuchano skarżącego i świadków. Materiał dowodowy zebrano w sposób prawidłowy i dokonano jego wszechstronnej oceny, czemu dano wyraz w prawidłowo sporządzonym uzasadnieniu orzeczenia. Wobec powyższego, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2020 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło