III SA/Lu 1099/16
WyrokWSA w Lublinie2017-03-28
Skład orzekający: Ewa Ibrom, Jerzy Drwal, Grzegorz Grymuza
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przedsiębiorca wykonujący przewóz drogowy może zostać zwolniony z odpowiedzialności za nałożenie kary pieniężnej za nierejestrowanie przez kierowcę wskazań tachografu, jeśli twierdzi, że nie miał wpływu na działanie kierowcy i nie mógł przewidzieć naruszenia?Ratio decidendi
Przedsiębiorca wykonujący przewóz drogowy nie może zostać zwolniony z odpowiedzialności za nałożenie kary pieniężnej za nierejestrowanie przez kierowcę wskazań tachografu, jeśli nie udowodni, że naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których nie mógł przewidzieć ani którym nie mógł zapobiec. Odpowiedzialność w tym zakresie ma charakter obiektywny, co oznacza, że nie wystarczy wykazanie braku winy, lecz wymagane jest pozytywne udowodnienie podjęcia wszystkich niezbędnych środków w celu zapobieżenia powstaniu naruszenia.Stan faktyczny
W trakcie kontroli drogowej stwierdzono, że kierowca pojazdu należącego do skarżącego przedsiębiorcy używał magnesu przyłożonego do impulsatora skrzyni biegów, co zakłócało pracę tachografu i powodowało nierejestrowanie prędkości, czasu jazdy i aktywności kierowcy. Organ I instancji nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 5000 zł. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał tę decyzję w mocy po rozpatrzeniu odwołania. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów KPA i podniósł, że nie miał wpływu na działanie kierowcy i nie mógł przewidzieć naruszenia, a transport został zaplanowany tak, aby kierowca miał możliwość przestrzegania przepisów.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Ibrom (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Drwal, Sędzia WSA Grzegorz Grymuza, Protokolant Sekretarz sądowy Sylwia Bałaban, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 28 marca 2017 r. sprawy ze skargi W. S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2016 r., Nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej jako "organ II instancji"), po rozpatrzeniu odwołania W. S. (dalej jako "skarżący"), utrzymał w mocy decyzję W. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (dalej jako "organ I instancji") z dnia [...] czerwca 2016 r., Nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 5000 zł.
Podstawę faktyczną powyższego rozstrzygnięcia stanowiły następujące ustalenia:
W dniu [...] maja 2016 r. w miejscowości C. o godzinie 01:11 przeprowadzono kontrolę drogową pojazdu silnikowego marki Volvo z naczepą. Pojazdem kierował J. H. Wymienionym pojazdem wykonywany był przejazd na trasie U. - K. Przewóz wykonywany był na rzecz W. S., prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą S. S. W.
W trakcie kontroli stwierdzono nierejestrowanie za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi. Ustalono, że na impulsator podłączono niedozwolone urządzenie – "magnes" – powodujące zafałszowanie zapisów na tachografie.
Przebieg kontroli został utrwalony w protokole kontroli Nr [...].
Decyzją z dnia [...] czerwca 2016 r. organ I instancji nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 5000 zł za nierejestrowanie za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi.
W odwołaniu skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa procesowego: art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 75 § 1, art. 77 § 1ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23 z późn. zm.), dalej jako "k.p.a.".
Decyzją z dnia [...] lipca 2016 r. organ II instancji utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, że ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynikało, że kierowca podłączył do impulsatora skrzyni biegów niedozwolone urządzenie – magnes i nie rejestrował za pomocą urządzenia rejestrującego na karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości, długości przebytej drogi oraz swojej aktywności. Przesłuchany w charakterze świadka kierowca zeznał, że założył magnes na impulsator około 20 km przed miejscowością C. w celu zaoszczędzenia czasu pracy, aby wykonać kolejne zlecenie przewozowe. Z danych cyfrowych wynika, że kierowca używał magnesu co najmniej dwa razy, w dniu kontroli od godziny 00:24 do godziny 01:11 oraz w dniu 28 kwietnia 2016 r. od godziny 12:45 w miejscowości G.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skarżący zaskarżył decyzję organu II instancji, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, dające podstawę do wznowienia postępowania.
W uzasadnieniu skargi skarżący podkreślił, że zadania przewozowe dla wyżej wymienionego kierowcy, polegające na przewozie ładunku z L. do K. oraz z U. do L., zaplanował tak, aby kierowca miał zapewnioną możliwość przestrzegania przepisów czasu pracy kierowcy. Podniósł, że kierowca w dniu kontroli prowadził pojazd łącznie przez 7 godzin i 37 minut i niezrozumiałe jest dla skarżącego posługiwanie się przez kierowcę niedozwolonym urządzeniem.
Skarżący podniósł, że kierowcy są na bieżąco szkoleni z czasu pracy i obsługi tachografów. Podkreślił, że zatrzymany do kontroli kierowca otrzymał naganę z wpisem do akt.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasową argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga podlegała oddaleniu.
Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja o nałożeniu kary pieniężnej za nierejestrowanie za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi.
Zgodnie z art. 1 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. 2013 r., poz. 1414 z późn. zm.), dalej jako "u.t.d.", podmioty wykonujące przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem ponoszą odpowiedzialność za naruszenie obowiązków lub warunków przewozu drogowego. Obowiązki lub warunki przewozu drogowego to - zgodnie z art. 4 pkt 22 tej ustawy - obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy oraz przepisów innych ustaw, przepisów Unii Europejskiej i wiążących Polskę umów międzynarodowych, wymienionych w art. 4 pkt 22 litera a-y u.t.d.
Z akt sprawy wynika, że w trakcie kontroli w dniu [...] maja 2016 r. stwierdzono, że kierowca pojazdu, wykonującego krajowy transport drogowy rzeczy używał magnesu przyłożonego do impulsatora skrzyni biegów, zakłócającego pracę urządzenia rejestrującego prędkość jazdy, czas jazdy i postoju (tachografu cyfrowego). W konsekwencji stwierdzono, że w pojeździe zainstalowane zostało niedozwolone urządzenie, powodujące nierejestrowanie na karcie kierowcy wskazań co do aktywności kierowcy. Kierowca przyznał się do zastosowania w pojeździe magnesu.
Podłączenie do tachografu magnesu prawidłowo uznane zostało przez organ za naruszenie przepisów o stosowaniu urządzeń rejestrujących lub cyfrowych urządzeń rejestrujących samoczynnie prędkość jazdy, czas jazdy i postoju.
Skarżący nie kwestionuje samego faktu zastosowania w pojeździe magnesu, wpływającego na prawidłową pracę tachografu, podnosi jedynie, że nie miał wpływu na działanie kierowcy i nie mógł go przewidzieć. Nie był więc w stanie podjąć stosownych kroków w celu zapobieżenia naruszeniu. Okoliczność, że kierowca sam podjął decyzję o nierejestrowaniu czasu jazdy nie zwalnia jednak skarżącego z odpowiedzialności. Skarżący nie wykazał bowiem, by naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których nie mógł przewidzieć ani im zapobiec.
W myśl przepisu art. 92c ust. 1 u.t.d., nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli:
1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć, lub
2) za stwierdzone naruszenie na podmiot wykonujący przewozy została nałożona kara przez inny uprawniony organ, lub
3) od dnia ujawnienia naruszenia upłynął okres ponad 2 lat.
W powołanym wyżej przepisie chodzi tylko i wyłącznie o zdarzenia nieoczekiwane, niedające się przewidzieć, a nie związane z doborem pracowników. Przepis art. 92c ust. 1 ustawy wyraźnie statuuje odpowiedzialność obiektywną. Nie wystarczy zatem wykazanie braku winy przez przedsiębiorcę, lecz wymagane jest pozytywnie udowodnione podjęcie wszystkich niezbędnych środków w celu zapobieżenia powstaniu naruszenia prawa.
Manipulowanie urządzeniami rejestrującymi i nierejestrowanie wszystkich okresów aktywności przez kierowców nie jest okolicznością, której profesjonalny podmiot organizujący przewozy nie mógłby przewidzieć. Przeciwnie, jest to jedna z okoliczności, którą podmiot wykonujący przewozy i posługujący się w tym celu osobami trzecimi musi mieć zawsze na uwadze. Powinien w związku z tym podejmować działania mające na celu zapobieżenie dopuszczaniu się przez kierowców ingerencji w pracę urządzeń rejestrujących ich czas pracy. Z akt sprawy nie wynika, by skarżący organizował jakiekolwiek szkolenia dotyczące obowiązków kierowców, wagi przestrzegania przepisów z zakresu transportu drogowego i konsekwencji ich naruszenia. Skarżący nie przedstawił wewnętrznych uregulowań, wskazujących na wprowadzenie takiej organizacji pracy i systemu kontroli, które zapobiec mają naruszeniom przepisów przez kierowców.
Również twierdzenie skarżącego, że transport został tak zaplanowany, by kierowca nie musiał się spieszyć nie dawało podstawy do zwolnienia skarżącego z odpowiedzialności. Samo prawidłowe zaplanowanie przewozu nie świadczy jeszcze o podjęciu wszelkich działań mających na celu zapobieżenie naruszeniom. Jest rzeczą oczywistą, że transport musi być tak zaplanowany, by kierowca miał możliwość wykorzystania przewidzianych prawem okresów odpoczynku. Obowiązkiem skarżącego jest nadzorowanie każdego przewozu w taki sposób, by mieć pełną kontrolę nad poszczególnymi jego etapami.
Rejestrowanie rzeczywistej aktywności kierowcy jest podstawowym i zamierzonym celem regulacji prawnych dotyczących czasu pracy kierowców. Jakiekolwiek ingerowanie w dane dotyczące czasu pracy kierowców zagraża bezpieczeństwu ruchu, gdyż czas pracy kierowcy i okresy przerw w kierowaniu pojazdem mają bardzo istotne znaczenie dla pozostałych uczestników ruchu drogowego. Ingerencja w urządzenie rejestrujące, w następstwie której dopuszczono się fałszowania czasu pracy kierowcy, mogła mieć bezpośredni wpływ na zdolności percepcyjne kierowcy i niewątpliwie stanowiła bardzo duże zagrożenie dla bezpieczeństwa ruchu drogowego.
Prawidłowe jest zatem stanowisko organów co braku podstaw do zwolnienia skarżącego od odpowiedzialności za stwierdzone naruszenie.
Bezpodstawny jest zarzut naruszenia przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, organy wyczerpująco zbadały istotne okoliczności faktyczne sprawy, przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.), oceniły te dowody zgodnie z art. 80 k.p.a. i na podstawie lp. 6.2.1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym prawidłowo nałożyły na skarżącego karę pieniężną wysokości 5000 złotych.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny Lublinie oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 z późn. zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło