III SA/Lu 1101/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Zalewski, Sędzia WSA Ewa Ibrom (sprawozdawca),, Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak, Protokolant Asystent sędziego Radosław Kot, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 9 lipca 2015 r. sprawy ze skargi J. N. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie opłaty za przechowanie towaru w depozycie organu celnego oddala skargę. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] września 2014 r., nr [...] Dyrektor Izby Celnej, po rozpatrzeniu odwołania J. N. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Firma Handlowo-Usługowa "[...]" J. N., utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] czerwca 2014 r., nr [...] o ustaleniu opłaty za przechowanie towaru w depozycie organu celnego. Podstawę faktyczną powyższego rozstrzygnięcia stanowiły następujące ustalenia: W dniu [...] kwietnia 2009 r. w Oddziale Celnym, zgodnie ze zgłoszeniem celnym MRN [...], procedurą tranzytu objęty został towar w postacie 265 paczek wyrobów tekstylnych, wymienionych w fakturze proforma nr [...] z dnia [...] lutego 2009 r. Głównym zobowiązanym był przewoźnik towaru – firma [...] z Kazachstanu. W wyniku kontroli przeprowadzonej przez urząd celny wyjścia stwierdzono, że towar jest zgodny z danymi zadeklarowanymi w zgłoszeniu celnym. W dniu [...] kwietnia 2009 r. w Oddziale Celnym J. N. przedstawił wyżej wymieniony towar, składając deklarację skróconą [...] z dnia [...] kwietnia 2009 r. Po przeprowadzeniu rewizji celnej przesyłki w magazynie celnym firmy "[...]", organ celny stwierdził nienaruszone i zgodne ze zgłoszeniem celnym zamknięcia celne A[...]. Jednocześnie stwierdzono rozbieżności pomiędzy faktyczną zawartością przesyłki, a treścią zgłoszenia celnego. Stwierdzono inny towar niż w wyżej wymienionej fakturze z dnia [...] lutego 2009 r. oraz brak towaru wymienionego w fakturze. W odniesieniu do towaru w postaci 1796 sztuk czapek z daszkiem z wizerunkiem "N." powzięto uzasadnione podejrzenie naruszenia praw własności intelektualnej, zastrzeżonych na rzecz Disney Enterprises Inc. Powyższy towar został zatrzymany i pozostawiony w magazynie firmy "[...]". Przebieg czynności utrwalono w protokole "zawieszenia/ zatrzymania towarów z dnia [...] maja 2009 r. Na potwierdzenie przyjęcia do formy "[...]" towaru wystawiono nr [...]. Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2009 r. Prokuratura Rejonowa odmówiła wszczęcia dochodzenia w sprawie ochrony praw własności intelektualnej wobec braku ustawowych znamion czynu zabronionego. Postanowieniem z dnia [...] października 2010 r. Naczelnik Urzędu Celnego zajął, w związku z nielegalnym wprowadzeniem na obszar celny wspólnoty, towar w postaci 1796 sztuk czapek z daszkiem z wizerunkiem "N." celem uregulowania sytuacji prawnej towaru. Postanowieniem z dnia 24 lutego 2012 r., sygn. akt I Ns 1941/12 Sąd Rejonowy w Tomaszowie Lubelskiem Wydział I Cywilny orzekł przepadek na rzecz Skarbu Państwa zajętego towaru. Postanowienie stało się prawomocne w dniu 18 marca 2012 r. Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2013 r., skierowanym do J. N. i firmy [...] z Kazachstanu, Naczelnik Urzędu Celnego ustalił opłatę w wysokości 977 zł za przechowanie w depozycie prowadzonym przez organ celny zajętego towaru. Po rozpatrzeniu zażalenia J. N., Dyrektor Izby Celnej z dnia [...] marca 2014 r. uchylił w całości powyższe postanowienie Naczelnika Urzędu Celnego i przekazał sprawę do ponownego rozparzenia przez ten organ. Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2014 r. Naczelnik Urzędu Celnego ustalił opłatę za przechowywanie w depozycie prowadzonym przez organ celny towaru w postaci czapek z daszkiem z wizerunkiem "N." w liczbie 1796 sztuk w wysokości 1215 zł. W zażaleniu J. N. wniósł o uchylenie powyższego postanowienia w całości. Skarżący zarzucił nieprawidłowe określenie wartości celnej towaru, która została przyjęta do ustalenia opłaty. Skarżący za niezrozumiałe uznał przeniesienie towaru do magazynu depozytowego organu, skoro wcześniej przez około 3 miesiące zajęty towar był przechowywany w pomieszczeniach magazynu czasowego składowania firmy "[...]". Postanowieniem z dnia [...] września 2014 r. Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, że w świetle przepisu art. 57 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. U. UE L Nr 302 z dnia 19 października 1992 r., str. 1), dalej: WKC, oraz art. 30 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. – Prawo celne (Dz. U. Nr 68, poz. 622 z późn. zm.), Naczelnik Urzędu Celnego, wobec stwierdzenia naruszenia prawa własności intelektualnej oraz wprowadzenia na obszar celny Wspólnoty towarów z naruszeniem przepisów, miał obowiązek podjąć działania w celu uregulowania sytuacji tych towarów. Zajęcie towaru w okolicznościach niniejszej sprawy było uzasadnione, skoro zmierzało do zabezpieczenia towaru na czas postępowania celnego prowadzonego z uwagi na jego nielegalne wprowadzenie na obszar celny Wspólnoty. Organ wyjaśnił, że towar znajdował się w magazynie firmy "[...]" od dnia jego zatrzymania protokołem zawieszenia/ zatrzymania towarów z dnia [...] maja 2009 r. do dnia [...] lipca 2009 r. W dniu [...] lipca 2009 r. towar został złożony w depozycie organu celnego w związku z toczącym się postępowaniem dotyczącym naruszenia praw własności intelektualnej. W dniu wydania postanowienia o zajęciu towaru – [...] października 2010 r., towar znajdował się już w depozycie organu celnego. Zgodnie z art. 93 ust. 1 pkt 1 Prawa celnego, za przechowywanie towaru w depozycie lub magazynie czasowego składowania prowadzonym przez organ celny pobierane są opłaty stanowiące dochody budżetu państwa. Organ odwoławczy stwierdził, że Naczelnik Urzędu Celnego prawidłowo ustalił wysokość opłaty za przechowywanie towaru w depozycie prowadzonym przez organ celny i przyjął okres za jaki opłata została naliczona: od dnia 20 października 2010 r. - od dnia zajęcia towaru nielegalnie wprowadzonego na obszar celny Wspólnoty do dnia 18 marca 2012 r. – dnia uprawomocnienia się postanowienia Sądu Rejonowego o przepadku towaru na rzecz Skarbu Państwa. Organ podkreślił, że przez cały okres, za który opłata została naliczona towar znajdował się w magazynie depozytowym Naczelnika Urzędu Celnego. Okres ten wyliczono w następujący sposób: 1 miesiąc, w którym organ celny powinien załatwić sprawę oraz dodatkowo okres rozpoznania sprawy przez sąd – od dnia skierowania wniosku do sądu o orzeczenie przepadku na rzecz Skarbu Państwa do dnia 18 marca 2012 r. (data uprawomocnienia się orzeczenia z dnia 24 lutego 2012 r. ) – 3 rozpoczęte miesiące. Odnosząc się do zarzutu błędnego ustalenia wartości celnej towaru, Dyrektor Izby Celnej omówił szczegółowo metody ustalania wartości celnej, o których mowa w art. 29-30 WKC i stwierdził, że prawidłowo organ pierwszej instancji zastosował metodę wartości transakcyjnej towarów podobnych. Organ skorzystał z materiału porównawczego z systemu ALINA. Najniższa z porównywanych cen jednostkowych dla danego rodzaju towaru, wynosiła 4,51 zł. Prawidłowo określona wartość celna towarów wynosiła 8100 zł i stanowiła podstawę do określenia opłaty za przechowywanie towarów w depozycie organu celnego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie J. N. wniósł o uchylenie postanowienia Dyrektora Izby Celnej w całości. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że firma "[...]" nigdy nie weszła w posiadanie towaru, którego dotyczy niniejsze postępowanie i w związku z tym nie miała możliwości zweryfikowania asortymentu. Skarżący podał, że od firmy dokonującej wysyłki towaru otrzymał fakturę korygującą i informację, że rozbieżności między fakturą a faktyczną zawartością przesyłki spowodowane były oczywistą pomyłką powstałą podczas przygotowywania dokumentów przy wysyłce towaru. Skarżący zarzucił, że organ celny błędnie określił wartość celną towarów przyjętych do depozytu prowadzonego przez organ celny w dniu 20 października 2010 r. organ powinien określić wartość celną towaru na podstawie wartości transakcyjnej zajętego towaru zgodnie z fakturą "invoice corrective" nr [...]. Powyższa faktura została przedstawiona Naczelnikowi Urzędu Celnego w dniu [...] maja 2009 r. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga podlegała oddaleniu. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest postanowienie Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] września 2014 r. o ustaleniu opłaty w wysokości 1215 zł za przechowywanie w depozycie prowadzonym przez organ celny towaru w postaci czapek z daszkiem z wizerunkiem "N." w liczbie 1796 sztuk. Podstawę prawną zaskarżonego postanowienia stanowiły przepisy ustawy – Prawo celne oraz rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004 r. w sprawie stawek opłat pobieranych przez organy celne (Dz. U. Nr 87, poz. 832 z późn. zm.), dalej rozporządzenie w sprawie stawek opłat. Zgodnie z art. 30 ust. 1 Prawa celnego, jeżeli zgodnie z przepisami Wspólnotowego Kodeksu Celnego organ celny jest obowiązany podjąć działania zmierzające do uregulowania sytuacji towaru, może dokonać jego zajęcia. W myśl art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa celnego, towary zajęte w celu uregulowania ich sytuacji przechowuje się czasowo w depozycie urzędu celnego. Z art. 93 ust. 1 Prawa celnego wynika, że organ celny pobiera opłaty, stanowiące dochody budżetu państwa, za przechowywanie towarów w depozycie. Za przechowywanie towarów niewspólnotowych w depozycie pobiera się opłatę w wysokości 5% ich wartości celnej, jednak nie mniej niż 3% przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w sektorze przedsiębiorstw bez wypłat nagród z zysku, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, w kwartale poprzedzającym przyjęcie towarów do depozytu – za każdy rozpoczęty miesiąc (§ 2 ust. 1 rozporządzenia w sprawie stawek opłat). W pierwszej kolejności należy odnieść się do kwestii pełnomocnictwa dla M. U., podnoszonej przez skarżącego w toku postepowania. Z akt sprawy wynika, że M. U. dokonywał zgłoszeń celnych i brał udział w czynnościach organu celnego w imieniu J. Ne. Jednak do akt administracyjnych sprawy nie zostało złożone pełnomocnictwo dla M. U. do reprezentowania skarżącego w sprawie dotyczącej przechowywania towaru w depozycie organu celnego. Dopiero w zażaleniu na postanowienie Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] grudnia 2013 r., nr [...] skarżący podniósł zarzut pominięcia pełnomocnika i dołączył niepoświadczoną za zgodność z oryginałem kopię pełnomocnictwa dla M. U. z dnia [...] kwietnia 2009 r. W związku z tym zarzutem Dyrektor Izby Celnej wezwał skarżącego do wyjaśnienia, w jakim celu złożona została kopie pełnomocnictwa, wskazując, że jeżeli skarżący zamierza ustanowić pełnomocnika, do akt powinien być złożony oryginał pełnomocnictwa bądź poświadczona za zgodność z oryginałem kopia pełnomocnictwa. Organ udzielił również skarżącemu szczegółowych informacji co do treści pełnomocnictwa oraz należnych opłat. Odpowiadając na to wezwanie, skarżący stwierdził, że M. U. został ustanowiony pełnomocnikiem w tej sprawie oraz, że reprezentował skarżącego przed organami celnymi i jego umocowanie nie było kwestionowane. Uchylając postanowienie z dnia [...] grudnia 2013 r. Dyrektor Izby Celnej szczegółowo ustosunkował się do zarzutu dotyczącego udziału pełnomocnika w postępowaniu administracyjnym. Organ ponownie podkreślił, że osoba chcąca działać w sprawie jako pełnomocnik obowiązana jest złożyć do konkretnej sprawy pełnomocnictwo lub jego odpis. Organ odwoławczy wyraźnie stwierdził, że w aktach niniejszej sprawy brak jest pełnomocnictwa, a zatem organ pierwszej instancji nie miał obowiązku doręczenia postanowienia M. U. Organ ponownie wyjaśnił skarżącemu, że przedłożone pełnomocnictwo do działania w innej sprawie, prowadzonej przez ten sam organ, nie ma znaczenia dla sprawy niniejszej. Sądowi z urzędu wiadomo, że w żadnej ze spraw ze skargi J. N. na postanowienia organów celnych w sprawach opłat za przechowywanie towarów w depozycie celnym nie zostało złożone pełnomocnictwo dla M. U., na które powołuje się skarżący. W aktach administracyjnych sprawy III SA/Lu 98/15, która jednak nie dotyczy towarów przechowywanych w depozycie, znajduje się kopia pełnomocnictwa dla M. U., z odręczną adnotacją pracownika organu celnego: "Pełnomocnik dołączył do akt sprawy osobiście dnia 05.12.2013 r. Dotyczy: [...],[...],[...]". W świetle powyższego za prawidłowe należy uznać stanowisko organu, że skarżący działał w sprawie osobiście. Skoro do akt sprawy niniejszej nie zostało złożone pełnomocnictwo, brak było podstaw do kierowania korespondencji do M. U. Należy zauważyć, że skarżący został bardzo szczegółowo pouczony przez organ drugiej instancji, który rozpoznawał sprawę po raz pierwszy, o sposobie składania, zakresie i skuteczności pełnomocnictwa. Nieuzasadniony jest zarzut skarżącego, że organ bezpodstawnie przechowywał towar w depozycie organu. Organ celny wyczerpująco wyjaśnił, w jakich okolicznościach zajął towar i złożył go do depozytu organu celnego. Stanowisko organu jest prawidłowe w świetle art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa celnego. Podnieść w tym miejscu należy, że przekazanie towaru przez organ celny innej osobie do przechowywania pod dozorem celnym w myśl art. 35 ust. 2 Prawa celnego, nie jest obowiązkiem organu. Organ celny może skorzystać z takiej możliwości, uwzględniając jednak okoliczności danej sprawy. Odnosząc się do niniejszej sprawy, Dyrektor Izby Celnej słusznie zauważył, że w chwili wydawania postanowienia o zajęciu towaru, towar znajdował się już w depozycie organu i było potrzeby zmiany miejsca przechowywania towaru. Organ zwrócił również uwagę, że na żadnym etapie postępowania skarżący nie wnosił o przeniesienie towaru do magazynu czasowego składowania lub składu celnego prowadzonego przez firmę [...]. Odnosząc się do kwestii prawidłowości ustalenia wartości celnej towaru w postaci czapek z daszkiem z wizerunkiem "N." w liczbie 1796 sztuk i ustalenia opłaty za przechowywanie towaru w depozycie organu celnego, Sąd stwierdził co następuje. Wartością celną towaru jest cena faktycznie zapłacona lub należna za towary, wtedy gdy zostały one sprzedane w celu wywozu na obszar celny Wspólnoty (art. 29 ust. 1 WKC). Zastosowanie metody wartości transakcyjnej wymaga istnienia dokumentów wskazujących cenę zakupu towaru w państwie, w którym towar został zakupiony w celu wywozu na obszar celny WE. Możliwość odmowy przyjęcia wartości transakcyjnej, może być skutkiem zakwestionowania wiarygodności (materialnej lub formalnej) informacji lub dokumentów służących do określenia wartości celnej, ewentualnie wynikać z braku odpowiednich dokumentów, które należy dołączyć do zgłoszenia celnego. Jeżeli takich dokumentów nie ma, stosuje się jedną z metod zastępczych. Zastępcze metody ustalania wartości celnej określone są w art. 30 i art. 31 WKC (metoda wartości transakcyjnej towarów identycznych, metoda wartości transakcyjnej towarów podobnych, metoda ceny jednostkowej, metoda wartości kalkulowanej, metoda "ostatniej szansy"). Z przepisu art. 30 ust. 1 Wspólnotowego Kodeksu Celnego wynika, że metody wyliczenia wartości celnej określone w art. 30 i art. 31 WKC zostały ujęte w sposób wymagający kolejnej eliminacji poszczególnych metod aż do dojścia do metody tzw. "ostatniej szansy", określonej w art. 31. Z akt sprawy wynika, że między towarem wymienionym w fakturze proforma nr [...] z dnia [...] lutego 2009 r. a towarem wprowadzonym na obszar celny Wspólnoty istniały rozbieżności. Prawidłowo organ stwierdził zatem brak dokumentu, który pozwalałby na ustalenie wartości celnej towaru metodą wartości transakcyjnej. W niniejszej sprawie organ celny szeroko omówił poszczególne metody ustalania wartości celnej towaru i ustalając wartość celną wyżej wymienionych czapek z daszkiem, wybrał metodę wartości transakcyjnej podobnych towarów sprzedanych w celu wywozu do Wspólnoty i wywiezionych w tym samym lub w zbliżonym czasie co towary, dla których ustalana jest wartość celna (art. 30 ust. 2 lit. b WKC). Organy celne dokonały przeglądu ogólnopolskiej bazy ALINA – Systemu Analizy Zgłoszeń Celnych, zawierającej informacje o wszystkich odprawach celnych dokonywanych na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej. Wyodrębniono zgłoszenia celne obejmujące okres od 6 maja 2009 r. do 14 maja 2009 r. Organy celne - w oparciu o art. 151 ust. 3 rozporządzenia Komisji (EWG) Nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. wprowadzającego przepisy wykonawcze do rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L Nr 253 z dnia 11 października 1993 r. z późn. zm.) - za podstawę ustalenia wartości celnej towaru w postaci czapek z daszkiem z wizerunkiem "N." w liczbie 1796 sztuk przyjęły wartość transakcyjną towarów objętych zgłoszeniem celnym z dnia [...] maja 2009 r. o nr [...], dotyczącego towarów podobnych – czapek z daszkiem, pochodzących z Chin, sprowadzonych w ilości 1200 sztuk, których cena jednostkowa wynosiła 4,51 zł. Wartość celna towaru w postaci czapek z daszkiem z wizerunkiem "N." w liczbie 1796 sztuk, prawidłowo ustalona przez organy celne na podstawie metody wartości transakcyjnej towarów podobnych, wynosiła 8100 zł. Tak ustalona wartość celna towarów w niniejszej sprawie stanowiła podstawę do obliczenia opłaty za przechowanie towarów niewspólnotowych w depozycie. Zgodnie z przywołanym powyżej przepisem § 2 ust. 1 rozporządzenia w sprawie stawek opłat, opłatę pobiera się w wysokości 5% wartości celnej towarów przechowywanych w depozycie, za każdy rozpoczęty miesiąc. Miesięczna opłata wynosiła zatem 405 zł. Organ przyjął, że opłata należy się za okres od dnia 20 października 2010 r., tj. daty doręczenia skarżącemu postanowienia Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] października 2010 r., nr [...] o zajęciu towaru nielegalnie wprowadzonego na obszar celny Wspólnoty, do dnia 18 marca 2012 r., tj. do dnia uprawomocnienia się postanowienia Sądu Rejonowego z dnia 24 lutego 2012 r., sygn. akt I Ns 1941/12 o przepadku towaru na rzecz Skarbu Państwa. Wyliczając okres przechowywania towaru w depozycie organu organ uwzględnił 1 miesiąc, w którym organ celny powinien załatwić sprawę oraz dodatkowo okres rozpoznania sprawy przez sąd – od dnia skierowania wniosku do sądu o orzeczenie przepadku na rzecz Skarbu Państwa do dnia 18 marca 2012 r. – 3 rozpoczęte miesiące. W niniejszej sprawie prawidłowo przyjęto 3-miesięczny okres przechowywania towaru w depozycie organu celnego i na tej podstawie ustalono opłatę w wysokości 1215 zł. Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut skarżącego, że wartość celna towaru w niniejszej sprawie powinna zostać ustalona metodą wartości transakcyjnej, na podstawie faktury "invoice corrective" nr [...]. Skarżący w skardze podniósł, że powyższa faktura została przedstawiona Naczelnikowi Urzędu Celnego w dniu [...] maja 2009 r. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2009 r. Naczelnik Urzędu Celnego uznał, że faktura korygująca nie może być uznana za dowód w tym postępowaniu, ponieważ zawiera inne ilości towaru niż faktura proforma nr [...]. Okoliczności, na które powołuje się skarżący, nie znajdują jednak potwierdzenia w aktach administracyjnych sprawy. Brak jest wyżej wymienionej faktury korygującej. Z akt sprawy nie wynika również, że została ona przedstawiona organom celnym. Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), oddalił skargę.