III SA/Lu 112/22

WyrokWSA w Lublinie2022-06-14

Skład orzekający: Robert Hałabis, Jerzy Drwal, Ewa Ibrom

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna za przejazd pojazdem nienormatywnym z ładunkiem podzielnym, którego wysokość przekroczyła dopuszczalny limit o 6 cm, została nałożona prawidłowo, pomimo zarzutów dotyczących błędów pomiarowych i braku uwzględnienia tolerancji?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że kara pieniężna została nałożona prawidłowo. Przekroczenie dopuszczalnej wysokości pojazdu z ładunkiem o 6 cm, stwierdzone za pomocą legalizowanego przyrządu pomiarowego, stanowiło podstawę do nałożenia kary. Fakt przewozu ładunku podzielnego uniemożliwiał uzyskanie zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym, co zgodnie z przepisami skutkowało nałożeniem kary jak za przejazd bez zezwolenia. Sąd odrzucił zarzuty dotyczące błędów pomiarowych i braku uwzględnienia tolerancji, uznając protokół kontroli za wiarygodny dowód.
Stan faktyczny
W dniu 20 czerwca 2021 r. podczas kontroli zespołu pojazdów stwierdzono przekroczenie dopuszczalnej wysokości pojazdu z ładunkiem o 6 cm (1,5%). Naczelnik Lubelskiego Urzędu Celno-Skarbowego nałożył na P. F. karę pieniężną w wysokości 5.000 zł za przejazd pojazdem nienormatywnym z ładunkiem podzielnym. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał decyzję w mocy. Skarżący P. F. wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym błędy pomiarowe i brak uwzględnienia tolerancji.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Robert Hałabis (sprawozdawca) Sędziowie: Sędzia WSA Jerzy Drwal Sędzia WSA Ewa Ibrom po rozpoznaniu w Wydziale III w dniu 14 czerwca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym sprawy ze skargi P. F. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] stycznia 2022 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia 10 stycznia 2022 r. (nr [...]) Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Lublinie utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Lubelskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Białej Podlaskiej z dnia 2 listopada 2021 r. (nr [...]) nakładającą na P. F. karę pieniężną w wysokości 5.000 zł za przejazd po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym jak za brak zezwolenia kategorii II określonego przepisami ustawy – Prawo o ruchu drogowym. Powyższa decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym sprawy: W dniu 20 czerwca 2021 r. na terenie Drogowego Przejścia Granicznego w Dorohusku przeprowadzono kontrolę zespołu pojazdów o nr rej. [...], którym przewożony był ładunek w postaci ośmiu sztuk samochodów osobowych. Pojazdem wykonywany był międzynarodowy przewóz drogowy rzeczy na rzecz i w imieniu P. F.. W toku kontroli dokonano pomiaru nacisków osi oraz rzeczywistych parametrów zewnętrznych pojazdu. Wyniki tego ostatniego pomiaru wykazały przekroczenie dopuszczalnej wysokości pojazdu z ładunkiem o 6 cm (1,5%). Ustalenia kontroli zostały zawarte w protokole kontroli z dnia 20 czerwca 2021 r. (nr [...]). Decyzją z dnia 2 listopada 2021 r. Naczelnik Lubelskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Białej Podlaskiej nałożył na skarżącego P. F. karę pieniężną w wysokości 5.000 zł za przewóz pojazdem nienormatywnym ładunku podzielnego po drogach publicznych, wbrew zakazowi określonemu w art. 64 ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2022 r. poz. 988, z późn. zm.), dalej jako "Prawo o ruchu drogowym" lub "p.r.d." – jak za brak zezwolenia kategorii II. W wyniku rozpatrzenia wniesionego przez skarżącego odwołania, decyzją z dnia 10 stycznia 2022 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Lublinie jako organ odwoławczy utrzymał w całości w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy wyjaśnił, że stosownie do art. 64 ust. 1 pkt 1 p.r.d., ruch pojazdu nienormatywnego jest dozwolony pod warunkiem uzyskania zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego odpowiedniej kategorii. Jednocześnie, zgodnie z ust. 2 tego przepisu, zabrania się przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny, z wyłączeniem pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwolenia kategorii I. Organ odwoławczy przywołał definicję pojazdu nienormatywnego oraz wyjaśnił, że wysokość pojazdu z ładunkiem nie może przekraczać 4 m (art. 61 ust. 10 p.r.d.). W rozpoznawanej sprawie stwierdzono natomiast przekroczenie dopuszczalnej wysokości pojazdu (z ładunkiem) o 6 cm, tj. o 1,5% jego dopuszczalnej wysokości. Organ wskazał również, że pomiaru wysokości pojazdu dokonano przymiarem teleskopowym, posiadającym ważne świadectwo wzorcowania. Ze świadectwa tego wynika wprawdzie, że odchylenie wskazań przymiaru w całym zakresie pomiarowym wynosi ±2,90 mm, to jednak nawet po uwzględnieniu odchylenia otrzymamy wynik przekraczałby dopuszczalną wysokość pojazdu wynoszącą 4 m. Organ odwoławczy wyjaśnił, że kontrola w zakresie parametrów zewnętrznych pojazdu została wykonywana zgodnie z Polską Normą PN-ISO 612 "Pojazdy drogowe. Wymiary pojazdów samochodowych i pojazdów ciągniętych. Terminy i definicje", która stanowi tłumaczenie – bez jakichkolwiek zmian – angielskiej wersji Normy Międzynarodowej ISO 612:1978, w którym uwzględniono erratę opublikowaną dnia 1 marca 1979 r. oraz przepisami prawa w zakresie przewozów drogowych wskazanych w ustawie Prawo o ruchu drogowym i rozporządzeniu w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia. Zgodnie z pkt 6.3. normy wysokość pojazdu to odległość między powierzchnią podłoża i poziomą płaszczyzną styczną do najwyższej części pojazdu. W kontroli uczestniczył kierowca pojazdu, który otrzymał informacje dotyczące zakresu kontroli i dokonanych ustaleń oraz miał zagwarantowaną możliwość wypowiedzenia się w protokole z kontroli na temat sposobu i warunków jej przeprowadzenia. Co prawda kierowca odmówił podpisania protokołu kontroli, to jednak nie wskazał powodu odmowy. Protokół kontroli jest zaś w rozumieniu art. 76 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735, z późn. zm. – dalej jako "k.p.a."), dokumentem urzędowym, który sporządzony w przepisanej formie przez powołane do tego organy państwowe w ich zakresie działania stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone, a więc korzysta z domniemania wiarygodności zawartych w nim ustaleń. W takiej sytuacji organ uznał, że skontrolowany pojazd swoimi parametrami odpowiadał warunkom przewidzianym dla zezwolenia kategorii II. Z uwagi jednak na to, że skontrolowanym pojazdem przewożony był ładunek podzielny, stosownie do art. 140ab ust. 2 w zw. z art. 64 ust. 2 p.r.d., za przejazd należało nałożyć karę jak za przejazd bez zezwolenia. Zdaniem organu odwoławczego w sprawie nie znajduje zastosowania przepis art. 140aa ust. 4 p.r.d., bowiem nie występują okoliczności pozwalające na umorzenie postępowania na podstawie tego przepisu. Jak organ podkreślił, przedsiębiorca odpowiada za działania i zaniechania osób, którymi się posługuje przy prowadzeniu działalności gospodarczej. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na powyższą decyzję skarżący P. F. wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji i umorzenie postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów: 1) art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 w zw. z art. 6, art. 7, art. 8, art. 15, art. 75 i art. 81 k.p.a., które miało istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na nie poczynieniu ustaleń oraz niezebraniu materiału dowodowego niezbędnego do wydania decyzji oraz poczynieniu ustaleń niezgodnych z zebranym w sprawie materiałem dowodowym, a także wadliwą jego analizę, skutkujące w konsekwencji przyjęciem, że zebrane dowody w sposób jednoznaczny wskazują na wpływ lub zgodę skarżącego na powstanie naruszenia obowiązków lub warunków przewozu drogowego, a zaniechanie dokonania pomiaru rzeczywistej masy kontrolowanego pojazdu, co bez wątpliwości jest zaprzeczeniem zasady nakazującej organom administracji publicznej działać na podstawie i w granicach prawa oraz zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej oraz niewyjaśnienie istoty sprawy i nieprzeprowadzenie wyczerpującego postępowania dowodowego; 2) art. 8, art. 77 oraz art. 107 § 3 k.p.a., przez niedopełnienie obowiązku starannego i wszechstronnego przeprowadzenia postępowania dowodowego, a następnie sporządzenia takiego uzasadnienia faktycznego decyzji, aby strona mogła poznać szczegółowe podstawy nałożenia kary pieniężnej i wydanie decyzji administracyjnej nakładającej karę pieniężną bez przeprowadzenia wnikliwego i szczegółowego postępowania administracyjnego; 3) art. 140aa ust. 4 p.r.d., przez pozorne przeprowadzenie postępowania dotyczącego wystąpienia okoliczności wyłączających odpowiedzialność przedsiębiorcy w przypadku, gdy w momencie kontroli nie przekroczone zostały jakiekolwiek parametry kontrolowanego pojazdu po uwzględnieniu błędów urządzenia pomiarowego; 4) art. 10 k.p.a. w związku z art. 78 § 1 i art. 75 § 1 k.p.a., poprzez odmowę dopuszczenia dowodów, co było niezbędne dla potwierdzenia twierdzeń strony na okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia sprawy oraz nieuwzględnienie przedstawionych przez stronę dowodów, które były niezbędne dla potwierdzenia twierdzeń strony na okoliczności stwierdzonych naruszeń; 5) art. 189 k.p.a., poprzez jego niezastosowanie w sprawie; 6) art. 2 oraz art. 91 ust. 3 Konstytucji RP, poprzez złamanie generalnych zasad k.p.a., naruszenie przepisów ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz ignorowanie przepisów prawa wspólnotowego; 7) art. 140aa p.r.d., poprzez próbę nałożenia kary pieniężnej, w przypadku gdy normy prawne w momencie kontroli nie zostały naruszone, tj. nie zastosowano tolerancji pomiaru oraz ustawienia poziomu zawieszenia pneumatycznego zespołu pojazdów. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że w momencie rozpoczęcia przewozu kierowca dokładnie zmierzył wszystkie parametry pojazdu i stwierdził, że były one w normie. Kierowca mógł potwierdzić powyższe podczas przeprowadzenia dowodu w postaci przesłuchania, na co organ jednak nie przystał. Skarżący zarzucił, że nie dokonano jakichkolwiek czynności wyjaśniających w zakresie tego, czy kierowca dokonywał jakichkolwiek zakupów prywatnych, dotankowań wody pitnej dla siebie lub innych czynności mogących mieć wpływ na wynik sprawy. Nie zastosowano też tolerancji pomiaru, która jednoznacznie wynika z dokumentów legalizacyjnych, zaś miejsce w którym dokonano pomiaru nie było miejscem legalizowanym. Skarżący podniósł ponadto, że kara administracyjna związana z przekroczeniem dopuszczalnych parametrów pojazdu może być nałożona dopiero po precyzyjnym określeniu wszystkich jego parametrów, czego w niniejszej sprawie zaniechano. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Lublinie wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Na wstępie wyjaśnić należy, że uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych określone przepisami art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2021 r. poz. 137, z późn. zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329, z późn. zm. – dalej jako "p.p.s.a."), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. Sąd uchyla zaskarżoną decyzję tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania lub innego naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi nastąpić może również na drodze stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Należało też mieć na względzie zasadę, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Natomiast według art. 135 p.p.s.a., sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji według powyższych reguł Sąd stwierdził, że skarga w rozpoznawanej sprawie nie zasługiwała na uwzględnienie, bowiem nie zawiera żadnych usprawiedliwionych podstaw. Zaskarżoną decyzją nałożono na skarżącego karę pieniężną w wysokości 5.000 zł za przejazd po drogach publicznych pojazdu nienormatywnego jak bez zezwolenia kategorii II określonego przepisami ustawy – Prawo o ruchu drogowym. Materialnoprawną podstawę wydania powyższej decyzji stanowiły właśnie przepisy ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym. Stosownie do art. 2 ust. 35a p.r.d., pojazd nienormatywny to pojazd lub zespół pojazdów, którego naciski osi wraz z ładunkiem lub bez ładunku, wymiary lub rzeczywista masa całkowita wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych przewidzianych w przepisach niniejszej ustawy. Zgodnie z art. 64 ust. 1 pkt 1 p.r.d., ruch pojazdu nienormatywnego jest dozwolony pod warunkiem uzyskania zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego odpowiedniej kategorii, wydawanego, w drodze decyzji administracyjnej, przez właściwy organ. Stosownie zaś do art. 64 ust. 2 p.r.d., zabrania się przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny, z wyłączeniem pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwolenia kategorii I. Przez ładunek niepodzielny należy z kolei rozumieć ładunek, który bez niewspółmiernie wysokich kosztów lub ryzyka powstania szkody nie może być podzielony na dwa lub więcej mniejszych ładunków (art. 2 pkt 35b p.r.d.). Wymiary, masa, naciski osi pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwoleń kategorii I-V oraz drogi, po których pojazdy te mogą się poruszać, są określone w tabeli stanowiącej załącznik nr 1 do ustawy (art. 64 ust. 3 p.r.d.). Kierujący pojazdem nienormatywnym jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać uprawnionym osobom zezwolenie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1 (art. 64 ust. 4 p.r.d.). Nieprzestrzeganie powyższych reguł pociąga za sobą określone konsekwencje. Według art. 140aa ust. 1 p.r.d., za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1 lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej. Karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, nakłada się na podmiot wykonujący przejazd (art. 140aa ust. 3 p.r.d.), a jedynie w ściśle określonych sytuacjach może być także nałożona na organizatora transportu, nadawcę, odbiorcę, załadowcę lub spedytora, które nie mają jednak zastosowania w niniejszej sprawie. Za brak zezwolenia kategorii II-IV, stosownie do art. 140ab ust. 1 pkt 2 p.r.d., ustala się karę pieniężną, o której mowa w art. 140aa ust. 1 ustawy, w wysokości 5.000 zł. Stosowanie zaś do art. 140ab ust. 2 p.r.d., w przypadku naruszenia zakazu, o którym mowa w art. 64 ust. 2, czyli zakazu przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny, za przejazd pojazdem nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia. Dopuszczalne wymiary pojazdu wraz z ładunkiem określone zostały w przepisie art. 61 p.r.d. oraz rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia. Według § 2 ust. 4 rozporządzenia i art. 61 ust. 10 p.r.d., wysokość pojazdu oraz wysokość pojazdu z ładunkiem nie mogą przekraczać 4 m. W sprawie poza sporem pozostaje okoliczność, że w dniu kontroli kierowca skontrolowanego zespołu pojazdów o nr rej. [...], wykonywał międzynarodowy przewóz drogowy rzeczy – towaru w postaci ośmiu samochodów osobowych, a więc ładunku podzielnego. W toku kontroli dokonano pomiaru parametrów zewnętrznych zespołu pojazdów. Z karty kontroli parametrów zewnętrznych i odległości pomiędzy osiami pojazdu wynika, że wysokość pojazdu z ładunkiem wynosiła 406 cm. Oznacza to, że dopuszczalna wysokość pojazdu z ładunkiem została zatem przekroczona o 6 cm, a więc o 1,5%. Wartość ta koresponduje z zapisami w tym zakresie zawartymi w protokole kontroli. Pozostałe parametry nie przekraczały dopuszczalnych wartości. Prawidłowość powyższych ustaleń nie budzi żadnych wątpliwości Sądu. Pomiaru wysokości zespołu pojazdu dokonano bowiem przymiarem teleskopowym firmy Nestle, o długości nominalnej 5 m, z działką elementarną 1 mm, posiadającym ważne świadectwo wzorcowania nr LA/000027325/06/2020 z dnia 30 czerwca 2020 r., wydane przez Laboratorium wzorcujące i klasyfikujące przyrządy kontrolno-pomiarowe "STANISZEWSKI". Żadnych wątpliwości Sądu nie budzi również sama procedura wykonania pomiarów. Szczególnego zaznaczenia w tym miejscu wymaga, że protokół kontroli jako dokument urzędowy sporządzony w przepisanej formie przez powołany do tego organ państwowy w zakresie jego działania, stosownie do art. 76 k.p.a., stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone i korzysta z domniemania zgodności z prawdą tego, co zostało w nim urzędowo zaświadczone. Skarżący nie przedstawił natomiast żadnych dowodów podważających wiarygodność tego protokołu. Okolicznością bezsporną jest również, że w kontroli uczestniczył kierowca zespołu pojazdów, który otrzymał informacje dotyczące procedury pomiaru oraz miał zagwarantowaną możliwość wypowiedzenia się co do sposobu i warunków jej przeprowadzenia. W rozpoznawanej sprawie kierowca odmówił podpisania protokołu kontroli bez podania przyczyny, a jednocześnie nie zgłosił żadnych uwag odnośnie do czynności kontrolnych oraz uzyskanych wyników pomiaru, w szczególności co do sposobu i warunków przeprowadzonego pomiaru wysokości zespołu pojazdu z ładunkiem. Co więcej, w toku kontroli kierowca został przesłuchany w charakterze świadka. Jego zeznania są jasne i spójne z treścią protokołu kontroli. Ze złożonych zeznań wynika wprawdzie, że po załadunku pojazdu kierowca zmierzył parametry zewnętrzne pojazdu i wszystkie były w normie, to jednak miarka, którą się posłużył nie posiadała świadectwa wzorcowania. Kierowca zeznał ponadto, że był obecny przy pomiarach i widział wskazywaną przez miarkę wartość 406 cm wysokości. W tej sytuacji niezrozumiałe są zarzuty skargi w zakresie braku zgody organu na odmowę przeprowadzenia dowodu z przesłuchania kierowcy. Nie można także zgodzić się ze skarżącym, że kierowca stanowczo kwestionował ustalenia kontroli, o czym świadczyć ma odmowa podpisania protokołu kontroli i karty kontroli parametrów zewnętrznych i odległości pomiędzy osiami. Wbrew powyższym twierdzeniom, podczas przesłuchania kierowca zeznał, że odmówił podpisania powyższych dokumentów z obawy, że szef będzie miał o to do niego pretensje i obciąży go ewentualnymi kosztami (k. 18 akt adm.). W ocenie Sądu, nie można również uznać, aby w rozpoznawanej sprawie na wyniki pomiaru w zakresie wysokości pojazdu mogły mieć wpływ kwestie takie, jak dokonanie przez kierowcę ewentualnych zakupów, w tym wody pitnej oraz kwestia pozycji układu pneumatycznego pojazdu. Przede wszystkim, okoliczności takie nie wynikają z akt sprawy. Nie zgłaszał ich również obecny w czasie kontroli kierowca, który mimo odmowy podpisania protokołu miał przecież taką możliwość. Także strona nie przedstawiła żadnych dowodów potwierdzających ich wystąpienie. Ponadto zaznaczyć należy, że każdy z tych elementów powinien być uwzględniony przez przedsiębiorcę już przy załadunku towaru. W szczególności to przedsiębiorca powinien zadbać o taki dobór pojazdu i sposób umieszczenia ładunku, mając na uwadze ewentualną wymaganą pozycję układu pneumatycznego pojazdu, aby całość nie oscylowała wokół wartości granicznych dozwolonych wymiarów. Odstępując od tego rodzaju ostrożności przedsiębiorca godzi się na ewentualne przekroczenie tych wartości. Nie sposób było również przyjąć, aby kontrolujący podczas każdej przeprowadzanej kontroli w interesie przedsiębiorcy zabiegali o jak najniższe wartości parametrów zewnętrznych kontrolowanego pojazdu. Obowiązki takie leżą po stronie przedsiębiorcy oraz wykonującego przewóz na jego rzecz kierowcy i nie można ich przerzucać na organy. Wyjaśnić także należy, na co słusznie zwrócił uwagę organ odwoławczy, że w dodatku 1 do załącznika I do rozporządzenia Komisji (UE) nr 1230/2012 z dnia 12 grudnia 2012 r. w sprawie wykonania rozporządzenia (WE) nr 661/2009 Parlamentu Europejskiego i Rady w odniesieniu do wymagań w zakresie homologacji typu dotyczących mas i wymiarów pojazdów silnikowych oraz zmieniające dyrektywę 2007/46/WE Parlamentu Europejskiego i Rady (Dz. Urz. UE L z 2012 r. nr 353, str. 31, z późn. zm. – dalej jako "rozporządzenie nr 1230/2012"), zawarty został wykaz urządzeń i wyposażenia, które nie muszą być uwzględniane przy określaniu wymiarów zewnętrznych pojazdów (§ 2 ust. 5 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia). Stosownie do art. 2 pkt 24 tego rozporządzenia, "wysokość" oznacza wymiar określony w pkt 6.3. normy ISO 612:1978. Zgodnie zaś Tabelą III – Wysokość pojazdu, zawartą w dodatku 1 do załącznika I do ww. rozporządzenia, przy określaniu wysokości pojazdu przystosowanego do przewozu ładunków nie są brane pod uwagę jedynie anteny stosowane do komunikacji radiowej, satelitarnej, pojazd-pojazd lub pojazd-infrastruktura. Wskazać również należy, że obowiązkiem organów posługujących się urządzeniami do pomiaru parametrów zewnętrznych pojazdów jest użytkowanie urządzeń posiadających świadectwa legalizacji w sposób zgodny z instrukcją obsługi, określoną przez producenta. Z akt sprawy nie wynika, aby te obowiązki zostały w rozpoznawanej sprawie przez organ naruszone. Powoływane przez skarżącego błędy graniczne to kryteria, które są badane przez podmioty wydające świadectwo legalizacji, a nie kryteria prawidłowego użytkowania urządzeń. Stosując przymiar teleskopowy z ważną legalizacją zasadne było zatem przyjęcie jego wskazań, bez dodatkowych interpretacji tego wyniku związanych z analizą błędu. Biorąc powyższe okoliczności pod uwagę, w ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie nie było żadnych uzasadnionych podstaw do kwestionowania prawidłowości przeprowadzonych w toku kontroli pomiarów zespołu pojazdów o nr rej. [...] oraz uzyskanych wyników. Ze względu na przekroczenie parametrów w zakresie wysokości zespołu pojazdów wraz z ładunkiem należało uznać, że – co do zasady – zespół pojazdów wymagałby uzyskania na przejazd zezwolenia kategorii II. Nie było to jednak w omawianym przypadku możliwe, bowiem mieć należało na względzie to, że skontrolowanym pojazdem przewożony był ładunek podzielny, w związku z czym skarżący nie mógłby się skutecznie posługiwać takim zezwoleniem w niniejszym przypadku, dlatego zasadnie nałożono na skarżącego karę pieniężną w wysokości 5.000 zł jak za przejazd bez właściwego zezwolenia, na podstawie art. 140aa ust. 1 i 140ab ust. 1 pkt 2 w związku z art. 140ab ust. 2 ustawy – Prawo o ruchu drogowym. Zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie organy prawidłowo również stwierdziły brak podstaw do zastosowania przepisu art. 140aa ust. 4 Prawa o ruchu drogowym. Zgodnie z tym przepisem, nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej wobec podmiotu wykonującego przejazd, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli: 1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot, wykonujący przejazd: a) dochował należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem, b) nie miał wpływu na powstanie naruszenia, lub 2) rzeczywista masa całkowita pojazdu nienormatywnego nie przekracza dopuszczalnej wielkości lub wielkości określonej w zezwoleniu, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, a przekroczenie dotyczy wyłącznie nacisku osi pojazdu w przypadku przewozu ładunków sypkich oraz drewna. Wymaga zwrócenia uwagi, że omawiany przepis, jako stanowiący wyjątek od generalnej zasady odpowiedzialności podmiotu wykonującego przewóz, musi być interpretowany ściśle. W orzecznictwie utrwalone jest stanowisko, że dochowanie należytej staranności oznacza, że podmiot wykonujący przejazd uczynił wszystko, czego można od niego rozsądnie wymagać przy organizacji przewozu, a jedynie wskutek niezależnych od niego okoliczności lub nadzwyczajnych zdarzeń, na które nie miał wpływu doszło do naruszenia prawa. Podejmując się przewozu określonego ładunku, podmiot wykonujący przejazd powinien przedsięwziąć kroki, zapobiegające przekroczeniu dopuszczalnych parametrów pojazdu. O zachowaniu takiej ostrożności z pewnością nie świadczy dobór pojazdu i sposób umieszczenia ładunku, który niejako dotyka wartości granicznych dozwolonych wymiarów. Dlatego w rozpoznawanej sprawie nie można było przyjąć, że skarżący wykazał, że dochował należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem, gdyż nie przedstawił także żadnych dowodów świadczących o braku wpływu na powstanie naruszenia. Również wbrew stanowisku skarżącego, w niniejszej sprawie nie mają zastosowania przepisy działu IVa Kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z treścią art. 189a § 2 pkt 1-6 k.p.a., w przypadku uregulowania w przepisach odrębnych: 1) przesłanek wymiaru administracyjnej kary pieniężnej, 2) odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej lub udzielenia pouczenia, 3) terminów przedawnienia nakładania administracyjnej kary pieniężnej, 4) terminów przedawnienia egzekucji administracyjnej kary pieniężnej, 5) odsetek od zaległej administracyjnej kary pieniężnej, 6) udzielania ulg w wykonaniu administracyjnej kary pieniężnej – przepisów niniejszego działu w tym zakresie nie stosuje się. Z kolei przepis art. 189d k.p.a. wymienia okoliczności, jakie organ administracji publicznej powinien wziąć pod uwagę wymierzając administracyjną karę pieniężną. Natomiast według art. 189f § 1 pkt 1 i 2 k.p.a., organ administracji publicznej, w drodze decyzji, odstępuje od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestaje na pouczeniu, jeżeli: waga naruszenia prawa jest znikoma, a strona zaprzestała naruszania prawa lub za to samo zachowanie prawomocną decyzją na stronę została uprzednio nałożona administracyjna kara pieniężna przez inny uprawniony organ administracji publicznej lub strona została prawomocnie ukarana za wykroczenie lub wykroczenie skarbowe, lub prawomocnie skazana za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe i uprzednia kara spełnia cele, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna. Otóż reguła kolizyjna wyrażona w art. 189a § 2 k.p.a. daje pierwszeństwo przepisom odrębnym, a nie przepisom zawartym w dziale IVa k.p.a. Kara pieniężna wymierzona została w rozpoznawanej sprawie na podstawie przepisów ustawy Prawo o ruchu drogowym, która stanowi lex specialis w stosunku do uregulowań zawartych w k.p.a. Ustawa ta przewiduje zarówno sztywną wysokość kar pieniężnych za naruszenie przepisów ruchu drogowego, jak i kwestie odstąpienia od ich nałożenia. Dlatego przepis art. 140aa ust. 4 p.r.d. w sposób kompleksowy wymienia przypadki odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej, stąd też brak było podstaw do stosowania w tej sprawie przepisów działu IVa k.p.a. Całkowicie bezzasadne okazały się też zarzuty skargi dotyczące naruszenia przez organ przepisów postępowania, poprzez niepodjęcie niezbędnych czynności do wyjaśnienia sprawy, błędną ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego oraz brak rozważenia wszystkich okoliczności sprawy. W ocenie Sądu organy obu instancji podjęły wszelkie czynności niezbędne do należytego wyjaśnienia sprawy oraz w sposób wyczerpujący zgromadziły, a następnie rozpatrzyły materiał dowodowy niezbędny do poczynienia ustaleń faktycznych i wydania rozstrzygnięcia w sprawie, zgodnie z art. 7 oraz art. 77 § 1 k.p.a. Wbrew twierdzeniom strony organy przeprowadziły postępowanie dowodowe i w uzasadnieniu decyzji obu instancji wskazały – zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. – dowody, na których się oparły. Ponadto organy dokonały prawidłowej oceny tych dowodów, przyjmując je za podstawę ustaleń faktycznych. Uzasadnienie prawne zaskarżonej decyzji zawiera szczegółowe wyjaśnienie podstawy prawnej, z przytoczeniem właściwych przepisów prawa, która jest jasna i jednoznaczna. Również wbrew zarzutom skargi, w toku kontroli kierowca zespołu pojazdów został przesłuchany w charakterze świadka, co potwierdza znajdujący się w aktach administracyjnych protokół jego przesłuchania (k. 19 akt adm.). Organy zapewniły również skarżącemu możliwość czynnego udziału w sprawie, informując go o prawie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów, możliwości wglądu do akt sprawy, złożenia pisemnych wyjaśnień, dostarczenia dokumentów (k. 22 i 23 akt adm.). W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy odniósł się także należycie do podniesionych przez skarżącego w odwołaniu argumentów. Jednocześnie skarżący nie przedstawił żadnych dowodów podważających ustalenia faktyczne organów. Ogólnikowe oraz nieprecyzyjne sformułowane przez skarżącego zarzuty skargi w tym zakresie okazały się całkowicie chybione. Sąd nie dopatrzył się również naruszenia przez organy zasady pogłębiania zaufania wyrażonej w art. 8 k.p.a. lub innych przepisów postępowania, w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Nie zaistniały też jakiekolwiek podstawy do stwierdzenia nieważności tak zaskarżonej decyzji, jak i decyzji organu pierwszej instancji. Z przytoczonych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie obowiązany był oddalić skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a., o czym orzekł w sentencji wyroku. Skarga została rozpoznana w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a. Według tej regulacji, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. Stosowny wniosek został złożony przez organ w odpowiedzi na skargę, zaś skarżący nie wnosił o przeprowadzenie rozprawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło