III SA/Lu 117/12

PostanowienieWSA w Lublinie2012-05-07

Skład orzekający: Anna Puton-Mazurkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, uzasadniając tym samym przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych) nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ skarżąca nie wykazała, że jej sytuacja materialna uniemożliwia jej poniesienie kosztów sądowych bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Po analizie dochodów (wynagrodzenie własne, męża, dochód z gospodarstwa rolnego) i wydatków, stwierdzono, że w dyspozycji skarżącej pozostają wolne środki pieniężne, które może przeznaczyć na koszty sądowe.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich. Wnioskodawczyni podała, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem i dwojgiem dzieci, posiada dom i nieruchomość rolną, a źródłem utrzymania są jej i męża wynagrodzenia. Na wezwanie referendarza przedstawiła dodatkowe dokumenty dotyczące dochodów, podatku rolnego i leśnego oraz miesięcznych wydatków.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie - Anna Puton-Mazurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 7 maja 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku I. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi I. G. na decyzję Dyrektora Oddziału Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2011 postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. Wnioskiem o przyznanie prawa pomocy złożonym na urzędowym formularzu skarżąca zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżąca oświadczyła, iż prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem i dwojgiem dzieci. Odnośnie stanu majątkowego skarżąca podała, że posiada dom o pow. [...] m2 oraz nieruchomość rolną o pow. [...] ha. Skarżąca wskazała, iż źródłem utrzymania rodziny jest jej wynagrodzenie za pracę w kwocie [...] zł brutto oraz wynagrodzenie za pracę męża w wysokości [...] zł brutto. Ponadto na wezwanie referendarza skarżąca nadesłała dodatkowe dokumenty, w tym: zaświadczenia o wysokości wynagrodzenia swojego i męża, decyzję w sprawie ustalenia podatku rolnego i leśnego na 2012 r. oraz oświadczenie o miesięcznych wydatkach związanych z utrzymaniem koniecznym gospodarstwa domowego. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy referendarz sądowy stwierdził, co następuje: Wniosek strony nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. - Dz. U. z 2012 r. nr 0, poz. 270), zwanej dalej p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych jest żądaniem przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.). W pierwszej kolejności podnieść należy, że zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy powinna być rozpatrywana z jednej strony z uwzględnieniem wysokości obciążeń finansowych, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, z drugiej zaś strony z uwzględnieniem jej możliwości finansowych. Do kosztów sądowych na obecnym etapie sprawy należy wpis sądowy od skargi w wysokości 200 zł (§ 2 ust. 3 pkt 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 221, poz. 2193/). Pozostałe ewentualne koszty sądowe, które mogą, ale nie muszą wystąpić tj. opłata kancelaryjna za odpis orzeczenia z uzasadnieniem doręczony na skutek wniosku o sporządzenie uzasadnienia orzeczenia, opłata sądowa od zażalenia, wpis sądowy od potencjalnej skargi kasacyjnej, nie przekroczą każdorazowo kwoty 100 zł (§ 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych /Dz.U. Nr 221, poz. 2192/ oraz § 2 ust. 1 pkt 7 i § 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Podkreślić należy, że instytucja zwolnienia od kosztów sądowych ma zastosowanie w stosunku do osób ubogich, które ze względu na sytuację życiową (np. brak majątku, brak dochodów lub bardzo niewielkie dochody), mimo największych starań, nie są w stanie wygospodarować środków na ich poniesienie bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W przedstawionych przez skarżącą okolicznościach, rozważając możliwość poniesienia przez nią kosztów sądowych, stwierdzić należy, że sytuacja materialna skarżącej i jej rodziny nie należy do szczególnie trudnych. Skarżąca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem i dwojgiem dzieci, w tym jedno z dzieci – syn [...] jest osobą pełnoletnią (ur. [...] r.). Według nadesłanego na wezwanie oświadczenia skarżącej, syn jest osobą bezrobotną, skarżąca nie przedstawiła jednak (do czego została zobowiązana) zaświadczenia właściwego urzędu pracy potwierdzającego powyższy fakt. Dochody rodziny są większe niż wykazane w urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy, miesięczne wynagrodzenie skarżącej wynosi bowiem [...] zł brutto i [...] zł netto (zaświadczenie o wysokości zarobków z dnia 23 kwietnia 2012 r.), natomiast średnie wynagrodzenie męża z okresu ostatnich trzech miesięcy wyniosło [...] zł netto (zaświadczenie zakładu pracy z dnia 25 kwietnia 2012 r.). W skład majątku rodziny wchodzi dom o pow. [...] m 2 oraz nieruchomość rolna o pow. [...] ha. Według decyzji na łączne zobowiązanie pieniężne z 15 lutego 2012 r. skarżąca wraz z mężem opłacają podatek rolny od gruntów rolnych o pow. [...] ha przel. oraz podatek leśny za las o pow. [...] ha fiz. Dochód miesięczny z gospodarstwa rolnego obliczony na podstawie obwieszczenia Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 23 września 2011 r. w sprawie wysokości przeciętnego dochodu z pracy w indywidualnych gospodarstwach rolnych z 1 ha przeliczeniowego w 2010 r. (MP.2011.87.917) wynosi [...] zł ([...] ha x 2.278 zł = [...] zł : 12 miesięcy = [...] zł). Zatem łączny miesięczny dochód rodziny wynosi [...] zł netto. Natomiast wydatki związane z utrzymaniem koniecznym gospodarstwa domowego wykazane przez skarżącą w nadesłanym na wezwanie oświadczeniu wynoszą [...] zł. Z porównania wysokości dochodów rodziny do wysokości wydatków wynika, że w dyspozycji skarżącej pozostają wolne środki pieniężne, które może przeznaczyć na opłacenie kosztów sądowych bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Reasumując, skarżąca nie wykazała spełnienia ustawowych przesłanek warunkujących przyznanie prawa pomocy w częściowym zakresie. Z tych względów oraz działając na podstawie o art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., należało orzec jak na wstępie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło