III SA/Lu 119/12
WyrokWSA w Lublinie2012-05-24
Skład orzekający: Jerzy Drwal, Ewa Ibrom, Iwona Tchórzewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna nałożona na przewoźnika drogowego za wykonywanie transportu bez wymaganej licencji, skrócenie czasu odpoczynku kierowcy oraz przekroczenie maksymalnego dziennego okresu prowadzenia pojazdu jest zasadna, gdy przewoźnik twierdzi, że transport nie był wykonywany na rzecz osoby trzeciej, a jedynie "z grzeczności" i bez wiedzy przełożonych?Ratio decidendi
Kara pieniężna nałożona na przewoźnika drogowego jest zasadna, nawet jeśli transport był wykonywany "z grzeczności" i bez wiedzy przełożonych, o ile organ administracji prawidłowo ustalił stan faktyczny i zastosował przepisy ustawy o transporcie drogowym. Sąd uznał, że ustalenia organów dotyczące braku licencji, skrócenia czasu odpoczynku oraz przekroczenia czasu prowadzenia pojazdu były prawidłowe i uzasadniały nałożenie kary.Stan faktyczny
Spółka A.B.T. A. Sp. z o.o. została ukarana karą pieniężną w wysokości 8 850 zł za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji, skrócenie czasu odpoczynku kierowcy oraz przekroczenie maksymalnego dziennego okresu prowadzenia pojazdu. Spółka zarzuciła organom naruszenie przepisów k.p.a. i ustawy o transporcie drogowym, twierdząc, że transport nie był wykonywany na rzecz osoby trzeciej, a jedynie "z grzeczności" i bez wiedzy przełożonych. Organy administracji utrzymały karę w mocy, uznając ustalenia faktyczne za prawidłowe. Spółka wniosła skargę do WSA w Lublinie.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Drwal (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Ewa Ibrom,, Sędzia SO del. Iwona Tchórzewska, Protokolant Asystent sędziego Małgorzata Olejowska, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 24 maja 2012 r. sprawy ze skargi A.B.T. A. Sp. z o.o. z siedzibą w L. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym oddala skargę.
Decyzją (nr [...]) z dnia [...] listopada 2011 r. wydaną przez Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego w L. nałożono na [...] Spółkę z o.o. z siedzibą w L. karę pieniężną w wysokości 8 850 zł za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym.
W uzasadnieniu organ stwierdził między innymi, że w dniu [...] maja 2011 r. w/w Spółka wykonywała transport drogowy bez wymaganej licencji, co uzasadnia karę w kwocie 8 000 zł (w świetle ustawy o transporcie drogowym). Wyjaśnił również, że na podstawie wyników kontroli drogowej i analizy danych pobranych z karty kierowcy ustalono, iż w dniach 4 i 5 maja 2011 r. nastąpiło skrócenie czasu odpoczynku kierowcy podczas przewozu drogowego oraz przekroczenie maksymalnego dziennego okresu prowadzenia pojazdu. Za tego rodzaju naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym przewidziane są także kary pieniężne, które w sprawie niniejszej wynoszą odpowiednio - 500 zł (za skrócenie czasu odpoczynku kierowcy o 2 godziny i 9 minut) i 350 zł (za przekroczenie dziennego okresu prowadzenia pojazdu przez kierowcę o jedną godzinę i 30 minut).
W odwołaniu od powyższej decyzji Spółka zarzuciła rażące naruszenie przepisów art. 7, art. 77 § 1 – 3, art. 84 § 1 k.p.a. oraz art. 92 ustawy o transporcie drogowym. Spółka podniosła, że organ błędnie ocenił stan faktyczny przyjmując, iż kierowca przewoził samochody należące do firmy "F." za zgodą i wiedzą [...]. Gdyby kierowca poinformował swoich przełożonych o zamiarze samowolnego przewiezienia pojazdów, do ich przetransportowania by nie doszło.
Decyzją (nr [...]) z dnia [...] 2011 r. wydaną przez Głównego Inspektora Transportu Drogowego utrzymano w całości w mocy decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy argumentował, iż organ I instancji podjął niezbędne działania zmierzające do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Prawidłowo zebrał i rozpatrzył w sposób wyczerpujący cały materiał dowodowy. W wyniku przeprowadzonej kontroli stwierdzono naruszenia polegające na wykonywaniu transportu drogowego bez wymaganej licencji, skróceniu dziennego czasu odpoczynku przy wykonywaniu przewozu drogowego, jak również przekroczeniu maksymalnego dziennego okresu prowadzenia pojazdu przy wykonywaniu przewozu drogowego. Wobec powyższego organ I instancji mając na uwadze zgromadzony w sprawie materiał dowodowy oraz przepisy ustawy o transporcie drogowym słusznie nałożył karę pieniężną (w łącznej wysokości 8 850 zł) za stwierdzone podczas kontroli uchybienia.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Spółka zarzuciła naruszenie przepisów art. 7, art. 77 § 1 – 3 k.p.a., art. 84 § 1 k.p.a. w związku z art. 92 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym. Zdaniem Spółki, naruszony został art. 127 § 1 oraz 138 § 1 pkt 2 i 3 k.p.a., poprzez utrzymanie w mocy decyzji o nałożeniu na skarżącą kary pieniężnej w sytuacji, gdy transport nie był dokonywany na rzecz osoby trzeciej, lecz doszło do jednorazowego przewozu "z grzeczności", o którym nie wiedzieli reprezentanci skarżącej Spółki. Sytuacja zaistniała podczas kontroli miała charakter jednorazowy. Przełożeni kierowcy dokonującego przewozu samochodów w dniu kontroli nie wyrazili zgody na powyższy transport i nie zostali o nim powiadomieni przez kierowcę.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Sąd zważył, co następuje.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja odpowiada prawu.
Tytułem wstępu należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 92 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (dalej u.t.d.), kto wykonuje przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy lub innych przepisów (w tym przepisów wspólnotowych dotyczących przewozów drogowych) podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 zł do 15 000 zł. Wykaz naruszeń obowiązków oraz wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik do ustawy (art. 92 ust. 4 u.t.d.). Za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji ustawodawca przewiduje karę pieniężną w wysokości 8 000 zł (lp. 1.1 w/w załącznika). Zgodnie z lp. 10.1 lit. a i b załącznika do ustawy o transporcie drogowym skrócenie tygodniowego czasu odpoczynku przy wykonywaniu przewozu drogowego o czas do jednej godziny sankcjonowane jest karą pieniężną w wysokości 50 złotych (lp. 10.1, lit. a). Natomiast skrócenie tygodniowego czasu odpoczynku przy wykonywaniu przewozu drogowego za każdą rozpoczętą kolejną godzinę podlega karze pieniężnej w wysokości 100 zł (lp. 10.1 lit. b załącznika do ustawy). Zgodnie z lp. 10.2 lit. a załącznika do ustawy o transporcie drogowym skrócenie dziennego czasu odpoczynku przy wykonywaniu przewozu drogowego o czas do jednej godziny podlega karze 100 zł, a za każdą rozpoczętą kolejną godzinę kara wynosi 200 zł (lp. 10.2 lit. b). Z kolei przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy przy wykonywaniu przewozu drogowego o czas powyżej 15 minut do 30 minut sankcjonowane jest karą 150 zł (lp. 10.3 lit. a), a za każde następne rozpoczęte 30 minut kara wynosi 200 zł (lp. 10.3 lit. b). Przekroczenie maksymalnego dziennego okresu prowadzenia pojazdu przy wykonywaniu przewozu drogowego o czas powyżej 15 minut do jednej godziny skutkuje nałożeniem kary w wysokości 150 zł (lp. 10.4 lit. a), za każdą następną rozpoczętą godzinę kara wynosi 200 zł (lp. 10.4. lit. b). Zgodnie z lp. 10.5. lit. a załącznika do ustawy o transporcie drogowym za przekroczenie całkowitego czasu prowadzenia pojazdu w okresie dwutygodniowym przy wykonywaniu przewozu drogowego o czas do 2 godzin kara wynosi 100 zł, za każdą następną rozpoczętą godzinę kara wynosi również 100 zł (lp. 10.5. lit. b).
Zaskarżona decyzja nakłada na Spółkę karę pieniężną w kwocie 8 850 zł za naruszenie przepisów u.t.d. Nie jest sporne, że w dniu [...] 2011 r. Spółka wykonywała transport drogowy bez wymaganej licencji. Uzasadnia to nałożenie przez organ kary w wysokości 8 000 zł (w świetle lp. 1.1 załącznika do u.t.d.). W tym zakresie prowadzony spór dotyczy charakteru przewozu dwóch samochodów należących nie do skarżącej Spółki, ale do firmy "F.". Z materiału dowodowego (w tym z protokołu kontroli) wynika, że ta ostatnia firma zleciła przewiezienie dwóch nowych samochodów marki Citroen z K. do B. Potwierdza to w swoich wyjaśnieniach B. S., kierowca zatrudniony na podstawie umowy o pracę w Spółce A..
W tych okolicznościach nieusprawiedliwione są zarzuty skargi, że nie dokonano transportu na rzecz osoby trzeciej i Spółka nie wiedziała o jednorazowym przewozie "z grzeczności", wyświadczonym samowolnie przez kierowcę.
Z akt sprawy wynika, że Spółka nie neguje ustaleń (nie podnosi zastrzeżeń) co do tego, że w okresie rozliczeniowym (4 i 5 maja 2011 r.) miało miejsce skrócenie dziennego czasu odpoczynku kierowcy podczas przewozu drogowego oraz przekroczenie maksymalnego dziennego okresu prowadzenia pojazdu.
Zgodnie z art. 6 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniające rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz.U.UE.L.2006.102.1), dzienny czas prowadzenia pojazdu nie może przekroczyć 9 godzin. Jednakże dzienny czas prowadzenia pojazdu może zostać przedłużony do nie więcej niż 10 godzin, nie częściej niż dwa razy w tygodniu.
Z art. 7 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 wynika, iż po okresie prowadzenia pojazdu trwającym cztery i pół godziny kierowcy przysługuje ciągła przerwa trwająca co najmniej czterdzieści pięć minut, chyba że kierowca rozpoczyna okres odpoczynku. Przerwę tę może zastąpić przerwa długości co najmniej 15 minut, po której nastąpi przerwa długości co najmniej 30 minut, rozłożone w czasie w taki sposób, aby zachować zgodność z przepisami akapitu pierwszego.
Z art. 8 ust. 1 rozporządzenia wynika natomiast, iż kierowca korzysta z dziennego i tygodniowego okresu odpoczynku. Ponadto w każdym 24 godzinnym okresie po upływie poprzedniego dziennego okresu odpoczynku lub tygodniowego okresu odpoczynku kierowca musi wykorzystać kolejny dzienny okres odpoczynku. Jeśli część dziennego okresu odpoczynku zawarta w 24 godzinnym okresie wynosi co najmniej 9 godzin, ale mniej niż 11 godzin, wówczas ten dzienny okres odpoczynku uznaje się za skrócony dzienny okres odpoczynku (ust. 2).
Dzienny okres odpoczynku może zostać przedłużony do rozmiarów regularnego lub skróconego tygodniowego okresu odpoczynku. Kierowca może mieć najwyżej trzy skrócone dzienne okresy odpoczynku pomiędzy dwoma tygodniowymi okresami odpoczynku (ust. 3 i 4).
Ponadto odpoczynek wykorzystywany jako rekompensata za skrócony tygodniowy okres odpoczynku wykorzystuje się łącznie z innym okresem odpoczynku trwającym co najmniej dziewięć godzin. Jeżeli kierowca dokona takiego wyboru, dzienne okresy odpoczynku i skrócone tygodniowe okresy odpoczynku poza bazą można wykorzystywać w pojeździe, o ile posiada on odpowiednie miejsce do spania dla każdego kierowcy i pojazd znajduje się na postoju (ust. 7 i 8).
Zgodnie z art. 8 ust. 9 rozporządzenia nr 561/2006 tygodniowy okres odpoczynku, który przypada na dwa tygodnie można zaliczyć do dowolnego z nich, ale nie obu.
Kierowca może odstąpić od wyżej wskazanych przepisów rozporządzenia w zakresie niezbędnym dla zapewnienia bezpieczeństwa osób, pojazdu lub ładunku, pod warunkiem, że nie zagraża to bezpieczeństwu drogowemu oraz umożliwia osiągnięcie przez pojazd odpowiedniego miejsca postoju. Kierowca obowiązany jest jednak wskazać powody takiego odstępstwa odręcznie na wykresówce urządzenia rejestrującego lub na wydruku z urządzenia rejestrującego, albo na planie pracy najpóźniej po przybyciu do miejsca pozwalającego na postój (art. 12 rozporządzenia nr 561/2006).
Przenosząc te uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, że w okresie od 4 do 5 maja 2011 r. kierowcy przysługiwało prawo do odpoczynku w wymiarze nie krótszym niż 9 godzin. Według ustaleń organu, kierowca odpoczywał jedynie 6 godzin i 51 minut w 24 godzinnym okresie rozliczeniowym. Oznacza to skrócenie czasu odpoczynku o 2 godziny i 9 minut. Konsekwencją wykonywania przewozu drogowego z naruszeniem przepisów dotyczących obowiązkowych przerw i odpoczynków jest kara pieniężna w wysokości 500 zł (zgodnie z lp. 10.2 lit. a oraz lit. b załącznika do ustawy o transporcie drogowym).
W świetle akt sprawy miał miejsce również fakt przekroczenia dziennego okresu prowadzenia pojazdu przez kierowcę o jedną godzinę i 30 minut. W w/w okresie rozliczeniowym kierowca mógł prowadzić pojazd w wymiarze 10 godzin. Prowadził natomiast przez 11 godzin i 30 minut. Uzasadnia to nałożenie na Spółkę kary pieniężnej w wysokości 350 zł (stosownie do lp. 10.4 lit. a oraz lit b załącznika do u.t.d.).
Z tych powodów zaskarżona decyzja - akceptująca na mocy art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. rozstrzygnięcie Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego w L. z dnia [...] listopada 2011 r. - nie narusza prawa.
W ocenie Sądu, organy administracji oparły się na prawidłowo zebranym w sprawie materiale dowodowym, wyczerpująco zbadały istotne okoliczności faktyczne sprawy oraz przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.). Na podstawie prawidłowo zastosowanych i zinterpretowanych przepisów ustawy o transporcie drogowym nałożyły na skarżącą Spółkę karę pieniężną za stwierdzone naruszenia w łącznej wysokości 8 850 zł. Ubocznie należy zauważyć, że Spółka nie powołuje się na dowody, które mogłyby być podstawą do uwolnienia się od odpowiedzialności za powstałe naruszenia. Nie wskazuje również, zarzucając naruszenie art. 84 § 1 k.p.a., jakie wymagane wiadomości specjalne powinny być wyjaśnione przez biegłego i dlaczego rzeczą organu było przeprowadzenie dowodu w trybie w/w przepisu.
Z tych też względów skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło