III SA/Lu 127/09
WyrokWSA w Lublinie2009-06-25
Skład orzekający: Marek Zalewski, Jerzy Drwal, Maria Wieczorek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy można stwierdzić chorobę zawodową w postaci przewlekłego obturacyjnego zapalenia oskrzeli, jeśli nie zostały spełnione łącznie dwie przesłanki: występowanie choroby w wykazie chorób zawodowych oraz udokumentowane narażenie na czynniki szkodliwe w środowisku pracy, w tym przekroczenie normatywów higienicznych?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organ odwoławczy prawidłowo stwierdził brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. Aby choroba zawodowa mogła zostać stwierdzona, muszą być spełnione łącznie dwie przesłanki: choroba musi być wymieniona w wykazie chorób zawodowych, a jej przyczyną muszą być czynniki szkodliwe dla zdrowia występujące w środowisku pracy, w tym udokumentowane przekroczenia normatywów higienicznych. W analizowanej sprawie, mimo narażenia na pyły, nie stwierdzono trwałego upośledzenia sprawności wentylacyjnej płuc poniżej 50% wartości należnej ani udokumentowanych przekroczeń normatywów higienicznych, co uniemożliwia rozpoznanie choroby zawodowej.Stan faktyczny
Skarżąca W. K. domagała się stwierdzenia u niej choroby zawodowej w postaci przewlekłego obturacyjnego zapalenia oskrzeli. Organy sanitarne obu instancji odmówiły stwierdzenia choroby zawodowej, wskazując na brak spełnienia przesłanek formalnych i medycznych. Skarżąca podniosła zarzuty naruszenia przepisów rozporządzenia o chorobach zawodowych, zasady prawdy obiektywnej oraz zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa. Sąd rozpoznał skargę, analizując zgromadzony materiał dowodowy i orzeczenia lekarskie.Rozstrzygnięcie
Oddalenie skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Zalewski, Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Drwal (sprawozdawca), Sędzia NSA Maria Wieczorek, Protokolant Stażysta Radosław Kot, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 25 czerwca 2009 r. sprawy ze skargi W. K. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej 1. oddala skargę; 2. przyznaje adwokatowi A. H. wynagrodzenie w kwocie 292,80 (dwieście dziewięćdziesiąt dwa 80/100) złotych, w tym VAT tytułem nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu, którą to kwotę wypłacić z funduszów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] (Nr DNS – HP – [...]), wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 37 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w L. utrzymał w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w L. z dnia [...] o braku podstaw do stwierdzenia u W. K. choroby zawodowej w postaci przewlekłego obturacyjnego zapalenia oskrzeli pochodzenia zawodowego.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy podał, że w świetle przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach ( Dz. U. Nr 132, poz. 1115 ), aby rozpoznać i stwierdzić chorobę zawodową u pracownika muszą być spełnione łącznie dwie przesłanki, a mianowicie rozpoznana choroba musi być wymieniona w wykazie chorób zawodowych, przyczyną zaś tej choroby są czynniki szkodliwe dla zdrowia występujące w środowisku pracy.
Organ odwoławczy wyjaśnił, iż z karty oceny narażenia zawodowego wynika, że skarżąca pracowała jako robotnik w magazynie dywanów, chodników oraz tkanin i mogła być narażona na działanie pyłu z tych tkanin. Pomiarów zapylenia w magazynach nie wykonywano, a obecnie magazyny te nie istnieją, gdyż zostały zlikwidowane.
Choroby zawodowej w postaci przewlekłego obturacyjnego zapalenia oskrzeli pochodzenia zawodowego nie rozpoznawała jednak jednostka orzecznicza pierwszego stopnia, to jest Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w L. Z wydanego przez tę jednostkę orzeczenia lekarskiego z dnia [...] Nr [...] wynika, że w świetle zgromadzonej i przeanalizowanej dokumentacji lekarskiej oraz przeprowadzonych badań spirometrycznych, nie występuje trwałe upośledzenie sprawności wentylacyjnej płuc z obniżeniem natężonej objętości wydechowej pierwszosekundowej (FEV 1) poniżej 50 % wartości należnej, a okres od ustania narażenia zawodowego, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej w tym przypadku wynosi 1 rok. Natomiast u W.K. od zakończenia pracy minęło 18 lat.
Choroby zawodowej nie rozpoznała również jednostka orzecznicza drugiego stopnia – Instytut Medycyny Pracy w Ł. Instytut wskazał w orzeczeniu z dnia [...] Nr [...], że badania spirometryczne nie wykazały u W.K. zaburzeń wentylacji płuc z ujemną próbą (FEV 1) wartości – 96%, 89%, 80%. Testy skórne metodą punktową z pospolitymi alergenami wypadły ujemnie. Według obowiązującego wykazu chorób zawodowych warunkiem koniecznym do rozpoznania, w/w choroby jako choroby zawodowej są udokumentowane dane o przekroczeniach normatywów higienicznych i trwałe upośledzenie sprawności wentylacyjnej płuc z obniżeniem FEV 1 poniżej 50 % wartości należnej. W tym przypadku warunki te nie zostały spełnione. W związku z tym orzeczono, że nie ma podstaw do rozpoznania przewlekłego obturacyjnego zapalenia oskrzeli pochodzenia zawodowego.
W tej sytuacji, a szczególności mając na uwadze zgodne orzeczenia Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w L. oraz Instytutu Medycyny Pracy w Ł. o braku podstaw do rozpoznania u skarżącej choroby zawodowej, Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny uznał, iż skarżona decyzja organu I instancji jest prawidłowa pod względem merytorycznym i opiera się na właściwych podstawach prawnych.
Wobec tego podniesione w odwołaniu zarzuty, że skarżąca od [...] do [...] pracowała jako robotnik magazynowy w magazynie wykładzin dywanowych, chodników i różnych innych tkanin oraz była narażona na pył z tych materiałów, a ponadto była na przełomie sierpnia i września [...] leczona na Oddziale Chorób Płuc i Gruźlicy SPSzW w L. z rozpoznaniem zaostrzenia przewlekłej obturacyjnej choroby płuc – nie mogły być uwzględnione.
W skardze do Sądu W.K. podniosła, że Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w L. wydał decyzję z naruszeniem :
1/ § 6 ust. 1 i 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach, poprzez oparcie orzeczenia jedynie na wynikach badań przeprowadzonych w Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy w L. oraz Instytucie Medycyny Pracy w Ł.;
2/ zasady prawdy obiektywnej określonej w art. 7 k.p.a., przez nienależyte zbadanie stanu faktycznego;
3 /zasady pogłębiania przez organy administracji publicznej zaufania obywateli do organów Państwa, poprzez niewłaściwe prowadzenie postępowania.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wnosił o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga nie jest usprawiedliwiona.
Organ odwoławczy zasadnie podnosi, że stosownie do przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach ( Dz. U. Nr 132, poz. 1115 ), aby rozpoznać i stwierdzić chorobę zawodową u pracownika muszą być spełnione łącznie dwie przesłanki, a mianowicie rozpoznana choroba musi być wymieniona w wykazie chorób zawodowych, zaś przyczyną tej choroby są czynniki szkodliwe dla zdrowia występujące w środowisku pracy. Słusznie też wyjaśnia, że spełnienie tylko jednej z tych przesłanek nie daje podstaw do rozpoznania u pracownika choroby zawodowej.
Do chorób zawodowych zalicza się przewlekłe obturacyjne zapalenie oskrzeli, które spowodowało trwałe upośledzenie sprawności wentylacyjnej płuc z obniżeniem natężonej objętości wydechowej pierwszosekundowej (FEV 1) poniżej 50 % wartości należnej, wywołane narażeniem na pyły lub gazy drażniące, jeżeli w ostatnich 10 latach pracy zawodowej były przypadku stwierdzenia na stanowisku pracy przekroczeń odpowiednich normatywów higienicznych (pkt 5 wykazu chorób zawodowych).
W świetle przeprowadzonych badań lekarskich skarżąca jest osobą schorowaną.
W maju i czerwcu [...] była leczona w Instytucie Chorób Wewnętrznych AM w L. z uwagi na występujące objawy kliniczne i radiologiczne zapalenia płuc, czego dowodzi karta informacyjna (k. 3 akt adm.). Według zaświadczenia lekarskiego z dnia [...] skarżąca cierpi na powtarzające się od kilku lat zapalenia oskrzeli (k. 2 akt adm.). Na przełomie lipca i sierpnia [...] skarżąca przebywała w Samodzielnym Publicznym Szpitalu Wojewódzkim w L. na Oddziale Chorób Płuc i Gruźlicy z rozpoznaniem zaostrzenia przewlekłej obturacyjnej choroby płuc (k. 22 akt adm.).
W toku rozprawy przed Sądem skarżąca przedłożyła wyniki badań z dnia [...] dotyczących stanu zdrowia (k. 41 a.s.).
Z akt sprawy nie wynika jednak, aby u skarżącej wystąpiły zmiany chorobowe, o których mowa w wykazie chorób zawodowych (w pkt 5 w/w wykazu , stanowiącego załącznik do omawianego rozporządzenia).
Takich zmian nie rozpoznała jednostka orzecznicza pierwszego stopnia, to jest Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w L. (dowodzi tego orzeczenie z dnia [...] w którym stwierdza się, że nie znaleziono podstaw do rozpoznania etiologii zawodowej przewlekłego obturacyjnego zapalenia oskrzeli), jak również jednostka orzecznicza drugiego stopnia, to jest Instytut Medycyny Pracy w Ł.
W orzeczeniu Instytutu z dnia [...] wskazano, że przeprowadzone badania spirometryczne nie wykazały zaburzeń wentylacji płuc z obniżeniem FEV 1 poniżej 50 %. Ustalono, że FEV 1 wynosi – 96 %, 89 %, 80 %, co oznacza, iż upośledzenie sprawności wentylacyjnej płuc nie obniżyło się poniżej 50 % wartości należnej.
Poza tym – jak stwierdza Instytut w/w orzeczeniu - brak jest danych o przekroczeniu normatywów higienicznych, a do rozpoznania tego rodzaju choroby zawodowej wymagane są dwa warunki. Po pierwsze, musi nastąpić obniżenie sprawności wentylacyjnej płuc (FEV 1) poniżej 50 %, a po drugie, udokumentowano przekroczenia odpowiednich normatywów higienicznych.
W świetle zgromadzonego materiału dowodowego, w tym w/w wyników badań medycznych, brak jest podstaw do rozpoznania u skarżącej choroby zawodowej w postaci przewlekłego obturacyjnego zapalenia oskrzeli z trwałym upośledzeniem sprawności wentylacyjnej płuc z obniżeniem FEV 1 poniżej 50 % wartości należnej.
Nawet obniżenie sprawności wentylacyjnej płuc, poniżej wymaganego poziomu, w sytuacji kiedy nie przeprowadzono badań na temat przekroczenia normatywów higienicznych w miejscu pracy skarżącej, nie upoważniałoby do stwierdzenia choroby zawodowej, bowiem do rozpoznania choroby zawodowej, niezbędnym jest , aby przewlekłe obturacyjne zapalenie oskrzeli, powodujące trwałe upośledzenie sprawności wentylacyjnej płuc, wywołane zostało narażeniem na pyły lub gazy drażniące, jeśli w ostatnich 10 latach pracy zawodowej były przypadki stwierdzenia na stanowisku pracy przekroczeń normatywów higienicznych.
Skarżąca pracowała wiele lat w magazynie wykładzin dywanowych, chodników, różnych tkanin i była przez to narażona na pył drażniący drogi oddechowe.
Jak wynika z akt sprawy pomiary czynników szkodliwych dla zdrowia nie były w tym magazynie przeprowadzane, a dowodzi tego karta oceny narażenia zawodowego.
W tych okolicznościach zaskarżona decyzją jest rozstrzygnięciem prawidłowym, a fakt, iż skarżąca pracowała jako robotnik magazynowy od [...] do [...] w magazynach położonych przy ul. Łęczyńskiej i Gospodarczej w L. i w tym okresie była narażona na drobiny i pyły z wykładzin oraz dywanów, nie stanowi – mimo obecnego złego stanu zdrowia - wystarczającej podstawy do podważenia stanowiska Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w L.
Z tych też względów i na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd oddalił skargę. Rozstrzygnięcie o przyznaniu wynagrodzenia należnego profesjonalnemu pełnomocnikowi skarżącej, korzystającej z przyznanego jej prawa pomocy, uzasadniał przepis art. 250 w/w ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło