III SA/Lu 1304/15
PostanowienieWSA w Lublinie2015-11-02
Skład orzekający: Marcin Małek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego koniecznego utrzymania, powinna zostać zwolniona od kosztów sądowych w całości?Ratio decidendi
Osoba fizyczna, której sytuacja materialna i rodzinna wskazuje na brak możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania, powinna zostać zwolniona od kosztów sądowych w całości. W analizowanej sprawie skarżący, utrzymujący się głównie z pomocy babci i sporadycznych prac dorywczych, spełnił te przesłanki.Stan faktyczny
Skarżący M. N. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego dotyczącą zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków. Skarżący wskazał na swoją trudną sytuację materialną: mieszka sam, ma podstawowe wykształcenie, jest bezrobotny, pozostaje na utrzymaniu babci otrzymującej rentę i sporadycznie pomaga mu matka, a z prac dorywczych w rolnictwie uzyskuje niewielkie dochody. Nie posiada majątku ani przedmiotów wartościowych.Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącego M. N. od kosztów sądowych w całości.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Marcin Małek po rozpoznaniu w dniu 2 listopada 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. N. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. N., M. N., A. N. i J. N. – reprezentowanej przez przedstawiciela ustawowego J. N. na decyzję Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego I Kartograficznego z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków p o s t a n a w i a zwolnić skarżącego M. N. od kosztów sądowych w całości.
Wnioskiem z dnia 20 października 2015 r. M. N. (ur. 1994 r.) wniósł o zwolnienie go od kosztów.
W treści formularza wskazał, że mieszka sam w małym pokoiku w domu należącym do jego wuja. Posiada podstawowe wykształcenie i obecnie nie ma stałej pracy ani zasiłku dla bezrobotnych. Pozostaje na całkowitym utrzymaniu babki, która otrzymuje rentę w kwocie [...]zł. Sporadycznie pomaga mu również matka. Sam natomiast dorywczo pracuje w rolnictwie uzyskując około [...] zł miesięcznie. Skarżący nie ma przy tym żadnego majątku ani przedmiotów wartościowych.
Referendarz sądowy rozpoznając przedmiotowy wniosek zważył, co następuje:
Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest, stosownie do art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) ponoszenie przez stronę kosztów sądowych związanych ze swym udziałem w sprawie. Tak więc podmiot wnoszący skargę do sądu administracyjnego powinien partycypować w kosztach związanych z prowadzeniem postępowania. Instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest przyznawana osobom charakteryzującym się trudną sytuacją materialną. Do osób tych zaliczyć można bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko podstawowe potrzeby.
Intencją strony jest uzyskanie zwolnienia od kosztów sądowych, tj. otrzymanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Rozstrzygnięcie wniosku sprowadza się więc do zbadania, czy spełniona została przesłanka wynikająca z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Zgodnie z jego treścią przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w takim zakresie następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Oceniając w tym kontekście przedłożony przez stronę wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych wzięto pod uwagę opisaną przez nią sytuację rodzinną i majątkową. Sytuacja ta uzasadnia natomiast przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie zwolnienia go od kosztów sądowych w całości.
Mianowicie jak wynika z akt sprawy źródłem utrzymania skarżącego jest wyłącznie pomoc babki, która posiada dochód z tytułu renty w kwocie [...]zł oraz sporadyczna pomoc matki. Skarżący wykonuje również prace dorywcze w rolnictwie osiągając z tego tytułu około [...] zł miesięcznie. Biorąc to pod uwagę brak jest podstaw do uznania, że strona posiada środki finansowe, które mogłaby przeznaczyć na opłacenie kosztów postępowania sądowego. To zaś uprawnia do uznania, że nie jest ona w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zasadne zatem jest przyznanie stronie skarżącej prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie jej w całości od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
Mając powyższe na względzie, referendarz sądowy na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. orzekł jak w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło