III SA/Lu 141/17

WyrokWSA w Lublinie2017-06-22

Skład orzekający: Marek Zalewski, Jerzy Drwal, Jadwiga Pastusiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy projekt dotyczący pozyskiwania biomasy z drewna, realizowany przy użyciu maszyn harwester i forwarder, może być objęty dofinansowaniem w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego, jeśli jego przedmiot dotyczy działalności wykluczonej z możliwości wsparcia w ramach Działania 3.7 (Wzrost konkurencyjności MŚP) ze względu na przynależność do sektora leśnictwa?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że projekt skarżącego, polegający na pozyskiwaniu biomasy z drewna przy użyciu specjalistycznych maszyn leśnych, prawidłowo został zakwalifikowany do sektora leśnictwa, który jest wyłączony z możliwości wsparcia w ramach Działania 3.7 Regionalnego Programu Operacyjnego. Wyłączenie to jest zgodne z przepisami prawa unijnego i krajowego, w tym z rozporządzeniem Komisji (UE) nr 651/2014 oraz krajową mapą pomocy regionalnej, które generalnie wyłączają sektor leśnictwa z pomocy regionalnej, chyba że państwo członkowskie podejmie odrębną decyzję, czego w Polsce nie uczyniono w sposób wiążący prawnie.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o dofinansowanie projektu w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego, dotyczącego zakupu maszyn do pozyskiwania biomasy z drewna. Agencja Wspierania Przedsiębiorczości oceniła projekt negatywnie na etapie formalnym, wskazując na nieprawidłowy kod PKD (16.29.Z zamiast 02.40) i wyłączenie sektora leśnictwa z możliwości wsparcia. Po wniesieniu protestu, który został odrzucony, skarżący wniósł skargę do sądu administracyjnego, zarzucając błędną interpretację przepisów dotyczących pomocy regionalnej i nieprawidłową kwalifikację działalności.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Zalewski, Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Drwal, Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak (sprawozdawca), Protokolant Sekretarz sądowy Beata Skubis-Kawczyńska, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 20 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi W. W. na rozstrzygnięcie protestu Agencji Wspierania Przedsiębiorczości z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie realizacji projektu z budżetu Unii Europejskiej oddala skargę. Zaskarżonym do sądu rozstrzygnięciem z dnia [...] marca 2017 r., znak: [...],[...] (dalej jako: Agencja lub LAWP) nie uwzględniła protestu wniesionego przez W. (dalej jako: skarżący) w związku z negatywną oceną projektu pn. "[...]". Rozstrzygnięcie zostało wydane w następującym stanie sprawy: Wskazany wyżej projekt został złożony w odpowiedzi na konkurs nr [...], w ramach 3. Osi Priorytetowej Konkurencyjność przedsiębiorstw, Działania 3.7 Wzrost konkurencyjności MŚP RPO WL na lata 2014-2020. Pismem z dnia [...] stycznia 2017 r. Agencja poinformowała skarżącego, że po dokonaniu oceny na etapie kryteriów formalnych poprawności projekt został oceniony negatywnie. W uzasadnieniu Agencja wskazała, że zgodnie z treścią wniosku projekt obejmuje zakup dwóch maszyn: harwester i forwarder. Wnioskodawca wskazał jako kod PKD przeważającej działalności: 16.29.Z Produkcja pozostałych wyrobów z drewna; produkcja wyrobów z korka, słomy i materiałów używanych do wyplatania. W ocenie organu treść wniosku wskazuje, że maszyny nie będą służyły do produkcji pozostałych wyrobów z drewna, tylko do pozyskiwania (wycinki), transportu oraz zrywki drewna. Pozyskane drewno dopiero w dalszym etapie będzie poddane zrębkowaniu w celu uzyskania biomasy. Wnioskodawca, jak sam przyznaje, będzie wykonywał usługi na zlecenie Lasów Państwowych. Z tych przyczyn zdaniem Agencji wnioskodawca wybrał nieodpowiedni dla projektu kod PKD przeważającej działalności, której dotyczy projekt. Należało wybrać kod PKD 02.40 Działalność usługowa związana z leśnictwem, gdyż podklasa ta obejmuje działalność usługową związaną z pozyskiwaniem drewna, wykonywaną na zlecenie, włączając zrywkę, podwóz i transport drewna na terenie lasu. Wskazany przez Wnioskodawcę kod PKD projektu 16.29.Z nie odpowiada charakterowi inwestycji, która jest przedmiotem projektu. Agencja powołała się na art. 13 pkt c rozporządzenia Komisji (UE) nr 651/2014 z dnia 17 czerwca 2014 r., z którego wynika, że zakresem pomocy regionalnej nie są objęte dziedziny takie jak rolnictwo, leśnictwo i rybołówstwo. Ponadto zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2014 r. w sprawie ustalenia mapy pomocy regionalnej na lata 2014-2020 nie jest dozwolone w zakresie określonym przez Komisję Europejską udzielenie pomocy regionalnej w sektorze leśnictwa. Dodatkowo jak wynika z zapisów załącznika numer 11 do Regulaminu konkursu Indykatywna lista kodów PKD wpisujących się w Regionalne Inteligentne Specjalizacje Województwa [...] działalność w ramach działu 02 PKD z wyszczególnieniem działalności objętej kodem PKD 02.40.Z jest w całości wyłączona z możliwości wsparcia w ramach działania 3.7. Skoro przedmiot realizacji projektu dotyczy rodzajów działalności wykluczonych z możliwości uzyskania pomocy finansowej, należało uznać, że projekt nie spełnia kryteriów oceny formalnej (kryteriów formalnych poprawności): "Przedmiot projektu nie dotyczy wykluczonych rodzajów działalności w danym Działaniu" i otrzymuje negatywną ocenę. Od powyższej informacji skarżący wniósł w terminie protest, w którym podniósł, że kod PKD projektu został właściwie wybrany, a argumentacja przedstawiona w ocenie projektu co do zakwalifikowania do kodu PKD jest błędna. W ocenie skarżącego biomasa leśna, jaką zamierza produkować w wyniku wdrożenia projektu mieści się w kategorii materiały opałowe, wskazywanej w kodzie PKD 16.29.Z. Kwalifikacja maszyn dokonana przez Komisję Oceny Projektów jest sprzeczna z definicjami branżowymi. Projekt dotyczy zakupu maszyn służących dla pozyskiwania biomasy w wyniku prac związanych z pielęgnacją i przebudową drzewostanu. Po rozpatrzeniu protestu, pismem z dnia [...] marca 2017 r. Agencja odmówiła jego uwzględnienia. W uzasadnieniu Agencja wskazała, że zapisy zawarte w Biznes Planie stanowiącym element wniosku oraz całokształt informacji zawartych w treści aplikacji wskazują jednoznacznie, że głównym celem działalności gospodarczej skarżącego jest świadczenie usług w zakresie wycinki drzew i porządkowania lasu przy wykorzystaniu maszyn zakupionych w ramach projektu. W ocenie Agencji argumentacja skarżącego odnosząca się do treści kodu PKD 16.29.Z pomija fakt, że przedmiotowy kod PKD odnosi się do czynności "produkcji" wyrobów z drewna, a więc określonego procesu przetwarzania doprowadzającego do uzyskania produktu finalnego. Taka sytuacja nie zachodzi w przedmiotowej sprawie. Zdaniem organu, zapisy aplikacji złożonej przez skarżącego nie pozostawiają wątpliwości, iż działalność jaką zamierza prowadzić Aplikujący w ramach projektu dotyczy sektora leśnego. Maszyny harwester i forwarder, na których w całości opiera się projekt skarżącego, służą bezpośrednio do świadczenia usług pozyskiwania drewna. Zgodnie z informacjami dostępnymi w sieci Internet (w tym pochodzącymi od producentów tego typu maszyn) - Harwester jest maszyną leśną ścinkowo-okrzesująco-przeżynającą, natomiast Forwarder to wykorzystywany w leśnictwie ciągnik do nasiębiernej zrywki drewna krótkiego kłód i wałków. Ponadto jest to maszyna samozaładowcza. Fakt, iż pozyskane przez skarżącego drewno może posłużyć, jako biomasa, sam w sobie nie stanowi przesłanki wyłączającej zamierzenie skarżącego z sektora leśnego. Sektor gospodarki, w jakiej znajdzie zastosowanie pozyskane przez skarżącego drewno nie ma wpływu na przedmiot przedłożonego do dofinansowania i opisanego w treści wniosku projektu, który sprowadza się do pozyskiwania tego drewna. W tej sytuacji zasadne było odwołanie się do wyłączeń wynikających z art. 13 rozporządzenia Komisji nr 651/2014 oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2014 r. W konkluzji Agencja uznała, że ocena przedmiotowego kryterium została przeprowadzona w sposób prawidłowy. Całokształt informacji zawartych w treści aplikacji w prawidłowy sposób doprowadził oceniających do konstatacji, iż projekt nie spełnia kryterium oceny formalnej "Przedmiot projektu nie dotyczy wykluczonych rodzajów działalności w danym Działaniu" - co skutkowało negatywną oceną zamierzenia. W skardze do sądu administracyjnego W. zarzucił naruszenie art. 13 lit. c rozporządzenia Komisji nr 651/2014 z dnia 17 czerwca 2014 r. uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu (Dz. Urz. UE, seria L, nr 187, s. 1, ze zm.) oraz § 6 pkt 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2014 r. w sprawie ustalenia mapy pomocy regionalnej na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2014 r., poz. 878) poprzez uznanie, że usługi z zakresu leśnictwa nie mogą być objęte zakresem pomocy regionalnej. Subsydiarnie skarżący zarzucił błędne ustalenie, że usługi objęte jego projektem są usługami z zakresu leśnictwa. Uzasadniając zarzuty skarżący stwierdził, że art. 13 lit. c) rozporządzenia nr 641/2014 nie wyłącza leśnictwa z zakresu działania programów operacyjnych. Przepis dotyczy bowiem wyłącznie pomocy regionalnej w formie programów rekompensujących koszty transportu towarów produkowanych w regionach najbardziej oddalonych lub obszarach słabo zaludnionych. Wyłączenie, o którym mowa w przepisie należy traktować łącznie. Wskazuje na to wieloelementowa konstrukcja normy i użycie podkreślonego w zacytowanym powyżej fragmencie spójnika "oraz", oznaczającego konieczność łącznego stosowania wstępnej części przepisu i jednego z elementów oznaczonego odpowiednio numerami (i), (ii), (iii). Ponadto przyznanie pomocy na podstawie wniosku nie jest także niezgodne z treścią rozporządzenia Rady Ministrów. Rozporządzenie krajowe odsyła do rozporządzenia Komisji, a także do nienormatywnego aktu pod nazwą "Wytyczne w sprawie pomocy regionalnej na lata 2014-2020", w którym jednak brak zapisu wyłączającego obszar leśnictwa z pomocy regionalnej. Takie argumenty znajdują oparcie w stanowisku wyrażonym przez Wiceprezesa Rady Ministrów, Ministra Finansów i Rozwoju w piśmie z 27 lutego 2017 r. oraz Dyrektora Departamentu Monitorowania Pomocy Publicznej UOKiK w piśmie z 11 czerwca 2015 r. Uzasadniając subsydiarny zarzut błędnej kwalifikacji działalności objętej wnioskiem skarżący podniósł, że działalność ta sprowadza się do wytwarzania biomasy z odpadów powstałych w wyniku prac przeprowadzanych na terenach należących do Lasów Państwowych. Istotą tych prac nie jest zatem gospodarka leśna, ale zagospodarowanie pozostałości po takich pracach, które to pozostałości w innym przypadku zostałyby w ogóle niewykorzystane. Maszyny planowane do zakupu w ramach realizacji wniosku nie mogą służyć do pozyskiwania pełnowartościowego materiału drzewnego. Ponadto działalność skarżącego nie jest "działalnością na zlecenie", jak wskazuje Polskiej Klasyfikacji Działalności w odniesieniu do kodu 02.40.Z (działalność usługowa związana z leśnictwem). Lasy Państwowe sprzedają skarżącemu rosnący na gruncie surowiec, który ma służyć do wytworzenia biomasy, przy czym skarżący musi pozyskać ten surowiec na własną rękę. W odpowiedzi na skargę [...] Agencja Wspierania Przedsiębiorczości wniosła o jej oddalenie, podtrzymując w całości stanowisko zawarte w rozstrzygnięciu protestu. Odnosząc się do argumentacji podniesionej w skardze Agencja powołała się na "Wytyczne w sprawie pomocy regionalnej na lata 2014-2020", które zawierają jednoznaczne stwierdzenie, że pomoc na rzecz leśnictwa podlega zasadom określonym w wytycznych w sprawie pomocy państwa w sektorze rolnictwa. W ocenie Agencji wprawdzie państwa członkowskie mogą zdecydować o przyznaniu pomocy w sektorze rolnictwa na warunkach określonych w rozporządzeniu nr 651/2014, jednak taka decyzja nie została podjęta. Zdaniem Agencji skarżący pominął w swej argumentacji fakt, że uregulowania zawarte w załączniku nr 11 do Regulaminu konkursu jednoznacznie wyłączają ze wsparcia w całości dział 02 PKD. W piśmie procesowym z dnia 19 czerwca 2017 r. pełnomocnik skarżącego powołał się na treść "Wytycznych Komisji Europejskiej w sprawie pomocy państwa w sektorze rolnym i leśnym oraz na obszarach wiejskich w latach 2014-2020", które jego zdaniem dopuszczają możliwość przyznania pomocy państwa dla sektora leśnictwa na zasadach wspólnych dla wszystkich sektorów. Ponadto pełnomocnik podniósł, że wbrew argumentacji Agencji państwo polskie podjęło decyzję o udzieleniu pomocy regionalnej w sektorze leśnictwa. Dowodem na to jest nie tylko załączone do skargi pismo Ministra Rozwoju i Finansów, lecz również pismo Urzędu Marszałkowskiego Województwa [...] z dnia [...] kwietnia 2017 r. informujące o usunięciu z załącznika nr 11 do Regulaminu konkursu dla Działania 3.7. kodu PKD 02.40.Z. W ocenie pełnomocnika oznacza to, że dotychczasowa treść załącznika była niezgodna z prawem. Pełnomocnik powołał się również na pisma z urzędów marszałkowskich województw [...] i [...] wykluczające możliwość wyłączenia działalności objętej wnioskiem skarżącego z obszaru działania RPO. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępnie należy przypomnieć, że sądowa kontrola rozstrzygnięć protestów wnoszonych w sprawach dofinansowania projektów w ramach realizacji programów w zakresie polityki spójności charakteryzuje się pewnymi odrębnościami, wynikającymi z przepisów ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz. U. z 2016 r., poz. 217 ze zm.; dalej jako ustawa lub ustawa wdrożeniowa). Zgodnie z art. 61 ust. 1 ustawy, w przypadku nieuwzględnienia protestu, negatywnej ponownej oceny projektu lub pozostawienia protestu bez rozpatrzenia, w tym w przypadku, o którym mowa w art. 66 ust. 2 pkt 1, wnioskodawca może w tym zakresie wnieść skargę do sądu administracyjnego, zgodnie z art. 3 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W wyniku rozpoznania skargi sąd może: (1) uwzględnić skargę, stwierdzając, że: (a) ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 39 ust. 1, (b) pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione, przekazując sprawę do rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 55 albo art. 39 ust. 1; (2) oddalić skargę w przypadku jej nieuwzględnienia; (3) umorzyć postępowanie w sprawie, jeżeli jest ono bezprzedmiotowe. W ocenie sądu w badanej sprawie skarga podlega oddaleniu, gdyż ocena projektu została przeprowadzona w sposób zgodny z prawem. Istota sporu prawnego w badanej sprawie sprowadza się do oceny, czy były prawne podstawy do uznania, że wniosek skarżącego o dofinansowanie podlega odrzuceniu ponieważ projekt dotyczy działalności nie objętej systemem wsparcia w ramach danego konkursu. Spór ma charakter dwuszczeblowy. Po pierwsze dotyczy kwestii interpretacji uregulowań określających zakres wsparcia dopuszczalnego w ramach przedmiotowego konkursu pod kątem tego, czy wykluczone jest w ogólności udzielanie wsparcia dla działalności w sektorze leśnym w ramach regionalnych programów operacyjnych. Drugi szczebel sporu dotyczy interpretacji wniosku skarżącego pod katem tego, czy projekt, o którego dofinansowanie się ubiega dotyczy działalności zakwalifikowanej do sektora leśnictwa. W ocenie sądu choć obydwa problemy są równoważne w tym sensie, że ich rozstrzygnięcie determinuje rozstrzygnięcie sporu, dla przejrzystości analizy należy w pierwszej kolejności zająć się pierwszym ze wskazanych problemów. Należy w tym miejscu przypomnieć, że zgodnie z przepisami ustawy wdrożeniowej wybór projektów do dofinansowania w ramach realizacji polityki spójności następuje w trybie konkursowym lub pozakonkursowym, przy czym tryb konkursowy jest przez ustawodawcę uznawany za rozwiązanie podstawowe, bowiem tryb pozakonkursowy wiąże się z ograniczeniami podmiotowymi dostępności determinowanymi charakterem lub celem projektu (art. 38 ust. 1 i 2 ustawy). Konkurs jest postępowaniem służącym wybraniu do dofinansowania projektów, które spełniły kryteria wyboru projektów albo spełniły kryteria wyboru projektów i uzyskały wymaganą liczbę punktów albo uzyskały kolejno największą liczbę punktów, w przypadku gdy kwota przeznaczona na dofinansowanie projektów w konkursie nie wystarcza na objęcie dofinansowaniem wszystkich projektów (art. 39 ust. 2). Podstawowymi zasadami obowiązującymi przy organizacji konkursu jest przeprowadzenie wyboru w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oraz przy zapewnieniu wnioskodawcom równego dostępu do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania. Z tego względu instytucja organizująca konkurs musi podać do publicznej wiadomości informacje niezbędne do zapewnienia transparentnych i równych dla wszystkich reguł dostępu do udziału w konkursie. Wśród tych informacji ustawa wskazuje m.in. określenie przedmiotu konkursu, w tym typów projektów podlegających dofinansowaniu (art. 40 ust. 2 pkt 2, art. 41 ust. 2 pkt 2) oraz kryteria wyboru projektów wraz z podaniem ich znaczenia (art. 41 ust. 2 pkt 7). Wszystkie powyższe regulacje prowadzą do ogólnej tezy, podkreślanej już od dawna w orzecznictwie, że wnioskodawca przystępujący do konkursu składając swoją aplikację tym samym godzi się na wymagania i warunki określone systemem realizacji danego programu, przy zastrzeżeniu, że warunki te muszą być podane do wiadomości wszystkim potencjalnym wnioskodawcom i nie mogą być sprzeczne z aktami normatywnymi wyższego stopnia (przede wszystkim regulacjami prawa unijnego oraz ustawą wdrożeniową). Podstawą negatywnej oceny projektu skarżącego było uznanie, że przedmiot projektu dotyczy działalności wykluczonej z możliwości uzyskania pomocy finansowej w ramach przedmiotowego konkursu. Twierdzenia te opierają się na zapisach Regulaminu konkursu. W punkcie 4.2.4 Regulaminu, zatytułowanym: "Limity i ograniczenia w realizacji projektów" znalazły się dwa istotne w sprawie sformułowania: w tiret pierwszym wskazano, że: "Wsparcie w ramach Działania przewidziane jest wyłącznie dla innowacyjnych projektów zakładających wprowadzenie innowacji produktowej/procesowej co najmniej w skali rynku regionalnego (województwa [...]) stosowanej nie dłużej niż 3 lata, wpisujących się w inteligentne specjalizacje określone w RSI WL 2020 (w oparciu o Indykatywną listę kodów PKD przyjętą uchwałą Zarządu Województwa [...]) lub polegających na wdrożeniu wyników prac badawczo-rozwojowych". Do tej kwestii odnosi się Załącznik nr 11 do Regulaminu, zatytułowany: "Indykatywna lista kodów PKD wpisujących się w Regionalne Inteligentne Specjalizacje Województwa [...]". Wskazano w nim jednoznacznie, że Dział 02 PKD ("Leśnictwo i pozyskiwanie drewna" w całości jest wyłączony ze wsparcia. Z kolei w tiret czwartym punktu 4.2.4 Regulaminu znalazło się następujące sformułowanie: "Wsparcie w ramach Działania nie może być udzielone w zakresie w jakim jest wykluczone w art. 1 ust. 2 - 5 i art. 13 Rozporządzenia 651/2014 oraz w art. 2 ust. 2 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia 3 września 2015 r. w sprawie udzielania regionalnej pomocy inwestycyjnej w ramach celu tematycznego 3 w zakresie wzmacniania konkurencyjności mikroprzedsiębiorców, małych i średnich przedsiębiorców w ramach regionalnych programów operacyjnych na lata 2014-2020". Do tych postanowień nawiązuje bezpośrednio załącznik nr 6 w sekcji B odnoszącej się do kryteriów formalnych poprawności. Kryterium, które zostało zastosowane w sprawie brzmi: "Przedmiot projektu nie dotyczy wykluczonych rodzajów działalności w danym Działaniu". Kryterium to ma charakter zerojedynkowy i sprowadza się do przyznania wartości logicznej "Tak" lub "Nie". Skarżący kwestionuje sposób zastosowania przez organy postanowień regulaminu, w szczególności zarzuca wadliwe zinterpretowanie wyłączenia zawartego w art. 13 rozporządzenia nr 651/2014. Zdaniem skarżącego przepis ten nie wyłącza leśnictwa z zakresu działania programów operacyjnych, bowiem dotyczy wyłącznie pomocy regionalnej w formie programów rekompensujących koszty transportu towarów produkowanych w regionach najbardziej oddalonych lub obszarach słabo zaludnionych. Treść art. 13 rozporządzenia nr 651/2014 nie jest jednoznaczna i w sferze językowej pozwala na różną interpretację. Istotna dla jego zrozumienia jest systematyka aktu prawnego. Przepis ten został umieszczony w rozdziale III (Przepisy szczegółowe dotyczące różnych kategorii pomocy), w Sekcji 1 (Pomoc regionalna), Podsekcji A (Regionalna pomoc inwestycyjna i operacyjna) i jest zatytułowany: "Zakres pomocy regionalnej". Zgodnie z tym przepisem, niniejsza sekcja nie ma zastosowania do: a) pomocy wspierającej działalność w sektorze hutnictwa żelaza i stali, sektorze węglowym, sektorze budownictwa okrętowego, sektorze włókien syntetycznych, sektorze transportu i związanej z nim infrastruktury oraz sektorze wytwarzania energii, jej dystrybucji i infrastruktury; b) pomocy regionalnej w formie programów, które są ukierunkowane na ograniczoną liczbę konkretnych sektorów działalności gospodarczej; uważa się, że programy dotyczące turystyki, infrastruktury szerokopasmowej lub przetwarzania i wprowadzania do obrotu produktów rolnych, nie są skierowane do konkretnych sektorów działalności gospodarczej; c) pomocy regionalnej w formie programów rekompensujących koszty transportu towarów produkowanych w regionach najbardziej oddalonych lub obszarach słabo zaludnionych oraz przyznanej na rzecz: (i) działań związanych z produkcją, przetwarzaniem i wprowadzaniem do obrotu produktów wymienionych w załączniku I do Traktatu; lub (ii) działań sklasyfikowanych w rozporządzeniu (WE) nr 1893/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 grudnia 2006 r. w sprawie statystycznej klasyfikacji działalności gospodarczej NACE Rev. 2 i zmieniającym rozporządzenie Rady (EWG) nr 3037/90 oraz niektóre rozporządzenia WE w sprawie określonych dziedzin statystycznych, takich jak rolnictwo, leśnictwo i rybołówstwo w sekcji A statystycznej klasyfikacji działalności gospodarczej NACE Rev. 2, górnictwo i kopalnictwo w sekcji B NACE Rev. 2 oraz dostawy elektryczności, gazu, pary wodnej i powietrza do układów klimatyzacyjnych w sekcji D NACE Rev. 2; oraz (iii) transportu towarów rurociągami; Jeżeli uwzględnimy całokształt tej regulacji oczywiste staje się, że ma on na celu generalne wyłączenie pewnych rodzajów pomocy publicznej (m.in. skierowanej do określonych sektorów gospodarki) spod zakresu pojęcia pomocy regionalnej. Należy w tym miejscu przypomnieć, że kwestie ogólnych warunków udzielania pomocy publicznej skierowanej do sektora rolnego i leśnego reguluje inny akt prawny – rozporządzenie Komisji (UE) nr 702/2014 z dnia 25 czerwca 2014 r. uznające niektóre kategorie pomocy w sektorach rolnym i leśnym oraz na obszarach wiejskich za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Dz. Urz. UE, seria L, Nr 193, s. 1). Kluczowa dla zrozumienia relacji między obydwoma systemami pomocy (regionalnej oraz na rzecz rolnictwa i leśnictwa) jest treść punktu 45 preambuły do rozporządzenia nr 702/2014: "Wyłączyć z wymogu zgłoszenia ustanowionego w art. 108 ust. 3 Traktatu zgodnie z warunkami ustanowionymi w rozporządzeniu (UE) nr 651/2014 można również pomoc przyznaną MŚP zajmującym się produkcją podstawową produktów rolnych, ich przetwarzaniem i wprowadzaniem do obrotu, pomoc na badania i rozwój, pomoc na rzecz sektora leśnego lub pomoc dla MŚP prowadzących działalność na obszarach wiejskich na działalność leżącą poza zakresem art. 42 Traktatu. Jeżeli państwa członkowskie uznają to za właściwsze, mogą też alternatywnie zdecydować o przyznaniu pomocy należącej do wyżej wymienionych kategorii zgodnie z warunkami określonymi w rozporządzeniu (UE) nr 651/2014. W szczególności państwo członkowskie może zdecydować o przyznaniu MŚP prowadzącym działalność w zakresie produkcji podstawowej produktów rolnych: regionalnej pomocy operacyjnej w celu wyrównania dodatkowych kosztów innych niż koszty transportu w regionach najbardziej oddalonych, pomocy na usługi doradcze na rzecz MŚP, pomocy na finansowanie ryzyka, pomocy na badania i rozwój, pomocy na innowację na rzecz MŚP, pomocy na ochronę środowiska, szkolenia, i pomocy dla pracowników znajdujących się w trudnej sytuacji zgodnie z warunkami określonymi w rozporządzeniu (UE) nr 651/2014. W tym kontekście i w celu wyjaśnienia relacji między zakresem stosowania niniejszego rozporządzeniem a zakresem stosowania rozporządzenia (UE) nr 651/2014, należy zwrócić uwagę na fakt, że cele, kategorie pomocy oraz warunki jej udzielania w obu rozporządzeniach są odmienne, chociaż pomoc może być adresowana do tych samych kategorii beneficjentów". Brzmienie tego motywu rozporządzenia wskazuje jednoznacznie, że choć generalną zasadą jest wyłączenie pomocy na rzecz sektora leśnego z zakresu pomocy regionalnej, państwa członkowskie mogą podjąć inną decyzje, i objąć wsparcie na rzecz tego sektora pomocą regionalną, do której stosuje się przepisy rozporządzenia nr 651/2014. Kluczowa zatem staje się ocena, czy Rzeczpospolita Polska skorzystała z tego upoważnienia i objęła sektor leśny pomocą regionalną. W ocenie Sądu nie ma podstaw do takiej konstatacji. W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że powoływane w skardze pisma Wiceprezesa Rady Ministrów, Ministra Finansów i Rozwoju w piśmie z 27 lutego 2017 r. oraz Dyrektora Departamentu Monitorowania Pomocy Publicznej UOKiK w piśmie z 11 czerwca 2015 r. z pewnością nie mogą być traktowane jako wyraz skorzystania z powyższego upoważnienia. Po pierwsze, pisma te są sformułowane w sposób wskazujący na wyrażenie opinii, a nie jednoznaczne rozstrzygnięcie. Po drugie, wola taka musiałaby zostać wyrażona nie w zwykłym piśmie, nie mającym wiążącej mocy prawnej, lecz w akcie normatywnym. Analiza obowiązujących krajowych aktów normatywnych prowadzi do wniosku, że sektor leśny nie został włączony do pomocy regionalnej. Kluczowe znaczenie ma treść rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2014 r. w sprawie ustalenia mapy pomocy regionalnej na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2014 r., poz. 878). W paragrafie 6 pkt 6 rozporządzenia wskazano, że nie jest dozwolone w zakresie określonym przez Komisję Europejską udzielanie pomocy regionalnej w sektorze leśnictwa. Do paragrafu 6 dołączony jest przypis 2, w którym wskazano, że przypadki, w których nie jest dozwolone udzielanie pomocy regionalnej, określone zostały szczegółowo w Wytycznych w sprawie pomocy regionalnej na lata 2014-2020 (Dz. Urz. UE C 209 z 23.07.2013, str. 1) oraz w rozporządzeniu Komisji Europejskiej (UE) nr 651/2014. Wytyczne stanowiące tzw. akt soft law ("miękkiego prawa") wskazują, w punkcie I (Zakres i definicje), podpunkt 1.1.10 (Zakres pomocy regionalnej), że Komisja stosuje zasady określone w niniejszych wytycznych do pomocy regionalnej we wszystkich obszarach działalności gospodarczej z wyjątkiem sektorów rybołówstwa i akwakultury, rolniczego i transportu, podlegających specjalnym zasadom określonym w szczególnych instrumentach prawnych, które mogą wprowadzać częściowe lub całkowite odstępstwa od niniejszych wytycznych. Komisja stosuje niniejsze wytyczne do przetwarzania produktów rolnych na produkty nierolne i do wprowadzenia ich do obrotu. Niniejsze wytyczne stosuje się do środków pomocy wspierających działania, których nie obejmuje zakres art. 42 Traktatu, ale które wchodzą w zakres rozporządzenia w sprawie rozwoju obszarów wiejskich i są albo współfinansowane z Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich, albo są przyznawane takim współfinansowanym środkom jako dodatkowe finansowanie krajowe, o ile przepisy sektorowe nie stanowią inaczej. W powołanych postanowieniach umieszczono przypis 11, który wskazuje, że pomoc państwa na rzecz produkcji podstawowej, przetwórstwa i wprowadzania do obrotu produktów rolnych wymienionych w załączniku I do Traktatu oraz na rzecz leśnictwa podlega zasadom określonym w wytycznych w sprawie pomocy państwa w sektorze rolnictwa. Treść wytycznych potwierdza wyżej wskazywaną zasadę o generalnym wyłączeniu sektora leśnego z zakresu pomocy regionalnej. Skoro tak, łącząc treść regulacji krajowej (rozporządzenia w sprawie ustalenia mapy pomocy regionalnej) i unijnej (Wytycznych) nie potwierdza tezy, jakoby sektor leśny z woli polskiego prawodawcy był objęty pomocą regionalną. Oceny powyższej nie zmienia powoływany w piśmie procesowym pełnomocnika skarżącego z dnia 19 czerwca 2017 r. argument odwołujący się do treści "Wytycznych Unii Europejskiej w sprawie pomocy państwa w sektorach rolnym i leśnym oraz na obszarach wiejskich w latach 2014-2020" (Dz. Urz. UE z 2014 r., seria C, nr 204, s. 1). Przytaczane w skardze postanowienia Wytycznych (zwłaszcza punkt 495: "Przepisy rozdziału 2 niniejszych wytycznych nie naruszają możliwości przyznania pomocy państwa dla sektora leśnictwa zgodnie z przepisami Unii wspólnymi dla wszystkich sektorów bądź obowiązującymi w sektorach handlu i przemysłu, jak określono w pkt (34) niniejszych wytycznych") potwierdzają wyżej podnoszoną tezę, że choć generalną zasadą jest wyłączenie sektora leśnego z pomocy regionalnej, Komisja dopuszcza inną decyzję ze strony państwa członkowskiego. Jeszcze raz jednak trzeba podkreślić, że wyrazu takiej decyzji nie da się znaleźć w obowiązujących krajowych aktach prawa powszechnie obowiązującego. W konkluzji należy uznać, że żaden obowiązujący krajowy akt normatywny o charakterze powszechnie obowiązującym nie wskazuje, aby Rzeczpospolita Polska jako państwo członkowskie zdecydowało o objęciu pomocy na rzecz sektora leśnego zasadami określonymi dla pomocy regionalnej w rozporządzeniu 651/2014. W dalszej kolejności należy zwrócić uwagę, że skarżący całą argumentację koncentruje na interpretacji art. 13 rozporządzenia nr 651/2014, do którego odnosi się tiret czwarte punktu 4.2.4 Regulaminu, natomiast wydaje się nie dostrzegać, że oceniając możliwość wsparcia projektu w ramach przedmiotowego konkursu trzeba mieć na uwadze także tiret pierwsze tego punktu w powiązaniu z załącznikiem nr 11 do Regulaminu. Treść tych postanowień wyklucza możliwość wsparcia projektów w ramach działalności objętej działem 02 PKD ("Leśnictwo i pozyskiwanie drewna"). Wbrew argumentacji skarżącego, wyłączenie wsparcia dla tego rodzaju projektów znajduje oparcie w powszechnie obowiązujących aktach prawnych prawa unijnego i krajowego, o czym świadczą przedstawione wyżej wywody odnoszące się do relacji między rozporządzeniami nr 651/2014 i 702/2014 oraz treści rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie ustalenia mapy pomocy regionalnej. Powyższe rozważania prowadzą do następującej konklkuzji w zakresie pierwszego ze wskazanych na wstępie "szczebli" sporu prawnego: wykluczenie sektora leśnego w Regulaminie przedmiotowego konkursu nie było sprzeczne z obowiązującymi przepisami prawa, a tylko wtedy można byłoby zarzucić niezgodność z prawem oceny wniosku skarżącego. Odnosząc się do argumentacji pełnomocnika skarżącego zawartej w piśmie z dnia 19 czerwca 2017 r. należy stwierdzić, że zmiany dokonane w Regulaminie konkursu dla działania 3.7 nie mogą stanowić podstawy kontroli legalności oceny projektu w badanej sprawie. Decydujące znaczenie ma brzmienie dokumentacji konkursowej w dacie składania wniosku, w przeciwnym razie dochodziłoby do naruszenia zasad transparentności poprzez zmianę "reguł gry" w toku konkursu. Jeszcze raz trzeba podkreślić wyżej wskazywaną tezę wyrażaną w licznych orzeczeniach sądów administracyjnych, że wnioskodawca składając swoją aplikację tym samym godzi się na wymagania i warunki określone systemem realizacji danego programu i konkursu. Teza, że dotychczasowa treść załącznika nr 11 była niezgodna z prawem nie znajduje potwierdzenia w świetle przeprowadzonej wyżej analizy krajowych i unijnych aktów normatywnych (w tym o charakterze tzw. soft law). Przechodząc do drugiego "szczebla" sporu prawnego, sąd podziela stanowisko organów, że projekt skarżącego dotyczy działalności mieszczącej się w zakresie działalności sektora leśnego. Należy podkreślić, że dla oceny wniosku, w tym również w zakresie ewentualnego odrzucenia z powodu niezmieszczenia się w ramach przedmiotowych konkursu, pierwszorzędne znaczenie ma treść dokumentów zawartych w aplikacji konkursowej. W badanej sprawie kluczowe są stwierdzenia zawarte we wniosku, gdzie skarżący wyraźnie wskazuje, że celem projektu ma być wdrożenie innowacyjnej usługi pozyskiwania biomasy z drzewostanów. Potwierdza to treść Biznes Planu, zawierającego wyraźne wskazania, że działalność przedsiębiorstwa polega na pozyskiwaniu i zrywce drewna oraz usługach z zakresu pielęgnacji i zagospodarowania lasu świadczonych na rzecz Lasów Państwowych; biomasa pozyskiwana jest z pielęgnacji i przebudowy drzewostanów poprzez mechaniczne procesy pozyskiwania i zrywki drewna; planowane do zakupu maszyny służą do ścinki i zrywki. W tej sytuacji trafna jest konkluzja organu, że działalność prowadzona w ramach projektu skarżącego powinna zostać zakwalifikowana do kodu działalności PKD 02.40 – Dział: Leśnictwo i pozyskiwanie drewna, podklasa: Działalność usługowa związana z leśnictwem (rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 24 grudnia 2007 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD), Dz. U. z 2007 r., nr 251, poz. 1885 ze zm.). Z wyjaśnień do PKD wynika, że podklasa ta obejmuje m.in. działalność usługową związaną z pozyskiwaniem drewna, wykonywaną na zlecenie, włączając zrywkę, podwóz i transport drewna na terenie lasu. Należy pamiętać, że z racji swojego charakteru PKD jako klasyfikacja statystyczna zawiera zapisy o dużym stopniu ogólności, należy zatem kierować się sensem zapisów, a nie ich literalnym brzmieniem. Nie ulega żadnych wątpliwości, że działalność objęta projektem mieści się zdecydowanie bardziej w zakresie kodu 02.40, aniżeli we wskazanym we wniosku kodzie 16.29.Z. Działalność jest ewidentnie związana z gospodarką leśną, zaś kod 16.29.Z obejmuje produkcję wyrobów z drewna. Nie da się żadną miarą racjonalnie uzasadnić, że biomasa powstała na skutek zabiegów pielęgnacyjnych drzewostanu stanowi jakiekolwiek "pozostałe wyroby z drewna". Kwestia rozumienia pojęcia "działalności na zlecenie" nie ma aż takiego znaczenia, jakie stara się temu przypisać skarżący w treści skargi. Jeszcze raz trzeba podkreślić, że z uwagi na ogólny charakter zapisów PKD w wypadkach wątpliwych należy dążyć do klasyfikacji odpowiadającej wymogom logiki i doświadczenia życiowego. Jedyną logiczną klasyfikacją działalności objętej projektem jest przypisanie jej do sektora leśnictwa. W konkluzji sąd stwierdza, że ocena projektu skarżącego pod kątem klasyfikacji jego działalności nie narusza prawa. Niezależnie od zarzutów skargi sąd również działając z urzędu nie dostrzegł żadnych innych podstaw do jej uwzględnienia. Mając powyższe na uwadze sąd skargę oddalił na podstawie art. 61 ust. 8 pkt 2 ustawy wdrożeniowej w zw. z art. 3 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718, ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło