III SA/Lu 1498/15
WyrokWSA w Lublinie2016-05-31
Skład orzekający: WSA Jerzy Drwal, WSA Ewa Kowalczyk, WSA Grzegorz Grymuza
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przejęcie przez rolnika zobowiązania rolnośrodowiskowego innego rolnika w trakcie trwania własnego 5-letniego zobowiązania rolnośrodowiskowego może skutkować wydłużeniem okresu realizacji tego własnego zobowiązania, a tym samym uprawniać do otrzymania płatności rolnośrodowiskowej w roku następującym po zakończeniu pierwotnego okresu zobowiązania?Ratio decidendi
Przejęcie przez rolnika zobowiązania rolnośrodowiskowego innego rolnika w trakcie trwania własnego 5-letniego zobowiązania rolnośrodowiskowego nie skutkuje wydłużeniem okresu realizacji tego własnego zobowiązania. Podstawowym warunkiem przyznania płatności rolnośrodowiskowej jest podjęcie i realizacja przez rolnika 5-letniego zobowiązania. Zakończenie realizacji własnego zobowiązania w określonym terminie, nawet w przypadku przejęcia innego zobowiązania, uniemożliwia przyznanie płatności na grunty objęte wygasłym zobowiązaniem w roku następującym po jego zakończeniu.Stan faktyczny
Rolniczka B. P. ubiegała się o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2014. Organ pierwszej instancji przyznał płatność w pomniejszonej wysokości, odmawiając jej przyznania do gruntów objętych własnym 5-letnim zobowiązaniem rolnośrodowiskowym, które zakończyło się w 2013 r. Rolniczka w 2012 r. przejęła zobowiązanie rolnośrodowiskowe od innego rolnika. Skarżąca zarzuciła naruszenie zasad ogólnych postępowania administracyjnego. Sąd administracyjny oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jerzy Drwal Sędziowie: WSA Ewa Kowalczyk WSA Grzegorz Grymuza (sprawozdawca) Protokolant: sekretarz sądowy Agata Jakimiuk po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 24 maja 2016 r. sprawy ze skargi B. P. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2014 w pomniejszonej wysokości oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r., nr [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, po rozpoznaniu odwołania B. P., utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. z dnia [...] r. w sprawie przyznania płatności rolnośrodowiskowej w pomniejszonej wysokości na rok 2014.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że szczegółowe warunki i tryb udzielania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 uregulowane zostały w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] r. (Dz. U. z 2013 r. poz. 361 z późn. zm.) wydanym na podstawie art. 29 ust. 1 pkt 1 i ust. 1a ustawy z dnia [...] r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (tekst jednolity: Dz. U. z 2013 r. poz. 173).
We wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2014 Strona ubiegała się o przyznanie płatności do następujących pakietów:
• Pakietu 2 Rolnictwo ekologiczne:
• Wariant 2.1 Uprawy rolnicze (z certyfikatem zgodności) - działki rolne o łącznej powierzchni 16,15 ha (działki rolne: AA, AB, AC, AD, AH, E, H, I, K, L, M, O, P, S, T, U, W oraz Z),
• Wariant 2.9 Uprawy sadownicze i jagodowe (z certyfikatem zgodności) - działka rolna o powierzchni 0,28 ha (działka rolna N),
• Wariant 2.3 - Trwałe użytki zielone (z certyfikatem zgodności) - działki rolne o łącznej powierzchni 4,82 ha (działki rolne: A, AG, B, C, D, G, R oraz Ł),
• Pakietu 3 Ekstensywne trwale użytki zielone,
• Wariant 3.1.1 - Ekstensywna gospodarka na łąkach i pastwiskach- działki rolne o łącznej powierzchni 3,76 ha (działki rolne: A, AG, C, D, G, R oraz Ł).
Organ stwierdził, że jak wynika z akt przedmiotowej sprawy w roku 2008 Pani B. P. rozpoczęła 5-cio letnie zobowiązanie rolnośrodowiskowe w ramach następujących pakietów :
• Rolnictwo ekologiczne:
Wariant 2.1 -Uprawy rolnicze (z certyfikatem zgodności) powierzchnia - 24,57ha Wariant 2.3-Trwałe użytki zielone (z certyfikatem zgodności) powierzchnia- 4,52 ha Wariant 2.9-Uprawy sadownicze i jagodowe (z certyfikatem zgodności) powierzchnia 0,35 ha
• Ekstensywne trwałe użytki zielone:
Wariant 3.1-Ekstensywna gospodarka na łąkach i pastwiskach powierzchnia - 4,52 ha
W/w zobowiązanie wynika z § 2. 1. rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 "Płatność rolnośrodowiskową przyznaje się rolnikowi w rozumieniu art. 2 lit. a rozporządzenia Rady (WE) nr [...] z dnia [...] r., jeżeli:
1) realizuje 5-letnie zobowiązanie rolnośrodowiskowe, o którym mowa w art. 39 rozporządzenia Rady (WE) nr [...] z dnia [...] r. w sprawie wsparcia obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. Urz. UE L 277 z 3 [...], str. 1, z późn. zm.), zwane dalej "zobowiązaniem rolnośrodowiskowym", obejmujące wymogi wykraczające ponad podstawowe wymagania, w ramach określonych pakietów i ich wariantów, zgodnie z planem działalności rolnośrodowiskowej.
W decyzji przyznającej pierwszą płatność stwierdzono, że terminem rozpoczęcia 5 letniego okresu zobowiązania jest dzień [...] r. Zatem zobowiązanie to uległo zakończeniu [...] r.
W roku 2012 (w ostatnim roku własnego zobowiązania) Pani B. P. przejęła zobowiązanie rolnośrodowiskowe od Pana H. H. ([...]) rozpoczęte w 2011 r. (trwające od [...] r. do [...] r.).
Z uwagi na to, że przejęcie zobowiązania miało miejsce w 2012 roku, zastosowanie mają przepisy Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013.(Dz. U. Nr 33, poz. 262 z późn. zm.).
Zgodnie § 2. 1 w/w rozporządzenia: Płatność rolnośrodowiskową przyznaje się rolnikowi w rozumieniu art. 2. lit a. rozporządzenia nr [...], zwanemu nadal rolnikiem, jeżeli:
1) - realizuje 5-letnie zobowiązanie rolnośrodowiskowe, o którym mowa w art. 39 rozporządzenia Rady (WE) nr [...] z dnia [...] r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarow wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. Urz. UE L 277 z [...], str. 1, z późn. zm.), zwane dalej "zobowiązaniem rolnośrodowiskowym", obejmujące wymogi wykraczające ponad podstawowe wymagania, w ramach określonych pakietów i ich wariantów, zgodnie z zarejestrowanym w systemie teleinformatycznym, administrowanym przez Centrum Doradztwa Rolniczego z siedzibą w B., planem działalności rolnośrodowiskowej, na gruntach, na których rolnik zadeklarował realizację tego zobowiązania we wniosku o przyznanie pierwszej płatności rolnośrodowiskowej.
W ocenie organu z uwagi na to, iż wnioskodawca własne zobowiązanie rozpoczął w roku 2008, natomiast przejęcie zobowiązania miało miejsce w roku 2012, należy uznać, że jest to jedno zobowiązanie rolnośrodowiskowe, ale z różnymi terminami realizacji poszczególnych pakietów/ wariantów tj:
Dla zobowiązania własnego: [...] r. - [...] r. Dla zobowiązania przejętego: [...] r. - [...] r.
W ocenie organu w sprawie nie można brać pod uwagę § 35 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] roku w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2013, poz. 361 z późn. zm.), ponieważ przejęcie zobowiązania rolnośrodowiskowego przez panią B. P. miało miejsce przed wejściem w życie przytoczonych powyżej przepisów.
Mając na uwadze powyższe Organ odmówił przyznania B. P. płatności rolnośrodowiskowej na rok 2014 do następujących działek rolnych: E, M, O, H, I, U, AC, T,. AD, W, AA, AB, P, AH, S, Z - Wariant 2.1 - Uprawy rolnicze (z certyfikatem zgodności), D, G, A, C, AG, R - Wariant 2.3 - Trwałe użytki zielone (z certyfikatem zgodności) oraz D, G, A, C, AG, R - Wariant 3.1.1 - Ekstensywna gospodarka na łąkach i pastwiskach.
Organ wskazał także, że przeprowadzona kontrola administracyjna Wniosku (w ramach postępowania administracyjnego), w oparciu o bazę referencyjną systemu LPIS (System Identyfikacji Działek Rolnych) wykazała nieprawidłowości w deklaracji powierzchni działki rolnej AH (wariant 2.1) o pow. 0,67 ha) zadeklarowanej na działkach ewidencyjnych nr: [...] oraz [...] położonych w województwie lubelskim, powiat włodawski, gmina W., obręb [...]. Powierzchnia stwierdzona w/w działki rolnej wyniosła 0,66 ha (deklarowana 0,67 ha).
Reasumując organ stwierdził, co następuje:
. W przypadku Wariantu 2.1 Uprawy rolnicze (z certyfikatem zgodności):
Biorąc pod uwagę powyższe oraz wyniki przeprowadzonej kontroli administracyjnej wniosku powierzchnia stwierdzona działek rolnych wyniosła - 0,67 ha (pow. deklarowana we Wniosku - 16,15 ha).
Powyższa różnica wynika z wykluczenia z przyznania płatności działek rolnych oznaczonych we wniosku identyfikatorami: E, M, O, H, I, U, AC, T, AD, W, AA, AB, P, AH, S,Z).
Wysokość stawki płatności w Wariancie 2.1 wynosi [...] zł.
Tym samym płatność na rok 2014 w Pakiecie 2 Rolnictwo ekologiczne Wariant 2.1 Uprawy rolnicze (z certyfikatem zgodności) została przyznana w wysokości [...] zł (0,67 ha x stawka [...] zł).
. W przypadku Wariantu 2.9 Uprawy sadownicze i jagodowe (z certyfikatem zgodności):
Biorąc pod uwagę wyniki przeprowadzonej kontroli administracyjnej wniosku powierzchnia stwierdzona działek rolnych wyniosła - 0,28 ha (pow. deklarowana we Wniosku - 0,28 ha).
Wysokość stawki płatności w Wariancie 2.9 wynosi [...] zł.
Tym samym płatność na rok 2014 w Pakiecie 2 Rolnictwo ekologiczne Wariant 2.9 Uprawy sadownicze i jagodowe (z certyfikatem zgodności)została przyznana w wysokości [...] zł (0,28 ha x stawka [...] zł).
. W przypadku Wariantu 2.3 Trwałe użytki zielone (z certyfikatem zgodności):
Biorąc pod uwagę powyższe oraz wyniki przeprowadzonej kontroli administracyjnej wniosku powierzchnia stwierdzona działek rolnych wyniosła - 4,82 ha (pow., deklarowana we Wniosku - 1,68 ha).
Powyższa różnica wynika z wykluczenia z przyznania płatności działek rolnych oznaczonych we wniosku identyfikatorami: D, G, A, C, AG, R.
Wysokość stawki płatności w Wariancie 2.3 wynosi [...] zł.
Tym samym płatność na rok 2014 w Pakiecie 2 Rolnictwo ekologiczne Wariant 2.3 Trwale użytki zielone (z certyfikatem zgodności) została przyznana w wysokości [...] zł (1,68 ha x stawka [...] zł).
. W przypadku Wariantu 3.1.1 - Ekstensywna gospodarka na łąkach i pastwiskach
Biorąc pod uwagę powyższe oraz wyniki przeprowadzonej kontroli administracyjnej wniosku powierzchnia stwierdzona działek rolnych wyniosła - 0,62 ha (pow. deklarowana we Wniosku - 3,76 ha).
Powyższa różnica wynika z wykluczenia z przyznania płatności działek rolnych oznaczonych we wniosku identyfikatorami: D, G, A, C, AG, R.
Wysokość stawki płatności w Wariancie 3.1.1 wynosi [...] zł.
Tym samym płatność na rok 2014 w Pakiecie 3 Ekstensywne trwale użytki zielone. Wariant 3.1.1 - Ekstensywna gospodarka na łąkach i pastwiskach została przyznana w wysokości [...] zł (0,62 ha x stawka [...] zł).
Odnosząc się do treści odwołania organ zauważył, iż składając Wniosek o płatności rolnośrodowiskowej na rok 2014 Strona skarżąca podpisała wniosek, co jest równoznaczne z podjęciem odpowiedzialności za jego wypełnienie. Jednocześnie oświadczyła we Wniosku (sekcja IX Oświadczenia i Zobowiązania), że znane są jej zasady przyznawania płatności oraz pomocy finansowej objętych wnioskiem o przyznanie płatności. Wystąpienie o płatności nie jest obowiązkiem lecz uprawnieniem rolnika, zaś przyznawane środki mają charakter publiczny i służą wsparciu prowadzenia działalności rolniczej na gruntach, w posiadaniu których producent się znajduje, to beneficjent tych środków winien dołożyć należytej staranności, by ubiegając się o środki publiczne, spełniać przesłanki, określone w przepisach prawa (vide: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia [...] r., w sprawie II SA/Ld 976/2008 niepublikowany). Ponadto odnosząc się do treści odwołania należy mieć na uwadze, iż pełna kwota płatności powinna zostać powiązana ze spełnieniem przez producenta zasad odnoszących się do poszczególnych płatności.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie B. P., odwołując się do przepisów art. 6, 7, 8, 9, 10 § 1 i art. 11 k.p.a., wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Badając decyzję administracyjną według kryterium zgodności z prawem (art. 1 § 2 ustawy z dnia [...] r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych, Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm. w zw. z art. 3 § 2 pkt 1 i art. 145 § 1 ustawy z dnia [...] r. – Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi, Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a."), sąd administracyjny bada, czy przy jej wydaniu organy administracji publicznej zachowały reguły proceduralne i czy prawidłowo zastosowały normy prawa materialnego mające zastosowanie w ustalonym w sprawie stanie faktycznym. Podkreślenia wymaga ponadto, że począwszy od dnia [...] r. prawo unijne stało się częścią polskiego porządku prawnego, zatem dokonywana przez Sąd ocena legalności decyzji dotyczy jej zgodności z prawem stanowionym, tak przez polskiego ustawodawcę, jak i ustawodawcę wspólnotowego.
Dokonując oceny zaskarżonej decyzji według wskazanego wyżej kryterium zgodności z prawem, Sąd stwierdził, że organy rozpoznające sprawę nie dopuściły się naruszenia prawa materialnego, które miałoby wpływ na wynik sprawy, jak też nie uchybiły przepisom postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy.
Skarżąca we wniesionej skardze odwołała się do przepisów art. 6 - 11 k.p.a., a więc przepisów, w których statuowano tzw. zasady ogólne postępowania administracyjnego.
Skarżąca nie wskazała przy tym, którym konkretnie procedurom organ uchybił, ani też nie wyjaśniła na czym w jej ocenie uchybienia takie miały polegać.
Wbrew tego rodzaju ogólnikowym zarzutom skarżącej wskazać należy, że brak jest podstaw do uznania, że działania procesowe organów administracji w niniejszej sprawie naruszały zasady wyrażone w przepisach art. 6 - 11 k.p.a.
W myśl przepisu art. 7 k.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Zgodnie natomiast z przepisami art. 77 § 1 i 80 k.p.a. organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, a następnie na podstawie całokształtu materiału dowodowego ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona.
Przez rozpatrzenie całego materiału dowodowego należy rozumieć uwzględnienie wszystkich dowodów przeprowadzonych w postępowaniu, jak i uwzględnienie wszystkich okoliczności towarzyszących przeprowadzeniu poszczególnych dowodów, a mających znaczenie dla oceny ich mocy i wiarygodności. Ocena dowodów powinna być oparta na wszechstronnej analizie całokształtu materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.).
Organy administracji publicznej są więc na podstawie przytoczonych przepisów zobowiązane do podjęcia wszelkich niezbędnych czynności proceduralnych w celu zebrania pełnego materiału dowodowego, dopiero bowiem wówczas mogą ocenić, czy dana okoliczność została wyjaśniona i udowodniona.
W rozpoznawanej sprawie organy administracji nie naruszyły wskazanych reguł postępowania. Organy zebrały wyczerpująco cały materiał dowodowy, rozważyły go i poddały ocenie, zgodnie z regułami wynikającymi z przepisów art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a.
W szczególności brak jest podstaw do zakwestionowania leżących u podstaw zaskarżonej decyzji ustaleń faktycznych, przy czym jak można wnioskować ustaleń tych nie kwestionuje w istocie także sama skarżąca, która jedynie - inaczej niż organ - interpretuje ustalone w sprawie fakty, o czym będzie szerzej w dalszej części uzasadnienia.
Podkreślić należy także, że wskazywane wyżej zasady ogólne postępowania administracyjnego w sposób istotny zostały zmodyfikowane w postępowaniach w sprawach o przyznania płatności finansowej z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych.
W ustawie z dnia [...] r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 przyjęto wprawdzie zasadę, że do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnej w sprawach dotyczących przyznania pomocy stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, jednakże ze zmianami wynikającymi z art. 21 ust. 2 pkt 3 i 4 oraz ust. 3 tej ustawy.
Modyfikację te dotyczącą tego, że w tego typu sprawach organ udziela stronom, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania oraz zapewnia stronom czynny udział w każdym stadium postępowania jedynie na żądanie stron (art. 21 ust. 2 pkt 3 ustawy) oraz tego, że to na stronach spoczywa ciężar udowodnienia faktów, z których wywodzone są skutki prawne (art. 21 ust. 3 ustawy).
Powyższe oznacza, że w tego typu sprawach to na rolnika, który złożył wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej, ustawodawca nałożył obowiązek inicjatywy w zakresie aktywnego uczestnictwa w postępowaniu i przejawienia inicjatywy dowodowej, bez oczekiwania na wezwania.
Postępowanie w sprawie przyznania płatności finansowej z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych wszczynane jest bowiem wyłącznie na wniosek rolnika i to na nim spoczywa ciężar udowodnienia faktów, z których wywodzi on korzystne dla siebie skutki prawne.
W przedmiotowej sprawie skarżąca nie przedstawiała dowodów, które mógłby prowadzić do ustaleń odmiennych od dokonanych przez organy administracji. W szczególności zaś nie przedłożyła dowodów, z których wynikałoby, że po zakończeniu realizacji własnego zobowiązania rolnośrodowiskowego w 2013 r. już w 2014 r. w stosunku do gruntów objętych dotychczasowym własnym zobowiązaniem rolnośrodowiskowym rozpoczęła realizację nowego zobowiązania rolnośrodowiskowego.
Przechodząc do zasadniczej części rozważań wskazać należy, że przedmiotem zaskarżenia jest decyzja Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa przyznająca skarżącej płatność rolnośrodowiskową na 2014 rok, w pomniejszonej wysokości.
Organ przyznał skarżącej płatność rolnośrodowiskową na rok 2014 w pomniejszonej wysokości odmawiając przyznania takiej płatności co do gruntów objętych dotychczasowym własnym zobowiązaniem rolnośrodowiskowym Skarżącej.
U podstaw takiego rozstrzygnięcia legło ustalenie, że Skarżąca własne 5-letnie zobowiązanie rolnośrodowiskowe realizowała w okresie od dnia [...] r. do dnia [...] r.,
W konsekwencji też organ stwierdził, że wobec zakończenia realizacji dotychczasowego zobowiązania rolnośrodowiskowego w stosunku do gruntów objętych dotychczasowym zobowiązaniem w 2014 r. B. P. nie realizowała już zobowiązania rolnośrodowiskowego, co uzasadniało odmowę przyznania płatności rolnośrodowiskowej co do gruntów objętych dotychczasowym własnym zobowiązaniem rolnośrodowiskowym Skarżącej, którego realizacja zakończyła się w 2013 r.
W ocenie Sądu brak jest podstaw do zakwestionowania takich ocen i ustaleń.
W pierwszym rzędzie wskazać należy, że ani skarżąca, ani jej pełnomocnik nie kwestionowali zasadniczych ustaleń leżących u podstaw zaskarżonej decyzji.
Nie kwestionowali oni bowiem tego, że B. P. własne 5-letnie zobowiązanie rolnośrodowiskowe realizowała w okresie od dnia [...] r. do dnia [...] r. oraz tego, że w 2012 r. B. P. przejęła, rozpoczęte w 2011 r. i trwające w okresie od [...] r. do [...] r., zobowiązanie rolnośrodowiskowe od H. H..
Skarżąca nie kwestionowała zatem tego, że w stosunku do gruntów objętych jej własnym zobowiązaniem rolnośrodowiskowym nominalny okres realizacji tego zobowiązania zakończył się już w 2013 r.
Z art. 39 Rozporządzenia Rady (WE) nr [...] z dnia [...] r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz.U.UE.L.2005.277.1 ze zm.) oraz kolejnych przepisów rozporządzeń rolnośrodowiskowych wydawanych w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" (§ 2 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013, § 2 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 i § 2 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego programem Rozwoju obszarów wiejskich na lata 2007-2013) wynika, że podstawowym warunkiem przyznania płatności rolnośrodowiskowej jest podjęcie i realizacja przez rolnika 5-letniego zobowiązanie rolnośrodowiskowe.
Niewątpliwie zatem zakończenie przez Skarżącą realizacji własnego zobowiązania rolnośrodowiskowego w 2013 r. oraz nie podjęcie nowego zobowiązania rolnośrodowiskowego w 2014 r. było okolicznością uniemożliwiająca przyznanie jej w 2014 r. płatności rolnośrodowiskowej co do gruntów objętych dotychczasowym własnym zobowiązaniem rolnośrodowiskowym Skarżącej.
Jak wskazano już wyżej strona skarżąca nie kwestionowała tego, że własne zobowiązanie rolnośrodowiskowe B. P. realizowane było w latach 2008 -2013.
Ze stanowiska przedstawionego przez pełnomocnika Skarżącej wynikało jedynie, że w ocenie strony skarżącej doszło do wydłużenia czasu realizacji własnego zobowiązania rolnośrodowiskowego B. P. w związku z przejęciem przez nią w 2012 r. zobowiązania rolnośrodowiskowego H. H..
Stanowisko takie pełnomocnik skarżącej uzasadniał tym, że w 2012 r. brak było normy prawnej, która zakazywałaby tego rodzaju przedłużenia dotychczasowego zobowiązania rolnośrodowiskowego w związku z przejęciem (kontynuacją) zobowiązania podjętego przez innego rolnika.
Rozumowanie takie nie jest uprawnione.
Dla zaistnienia tego rodzaju skutku nie jest bowiem wystarczające samo nieistnienie normy wyłączającej powstanie skutku prawnego. K. jest istnienie normy o charakterze pozytywnym, z której wynikałby skutek w postaci wydłużenia czasu realizacji pierwotnego zobowiązania rolnośrodowiskowego w związku z przejęciem zobowiązania rolnośrodowiskowego innego rolnika.
W 2012 r., a więc w roku, w którym Skarżąca przejęła zobowiązanie rolnośrodowiskowe H. H., brak było tego rodzaju normy prawnej w związku z czym przejęcie (kontynuacja) przez B. P. zobowiązania rolnośrodowiskowego podjętego przez H. H., nie wpłynęło w żaden sposób na wydłużenie okresu, w którym realizowane było własne zobowiązanie rolnośrodowiskowe B. P..
Tego rodzaju regulacja wprowadzona została do porządku prawnego dopiero w okresie późniejszym, w związku z wejściem w życie z dniem [...] r. § 35 ust. 2 rozporządzenia Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego programem Rozwoju obszarów wiejskich na lata 2007-2013 (Dz.U.2013.361 ze zm.).
Powyższa norma nie obowiązywała jednakże w 2012 r., a więc w roku w którym doszło w przedmiotowej sprawie do przejęcia przez Skarżącą zobowiązania rolnośrodowiskowego podjętego przez innego rolnika, wobec czego nie może mieć ona zastosowania do oceny materialnych skutków przejęcia powyższego zobowiązania i jego wpływu na ewentualne wydłużenie okresu realizacji dotychczasowego własnego zobowiązania rolnośrodowiskowego B. P..
Oczywiście do przyznawania i zwrotu płatności rolnośrodowiskowej w sprawach objętych postępowaniami nie wszczętymi przed dniem wejścia w rozporządzenia rolnośrodowiskowego z 2013 r. stosować należy przepisy tego właśnie rozporządzenia. Reguła ta dotyczy jednakże przepisów o charakterze proceduralnym, a nie materialnym.
Skutki zdarzenia prawnego oceniać należy według przepisów prawa materialnego obowiązującego w chwili gdy dane zdarzenie nastąpiło.
Dlatego też nie jest możliwe kwalifikowanie zdarzenia prawnego w postaci przejęcia przez B. P. zobowiązania rolnośrodowiskowego podjętego przez innego rolnika, które miało miejsce w 2012 r. według normy prawnej, która weszła w życie dopiero w okresie późniejszym, a mianowicie w 2013 r., co trafnie stwierdził także organ administracji.
Za oceną taką przemawia także jeszcze jedna okoliczność.
Jak wskazano już wyżej B. P. własne 5-letnie zobowiązanie rolnośrodowiskowe realizowała w okresie od dnia [...] r. do dnia [...] r.
Powyższe oznacza, że z dniem [...] r. zakończyła się realizacja własnego zobowiązania rolnośrodowiskowego Skarżącej. Po tej dacie zobowiązanie to już nie istniało.
Wejście w życie w późniejszym terminie § 35 ust. 2 rozporządzenia Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego programem Rozwoju obszarów wiejskich na lata 2007-2013 nie mogło wpłynąć na wydłużenie okresu realizacji przedmiotowego zobowiązania albowiem zobowiązanie to już wówczas nie istniało. Nie jest zaś możliwe wydłużenie czy jakiekolwiek inne przekształcenie zobowiązania, które wygasło i w sensie prawnym nie istnieje.
Odmiennych ocen nie może uzasadniać również powoływanie się przez skarżącego we wniesionym odwołaniu na treści art. 44 Rozporządzenia Komisji (WE) NR [...] z dnia [...] r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr [...] w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz.U.UE.L.2006.368.15 ze zm.).
Regulacje z art. 44 Rozporządzenia Komisji (WE) NR [...] dotyczą zmian jakie mogą zachodzić w gospodarstwach beneficjenta wsparcia i ich wpływu na podjęte zobowiązanie oraz konieczność zwrotu wsparcia, w tym w szczególności możności przejęcia zobowiązania przez rolnika przejmującego całość lub część gospodarstwa.
W przedmiotowej sprawie organy administracji nie kwestionowały faktu przejęcia przez skarżącą zobowiązania rolnośrodowiskowego H. H..
Kwestią sporną pozostawała ocena materialnych skutków przejęcia zobowiązania i jego wpływu na ewentualne wydłużenie okresu realizacji dotychczasowego własnego zobowiązania rolnośrodowiskowego B. P., której to materii art. 44 Rozporządzenia Komisji (WE) NR [...] w ogóle nie dotyczy.
Reasumując stwierdzić należy, że organ prawidłowo przyznał skarżącej płatność rolnośrodowiskową na rok 2014 w pomniejszonej wysokości odmawiając przyznania takiej płatności co do gruntów objętych własnym zobowiązaniem rolnośrodowiskowym Skarżącej z uwagi na to, że w 2014 r. w stosunku do gruntów objętych dotychczasowym zobowiązaniem B. P. nie realizowała już zobowiązania rolnośrodowiskowego.
Brak było także podstaw do zakwestionowania ustaleń organu co do stwierdzonych nieprawidłowości w deklaracji powierzchni działki rolnej AH (wariant 2.1).
Mając powyższe na uwadze, Sąd nie dopatrzył się naruszeń prawa materialnego lub przepisów postępowania powodujących konieczność wyeliminowania zaskarżonej decyzji z porządku prawnego.
Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia [...] r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło