III SA/Lu 158/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Wieczorek, Sędzia NSA Marek Zalewski, Asesor WSA Małgorzata Fita (spr.), Protokolant Maria Filipek, po rozpoznaniu w dniu 22 czerwca 2004 r. sprawy ze skargi [...] S .A. w W. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia środka odwoławczego oddala skargę Dyrektor Izby Celnej postanowieniem z dnia [...], Nr [...] wydanym na podstawie art. 228 § 1 pkt 2, art. 223 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej (Dz.U. z 1997 r., Nr 137, poz. 926 z późn. zm.), art. 4 ust. 1 w związku z art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 20 marca 2002 r. o przekształceniach w administracji celnej oraz zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 41, poz. 365 z 2002 r.) po rozpatrzeniu odwołania strony od decyzji Dyrektora Urzędu Celnego Nr [...] stwierdził uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu postanowienia Dyrektor Izby Celnej stwierdził, iż prezes Głównego Urzędu Ceł postanowieniem nr [...] z dnia [...] stwierdził, iż odwołanie z dnia [...] czerwca 2001 r. wniesione przez [...] S.A. w W. od decyzji Dyrektora Urzędu Celnego zostało wniesione z uchybieniem terminu przewidzianego do jego wniesienia. Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie wyrokiem z dnia 24 maja 2002 r., sygn. akt I SA/Lu 1198/01 uchylił powyższe postanowienie ze względu na naruszenie art. 122, art. 123 § 1, art. 187 § 1, art. 191 i art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej. Dyrektor Izby Celnej postanowieniem nr [...] z dnia [...] stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Dyrektora Urzędu Celnego. Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie wyrokiem z dnia 25 lutego 2003 r., sygn. akt: I SA/Lu 891/02 uchylił powyższe postanowienie wskazując jednocześnie na konieczność przeprowadzenia dowodu z zeznań świadków: listonosza, I. S. oraz M. L. oraz wyjaśnienia kwestii związanej z brakiem pisma wywiadowczego dotyczącego listu poleconego nr [...]. Po przeprowadzeniu w postępowaniu uzupełniającym wyżej wymienionych dowodów z przesłuchania świadków: listonosza P. O., pracownika [A] I. S., M. L. i funkcjonariusza celnego W. C. doręczającego kserokopie decyzji oraz po ponownym rozpatrzeniu całego zebranego w sprawie materiału dowodowego, Dyrektor Izby Celnej nie znalazł podstaw do zmiany swojego stanowiska. Jak wynika z przeprowadzonego postępowania, strona zmieniła swoje stanowisko w trakcie postępowania przed organami celnymi i przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Początkowo strona twierdziła, że sporna przesyłka nie została doręczona i nastąpił jej zwrot, później, iż przesyłka została doręczona firmie mieszczącej się pod tym samym adresem. Prezes Spółki "[...]" S.A. – M. L. zeznał, iż kwitował odbiór decyzji w dniu [...] na dwóch zwrotkach – jednej wypełnionej przez Urząd Celny i drugiej z pieczęciami pocztowymi. Stwierdził, iż pracownicy Urzędu Celnego dostarczając przesyłkę przedstawili dwie zwrotki, ale tylko na jednej wpisał datę odbioru (zwrotka bez pieczęci pocztowych). I. S. zeznała, że nie przypomina sobie czy danego dnia była w pracy. Natomiast listonosz stwierdził, iż list polecony nr [...] wysłany przez Urząd Celny został początkowo przekazany pracownicy z firmy [A], która otworzyła mu drzwi (do obu firm jest wspólne wejście) i sama zaproponowała odebranie listu. Czytelnie się podpisała i złożyła pieczęć firmową na dokumecie pocztowym "cedułka", a na ZPO przystawiła pieczęć firmy [A] i wpisała datę [...] maja. W tym momencie zjawił się przedstawiciel firmy "[...]" i przyłożył pieczęć firmową oraz złożył parafkę na ZPO. Po powrocie do Urzędu Pocztowego na odwrocie ZPO postawił datownik z datą [...] maja 2001 r. i oddał ZPO i "cedułkę" kontrolerowi pocztowemu. Ponadto świadek zeznał. Iż przesyłki do firmy "Inwestycje Kapitałowe" odbierał zawsze M. L., a obie firmy posiadały jedną skrzynkę na listy. Odnosząc się do twierdzeń strony odnośnie daty doręczenia decyzji Dyrektorowi Urzędu Celnego nr [...] oraz zwrotu przesyłki [...] do nadawcy (Urzędu Celnego), należy stwierdzić, iż twierdzenia spółki nie znajdują potwierdzenia w materiale dowodowym. Zgodnie z wyjaśnieniami Rejonowego Urzędu Poczty z dnia [...] grudnia 2001 r. nr [...] i z dnia [...] sierpnia 2002 r. nr [...], oświadczenie M. L., iż przedmiotową przesyłkę otrzymał w dniu [...] maja 2001 r. jest nieprawdziwe. Listonosz Urzędu Pocztowego doręczył mu przedmiotowy list osobiście w dniu [...] maja 2001 r. Ponadto po sprawdzeniu odnośnych dokumentów w Urzędzie Pocztowym nie stwierdzono zwrotu do nadawcy listu poleconego nr [...] kwitowanego przez odbiorcę w dniu [...] maja 2001 r. Dodatkowym potwierdzeniem braku zwrotu przesyłki do nadawcy jest wykaz przesyłek zwróconych (jako nie doręczonym adresatom) sporządzony przez Urząd Pocztowy za miesiąc maj 2001 r., na którym przesyłka [...] nie figuruje. Funkcjonariusz celny doręczający w dniu [...] maja 2001 r. kopie decyzji zeznał, iż otrzymał zaklejoną kopertę z zawartością, a do koperty było przytwierdzone ZPO z adresem pod który miał przesyłkę dostarczyć. Powyższych czynności dokonał w obecności kierowcy – pracownika Urzędu celnego. Pracownik firmy "[...]" odebrał kopertę i potwierdził zwrotkę. Przedmiotowa zwrotka była to żółta karta (ZPO) wypełniona przez pracownika Urzędu Celnego bez żadnych adnotacji pocztowych. Dyrektor Izby Celnej przeprowadził ponadto postępowanie w celu ustalenia braku pisma wywiadowczego dotyczącego listu poleconego nr [...] w aktach przedmiotowej sprawy. Z uwagi na brak takiego dokumentu w aktach Urzędu Celnego i wyjaśnienia funkcjonariusza celnego prowadzącego postępowanie celne I instancji, zwrócił się do pełnomocnika na podstawie art. 189 Ordynacji podatkowej o przedstawienie powyższego dokumentu. Odnosząc się do dokumentu przekazanego przez pełnomocnika, Dyrektor Izby Celnej stwierdził, iż wyżej wymienionego dokumentu pełnomocnik strony nie mógł pobrać w Urzędzie Celnym w dniu [...] października 2001 r., gdyż Urząd Celny nie posiadał i nie posiada takiego dokumentu, pismo wywiadowcze na przesyłkę wypełniane jest w jednym egzemplarzu przez Urząd Celny i przekazywane do właściwego Urzędu Pocztowego nadawczego. Druk ten nie wraca do Urzędu celnego, natomiast odpowiedź na reklamację przesyłki Poczta Polska nadsyła w postaci pisma lub duplikatu ZPO przesyłki. Ponadto z notatki z zapoznania się w dniu [...] października 2001 r. z aktami sprawy wynika, iż strona otrzymała tylko kserokopie dwóch dokumentów ZPO. Po zakończeniu postępowania odwoławczego Dyrektor Izby Celnej wydał postanowienie w trybie art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej. Postanowienie to zostało odebrane przez pełnomocnika strony w dniu [...] listopada 2003 r. W odpowiedzi, pełnomocnik pismem z dnia [...] grudnia 2003 r. wniósł o wyeliminowanie z obrotu prawnego powyższego postanowienia na podstawie art. 34 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym, gdyż cyt. postanowieniem wyznaczono stronie trzydniowy termin, a nie siedmiodniowy, ponadto wniósł o przeprowadzenie dowodu z konfrontacji świadków M. L. i listonosza P. O. Odnosząc się do powyższych wniosków Dyrektor Izby Celnej stwierdził, iż wyznaczenie stronie trzydniowego terminu było właściwe, gdyż zgodnie z art. 23 ustawy z dnia 12 września 2002 r. o zmianie ustawy – Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw – odwołania od decyzji wydanych na podstawie przepisów ustawy zmienianej w art. 1 wniesione przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy podlegają rozpatrzeniu na podstawie przepisów obowiązujących przed dniem w wejścia w życie niniejszej ustawy, a taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie. Natomiast przepisy Ordynacji podatkowej nie przewidują przeprowadzenia dowodu z konfrontacji świadków, a należy przy tym podnieść, że przy przeprowadzaniu dowodu z zeznań świadków czynny udział brał pełnomocnik strony. Mając na uwadze powyższe Dyrektor Izby Celnej uznał, iż decyzja organu I instancji została doręczona na adres siedziby spółki i została odebrana przez Prezesa Spółki "[...]" – M. L. w dniu [...] maja 2001 r., co potwierdził własnoręcznym podpisem na ZPO. W związku z tym bieg terminu do wniesienia odwołania rozpoczynał się w dniu [...] maja 2001 r., a ostatnim dniem na jego skuteczne złożenie był dzień [...] maja 2001 r. Odwołanie strony zostało nadane listem poleconym nr [...] w dniu [...] czerwca 2001 r., a więc po terminie określonym w art. 223 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej. Na powyższe postanowienie Dyrektora Izby Celnej złożył skargę pełnomocnik "[...]" S.A. w W., który wniósł o jego uchylenie i zasądzenie kosztów postępowania wg norm przepisanych. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie przepisów art. 120, art. 122, art. 151, art. 180 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik strony podniósł, iż wydane przez Dyrektora Izby Celnej postanowienie jest wadliwe, bowiem zostało wydane bez przeprowadzenia w niniejszej sprawie dowodu z konfrontacji świadków M. L. i P. O. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga jest niezasadna i podlega oddaleniu. Mając na uwadze art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sąd dokonuje kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Zaskarżone postanowienie jest zgodne z przepisami prawa. Sprawa niniejsza była już dwukrotnie przedmiotem rozpoznania przez Naczelny Sąd Administracyjny, Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie, który uchylając zaskarżone postanowienie Prezesa Głównego Urzędu Ceł z dnia [...], Nr [...] wyrokiem z dnia 24 maja 2002 r., sygn. akt I SA/Lu 1198/01, a następnie postanowienie Dyrektora Izby Celnej z dnia [...], Nr [...] wyrokiem z dnia 25 lutego 2003 r., sygn. akt I SA/Lu 891/02 wskazał na konieczność uzupełnienia w niej postępowania dowodowego. Stosując się do oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania wyrażonych w powyższych orzeczeniach sądu, Dyrektor Izby Celnej przeprowadził uzupełniające postępowanie dowodowe, w którym przesłuchano w charakterze świadków: M. L., P. O., W. C. i I. S. oraz ustalono sposób doręczania przesyłek przez Pocztę Polską i wyjaśniono kwestie związane ze sposobem zwrotu nie doręczonych listów do nadawcy. Postępowanie przeprowadzone w celu wyjaśnienia, w jakim dniu została stronie doręczona decyzja Dyrektora Urzędu Celnego z dnia [...], Nr [...] wykazało, że doręczenie nastąpiło w sposób prawidłowy w dniu [...] maja 2001 r. przez pracownika Poczty Polskiej w lokalu siedziby "[...]" S.A. w W. i odebrane zostało przez uprawnioną osobę, czyli z zachowaniem wymogów określonych w art. 151 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacji podatkowej (Dz.U. Nr 137, poz. 926 z późn. zm.). Konsekwencją takiego ustalenia jest stwierdzenie przez Dyrektora Izby Celnej, iż odwołanie od decyzji doręczonej stronie w wyżej wymienionym dniu, złożone w dniu [...] czerwca 2001 r. nastąpiło z uchybieniem terminu określonym w art. 223 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej. Rozpoznając niniejszą sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, iż organy celne przeprowadziły postępowanie dowodowe zgodnie z art. 180 § 1, 187 § 1, art. 188, i art. 191 cyt. ustawy, a wydane przez Dyrektora Izby Celnej postanowienie z dnia [...], Nr [...] o stwierdzeniu uchybienia terminowi do wniesienia odwołania pozostaje w zgodności z wymogami określonymi w art. 210 § 4. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów, przepisem art. 191 Ordynacji podatkowej wyrażono funkcjonowanie w ramach postępowania podatkowego zasady swobodnej oceny dowodów. Polega ona na tym, że organ prowadzący takie postępowanie nie jest związany żadnymi regułami dowodowymi, a rozstrzyga sprawę na podstawie przekonania opartego na swobodnym uznaniu niektórych dowodów za wiarygodne, innych natomiast za niewiarygodne. Ocena ta powinna być zgodna z wymogami wiedzy, doświadczenia i logiki. Nie danie przez organy podatkowe (celne) wiary wyjaśnieniom strony, nie popartych innymi dowodami mieści się w granicach swobodnej oceny dowodów. Żądania uchylenia zaskarżonej decyzji (postanowienia) nie może uzasadniać dokonanie przez organ podatkowy (celny) odmiennej od oczekiwanej przez stronę oceny materiału dowodowego sprawy w sytuacji, gdy ocena ta jest zgodna z dyspozycją art. 191 Ordynacji podatkowej (wyrok NSA z dnia 12 listopada 2002 r., sygn. akt: I SA/Ka 1792/2001, wyrok NSA z dnia 17 marca 2000 r., sygn. akt: III SA 561/99, wyrok NSA z dnia 23 listopada 1999 r., sygn. akt: III SA 7085/98). Mając na uwadze granice kognicji sądu administracyjnego, należy podkreślić, iż nie dokonuje on oceny materiału dowodowego zebranego przez organ administracji publicznej, lecz bada jedynie zgodność zaskarżonych aktów z przepisami prawa. Dokonując oceny zaskarżonego postanowienia, Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, iż w przedmiotowej sprawie przepisów prawa nie naruszono. Postępowanie dowodowe zostało przeprowadzone zgodnie ze wskazaniami Naczelnego Sądu Administracyjnego zawartymi w wyroku z dnia 25 lutego 2003 r., sygn. akt: I S.A./Lu 891/02, a więc zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270) przy zachowaniu warunków dotyczących tego postępowania określonych przepisami Ordynacji podatkowej. Uzasadnienie zaskarżonego postanowienia sporządzone jest zgodnie z wymogami z art. 210 § 4 cyt. ustawy i zawiera wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowody, którym dał wiarę i wyjaśnia przyczyny dla których innym dowodom odmówił wiarygodności. Stwierdzenie natomiast zaskarżonym postanowieniem uchybienia terminowi do wniesienia odwołania pozostaje w zgodzie z przepisem art. 223 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej. Z tych też względów i na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.