III SA/Lu 17/17

WyrokWSA w Lublinie2017-02-28

Skład orzekający: Jadwiga Pastusiak, Jerzy Drwal, Grzegorz Grymuza

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy błąd we wniosku o dofinansowanie projektu, polegający na pozostawieniu wartości "49%" w analizie wrażliwości, skutkujący ujemnym wskaźnikiem NPV, może być uznany za oczywistą omyłkę podlegającą poprawie w trybie art. 43 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, pomimo że prowadzi do istotnej modyfikacji wniosku?
Ratio decidendi
Błąd we wniosku o dofinansowanie, polegający na pozostawieniu wartości "49%" w analizie wrażliwości, skutkujący ujemnym wskaźnikiem NPV, nie może być uznany za oczywistą omyłkę podlegającą poprawie w trybie art. 43 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, jeśli prowadzi do istotnej modyfikacji wniosku. Instytucja zarządzająca nie ma obowiązku samodzielnego przeliczania wskaźników ani wzywania do poprawy błędów merytorycznych, które nie są oczywistymi omyłkami formalnymi.
Stan faktyczny
Skarżący złożyli wniosek o dofinansowanie projektu z budżetu UE. Po kilku etapach uzupełnień i wyjaśnień, wniosek otrzymał negatywną ocenę merytoryczną z powodu ujemnej wartości wskaźnika NPV, wynikającej z błędu we wniosku (pozostawienie wartości "49%" w analizie wrażliwości). Skarżący wnieśli protest, argumentując, że jest to oczywista omyłka, która powinna zostać poprawiona, a organ powinien wezwać do wyjaśnień. Protest został odrzucony, a skarżący wnieśli skargę do WSA, która została oddalona.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Drwal Sędzia WSA Grzegorz Grymuza Protokolant Starszy asystent sędziego Małgorzata Olejowska po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 28 lutego 2017 r. sprawy ze skargi W. S. i A. K. na rozstrzygnięcie Inne z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie realizacji projektu z budżetu Unii Europejskiej oddala skargę. W dniu 7 grudnia 2015 r. W. S. i A. K. S. (dalej jako: strona lub skarżący), złożyli do Zarządu Województwa [...] – Instytucji Zarządzającej Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa [...] na lata 2014-2020 (dalej jako: IZ RPO WL) w ramach konkursu nr RPLU.13.05.00-IZ.00-06-001/15, Działanie 13.5 Infrastruktura przedszkolna Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2014-2020, wniosek o dofinansowanie projektu pt. Utworzenie nowych miejsc przedszkolnych w niepublicznym przedszkolu artystyczno–językowym "S." w [...] (dalej jako: projekt). Pismem z 18 stycznia 2016 r., IZ RPO WL poinformowała skarżących o konieczności uzupełnienia braków formalnych poprzez złożenie wymienionych w piśmie załączników. Pismem z dnia 28 stycznia 2016 r. strona złożyła stosowne wyjaśnienia i uzupełniła brakujące załączniki do wniosku. Kolejnym pismem (bez daty) IZ RPO WL poinformował skarżących, iż po dokonaniu oceny formalnej przez Oddział Oceny Projektów w Departamencie Wdrażania Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego pod kątem spełnienia przez projekt kryterium poprawności, wymaga on uzupełnienia/poprawy lub wyjaśnień w zakresie wymienionym szczegółowo tym wezwaniu m.in. zachodzi konieczność dokonania zmian w tabelach dotyczących budżetu projektu. W dniu 21 czerwca 2016 r. skarżący złożyli pismo wyjaśniające oraz uzupełniony wniosek o dofinansowanie. IZ RPO WL pismem z 24 października 2016 r., poinformowała skarżących, że wniosek nie przeszedł pomyślenie pierwszego etapu oceny merytorycznej w ramach kryteriów technicznych i kryteriów finansowo-ekonomicznych. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wyjaśniono, że stosownie do przedstawionej przez stronę koncepcji rozwoju prowadzonej działalności przedszkolnej, zaplanowane relacje przychodowo-kosztowe oraz przepływy wykazały, że po realizacji inwestycji zdyskontowane efekty finansowe powiększone o ewentualne efekty społeczno ekonomiczne są mniejsze niż poniesione nakłady inwestycyjne. Skalkulowana wartość ekonomiczna NPV- wartość zaktualizowana netto wyniosła –1.724.565 zł. Zaplanowane parametry nie pozwalają na uzyskanie dodatniej wartości ekonomicznego NPV (ENPV) projektu. Wnioskodawca niewłaściwie zaplanował relacje kosztowo przychodowe szczególnie w sferze korzyści. Realizacja przedmiotowego projektu mogłaby być szkodliwa w sensie ekonomicznym nie tylko dla wnioskodawcy jako przedsiębiorcy ale również dla społeczności lokalnej. Skarżący pismem z 7 listopada 2016 r. złożyli protest, w którym nie zgodzili się z oceną kryterium finansowo-ekonomicznego. W uzasadnieniu pisma wskazywali, że doszło do oczywistej omyłki w wypełnianiu wniosku w załączniku nr 4.1.1 do Studium Wykonalności. Błąd ten wpłynął na zmianę wartości wskaźników, których spełnienie decyduje o uzyskaniu dofinansowania. Strona była zobowiązana do przeprowadzenia "Analizy wrażliwości do projektu – oceny parametrów krytycznych". Analizę wrażliwości przeprowadzało się poprzez zmianę jednego elementu w danym momencie i określenie wpływu tej zmiany na zaktualizowaną wartość netto. Instrukcja wyświetlana jako podpowiedź w formularzu Załącznika 4.1.1 brzmiała: "proszę wypełnić tylko dla analizy wrażliwości wartości dodatnie od 0 do 100%. Proszę wpisać odpowiednie wartości, przepisać wyniki do studium wykonalności i na koniec zostawić z powrotem puste pola". Strona przez pomyłkę w wierszu 2.4 pozostawiła wartość "49%", co zaburzyło wyliczenia w formularzu i doprowadziło do zmiany wskaźników na niekorzyść strony. Spowodowało to, że skalkulowana wartość ekonomiczna NPV wyniosła -1.724.565 zł, a powinna wynieść tak jak w pierwotnie złożonym wniosku 2.845.174 zł. Zdaniem strony gdyby wzięto pod uwagę projekt jako całość oraz inne aspekty finansowe wymienione we wniosku, to z logicznego punktu widzenia niemożliwe było, by przy wskazanych relacjach przychodowo-kosztowych wskaźnik NPV był ujemny. Oznacza to, że oceniający nie dołożyli należytej staranności, aby dokładnie przyjrzeć się przyczynie zaistniałej omyłki. Ponadto w Regulaminie Konkursu istnieje zapis pkt 6.1.3, zgodnie z którym: "Na etapie oceny kryteriów technicznych i finansowo-ekonomicznych IOK może zwrócić się do Wnioskodawcy o przedstawienie wyjaśnień w odniesieniu do informacji zawartych we wniosku o dofinansowanie. Wnioskodawca składa je w terminie 7 dni roboczych". Oceniający powinni skorzystać z tego zapisu. Strona nie uzyskała szansy złożenia dodatkowych wyjaśnień oraz usunięcia błędu z formularza. Takie podejście do Wnioskodawcy jest naruszeniem zasady równego traktowania podmiotów oraz jest krzywdzące z uwagi na dotychczasowy rozwój przedsiębiorstwa i jego znaczenie dla społeczności lokalnej. Przytoczone powyżej powody powinny doprowadzić do uwzględnienia protestu i skierowania dokumentacji aplikacyjnej do ponownej weryfikacji pod względem merytorycznym. W odpowiedzi na protest, IZ RPO WL pismem z [...] grudnia 2016 r., nr [...], poinformowała skarżących, że protest nie został uwzględniony. Ustosunkowując się do sformułowanych przez skarżących zarzutów, w pierwszej kolejności organ przywołał z załącznika nr 6 do Regulaminu konkursu: "Wymogi formalne i kryteria oceny projektów – Działanie 13.5" dwa spośród kryteriów oceny merytorycznej wraz z pytaniami cząstkowymi: "Poprawność założeń, w tym przychodów i kosztów przyjętych do analizy finansowo-ekonomicznej" oraz "Spełnienie warunków uzyskania dofinansowania przez projekt". Organ wskazał, że projekt na pierwszym etapie oceny merytorycznej w zakresie powyżej zacytowanych kryteriów otrzymał ocenę negatywną. Przypomniał, że bezsporne jest podanie przez wnioskodawcę w treści analizy ekonomicznej stanowiącej załącznik 4.1.1 do Studium wykonalności danych, które uniemożliwiły osiągnięcie dodatniego wskaźnika ENPV. Okoliczność ta nie jest kwestionowana przez stronę, jednakże strona uważa to za oczywistą omyłkę, polegającą na nieusunięciu jednej z pozycji sekcji 5.1 załącznika nr 4.1.1 (analiza wartości - poz. 2.4: wzrost kosztów operacyjnych (bez amortyzacji) w fazie operacyjnej (po realizacji projektu). Skutkowało to nieprawidłowym przeliczeniem wskaźnika, który po usunięciu tej wadliwej pozycji osiąga wartość dodatnią. IZ RPO WL powołując się na treść kryterium 2 wskazywał, że warunkiem uzyskania pozytywnej oceny w ramach tego miernika oceny jest osiągnięcie dodatniego wskaźnika ENVP. Tym samym każda wartość wskaźnika mniejsza od 0 skutkować musi negatywną oceną projektu. Według organu taka ocena wskaźnika wynika z istoty metody oceny efektywności ekonomicznej inwestycji, w oparciu o którą wyznaczony jest wskaźnik NPV. Ocena każdej inwestycji (także takiej, która nie jest dofinansowywana ze środków europejskich) dokonywana przy pomocy metody NPV zawsze jest negatywna jeżeli wskaźnik NPV jest ujemy. Ujemny wskaźnik ENVP doprowadził do negatywnej oceny projektu w ramach kryterium nr 1, gdyż wobec takiej właśnie wartości wskaźnika kalkulacje dotyczące przychodów i kosztów nie mogły zostać uznane za realne i zgodne z założeniami projektu. Odnosząc się do zarzutu zaniechania wezwania wnioskodawcy do poprawy wniosku w zakresie załącznika nr 4.1.1, IZ RPO WL wskazała, że przepisy ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz.U. z 2016 r., poz. 217, ze zm.; dalej jako: ustawa wdrożeniowa) oraz Regulaminu konkursu nie pozwalają na dokonywanie dowolnych poprawek we wniosku o dofinansowanie. Zgodnie bowiem z pkt 6.1.3.8 Regulaminu konkursu na etapie oceny merytorycznej: a) IOK może wystąpić jedynie o wyjaśnienie treści wniosku (a nie jego poprawę); b) wyjaśnienia nie mogą prowadzić do istotnych modyfikacji wniosku, za którą uważana jest każda zmiana, prowadząca do zmiany wskaźników lub celów projektu, mogąca mieć wpływ na ocenę projektów w oparciu o kryteria wyboru projektów lub zmianę zakresu projektu. Nie ulega wątpliwości, że zmiana postulowana przez wnioskodawcę z pewnością miałaby charakter istotnej modyfikacji w rozumieniu Regulaminu konkursu. Jednocześnie organ podkreślał, że nie może dokonywać poprawy danych liczbowych, w szczególności jeżeli mają one charakter szacunków i prognoz pochodzących od wnioskodawcy. Wykluczyć należy w związku z tym możliwość traktowania jako błąd działania wnioskodawcy polegającego na oszacowaniu określonych danych liczbowych (kosztów, przychodów) skutkującego zaniżeniem oceny projektu w określonym kryterium lub kryteriach. Takie działanie mogłoby być kwalifikowane jako naruszenie zasady równego traktowania uczestników konkursu. Również błąd popełniony przez stronę nie może być traktowany jako oczywista omyłka, która podlegałaby poprawieniu w trybie art. 43 ust. 1 ustawy wdrożeniowej. Przepis ten odnosi się do wymogów dotyczących kompletności oraz formy złożenia wniosku o dofinansowanie, a nie do niezgodności pewnych elementów wniosku z kryteriami wyboru projektów. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na rozstrzygnięcie IZ RPO WL z [...] grudnia 2016 r. skarżący wnieśli o uwzględnienie skargi i stwierdzenie, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję oraz zasądzenie kosztów postępowania wg norm przepisanych. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu protestu z dnia [...] grudnia 2016 r. zarzucono: 1) naruszenie art. 37 ust.1 i 2 oraz art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy wdrożeniowej, polegające na zaakceptowaniu nieprawidłowej, sprzecznej z ustanowionymi kryteriami oceny projektów, negatywnej oceny projektu Wnioskodawcy, dokonanej przez Komisję Oceny Projektów (dalej: KOP), przedstawionej w informacji o negatywnej ocenie; 2) naruszenie art. 44 ust. 1 i 4 ustawy wdrożeniowej, polegające na przyjęciu, że Komisja Oceny Projektów uprawniona jest, bez przeprowadzenia weryfikacji oświadczeń i danych objętych dokumentacją aplikacyjną, zaaprobować i przyjąć za podstawę negatywnej oceny oczywiście błędne oświadczenie Wnioskodawcy. W uzasadnieniu skarżący podnosili, że wprawdzie KOP ma obowiązek krytycznej oceny informacji, które Wnioskodawca przedstawia celem zwiększenia swoich szans na uzyskanie pozytywnej oceny merytorycznej, to jednak nie sposób uznać, by ocena informacji i oświadczeń objętych wnioskiem mogła ograniczyć się do prostego ich przyjęcia, zwłaszcza gdy nie są spójne lub nie znajdują potwierdzenia w innych informacjach lub oświadczeniach. KOP bez trudu mogła dostrzec, że u podstaw ujemnej wartości ENVP stoi oczywisty błąd o charakterze formalnym, polegający na pozostawieniu przez Wnioskodawcę wartości "49%" w tabeli 5.1 Analiza wrażliwości. Z racji posiadanej wiedzy oceniający powinni dostrzec, że wartość ENVP dla projektu została zaburzona w wyniku powyższej pomyłki. Członkowie KOP z naruszeniem zasad kryterium "Poprawność założeń, w tym przychodów i kosztów przyjętych do analizy finansowo-ekonomicznej", nie zweryfikowali realności założeń co do przychodów i taryf, przychodów projektu, kalkulacji cen oraz prognozy kosztów - ograniczając się do powołania lakonicznego sformułowania o treści "zaplanowane parametry nie pozwalają na uzyskanie dodatniej wartości ekonomicznego NPV projektu". Sformułowanie to nie odpowiada na żadne z pytań cząstkowych. Według skarżących opiniujący odstąpili od oceny przedstawionych przez Wnioskodawcę danych i informacji, opisujących założenia do prognozy finansowo–ekonomicznej. Zamiast ocenić te dane i informacje, KOP ograniczyła się do stwierdzenia, że nieoznaczone "parametry" (treść kart oceny oraz informacja o negatywnej ocenie wskazuje, że KOP nie dążyła do ustalenia owych "parametrów") zdecydowały o ujemnej wartości ENPV dla projektu tj. -1.724.565 zł. Powyższe oznacza istnienie rozbieżności pomiędzy prawidłowymi założeniami przyjętymi do projektu, a pozbawioną logicznych podstaw ujemną wartością ENPV, przedstawionego w treści wniosku, złożonego po etapie oceny formalnej (pierwotna wersja wniosku zakładała prawidłową, dodatnią wartość ENPV). Z tego względu uzasadniona była argumentacja zawarta w proteście, iż KOP nie miała podstaw do odrzucenia projektu, a powinna wezwać Wnioskodawcę do dokonania jego poprawy i złożenia stosownych wyjaśnień. Wyjaśnienia te nie wypełniałyby definicji "istotnej modyfikacji wniosku", a zmierzałyby do wskazania pierwotnie złożonego projektu, w którym wartość ENPV była prawidłowa: 2.854.174 zł. Nie powodowałoby to ani modyfikacji wskaźników, ani celów projektu, ani nie prowadziłoby do zmiany zakresu rzeczowego projektu. W odpowiedzi na skargę z 16 stycznia 2017 r. IZ RPO WL wniosła o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w rozstrzygnięciu protestu. W uzasadnieniu podniesiono, że zgodnie z treścią pkt 6.1.3.5 Regulaminu konkursu pierwszy etap oceny merytorycznej dotyczy oceny projektu pod kątem spełniania kryteriów technicznych i kryteriów finansowo-ekonomicznych, które są kryteriami obligatoryjnymi. Musza być one spełnione bezwarunkowo, a niespełnienie przynajmniej jednego z nich skutkuje negatywną ocenę projektu. Wobec wykazania w analizie ekonomicznej ujemnej wartości wskaźnika ENPV projekt musiał uzyskać ocenę negatywną. Organ podtrzymuje pogląd, iż postanowienia Regulaminu konkursu i ustawy wdrożeniowej nie dają Instytucji Zarządzającej uprawnienia do samodzielnego modyfikowania wniosku o dofinansowanie. Członkowie KOP nie mogli dokonać oceny wniosku z pominięciem – wskazywanego przez skarżących jako zbędny – wskaźnika wzrostu kosztów operacyjnych (bez amortyzacji) w fazie operacyjnej (wartość 49%). Również bezzasadne jest twierdzenie, że powinni samodzielnie przeliczyć wartość wskaźnika ENPV, a nie poprzestać na odniesieniu się do wartości wskazanej w treści załącznika nr 4.1.1 do Studium Wykonalności. Jednocześnie organ podnosi, iż ewentualny błąd skarżących (pozostawienie wadliwej wartości 49%) nie jest oczywistą omyłką, podlegającą poprawie w trybie art. 43 ust. 1 ustawy wdrożeniowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje : Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W myśl art. 3 § 3 sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Taką ustawą szczególną jest powoływana wyżej ustawa wdrożeniowa, czyli ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020. Zgodnie z art. 61 ustawy wdrożeniowej w przypadku nieuwzględnienia protestu, negatywnej ponownej oceny projektu lub pozostawienia protestu bez rozpatrzenia, w tym w przypadku, o którym mowa w art. 66 ust. 2 pkt 1, wnioskodawca może w tym zakresie wnieść skargę do sądu administracyjnego, zgodnie z art. 3 § 3 p.p.s.a. W myśl art. 61 ust. 8 ustawy w wyniku rozpoznania skargi sąd może: 1) uwzględnić skargę, stwierdzając, że: a) ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 39 ust. 1, b) pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione, przekazując sprawę do rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 55 albo art. 39 ust. 1; 2) oddalić skargę w przypadku jej nieuwzględnienia; 3) umorzyć postępowanie w sprawie, jeżeli jest ono bezprzedmiotowe. W ocenie Sądu skarga okazała się bezzasadna. Ustawa o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowych w perspektywie finansowej 2014-2010 określa ogólne reguły postępowania dotyczące wyboru projektów do dofinansowania. Zgodnie z art. 37 ust. 1 ustawy właściwa instytucja przeprowadza wybór projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oraz zapewnia wszystkim wnioskodawcom równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania. W myśl art. 37 ust. 2 ustawy projekt podlega ocenie pod względem spełnienia kryteriów wyboru projektów, zatwierdzonych przez komitet monitorujący, zgodnych z warunkami określonymi w art. 125 ust. 3 lit. a rozporządzenia ogólnego (czyli rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 1303/2013 z 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006). Wybór projektów do dofinansowania następuje w trybie konkursowym lub pozakonkursowym (art. 38 ust. 1). W trybie konkursowym, a w takim trybie następował wybór projektów w rozpoznawanej sprawie, wniosek o dofinansowanie projektu jest składany w ramach konkursu organizowanego i przeprowadzanego przez właściwą instytucję (art. 39 ust. 1). Zgodnie z art. 39 ust. 2 ustawy konkurs jest postępowaniem służącym wybraniu do dofinansowania projektów, które spełniły kryteria wyboru projektów i: 1) uzyskały wymaganą liczbę punktów albo 2) uzyskały kolejno największą liczbę punktów, w przypadku gdy kwota przeznaczona na dofinansowanie projektów w konkursie nie wystarcza na objęcie dofinansowaniem wszystkich projektów, o których mowa w pkt 1. Konkurs jest przeprowadzany przez właściwą instytucję na podstawie określonego przez nią regulaminu (art. 41 ust. 1 ustawy), który m.in. określa kryteria wyboru projektów wraz z podaniem ich znaczenia (art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy). Rozważając zarzuty skargi należy wskazać, że zgodnie z treścią art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, właściwa instytucja przeprowadza wybór projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oraz zapewnia wnioskodawcom równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania. Ustanawiając zasady, na jakich dokonuje się wybór projektów do dofinansowania, ustawodawca nie wprowadził definicji normatywnych pojęć przejrzystości, rzetelności, bezstronności i równego dostępu, jednak nie budzi żadnych wątpliwości ich językowe znaczenie. Uszczegółowienie trybu, kryteriów wyboru oraz pojęć użytych w ustawie zostało zawarte w wydanych przez Ministra Infrastruktury i Rozwoju, na podstawie art. 5 ust. 1 w związku z art. 4 ust. 1 i ust. 2 pkt 3 ustawy wdrożeniowej, Wytycznych mających zastosowanie do trybów wyboru projektów na lata 2014–2020. Dokument ten, adresowany do instytucji uczestniczących w realizacji programów operacyjnych (art. 5 ust. 2 ustawy), znajduje zastosowanie do wszystkich trybów wyboru projektów na lata nim określone i stosownie do dyspozycji art. 5 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, służy m.in. zapewnieniu "jednolitości sposobu realizacji programów operacyjnych i prawidłowości realizacji zadań i obowiązków określonych ustawą". W nakreślonym Wytycznymi sposobie realizacji programów operacyjnych mieści się jednolitość pojmowania, wprowadzonych art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, podstawowych zasad, na jakich przeprowadzany jest wybór projektów do dofinansowania. Pojęcie rzetelności nie budzi większych wątpliwości i stosownie do Wielkiego Słownika Wyrazów Bliskoznacznych, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2008 r. należy je odczytywać jako sumienność, solidność, uczciwość, działanie staranne i zgodne z określonymi zasadami i obowiązkami. W tak określone pojęcie rzetelności wpisuje się, sformułowana w rozdziale 4, pkt 1 lit. b) Wytycznych Ministra Infrastruktury i Rozwoju, zasada rzetelności, którą kieruje się właściwa instytucja podczas procesu wyboru projektów. Zasada ta wyraża się w obowiązku zgodnej z ustanowionymi regułami oceny każdego projektu. W Podrozdziale 7.3 Wytycznych znajduje się doprecyzowanie reguł oceny projektów służących respektowaniu owej zasady. Skarżący dopatrzyli się naruszenia zasady rzetelności określonej art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej w zaakceptowaniu przez IZ RPO, iż KOP uprawniona była do przyjęcia bez weryfikacji i wezwania wnioskodawcy do złożenia wyjaśnień, dlaczego wartość wskaźnika ENPV spadła z wartości 2.845.000 zł wskazanych w pierwotnym wniosku do wartości –1.724.000 zł w ostatecznej wersji wniosku. Oznaczało to niedopełnienie obowiązku wynikającego z art. 43 ust. 1 cyt. ustawy i pozbawieniu przez to wnioskodawcy prawa do usunięcia oczywistej omyłki polegającej na pozostawieniu przy wypełnianiu załącznika nr 4.1.1 w wierszu 2.4 wartości "49%", co zaburzyło wyliczenia w formularzu i doprowadziło do zmiany wskaźnika na jego niekorzyść. Sąd stwierdza, że ten błędny pogląd jest wynikiem wadliwego przyjęcia przez skarżących, iż zawarte w treści wersji ostatecznej wniosku dane liczbowe do analizy ekonomicznej stanowiącej załącznik nr 4.1.1 Studium Wykonalności mogą zostać uznane za oczywistą omyłkę i z tego powodu na podstawie art. 43 ustawy wdrożeniowej podlegać korekcie. Należy zwrócić uwagę, że wyliczenie wartości wskaźnika ENPV dokonywane jest przez wprowadzenie określonych przez Wnioskodawcę danych do formularza programu Excel, którego wzór jest elementem dokumentacji konkursowej. Jak wskazuje organ, przy wypełnianiu wniosku na każdym jego etapie Wnioskodawca jest w stanie zweryfikować uzyskaną wartość wskaźnika ENVP która jest widoczna w kilku miejscach wypełnianego załącznika: w sekcji 5.1 w zakładce "Dane"; w sekcji 4 (analiza ekonomiczna projektu), poz. VII (ENPV) oraz sekcji "Wskaźniki korzyści do kosztów B/C", poz. 5 (Projekt wymaga współfinansowania z EFRR (B/C>1, ENPV>0 oraz ERR>5%) w zakładce "Analiza". Dane które przy wypełnianiu ostatecznej wersji wniosku przez skarżących doprowadziły do ujemnego wskaźnika ENPV skutkowały również oceną negatywną (Nie) w pozycji tabeli "Projekt wymaga współfinansowania z EFRR (B/C>1, ENPV>0 oraz ERR>5%"). Jako jedyna ocena ta w polu formularza podświetlona była kolorem czerwonym i można było ją dostrzec i poprawić na etapie składania projektu. Okolicznościom powyższym wskazywanym przez organ skarżący nie zaprzeczają. Dokonując oceny projektu w pierwszym etapie oceny merytorycznej pod kątem spełniania kryteriów technicznych i kryteriów finansowo-ekonomicznych (kryteria obligatoryjne), organ stwierdził, że wobec wykazania w analizie ekonomicznej ujemnej wartości wskaźnika ENPV projekt uzyskał ocenę negatywną. Według załącznika nr 6 Regulaminu Konkursu (Kryterium finansowo-ekonomiczne): "Celem oceny wykonalności jest odrzucenie projektów niewykonalnych lub w których zaproponowano nieefektywne rozwiązania. Kryteria finansowo–ekonomiczne weryfikują poprawność analiz finansowych i ekonomicznych w projekcie i konieczność współfinansowania projektu ze środków EFRR". Stosownie do postanowień zawartych w tym kryterium ocena spełnienia zawartych w nim wymogów dokonywana jest wyłącznie na podstawie zapisów we wniosku o dofinansowanie. Stwierdzenie ujemnej wartości ENPV prowadzi do negatywnej oceny projektu, ponieważ odpowiedź na wszystkie pytania cząstkowe musi być pozytywna. Oznacza to, że zgłaszając do dofinansowania projekt i chcąc spełnić kryteria w ramach zawartego w załączniku nr 6 kryterium finansowo-ekonomicznego, wnioskodawca zobowiązany był do wykazania poprawnego wskaźnika wzrostu kosztów operacyjnych (bez amortyzacji) w fazie operacyjnej. Tylko taka odpowiedź, wobec obowiązku respektowania zapisów zawartych we wniosku o dofinansowanie i zerojedynkowego sposobu oceny spełniania kryterium, skutkować mogła przyznaniem punktu i tym samym mieć wpływ na dalszą ocenę wniosku. W związku z powyższym niezasadne są zarzuty skargi, iż to członkowie KOP powinni samodzielnie przeliczyć wartość wskaźnika ENPV, a nie sugerować się wartością wskazaną w treści załącznika nr 4.1.1. Nie można zgodzić się również z twierdzeniem skarżących, że dokonując oceny projektu specjaliści KOP powinni sięgnąć do jego pierwotnej wersji i porównać ich treść. Zdaniem Sądu takie zachowanie członków KOP naruszałoby zasady określone w Regulaminie Konkursu a także art. 37 ustawy wdrożeniowej. Wyrażona w tym przepisie zasada bezstronności ustanawia zakaz wprowadzania preferencji dla określonych grup czy rodzajów wnioskodawców lub projektów. Nie ma podstaw prawnych do żądania od instytucji zarządzającej, by interpretowała wątpliwości na korzyść wnioskodawcy. To wnioskodawca musi zadbać o to, aby przekonać instytucję rozdysponowującą pomoc, że jego projekt złożony już po poprawie formalnej gwarantuje realizację celów danego działania. Nie sposób uznać również błędu analizy finansowej za "błąd formalny", jak twierdzą skarżący czy też za "oczywistą omyłkę", w rozumieniu art. 43 ust. 1 ustawy wdrożeniowej. Jednocześnie brak podstaw do uwzględnienia podnoszonego w skardze zarzutu naruszenia przepisu 6.1.3 pkt 7 Regulaminu Konkursu, zgodnie z którym na etapie oceny kryteriów technicznych i kryteriów finansowo-ekonomicznych Instytucja Organizująca Konkurs może zwrócić się do wnioskodawcy o przedstawienie wyjaśnień w odniesieniu do informacji zawartych we wniosku o dofinansowanie. Wnioskodawca składa je w terminie 7 dni. Potraktowanie złożonego błędnie czy pomyłkowo, jak twierdzi wnioskodawca, formularza projektu z nieusuniętym wskaźnikiem wzrostu kosztów operacyjnych w kategorii oczywistej omyłki i dopuszczenie do korekty oznaczałoby prawo do wycofania się wnioskodawcy z oświadczenia określonej treści na rzecz oświadczenia odmiennego treściowo i prowadziłoby do istotnej modyfikacji wniosku, na co nie przyzwala Regulamin Konkursu w przepisie 6.1.3 pkt 8 ("Złożenie wyjaśnień, o których mowa w pkt 7 nie może prowadzić do istotnych modyfikacji wniosku. Instytucja Organizująca Konkurs dokona oceny, czy wyjaśnienia doprowadziły do istotnej modyfikacji wniosku o dofinansowanie") oraz w art. 43 ust. 2 ustawy wdrożeniowej (uzupełnienie wniosku o dofinansowanie projektu lub poprawienie w nim oczywistej omyłki nie może prowadzić do jego istotnej modyfikacji). Oznacza to, że prawo do sprostowania oczywistej omyłki wyznacza ewentualny wpływ tych zmian na treść wniosku, przy czym wpływ istotny przekreśla dopuszczalność poprawy wniosku. Dodatkowo należy podkreślić, iż Regulamin Konkursu dopuszcza "złożenie wyjaśnień" a nie tak jak sugeruje w treści skargi skarżący, możliwość "zmiany, uzupełnienia, rozwinięcia postanowień pierwotnie objętych wnioskiem". Stanowisko prezentowane w skardze prowadziłoby do zezwolenia jednej z osób biorącej udział w konkursie do złożenia nowego w swojej treści projektu z poprawionymi wskaźnikami ekonomicznymi. Zdaniem Sądu konieczne jest ponowne zaakcentowanie, że omyłki w analizie ekonomicznej (ujemna wartość wskaźnika ENPV) nie można uznać za nieprowadzącą do istotnej modyfikacji wniosku, bowiem przez jego istotną modyfikację należy rozumieć modyfikację (poprawę) elementów treściowych wniosku, których skutkiem jest zmiana podmiotowa wnioskodawcy lub przedmiotowa projektu bądź jego wskaźników lub celów mających wpływ na kryteria wyboru projektów określone w art. 39 ust. 2 ustawy wdrożeniowej. Dodać jeszcze należy, że już samo pojęcie "oczywistej omyłki" nie może odnosić się do kwestii zasadniczych dla treści wniosku o dofinansowanie, objętych kryteriami czy to formalnymi czy merytorycznymi. Ponadto dopuszczenie do zmiany merytorycznej wniosku byłoby sprzeczne z ideą konkursu, gdzie premiowane winny być wnioski najlepiej sporządzone i najlepiej wpisujące się w cel danego programu. Sąd zgadza się z organem, że przeprowadzone postępowanie nie naruszało art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej i wprowadzonej tym przepisem zasady rzetelności, nie naruszało też art. 43 ust. 1 tej ustawy. Brak wezwania skarżących do poprawienia oczywistej omyłki znajdował podstawę w charakterze błędu, który z uwagi na art. 43 ust. 2 ustawy wdrożeniowej oraz poprawnie i jednoznacznie sformułowane zapisy Regulaminu konkursu i Wytycznych Ministra Infrastruktury i Rozwoju nie mógł zostać zakwalifikowany jako oczywista omyłka podlegająca korekcie. Z omówionych względów brak było podstaw do uwzględnienia skargi. Zastosowana przez organ procedura nie stała w sprzeczności ani z przepisami ustawy, ani z postanowieniami Regulaminu konkursu, co zarzucono w skardze. Z powyższych względów oraz na podstawie art. 61 ust. 8 pkt 2 ustawy wdrożeniowej, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło