III SA/Lu 172/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Marcinowski, Sędziowie Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak (spr.), Sędzia NSA Maria Wieczorek, Protokolant Asystent sędziego Małgorzata Syta, po rozpoznaniu w dniu 12 maja 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi Komendanta Wojewódzkiego Policji na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2005 r. Nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji i umorzenia postępowania w sprawie o zatrzymanie prawa jazdy kategorii B za wykroczenia w ruchu drogowym p o s t a n a w i a : odrzucić skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze zaskarżoną decyzją z dnia [...] nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz art. 135 ust. 1 pkt 1 lit. g i art. 138 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz. 515 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania A. P. od decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] grudnia 2004 r. w sprawie zatrzymania A. P. prawa jazdy za wykroczenia w ruchu drogowym, uchyliło zaskarżoną decyzję i umorzyło postępowanie pierwszej instancji. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że A. P. zatrzymano prawo jazdy decyzją pierwszoinstancyjną za wykroczenia w ruchu drogowym z powodu uzyskania 25 punktów karnych w ciągu roku, tj. od dnia 12 grudnia 2003 r. do dnia 1 listopada 2004 r. W odwołaniu strona wyjaśniła, że liczba punktów określonych w zaskarżonej decyzji nie zgadza się z liczbą punktów wynikających z otrzymanych mandatów karnych. Na mandacie z dnia 10 sierpnia 2004 r. widnieje 5 punktów, natomiast we wniosku Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] listopada 2004 r. o sprawdzenie kwalifikacji strony do kierowania pojazdami figuruje 6 punktów za wykroczenie popełnione w dniu 10 sierpnia 2004 r. Skład orzekający Kolegium przyjął, że strona została ukarana w ciągu roku 24 punktami karnymi. Zgodnie z art. 138 ust. 1 w związku z art. 135 ust. 1 pkt 1 lit. g Prawa o ruchu drogowym starosta (prezydent miasta na prawach powiatu) wydaje decyzje o zatrzymaniu prawa jazdy w razie przekroczenia przez kierującego pojazdem liczby 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. W okresie od 12 grudnia 2003 r. do 1 listopada 2004 r. A. P. został ukarany 24 punktami za naruszenie przepisów prawa ruchu drogowego. Na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego wniósł skargę Komendant Wojewódzki Policji, podnosząc, że wydając decyzję, Kolegium błędnie przyjęło, iż podstawę do określenia ilości punktów przyznawanych kierującemu pojazdem mechanicznym za naruszenie przepisów ruchu drogowego i wpisu do ewidencji naruszających przepisy ruchu drogowego stanowi liczba punktów określona w mandacie karnym, nie zaś w Załączniku nr 1 do rozporządzenia w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o odrzucenie skargi z uwagi na brak interesu prawnego Wojewódzkiego Komendanta Policji w tej sprawie zarówno w postępowaniu administracyjnym, jak i sądowoadministracyjnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jako wniesiona przez podmiot nie posiadający legitymacji czynnej do wniesienia skargi i nieuprawniony do wniesienia skargi przez inne akty prawne o randze ustawowej (art. 50 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi; Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) podlega odrzuceniu. Wszczęcie postępowania sądowo-administracyjnego jest oparte na zasadzie skargowości. Rozpatrzenie merytoryczne skargi czyli uruchomienie etapu kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia administracyjnego jest uwarunkowane spełnieniem określonych przepisami prawa wymogów przy wnoszeniu skargi. Postępowanie sądowoadministracyjne może zostać wszczęte jedynie na podstawie złożonej przez uprawniony podmiot skargi lub skargi kasacyjnej. Zgodnie z art. 50 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. W myśl art. 50 § 2 powołanej ustawy uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi. Zatem art. 50 ustawy określa zamknięty krąg podmiotów uprawnionych do wniesienia skargi do sądu administracyjnego. W przedmiotowej sprawie skarga została wniesiona przez Komendanta Wojewódzkiego Policji, tj. organ, który wnioskował pismem z dnia [...] listopada 2004 r. o sprawdzenie kwalifikacji A. P. do kierowania pojazdami, w następstwie czego Prezydent Miasta wydał w pierwszej instancji decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy A. P. za wykroczenia w ruchu drogowym. Komendant Wojewódzki Policji występujący ze skargą w charakterze organu administracji, który zainicjował postępowanie administracyjne oraz organu, który ustawowo jest zobowiązany do ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego w ruchu drogowym (art. 1 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2002 r. Nr 7 poz. 58) nie jest legitymowany do wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Stwierdzić należy, że w przedmiotowej sprawie przepisy szczególne o randze ustawowej nie przyznają mu prawa do wniesienia skargi do sądu administracyjnego – a w szczególności uprawnienia takowego nie można wywodzić z art. 1 ust. 2 pkt 2 ustawy o Policji – oraz że nie ma on interesu prawnego w rozumieniu art. 50 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Kryterium "interesu prawnego", na którym oparta jest legitymacja skargowa, ma charakter materialnoprawny i wymaga stwierdzenia związku między sferą indywidualnych praw i obowiązków wnoszącego skargę a zaskarżonym aktem. Interes prawny podmiotu przejawia się tym, że działa on bezpośrednio we własnym imieniu i ma roszczenie z nałożonego obowiązku (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 czerwca 1996 r., sygn. akt II SA 74/96, ONSA 1997, nr 2, poz. 89). Pojęcie interesu prawnego należy ujmować w kategoriach obiektywnych. Istnieje on wtedy, kiedy można wskazać przepis prawa materialnego, z którego można wywieść dla danego podmiotu określone prawa i obowiązki (J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2004, s. 89). Wśród przedstawicieli doktryny oraz w orzecznictwie NSA panuje pogląd, że postępowanie sądowoadministracyjne nie może zostać uruchomione przez organ administracyjny, który wydał zaskarżoną decyzję ani żaden inny organ pozostający w strukturze organizacyjnej tej administracji, może ono zostać uruchomione tylko z inicjatywy podmiotu pozostającego poza systemem organów, których działalność ma podlegać kontroli przez sąd administracyjny (J. Jendrośka, Ogólne postępowanie administracyjne i sądowoadministracyjne, Kolonia Limited 2005, s. 223; T. Woś (red.), Postępowanie sądowoadministracyjne, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2004, s. 121). Wobec powyższego skargę wniesioną w dniu [...] marca 2005 r. przez Komendanta Wojewódzkiego Policji należy uznać w świetle przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi za niedopuszczalną i podlegającą odrzuceniu z uwagi na to, że organowi temu – nie przysługuje prawo do wniesienia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Z tych względów działając na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie orzekł jak w sentencji.