III SA/Lu 178/11

WyrokWSA w Lublinie2011-10-20

Skład orzekający: Marek Zalewski, Ewa Ibrom, Iwona Tchórzewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy okres podlegania ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu rolników wymagany do przyznania renty strukturalnej musi przypadać w ciągu 10 lat bezpośrednio poprzedzających złożenie wniosku?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zgodnie z literalnym brzmieniem § 4 pkt 2 rozporządzenia MRiRW w sprawie rent strukturalnych, wymagany okres co najmniej 5 lat podlegania ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu musi przypadać w okresie 10 lat bezpośrednio poprzedzających złożenie wniosku o rentę strukturalną. Organ nie ma obowiązku uwzględniać wcześniejszego okresu ubezpieczenia poza tym przedziałem czasowym. Wnioskodawca, który nie spełnia tej przesłanki, słusznie otrzymał odmowę przyznania renty.
Stan faktyczny
E. P. złożył wniosek o przyznanie renty strukturalnej, jednak organ I instancji odmówił jej przyznania z powodu niespełnienia warunku podlegania ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu rolników przez co najmniej 5 lat w okresie 10 lat bezpośrednio poprzedzających złożenie wniosku. Organ II instancji utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący kwestionował literalną wykładnię przepisu oraz wskazywał na błędy w zaświadczeniach KRUS dotyczące okresu ubezpieczenia.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Zalewski (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Ewa Ibrom,, Sędzia SO del. Iwona Tchórzewska, Protokolant Starszy referent Radosław Kot, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 20 października 2011 r. sprawy ze skargi E. P. na decyzję Dyrektora L. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w E. z dnia[...] marca 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania renty strukturalnej oddala skargę. Decyzją Nr [...] z dnia [...] marca 2011 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w L. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Ś. z/s w P. Nr [...] z dnia [...] stycznia 2011 r. o odmowie przyznania renty strukturalnej. W uzasadnieniu organ II instancji przytoczył § 4 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 19 czerwca 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Renty strukturalne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz.U. 2007, Nr 109 poz. 750 z późn. zm.) dalej jako: rozporządzenie MRiRW w sprawie rent strukturalnych - przedstawiając przesłanki, które muszą być spełnione w celu uzyskania renty strukturalnej. Po zweryfikowaniu przedmiotowego wniosku oraz dołączonych załączników, w tym zaświadczenia Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, Placówka Terenowa w P. ustalono, iż E. P. podlegał ubezpieczeniu społecznemu rolników w zakresie emerytalno-rentownym w okresie od [...] lutego 2007 r. do [...] września 2010 r. (tj. do chwili złożenia wniosku o przyznanie renty strukturalnej). Obliczono, iż okres "10 lat bezpośrednio poprzedzających złożenie wniosku o rentę strukturalną", w którym strona powinna podlegać co najmniej 5 lat ubezpieczeniu społecznemu rolników zawiera się od dnia [...] września 2000 r. do [...] września 2010 r. W w/w okresie E. P. podlegał ubezpieczeniu emerytalno-rentownemu 3 lata, 7 miesięcy i 8 dni, a więc mniej niż wymagany co najmniej 5 letni okres. Wnioskodawca nie spełnił przesłanki opisanej w § 4 pkt 2 rozporządzenia MRiRW w sprawie rent strukturalnych, a tym samym na podstawie § 19 ust. 3 "Jeżeli w wyniku weryfikacji wniosku o przyznanie renty strukturalnej zostanie ustalone, że wnioskodawca: 1) nie spełnia warunków określonych w § 4 pkt 1 - 4..., kierownik biura powiatowego Agencji, w drodze decyzji administracyjnej, odmawia przyznania renty strukturalnej". Ponadto organ II instancji powołując się na orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego (sygn. akt II GSK 23/09) uznał, iż należało zastosować wprost literalną wykładnię w/w przepisu. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR zauważył także, iż organ rozpatrując merytorycznie przedmiotową sprawę jest związany przepisami prawa. Wskazane normy prawne nakazują w określonym stanie faktycznym wydanie określonej decyzji. Organ nie może w tej sytuacji odstąpić od przestrzegania przepisów powołując się na słuszny interes strony. Zastosowanie zasady uwzględniania przy wydaniu decyzji słusznego interesu strony, możliwe jest w sytuacji, kiedy organ rozpatrujący sprawę ma możliwość pewnego luzu decyzyjnego. Na tej podstawie odmówiono przyznania renty strukturalnej. Od powyższej decyzji E. P. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zarzucając w/w decyzjom naruszenie prawa. Skarżący nie zgadza się z literalnym brzmieniem § 4 pkt 2 rozporządzenia MRiRW w sprawie rent strukturalnych, jego zdaniem bowiem nie chodzi o okres ostatnich 10 lat od złożenia wniosku i 5 lat podlegania ubezpieczeniu emerytalno-rentownemu. Ponadto E. P. uznał, iż "KRUS w P. wydaje złe zaświadczenia", bowiem od dziecka pracował na tym gospodarstwie, otrzymywał rentę okresową oraz korzystał z rehabilitacji objętej ubezpieczeniem społecznym, a uznano iż nie podlegał ubezpieczeniu przez w/w okres. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w L. zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jej wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi uchylenie rozstrzygnięcia. Mając na względzie powyższe, tj. dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji, w granicach kompetencji przysługujących sądowi administracyjnemu na podstawie w/w ustaw, Sąd uznał, iż decyzja ta jest prawidłowa. Zaskarżona decyzja została wydana w oparciu o przepisy rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 19 czerwca 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Renty Strukturalne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 109, poz. 750 ze zm.), wydanego na podstawie art. 29 ust. 1 pkt 1 ustawy z 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. z 2007 r. Nr 64, poz. 427). Kluczowym zagadnieniem dla rozstrzygnięcia sporu o zgodność z prawem zaskarżonej decyzji jest właściwa interpretacja przepisu § 4 pkt 2 wskazanego rozporządzenie MRiRW w sprawie rent strukturalnych. Zgodnie z jego treścią, rentę strukturalną przyznaje się producentowi rolnemu będącemu osobą fizyczną prowadzącą na własny rachunek działalność rolniczą w gospodarstwie rolnym położonym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, zwanemu dalej "rolnikiem", jeżeli prowadził on nieprzerwanie działalność rolniczą w gospodarstwie rolnym w okresie co najmniej 10 lat bezpośrednio poprzedzających złożenie wniosku o rentę strukturalną i w tym okresie podlegał ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu, określonemu w przepisach o ubezpieczeniu społecznym rolników, zwanemu dalej "ubezpieczeniem emerytalno-rentowym", przez okres co najmniej 5 lat. Zarówno organ I jak i II instancji orzekający w sprawie stwierdziły, iż wnioskodawca nie spełnia tej przesłanki. Prawidłowo przyjęły, że decydujący jest tu okres 10 lat bezpośrednio poprzedzających złożenie wniosku ( [...] września 2000 r. do [...] września 2010 r.) i w tym właśnie okresie wnioskodawca winien przez co najmniej 5 lat podlegać ubezpieczeniu społecznemu rolników (ale nie mniej). Skarżący, nie zgadzając się z taką interpretacją, podkreślił, iż przepis § 4 pkt 2 cytowanego rozporządzenia MRiRW w sprawie rent strukturalnych wskazuje na okres "co najmniej 10 lat", a to świadczy o tym, że zamysłem ustawodawcy było także uwzględnienie wcześniejszego okresu prowadzenia przez ubiegającego się o rentę działalności rolniczej w gospodarstwie rolnym i podlegania w tym okresie ubezpieczeniu społecznemu rolników. W ocenie Sądu, wykładnia spornego w sprawie przepisu dokonana przez orzekające w sprawie organy jest trafna i nie narusza prawa. Z omawianej normy prawnej wynika, iż w celu uzyskania renty strukturalnej winny być spełnione dwie obligatoryjne przesłanki. Po pierwsze, rolnik ubiegający się o rentę strukturalną winien prowadzić nieprzerwanie działalność rolniczą w gospodarstwie rolnym przez okres co najmniej 10 lat bezpośrednio poprzedzających złożenie wniosku. Zgodnie zaś z § 17 ust. 5 pkt 1 lit. b rozporządzenie MRiRW w sprawie rent strukturalnych, do wniosku obowiązany jest dołączyć dokument potwierdzający okres nieprzerwanego prowadzenia działalności rolniczej w ostatnich 10 latach przed złożeniem wniosku. W ocenie Sądu z powyższych przepisów wyraźnie wynika, że istotny dla uzyskania renty strukturalnej jest okres 10 lat przypadających bezpośrednio przed złożeniem wniosku. Organ nie ma obowiązku badać i uwzględniać w sprawie wcześniejszego okresu, nawet jeżeli w tym wcześniejszym okresie rolnik również prowadził działalność rolniczą. Po drugie, przepis § 4 pkt 2 rozporządzenie MRiRW w sprawie rent strukturalnych wymaga, aby "i w tym okresie", a więc w okresie co najmniej 10 lat bezpośrednio poprzedzających złożenie wniosku, rolnik podlegał co najmniej 5 lat ubezpieczeniu społecznemu rolników. Użyty zwrot "i w tym okresie" odnosi się właśnie do wskazanego przedziału czasowego. Natomiast "co najmniej" należy rozumieć jako "nie mniej niż, przynajmniej". Tym samym wymagany dla spełnienia przesłanek do uzyskania renty strukturalnej minimalny pięcioletni okres podlegania ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu określonemu w przepisach o ubezpieczeniu społecznym rolników, musi przypadać w okresie 10 lat poprzedzających złożenie wniosku o rentę. Świadczy o tym zwrot: "i w tym okresie", zawarty w omawianym przepisie. Kierując się gramatyczną interpretacją w/w przepisu, Sąd podziela stanowisko zajęte przez organy orzekające w sprawie. Pogląd prezentowany przez skarżącego, że okres ubezpieczenia może dotyczyć także okresu innego niż okres 10 lat poprzedzających złożenie wniosku, nie znajduje uzasadnienia w obowiązujących przepisach prawa powołanych wyżej. Dlatego też, przyjmując powyżej zaprezentowaną wykładnię § 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 19 czerwca 2007 r. i mając na uwadze niekwestionowany przez żadną ze stron w sprawie stan faktyczny, należało podzielić stanowisko przedstawione w skarżonej decyzji. W dacie złożenia wniosku skarżący nie spełniał bowiem jednej z przesłanek wynikającej z tego przepisu. Podlegał bowiem ubezpieczeniu emerytalno-rentownemu 3 lata, 7 miesięcy i 8 dni, zamiast wymaganych co najmniej 5 lat w okresie 10 lat bezpośrednio poprzedzających złożenie wniosku. Tym samym na podstawie § 19 ust. 3 rozporządzenia MRiRW w sprawie rent strukturalnych słusznie odmówiono przyznania renty strukturalnej E. P. Mając na względzie wszystkie przedstawione powyżej argumenty Wojewódzki Sąd Administracyjny w L., na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę uznając ją za bezzasadną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło