III SA/Lu 1800/15
PostanowienieWSA w Lublinie2016-01-27
Skład orzekający: Sędzia WSA Iwona Tchórzewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wstrzymania wykonania decyzji ustalającej kwotę nienależnie pobranych płatności, jeśli skarżący twierdzi, że zapłata spowoduje znaczną szkodę i trudne do odwrócenia skutki dla jego trzyosobowej rodziny?Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, ponieważ skarżący nie wykazał, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Skarżący nie przedstawił konkretnych danych dotyczących dochodów z własnego gospodarstwa rolnego ani dokumentów potwierdzających jego sytuację finansową, ograniczając się do ogólnych danych statystycznych i dowodów dotyczących podatków.Stan faktyczny
Skarżący W. M. złożył skargę na decyzję Dyrektora Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa ustalającą kwotę nienależnie pobranych płatności z tytułu Programu Rolnośrodowiskowego. Wniósł również o wstrzymanie wykonania tej decyzji, argumentując, że konieczność jednorazowej zapłaty ponad 10.000 zł, stanowiącej 36% jego rocznego dochodu z gospodarstwa rolnego, pozbawiłaby jego trzyosobową rodzinę podstaw utrzymania.Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Iwona Tchórzewska po rozpoznaniu w dniu 27 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze W. M. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu Programu Rolnośrodowiskowego – w zakresie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
W. M. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu Programu Rolnośrodowiskowego, domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji.
Następnie skarżący zgłosił również wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu tego wniosku W. M. wskazał, że jedyne źródło utrzymania trzyosobowej rodziny skarżącego stanowi dochód z gospodarstwa rolnego o powierzchni 11 ha. Biorąc pod uwagę przeciętny roczny dochód z pracy w indywidualnych gospodarstwach rolnych, wskazany w Obwieszczeniu Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego (2.506 zł), dochód z gospodarstwa skarżącego wynosi rocznie 28.000 zł. Konieczność jednorazowej zapłaty kwoty ponad 10.000 zł, odpowiadającej 36 % rocznego dochodu, pozbawiłaby zaś rodzinę skarżącego podstaw utrzymania, wyrządzając tym samym znaczną szkodę i powodując trudne do odwrócenia skutki.
Wojewódzki Sąd Administracyjny Lublinie zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm., dalej jako "p.p.s.a."), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednocześnie w myśl art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi, jeśli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności.
Wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu do czasu wydania orzeczenia w sprawie przez sąd administracyjny stanowi formę tzw. ochrony tymczasowej, mającej na celu ochronę skarżącego przed potencjalnym zaistnieniem sytuacji, w której akt oceniony jako wadliwy przez sąd został już faktycznie wykonany, z czym wiążą się niekorzystne konsekwencje w postaci znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Instytucja ta ma charakter wyjątku od zasady przewidującej, że ostateczna decyzja administracyjna korzysta z domniemania zgodności z prawem i podlega wykonaniu.
Podstawową przesłanką wstrzymania wykonania decyzji - zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. jest wykazanie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Oznacza to, że chodzi o taki uszczerbek (majątkowy lub niemajątkowy), który nie będzie mógł być usunięty przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość nie przedstawiałby znaczenia dla strony skarżącej, albo gdyby zachodziło zagrożenie życia lub zdrowia.
Podkreślić też należy, że wykonanie decyzji nakładającej na stronę obowiązek uiszczenia należności pieniężnej tylko w wyjątkowych przypadkach jest źródłem niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub powstania trudnych do odwrócenia skutków. Zapłata oznaczonej w decyzji należności ma bowiem charakter odwracalny. Z tej też przyczyny strona domagająca się wstrzymania wykonania decyzji nakładającej obowiązek zapłaty należności pieniężnej obowiązana jest wykazać, że występują szczególne okoliczności uzasadniające uwzględnienie jej wniosku.
Katalog przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego orzeczenia jest zamknięty, zaś obowiązek ich uprawdopodobnienia spoczywa na wnioskodawcy. Sąd ocenia jedynie, czy w istocie wskazana przez stronę szkoda ma znaczny rozmiar lub istnieje niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W tym celu skarżący winien tak określić ewentualną szkodę lub w taki sposób wskazać skutki, które nastąpiłyby w związku z wykonaniem aktu, by sąd mógł stwierdzić w oparciu o konkretne dane, że wielkość szkody jest znaczna, a skutki trudne do odwrócenia. Jak przyjęto w orzecznictwie, chodzi tu o taką szkodę (majątkową lub niemajątkową), która nie będzie mogła być wyrównana przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia.
Przy tym w orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że do wykazania, iż zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie jest wystarczający sam wywód strony. Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest uzasadnione. Twierdzenia powinny być poparte materiałem dowodowym, zwłaszcza dotyczącym sytuacji finansowej wnioskodawcy. Natomiast brak wyczerpującego uzasadnienia wniosku uniemożliwia jego ocenę (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 maja 2004 r., sygn. akt FZ 65/04, LEX nr 1640573).
W ocenie Sądu, złożony w niniejszej sprawie wniosek skarżącego o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem skarżący nie wykazał, że zachodzi w stosunku do niego niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Należy zauważyć, że skarżący w zakresie dochodu z gospodarstwa rolnego nie odwołał się do konkretnych wielkości dotyczących jego gospodarstwa, ograniczając się do przywołania wielkości przeciętnego rocznego dochodu z pracy w indywidualnych gospodarstwach rolnych wynikającego z Obwieszczenia Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego. Skarżący nie wskazał tym samym na rzeczywiście uzyskiwany dochód z jego gospodarstwa rolnego, co już nie pozwala na uznanie wykazania przez skarżącego, iż wykonanie zaskarżonej decyzji może skutkować niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub powstania trudnych do odwrócenia skutków. Skarżący do wniosku nie dołączył też dokumentów źródłowych wskazujących na jego sytuację, w tym wielkość uzyskiwanych dochodów, poprzestając jedynie na dołączeniu kserokopii decyzji dotyczącej ustalenia podatku rolnego oraz podatku od nieruchomości za 2015 r. w łącznej kwocie 1.229 zł. Nie wskazał też na ewentualne zobowiązania z innych tytułów.
Jak wskazano zaś wyżej, dla uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji niezbędne jest przytoczenie i wykazanie we wniosku konkretnych okoliczności uzasadniających zaistnienie przesłanek określonych w art. 61 § 1 p.p.s.a. Takich okoliczności brak natomiast we wniosku złożonym w niniejszej sprawie.
Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie – na podstawie art. 61 § 3 i 5 p.p.s.a. – odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło