III SA/Lu 193/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Marcinowski, Sędziowie Asesor WSA Małgorzata Fita (sprawozdawca), Sędzia NSA Marek Zalewski, Protokolant Stażysta Marzena Gawron, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 27 czerwca 2006r. przy udziale prokuratora Prokuratury Apelacyjnej B. W. sprawy ze skargi B. P. na decyzję Wojewody z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji; 2. zasądza od Wojewody na rzecz B. P. kwotę [...] zł tytułem kosztów postępowania. Decyzją nr [...] z dnia [...] wydaną z upoważnienia Wojewody na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tj. Dz.U. z 2001 r., Nr 87, poz.960 z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołania B. P. od decyzji nr [...] z dnia [...] Naczelnika Wydziału Obsługi Interesantów i Spraw Obywatelskich działającego z upoważnienia Burmistrza Miasta orzekającej o wymeldowaniu jej z pobytu stałego z lokalu przy ulicy M. w Ś., utrzymano zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu decyzji podano, że organ I instancji orzekł o wymeldowaniu B. P. z pobytu stałego z lokalu przy ulicy M. w Ś. z uwagi na spełnienie przesłanek zawartych w art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Od decyzji tej odwołanie wniosła B. P. podnosząc, że lokalu nie opuściła dobrowolnie, tylko została do tego zmuszona. Po rozpatrzeniu sprawy organ odwoławczy stwierdził, iż zaskarżona decyzja prawa nie narusza. Stosownie do art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, organ administracji na wniosek strony lub z urzędu wydaje decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 2 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Przez opuszczenie dotychczasowego miejsca pobytu należy rozumieć fizyczne nieprzebywanie w lokalu i skoncentrowanie swoich spraw życiowych w innym miejscu, z jednoczesnym zerwaniem związków z dotychczasowym mieszkaniem. Z powyższego wynika, że organy administracji w sprawie o wymeldowanie obowiązane są do ustalenia czy występuje okoliczność faktycznego opuszczenia lokalu. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że B. P. w przedmiotowym lokalu nie zamieszkuje od 2004 r. Fakt ten potwierdza sama skarżąca w swoich zeznaniach złożonych do protokołu przesłuchania z 1 lutego 2005 r. Okoliczność tą potwierdzili również wskazani przez odwołującą się świadkowie oraz przeprowadzona dwukrotnie kontrola meldunkowa. Przeprowadzone przez Prokuraturę Rejonową postępowanie w przedmiocie zaniechania korzystania z mieszkania przy ulicy M., zostało umorzone z powodu braku znamion czynu zabronionego w zaistniałym zdarzeniu. Odwołująca się została pouczona o możliwości dochodzenia roszczenia przywrócenia utraconego posiadania w drodze powództwa cywilnego, jednak tego nie uczyniła. Zatem należało przyjąć, iż pogodziła się z zaistniałą sytuacją i z własnej woli zrezygnowała z zamieszkiwania przedmiotowym lokalu. Niezależnie od powyższego, w uzasadnieniu podkreślono także, iż zameldowanie jest tylko i wyłącznie potwierdzeniem faktu zamieszkiwania osoby pod wskazanym adresem i z faktu tego zameldowania nie można wywodzić żadnych praw do lokalu. B. P., zgodnie z ciążącym na niej obowiązkiem meldunkowym powinna dokonać zameldowania w miejscu gdzie aktualnie zamieszkuje i gdzie koncentruje się jej życie osobiste. Na powyższą decyzję B. P. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, wnosząc o ponowne rozpatrzenie niniejszej sprawy przez sąd. W uzasadnieniu skargi podniosła, iż powodem jej wymeldowania z mieszkania przy ul. M., był konflikt istniejący pomiędzy nią, a jej siostrzenicą i siostrą oraz brak reakcji organów ścigania, do których zwracała się o pomoc w tej sprawie. W odpowiedzi na skargę, organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, w całości podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Mając na uwadze art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sąd dokonuje kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd uwzględnia skargę i stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach, natomiast zgodnie z art. 134 § 1 tej ustawy sąd rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, Jako, że zaskarżona decyzja wydana została z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 kpa), skarga podlegała uwzględnieniu, z przyczyn wziętych pod uwagę przez sąd z urzędu. Jak wynika z akt sprawy, decyzja Wojewody utrzymująca w mocy decyzję Burmistrza Miasta o wymeldowaniu B. P. z pobytu stałego z lokalu położonego w Ś. przy ul. M., wydana została po rozpatrzeniu odwołania strony od wymienionej decyzji organu I instancji. Odwołanie to zostało przez skarżącą złożone osobiście w Kancelarii Urzędu Miasta w dniu [...] (k. 81 i oświadczenie skarżącej złożone na rozprawie w dniu [...] czerwca 2006 r.), po otrzymaniu przez nią decyzji organu I instancji w dniu [...] (dowód doręczenia – k. 74). Z zestawienia dat podanych wyżej wynika, że odwołanie B. P. złożone zostało przez nią w 15 dniu od dnia otrzymania skarżonej decyzji. Zgodnie z art. 127 § 1 i 2 oraz art. 129 § 1 i 2 kodeksu postępowania administracyjnego, od decyzji wydanej w pierwszej instancji służy stronie odwołanie tylko do jednej instancji, a właściwy do jego rozpatrzenia jest organ administracji publicznej wyższego stopnia. Odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał decyzję w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie – od dnia jej ogłoszenia stronie. Jeżeli odwołanie zostało wniesione po upływie czternastodniowego terminu przewidzianego do jego wniesienia, organ odwoławczy na podstawie art. 134 kpa stwierdza w drodze postanowienia uchybienie terminu do jego wniesienia, chyba, że strona złoży podanie o jego przywrócenie. Mają na uwadze treść powyższych przepisów, stwierdzić należy, że wniesienie odwołania po upływie terminu powoduje jego bezskuteczność, w następstwie czego decyzja organu I instancji staje się ostateczna, natomiast rozpatrzenie odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony, stanowi rażące naruszenie prawa. Oznacza to bowiem weryfikację w postępowaniu odwoławczym decyzji ostatecznej, która zgodnie z art. 16 § 1 kpa, korzysta z ochrony trwałości. W niniejszej sprawie doszło do merytorycznego rozpatrzenia przez Wojewodę odwołania od decyzji organu I instancji, wniesionego po terminie (15 dni po dniu doręczenia decyzji stronie), a zatem stwierdzić należy, że decyzja organu odwoławczego wydana została z rażącym naruszeniem prawa, co powoduje konieczność usunięcia jej z obrotu prawnego. Z tych też względów oraz na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 i art. 200 w zw. z art. 205 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) należało orzec jak w sentencji.