III SA/Lu 197/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Marcinowski, Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Drwal,, Sędzia NSA Maria Wieczorek – Zalewska (sprawozdawca), Protokolant asystent sędziego Adam Traczyk, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 21 września 2010 r. sprawy ze skargi D. G. – W. Prywatny Gabinet Stomatologiczny w L. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] kwietnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia opłaty z tytułu czynności kontrolnych 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] lutego 2010 r. numer [...] 2. określa, że decyzje wymienione w pkt 1 nie podlegają wykonaniu. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2010 r., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) w związku z art. 37 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (tekst jednolity: Dz. U. z 2006 r. Nr 122, poz. 851 ze zm.), L. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w L. po rozpatrzeniu odwołania, wniesionego przez D. G. - właściciela prywatnego gabinetu stomatologicznego w L., od decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w L. z dnia [...] lutego 2010 r. znak [...] dotyczącej opłaty z tytułu czynności kontrolnych, L. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w L. utrzymał mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że decyzją z dnia [...] lutego 2010 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w L. ustalił opłatę w wysokości 246 zł z tytułu czynności kontrolnych, wykonywanych w związku ze sprawowaniem bieżącego nadzoru sanitarnego. Przeprowadzona przez pracowników Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w L. w dniu 18 stycznia 2010 r. kontrola sanitarna w gabinecie stomatologicznym "W." należącym do lek. stom. D. G. w L. wykazała naruszenie wymagań higienicznych i zdrowotnych. Decyzjami z dn. 19 stycznia 2010 r. znak [...] oraz z dnia [...] lutego 2010 r. znak [...] Powiatowy Inspektor Sanitarny w L. nakazał usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości. Od decyzji z dnia 19 stycznia 2010 r. nakazującej zapewnienie warunków skutecznej sterylizacji narzędzi medycznych strona wniosła odwołanie. Po rozpatrzeniu odwołania L. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w L. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Od decyzji z dnia [...] lutego 2010 r. nakazującej prawidłowo przechowywać odpady medyczne poza miejscem ich wytwarzania oraz prawidłowo przechowywać odzież wierzchnią i ochronną personelu strona wniosła odwołanie w dniu 1 marca 2010 r., przy czym nie zostało ono jeszcze rozpatrzone przez LPWIS w L. z uwagi na potrzebę uzupełnienia informacji w sprawie, dotyczących zagadnień postępowania z odpadami medycznymi w prywatnym gabinecie stomatologicznym "W.". W złożonym odwołaniu od decyzji dotyczącej opłaty z tytułu czynności kontrolnych strona podniosła następujące argumenty: - naruszenie art. 36 ust. 2 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, - brak podstaw do wydania zaskarżonej decyzji, - organ nie wykazał, w jaki sposób ustalił stawki, które stały się podstawą określenia wymiaru opłaty. L. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w L. wskazał, że w protokole kontroli z dnia 18 stycznia 2010 r. przedstawiciele PPIS w L. szczegółowo określili stwierdzone nieprawidłowości oraz wskazali przepisy prawne, które zostały naruszone. Ponadto w protokole zawarto stwierdzenie, że nieprawidłowości stanowią zagrożenie życia i zdrowia pacjentów, ponieważ jest możliwość szerzenia się chorób przenoszonych drogą krwiopochodną. Z treścią protokołu kontroli strona została zapoznana w dniu kontroli, co potwierdziła podpisem, a co więcej nie wniosła uwag do zapisów protokołu, których konsekwencją jest decyzja. W decyzji zostały przywołane zasady ustalenia opłaty, do uiszczenia której zobowiązano stronę. W związku z powyższym, argumenty podnoszone przez stronę, a odnoszące się w głównej mierze do braku podstaw do wydania takiego rozstrzygnięcia, jak w decyzji, jak również braku podania zasad naliczenia wysokości opłaty za kontrolę organ odwoławczy uznał za bezzasadne. Skarżąca wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę, w której domaga się uchylenia tej decyzji w całości, zarzucając naruszenie: 1) przepisów prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie w sprawie przepisów art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, 2) przepisów prawa procesowego poprzez naruszenie art. 77 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego Skarżąca wskazała, że organy obu instancji nie ustaliły w sposób niebudzący wątpliwości, czy zarzucane nieprawidłowości powstały z przyczyn leżących po stronie skarżącej. Organ I instancji zarzucił skarżącej min. nieszczelności w miejscu zamknięcia opakowań sterylizacyjnych, nie biorąc pod uwagę faktu, że opakowania te w takiej formie przychodzą od jego producenta. Tym samym nawet gdyby rzeczywiście opakowania były nieszczelne, to powyższa nieprawidłowość nie powstała z przyczyn leżących po stronie skarżącej, co tym samy nie uzasadnia wymierzenia opłaty na podstawie 36 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej jako ppsa) – sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Skarga jest zasadna, bowiem w ocenie Sądu organ nie miał prawa nałożyć na skarżącą opłaty z tytułu czynności kontrolnych bez jasnego określenia sposobu, w jaki opłatę wyliczono. W uzasadnieniu decyzji organu I instancji wskazano, że za podstawę wyliczenia opłaty przyjęto obowiązującą stawkę roboczogodziny w wysokości 51,80 zł, na którą składają się koszty bezpośrednie w wysokości 21,90 zł. i koszty pośrednie w wysokości 29,90 zł. Stawkę tę przemnożono przez 4 godz. i 45 minut, co w zaokrągleniu dało 4,75 x 51,80 = 246 zł. Wskazać zatem należy, że zgodnie z obowiązującym w dacie orzekania rozporządzeniem (rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 4 lutego 2004 r. w sprawie opłat za badania laboratoryjne oraz inne czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. nr 20 poz. 193) – wysokość opłat za badania laboratoryjne oraz inne czynności ustala się na podstawie bezpośrednich i pośrednich kosztów ich wykonania. Wprawdzie organ I instancji wskazuje, że wysokość opłaty wyliczył na podstawie takich kosztów, jednak nie wskazał, co konkretnie składa się na te koszty. Zgodnie z § 3 rozporządzenia - do bezpośrednich kosztów wykonania badań laboratoryjnych oraz innych czynności zalicza się koszty poniesione w związku z wykonaniem konkretnego badania laboratoryjnego oraz innej czynności obejmujące: 1) średnie wynagrodzenie pracowników stacji sanitarno-epidemiologicznych wykonujących badania laboratoryjne lub inne czynności, zwanych dalej "pracownikami", obliczane według godzinowych stawek osobistego zaszeregowania wraz z pochodnymi od wynagrodzenia; 2) koszty materiałowe, w tym w szczególności koszty odczynników i innych materiałów pomocniczych; 3) koszty podróży służbowych pracowników, w tym koszty należności przysługujących pracownikom z tytułu podróży służbowej; 4) przeciętne koszty związane z działalnością rzeczoznawców do spraw sanitarnohigienicznych. Zgodnie z § 4 rozporządzenia - do pośrednich kosztów wykonania badań laboratoryjnych oraz innych czynności zalicza się koszty działalności stacji sanitarno-epidemiologicznych poniesione w związku z wykonaniem konkretnego badania laboratoryjnego oraz innej czynności, obejmujące: 1) średnie wynagrodzenie pracowników administracji i obsługi wraz z pochodnymi od wynagrodzenia; 2) koszty usług pocztowych, telekomunikacyjnych i pralniczych; 3) koszty zużytej energii elektrycznej, wody i gazu; 4) koszty zakupu, zużycia i konserwacji aparatury i sprzętu laboratoryjnego; 5) koszty transportu. Organ powinien wskazać konkretnie, na jakiej podstawie wyliczył takie a nie inne kwoty poniesionych kosztów. Ogólne stwierdzenie, że w skład kosztów wchodzą bliżej nieokreślone koszty pośrednie i bezpośrednie nie daje możliwości weryfikacji prawidłowości decyzji. Dodać należy, że podstawą prawną decyzji nie może być zarządzenie (zarządzenie nr 11 Dyrektora PSSE w L. z dnia 28 czerwca 2009 r.) bowiem nie jest to akt powszechnie obowiązujący, lecz akt wewnętrzny organu administracji publicznej, wiec nie można na jego podstawie ustalać obowiązków dla podmiotów z zewnątrz, bez naruszenia art. 7 i art. 87 ust. 1 Konstytucji RP. Wprawdzie § 6 rozporządzenia wskazywał, że czas pracy pracownika niezbędny do wykonania badania laboratoryjnego oraz innej czynności, stanowiący podstawę ustalenia wysokości wynagrodzenia, o którym mowa w § 3 pkt 1, określa dyrektor stacji sanitarno-epidemiologicznej na wniosek kierownika właściwej komórki organizacyjnej stacji sanitarno-epidemiologicznej – ale nie można uznać takiego wskazania za wiążące dla strony. Oznacza to, że organ wydający decyzję musi być gotowy na wykazanie rzeczywistego czasu trwania wykonanych czynności. Wysokość opłaty nie została zatem należycie uzasadniona, co stanowi naruszenie art. 107 § 1 i 3 kpa. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.