III SA/Lu 2/09

WyrokWSA w Lublinie2009-06-25

Skład orzekający: Marek Zalewski, Jerzy Drwal, Maria Wieczorek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji może orzec o wymeldowaniu osoby z pobytu stałego, jeśli osoba ta opuściła miejsce zameldowania i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się, a tytuł prawny do lokalu zmienił się na rzecz innej osoby?
Ratio decidendi
Organ administracji może orzec o wymeldowaniu osoby z pobytu stałego na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, jeśli osoba ta opuściła miejsce zameldowania i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Ewidencja ludności ma odzwierciedlać stan faktyczny, a mechanizm wymeldowania polega na usuwaniu informacji, gdy przestaje ona obrazować rzeczywisty stan rzeczy. W przypadku zmiany tytułu prawnego do lokalu i faktycznego nieprzebywania w nim osoby, organ ma prawo orzec o jej wymeldowaniu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku o wymeldowanie R. B.-B. z lokalu mieszkalnego. Wnioskodawczyni Z. P. podała, że R. B.-B. jest dla niej osobą obcą, nie zna jego miejsca pobytu i nie zamieszkuje on w lokalu. Tytuł prawny do lokalu uzyskała na podstawie umowy zamiany z siostrą R. B.-B. R. B.-B. kwestionował fakt zamiany i twierdził, że nie wiedział o tym fakcie. Organy administracji orzekły o wymeldowaniu, uznając, że R. B.-B. nie zamieszkuje w lokalu od 1999 r., a jego pobyt w zakładzie karnym od 2002 r. potwierdza ten fakt. R. B.-B. zaskarżył decyzję, zarzucając naruszenie prawa i nieprawdziwe informacje z Krajowego Rejestru Karnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Zalewski, Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Drwal (sprawozdawca), Sędzia NSA Maria Wieczorek, Protokolant Stażysta Radosław Kot, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 25 czerwca 2009 r. sprawy ze skargi R. B.- B. na decyzję Wojewody z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego oddala skargę. Z akt sprawy wynika, że we wniosku z dnia [...] lipca 2008 r. Z. P. domagała się wymeldowania R. B. – B. z lokalu przy ul. P. [...] w L.. W uzasadnieniu wniosku podała, że R. B. – B. jest dla niej osobą obcą, nie jest jej znane jego miejsce aktualnego pobytu i nie zamieszkuje w tym lokalu. Z. P. wyjaśniła dalej, w toku przeprowadzonego przez Prezydenta Miasta postępowania w tej sprawie, że tytuł prawny do w/w lokalu uzyskała na podstawie umowy wzajemnej zamiany mieszkań z B. M., siostrą R. B. – B. i od dnia [...] września 1999 r. zamieszkuje w tym lokalu ze swoją córką D. J. Prezydent Miasta ustalił we własnym zakresie, że R. B. – B. przebywa w Zakładzie Karnym . W piśmie procesowym z dnia [...] sierpnia 2008 r. R. B. – B. wyjaśnił, że nic nie wie o tym, aby jego siostra B.M. dokonała zamiany lokalu z Z. P.. Stwierdził przy tym, że żadna ze stron tej umowy nie poinformowała go o tym fakcie. W tych okolicznościach Prezydent Miasta uznał, że w/w lokalu R. B. – B. nie zamieszkuje co najmniej od 1999 r. i decyzją (Nr [...]) z dnia [...] września 2008 r. orzekł o wymeldowaniu go z pobytu stałego w trybie art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych. W odwołaniu R. B. – B. zarzucił, że decyzja ta jest dla niego krzywdząca i do tej pory nie wiedział o zamianie mieszkania. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] listopada 2008 r. (Nr [...]), wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych, Wojewoda rozpatrzył to odwołanie i utrzymał w mocy powyższą decyzję Prezydenta Miasta . W uzasadnieniu Wojewoda podał, że stosownie do art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych, organ administracji, na wniosek strony lub z urzędu, wydaje decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad trzy miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Przez opuszczenie dotychczasowego miejsca pobytu należy rozumieć fizyczne nieprzebywanie w lokalu i skoncentrowanie swoich spraw życiowych w innym miejscu. Wojewoda argumentował, że ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że od dnia 1 września 1999 r. Z. P. jest najemcą lokalu i od tego czasu mieszka w nim ze swoją rodziną. Skoro tak, to odwołujący się nie zamieszkuje pod adresem zameldowania co najmniej od tego czasu. Dlatego niewiarygodne są twierdzenia R. B. – B., że do chwili aresztowania mieszkał w spornym lokalu, skoro z informacji Krajowego Rejestru Karnego wynika, że aresztowanie miało miejsce w 2002 r. Wojewoda wyjaśnił dodatkowo, że zgłaszana przez skarżącego kwestia prawidłowości dokonanej zamiany lokalu pozostaje poza sferą zainteresowania organów zajmujących się ewidencją ludności. W skardze sądowej R. B. – B. zarzucił, że decyzję podjęto na podstawie nieprawdziwych informacji z Krajowego Rejestru Karnego, a więc z naruszeniem prawa. Wskazał przy tym, że nic nie wiedział o zamianie lokalu. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wnosił o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Podstawę prawną zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowił art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (t.j. Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993 ze zm.). Przepis ten przewiduje, że organ administracji, na wniosek strony lub z urzędu, wydaje decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad trzy miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Powyższa regulacja w powiązaniu z pozostałymi przepisami ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych oznacza, że ewidencja ludności służy do odzwierciedlenia stanu faktycznego i dostarcza informacji i wiedzy o rzeczywistym miejscu pobytu obywateli. Mechanizm wymeldowania polega na usuwaniu informacji w przedmiocie wymeldowania, jeżeli przestaje ona obrazować wynikający z uprzedniego zgłoszenia stan rzeczy (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 lutego 2006 r. sygn. akt II OSK 561/05, publ. LEX 194344). Skarżący był zameldowany na pobyt stały w lokalu położonym przy ul. P. [...] w L.. Prawidłowe są ustalenia organu, że skarżący nie zamieszkuje pod tym adresem co najmniej od września 1999 r. Potwierdzał to zgromadzony materiał dowodowy. I tak we wniosku z dnia [...] lipca 2008 r. Z. P. podała, że R. B. – B. jest dla niej osobą obcą i nie jest jej znane jego miejsce aktualnego pobytu. Twierdziła, że R. B. – B. nie zamieszkuje w tym lokalu. Z pisma Zarządu Spółdzielni Mieszkaniowej z dnia [...] września 1999 r. wynikało, że Z. P. uzyskała przydział mieszkania Nr [...] przy ul. P. [...] na warunkach lokatorskiego prawa do lokalu i w przydzielonym lokalu ma prawo mieszkać z D. J.. W późniejszym piśmie z dnia [...] kwietnia 2001 r. Zarząd tejże Spółdzielni wskazał, że Z. P. uzyskała przydział tego mieszkania na warunkach własnościowego prawa do lokalu i może w nim zamieszkiwać wraz z D.J.. Z. P. wyjaśniła w toku przeprowadzonego przez organ postępowania w tej sprawie, że tytuł prawny do w/w lokalu uzyskała na podstawie umowy wzajemnej zamiany mieszkań z B. M., siostrą R. B. – B. i od dnia [...] września 1999 r. zamieszkuje w tym lokalu ze swoją córką D. J.. Wyjaśnienia te udokumentowano protokołem z przesłuchania strony w dniu [...] lipca 2008 r. Prezydent Miasta ustalił we własnym zakresie, że R. B. – B. przebywa w Zakładzie Karnym . Dowodziła tego informacja z Krajowego Rejestru Karnego. Wskazywała ona, po pierwsze, że skarżący jest osobą skazaną na mocy prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w L. z dnia [...] sierpnia 2004 r. sygn. akt [...], a po drugie, że skarżący od dnia [...] lipca 2002 r. pozbawiony był wolności. W swoim piśmie procesowym z dnia [...] sierpnia 2008 r. skarżący R. B. – B. wyjaśnił, że nic nie wie o tym, aby jego siostra B. M. dokonała zamiany lokalu z Z. P. Zaznaczył przy tym, że żadna ze stron tej umowy nie poinformowała go o tym fakcie. Słusznie zatem organ zauważył, że jeśli skarżący nie wiedział o zamianie mieszkania, to nie mógł w nim zamieszkiwać, co najmniej od września 1999 r. Jak wyżej wykazano Z. P. uzyskała wtedy przydział tego mieszkania. Powyższe ustalenia upoważniały organ do wymeldowania skarżącego na mocy art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Wobec tego nieusprawiedliwiony jest zarzut, że zaskarżoną decyzję wydano na podstawie posiadanej przez skarżącego wiedzy o zamianie mieszkania oraz "nieprawdziwej" informacji z Krajowego Rejestru Karnego. Z tych też względów skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło