III SA/Lu 2/11
PostanowienieWSA w Lublinie2011-02-23
Skład orzekający: Anna Puton-Mazurkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi może zostać uwzględniony na podstawie przedstawionych okoliczności majątkowych i rodzinnych skarżącego?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, uznając, że skarżący nie wykazał, iż opłacenie wpisu sądowego w wysokości 100 zł spowoduje uszczerbek w utrzymaniu koniecznym jego i rodziny. Pomimo trudnej sytuacji zdrowotnej i strat w gospodarstwie rolnym, skarżący posiada ustabilizowaną sytuację majątkową i finansową, w tym stałe dochody z emerytur oraz dochód z gospodarstwa rolnego, które pozwalają na pokrycie kosztu wpisu.Stan faktyczny
Skarżący M. R. złożył skargę na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa dotyczącą płatności do gruntów rolnych za 2007 rok. Wnioskował o zwolnienie od wpisu sądowego od skargi w całości, powołując się na trudną sytuację zdrowotną i finansową, w tym wysokie wydatki na leki, rehabilitację oraz utrzymanie gospodarstwa rolnego, które poniósł straty wskutek warunków pogodowych i wypadku przy pracy. Do wniosku dołączył dokumenty potwierdzające stan zdrowia i sytuację majątkową.Rozstrzygnięcie
Odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie w całości od wpisu sądowego od skargi.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie - Anna Puton-Mazurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 23 lutego 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie w całości od wpisu sądowego od skargi w sprawie ze skargi M. R. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie płatności do gruntów rolnych na 2007 r. postanawia : odmówić przyznania prawa pomocy.
W złożonej skardze, skarżący zwrócił się m.in. z wnioskiem o zwolnienie z kosztów sądowych. Wezwany do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu, skarżący w terminie nadesłał wypełniony urzędowy formularz wniosku zakreślając w nim, iż wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku (rubryka nr 5 urzędowego formularza) sprecyzował, iż domaga się zwolnienia od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi w całości.
W uzasadnieniu wniosku złożonego na urzędowym formularzu skarżący podniósł, że ponosi duże wydatki na zakup lekarstw i rehabilitację (od [...] zł do [...] zł miesięcznie) oraz na utrzymanie gospodarstwa rolnego w wysokości ok. [...] zł miesięcznie (rocznie ok. [...] zł). Stwierdził, że w 2010 r. z uwagi na trudne warunki pogodowe, poniósł wysokie straty w zasiewach zbożowych i okopowych. Ponadto uległ nieszczęśliwemu wypadkowi przy pracy rolniczej, w związku z czym przez okres ponad dwóch miesięcy przebywał na zwolnieniu lekarskim i nie mógł pracować w gospodarstwie.
W dalszej części urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący wykazał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną. Odnośnie stanu majątkowego podał, iż posiada dom o pow. [...] m2 oraz nieruchomość rolną o pow. [...] ha. W rubryce dotyczącej dochodów wskazał, iż łączne dochody rodziny brutto wynoszą [...] zł, a na dochód ten składają się świadczenia z ZUS - skarżącego w wysokości [...] zł brutto i jego żony w wysokości [...] zł brutto. Ponadto skarżący podkreślił, że zarówno on jak i jego żona są osobami cierpiącymi na wiele schorzeń.
Do wniosku skarżący załączył potwierdzone za zgodność z oryginałem kserokopie: szpitalnej karty informacyjnej z 4 sierpnia 2010 r., dwóch zwolnień lekarskich wystawionych na nazwisko skarżącego oraz dwudziestu faktur VAT na zakup leków. Dodatkowo, na wezwanie referendarza sądowego z dnia 3 lutego 2011 r., skarżący nadesłał oświadczenie z dnia 9 lutego 2011 r. oraz następujące dokumenty źródłowe: nakaz płatniczy na łączne zobowiązanie pieniężne za 2010 r.; trzy decyzje wymiarowe na podatek rolny za 2010r.; decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2010r.; dowód zapłaty za energię elektryczną z 13 grudnia 2010 r.; odcinek do zapłaty za energię z terminem płatności na 18 kwietnia 2011 r.; fakturę VAT za usługi telekomunikacyjne z 10 stycznia 2011 r.; fakturę VAT za wodę z 15 grudnia 2010 r.; dowód ważenia z punku sprzedaży opału z 27 października 2010 r.; umowę o świadczenie usług telekomunikacyjnych z 24 stycznia 2008 r. oraz dwa zaświadczenia ZUS w [...] z 9 lutego 2011 r. o wysokości świadczeń skarżącego i jego żony.
Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy referendarz sądowy stwierdził, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Żądanie strony dotyczące przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego od skargi w całości, jest żądaniem przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 ( 3 p.p.s.a.).
Wniosek strony o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym nie zasługuje na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności podnieść należy, że zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy powinna być rozpatrywana z jednej strony z uwzględnieniem wysokości obciążeń finansowych, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, z drugiej zaś strony z uwzględnieniem jej możliwości finansowych. Skarżący w sprawie niniejszej domaga się zwolnienia od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi, którego koszt wynosi 100 zł (§ 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 221, poz. 2193/).
Mając na uwadze sytuację majątkową, finansową i rodzinną skarżącego, przedstawioną w urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy i nadesłanych dokumentach, stwierdzić należy, że skarżący nie wykazał spełnienia przesłanek przyznania prawa pomocy w częściowym zakresie.
Skarżący posiada ustabilizowaną sytuację majątkową i finansową. Skarżący i jego żona uzyskują stały dochód tytułem pobieranych emerytur - skarżący w kwocie [...] zł brutto, tj. [...] zł netto, a jego żona w wysokości [...] zł brutto, tj. [...] zł netto (wg. zaświadczeń ZUS z 9 lutego 2011 r.). Skarżący ma zaspokojone potrzeby mieszkaniowe (posiada dom o pow. [...] m2), a w skład majątku jego i żony wchodzi również gospodarstwo rolne o łącznej powierzchni [...] ha fiz., tj. [...] ha przel. (wg. decyzji wymiarowych i nakazu płatniczego podatku rolnego na 2010 r.). Nadto skarżący, jak podał w oświadczeniu z dnia 9 lutego 2011 r., użytkuje działki rodzeństwa o pow. [...] ha fiz. W ocenie referendarza brak jest podstaw do uznania, że skarżący z gospodarstwa rolnego nie uzyskuje żadnych dochodów, a nawet musi dokładać do jego funkcjonowania kwotę ok. [...] zł miesięcznie. Skarżący w żaden sposób nie uwiarygodnił twierdzeń dotyczących poniesionych w działalności rolniczej strat finansowych. Kierując się wskazaniami art. 18 ustawy z 15 listopada 1984r. o podatku rolnym (Dz.U. z 2006r. Nr 136, poz. 969 ze zm.) za podstawę obliczenia dochodu z gospodarstwa rolnego przyjęto wielkość gruntów w ha przeliczeniowych, stanowiących własność skarżącego i jego żony – [...] ha (tj. bez uwzględnienia gruntów rodzeństwa użytkowanych przez skarżącego, ponieważ skarżący nie wskazał ich powierzchni w ha przel.). Zgodnie z obwieszczeniem Prezesa GUS z 22 września 2010r. w sprawie wysokości przeciętnego dochodu z pracy w indywidualnych gospodarstwach rolnych z 1 ha przeliczeniowego w 2009r. (MP Nr 68, poz. 858), dochód ten wyniósł 1.908 zł. Zatem miesięczny dochód rodziny z gospodarstwa rolnego obliczony na podstawie przywołanych przepisów wynosi [...] zł miesięcznie ([...] ha przel. x 1.908 zł = [...] /dochód roczny/ : 12 miesięcy = [...] zł).
Zdaniem referendarza nie bez znaczenia dla oceny możliwości płatniczych skarżącego jest fakt, iż na podstawie decyzji Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z [...] przyznano mu płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2010 r. w łącznej wysokości [...] zł.
Natomiast wykazane przez skarżącego wydatki na koszty utrzymania koniecznego, wynoszą miesięcznie ok. [...] – [...] zł. W ich skład wchodzi: energia elektryczna – [...] zł; usługi telekomunikacyjne – [...] zł; woda – [...] zł na dwa miesiące (w rozliczeniu miesięcznym – [...] zł); koszty zakupu węgla – [...] rocznie (w rozliczeniu miesięcznym – [...] zł); koszty zakupu drewna – [...] zł; opłata za telefon komórkowy – [...] zł; koszty zakupu leków i rehabilitacji od [...] do [...] zł miesięcznie. Przy czym zaznaczyć należy, że ustalając miesięczny koszt energii elektrycznej uznano zapłacony rachunek z dnia 13 grudnia 2010 r. na kwotę [...] zł, natomiast nie przyjęto rachunku z terminem płatności na 18 kwietnia 2011 r. na kwotę [...] zł, ponieważ dotyczy terminu przyszłego i nie został jeszcze opłacony.
Porównując zatem wielkość obciążeń finansowych w sprawie niniejszej (kwota 100 zł wpisu sądowego od skargi) do osiąganych przez skarżącego i jego żonę miesięcznych dochodów, które nawet bez uwzględnienia dochodów z gospodarstwa rolnego wynoszą [...] zł netto (tj. [...] zł na osobę), a po odliczeniu wydatków koniecznych ([...] –[...] zł) – od [...] do [...] zł miesięcznie, stwierdzić należy, że opłacenie wpisu sądowego od skargi nie spowoduje uszczerbku w utrzymaniu koniecznym skarżącego i jego rodziny.
Reasumując, brak jest podstaw do uznania, iż skarżący wykazał, że jego sytuacja materialna i rodzinna uprawnia do przyznania mu prawa pomocy w zakresie częściowym.
Z powyższych względów oraz na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak na wstępie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło