III SA/Lu 206/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Ibrom (sprawozdawca) Sędzia WSA Jerzy Drwal Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak po rozpoznaniu w dniu 22 kwietnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. P. na decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej [...] [...] z dnia [...] stycznia 2015 r., znak [...] w przedmiocie odmowy przyznania stypendium dla najlepszych doktorantów w zakresie wniosku skarżącej o wyłączenie sędziego NSA Jerzego Marcinowskiego i sędziego NSA Jerzego Dudka od orzekania w sprawie postanawia: I. oddalić wniosek o wyłączenie sędziego NSA Jerzego Marcinowskiego; II. wyłączyć sędziego NSA Jerzego Dudka od orzekania w niniejszej sprawie. Pismem z dnia 16 lutego 2015 r. A. P. wniosła skargę na decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej [...] [...] z dnia [...] stycznia 2015 r., znak [...] w przedmiocie odmowy przyznania stypendium dla najlepszych doktorantów. Skarżąca zawarła w skardze wniosek o "wyłączenie ze składu sędziowskiego sędziów, którzy mają lub mieli podpisaną umowę o pracę lub inne umowy cywilnoprawne z [...]". W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 17 marca 2015 r. wezwano skarżącą do wskazania personaliów sędziów, których wyłączenia się domaga, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. W odpowiedzi na wezwanie skarżąca wyjaśniła, że wnosi o wyłączenie sędziego Jerzego Marcinowskiego i sędziego Jerzego Dudka. Pismem z dnia 8 kwietnia 2015 r. sędzia NSA Jerzy Marcinowski złożył oświadczył, że w stosunku do jego osoby nie zachodzą przyczyny wyłączenia sędziego z mocy prawa, ani nie są mu znane okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w sprawie. Sędzia NSA Jerzy Marcinowski wyjaśnił, że nie był i nie jest stroną umowy o pracę lub umowy cywilnoprawnej, zawartej z [...]. Pismem z dnia 1 kwietnia 2015 r. sędzia NSA Jerzy Dudek oświadczył, że prowadzi odpłatnie zajęcia ze studentami V roku kierunku prawo [...] w ramach projektu "Najlepsze praktyki w strategicznej transformacji [...]" i wniósł o wyłączenie od orzekania w niniejszej sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 18 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), dalej: p.p.s.a., sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki; swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia, osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli; w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron; w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą; w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator; dotyczących skarg na decyzję albo postanowienie, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu w sprawie brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie; w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej. Stosownie do § 3 tego przepisu wyłączeniu podlega sędzia, który brał udział w wydaniu orzeczenia objętego skargą o wznowienie postępowania, nie może orzekać, co do tej skargi. Niezależnie od wskazanych przyczyn, w myśl art. 19 p.p.s.a., sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Treść powołanego przepisu nie wskazuje, jakiego rodzaju okoliczności mogłyby uzasadniać podejrzenie braku bezstronności i tym samym wyłączenie sędziego. Wobec powyższego, zasadność wniosku o wyłączenie sędziego zależy od okoliczności faktycznych, jakie w każdym konkretnym przypadku mogą mieć wpływ na sposób przeprowadzenia postępowania oraz na treść podejmowanego przez sędziego rozstrzygnięcia. Mogą to być więc okoliczności wynikające ze stosunku osobistego pomiędzy sędzią a jedną ze stron charakteryzujące się przede wszystkim istnieniem więzi emocjonalnej, której podstawą jest np. stosunek pokrewieństwa, przyjaźni, zależności służbowej, gospodarczej, społecznej, jak również wszelkie obiektywnie zaistniałe okoliczności, dające podstawę do powstania wątpliwości co do bezstronności sędziego. Stosownie do art. 20 p.p.s.a., wniosek o wyłączenie sędziego strona zgłasza na piśmie lub ustnie do protokołu posiedzenia w sądzie, w którym sprawa się toczy, uprawdopodabniając przyczyny wyłączenia. Wniosek ten powinien zatem wskazywać okoliczności lub dowody uprawdopodobniające istnienie przyczyny uzasadniającej wyłączenie sędziego. Nie ulega więc wątpliwości, że wnioskodawca, składając wniosek, powinien wskazać fakty, które mogłyby wywołać wątpliwość co do bezstronności sędziego. Niedopuszczalne jest formułowanie zarzutów o generalnym braku bezstronności danego sędziego w oderwaniu od specyfiki i okoliczności konkretnej sprawy. Odnosząc powyższe do wniosku skarżącej o wyłączenie sędziego NSA Jerzego Marcinowskiego, stwierdzić należy, że nie zasługuje na uwzględnienie. Skarżąca nie powołała żadnej przyczyny uzasadniającej wyłączenie sędziego z mocy prawa, jak również nie wskazała żadnej okoliczności, która mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w sprawie. Również Sąd rozpoznający wniosek żadnych takich okoliczności nie dopatrzył się. Z wyjaśnienia złożonego przez sędziego NSA Jerzego Marcinowskiego z dnia 8 kwietnia 2015 r. wynika, że nie istnieją przesłanki z art. 18 p.p.s.a. ani też okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w niniejszej sprawie. Mając na uwadze powyższe, Sąd uznał, że w sprawie niniejszej nie ma podstaw do wyłączenia sędziego NSA Jerzego Marcinowskiego zarówno z mocy samej ustawy (art. 18 p.p.s.a.), jak również z powodu innych okoliczności mogących wywołać uzasadnione wątpliwości, co do jego bezstronności (art. 19 p.p.s.a.). Sąd uwzględnił wniosek o wyłączenie sędziego NSA Jerzego Dudka od orzekania w niniejszej sprawie. W oświadczeniu z dnia 13 kwietnia 2015 r. sędzia NSA Jerzy Dudek wyjaśnił, że prowadzi odpłatnie zajęcia ze studentami V roku kierunku prawo [...] w ramach projektu "Najlepsze praktyki w strategicznej transformacji [...]" i wniósł o wyłączenie od orzekania w niniejszej sprawie. Powyższe okoliczności mogą wywołać uzasadnione wątpliwości, co do bezstronności sędziego NSA Jerzego Dudka, co uzasadnia zastosowanie art. 19 p.p.s.a. i wyłączenie od orzekania w niniejszej sprawie. Wobec powyższego, na podstawie art. 19 i art. 22 § 1 i 2 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie orzekł jak w postanowieniu.