III SA/Lu 220/17
PostanowienieWSA w Lublinie2018-03-28
Skład orzekający: Anna Puton-Mazurkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania, co uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym?Ratio decidendi
Skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania, co jest przesłanką przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Niewykonanie wezwania do złożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych, które pozwoliłyby na dokładną analizę jego sytuacji materialnej i osobistej, uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżący M. G. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie dotyczącej kary pieniężnej za międzynarodowy przewóz drogowy. Wniosek złożony na urzędowym formularzu okazał się niewystarczający do oceny jego sytuacji materialnej i budził wątpliwości co do stanu rodzinnego. Pomimo wezwania do złożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów, skarżący nie udzielił odpowiedzi.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Anna Puton-Mazurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 28 marca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym przez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M. G. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za wykonywanie międzynarodowego przewozu drogowego postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy.
Wnioskiem o przyznanie prawa pomocy z dnia 22 lutego 2018 r. złożonym na urzędowym formularzu "PPF", skarżący wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu wniosku podniósł, że nie ma dostatecznych środków na pokrycie kosztów związanych ze sporządzeniem skargi kasacyjnej przez adwokata. W dalszej części urzędowego formularza skarżący oświadczył, że nie ma osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym (wykreślona rubryka nr 6 dotycząca stanu rodzinnego). Wykazał, że w skład jego majątku wchodzi dom o pow. [...] m2 oraz działka o pow. [...] ha. W części formularza dotyczącej miesięcznych dochodów (rubryka nr 10) wpisał, że uzyskuje dochód z prowadzenia działalności gospodarczej, wynoszący w zależności od miesiąca od [...] zł do [...] zł. W rubryce tej wpisał również pięć innych osób, jednakże nie ujawnił, czy osoby te osiągają jakiekolwiek dochody.
Referendarz sądowy stwierdził, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Żądanie zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych i ustanowienia adwokata jest żądaniem przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym (art. 245 ( 2 p.p.s.a.).
Użycie w przytoczonym przepisie sformułowania "wykaże" oznacza, że ciężar dowodu wykazania przesłanek przyznania prawa pomocy spoczywa na stronie ubiegającej się o uzyskanie takiego prawa. Decyzja o przyznaniu prawa pomocy powinna być poprzedzona analizą dokładnych danych dotyczących stanu rodzinnego, majątkowego, wysokości dochodów i wydatków strony wnioskującej o prawo pomocy. Obowiązkiem zaś strony ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy jest, przy zachowaniu należytej staranności, wyczerpujące wykazanie swojej sytuacji rodzinnej, majątkowej i finansowej.
Oświadczenie skarżącego złożone na urzędowym formularzu wniosku okazało się niewystarczające do prawidłowej oceny jego rzeczywistej sytuacji materialnej i budziło wątpliwości odnośnie stanu rodzinnego. Skarżący podał, że nie ma osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym (rubryka nr 6), natomiast w rubryce dotyczącej dochodów (nr 10) wpisał jeszcze pięć innych osób o tym samym co on nazwisku. Wyjaśnienia wymagało zatem, czy skarżący pozostaje (czy też nie) we wspólnym gospodarstwie domowym z innymi osobami, a jeśli tak, to czy osoby te pozostają na jego utrzymaniu, bądź czy dysponują własnymi dochodami. Należało również ustalić, jaka była kondycja finansowa prowadzonej przez skarżącego firmy w okresie bezpośrednio poprzedzającym złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy (wielkość przychodów i kosztów, stan posiadanych kont bankowych, wysokość dokonywanych operacji finansowych, itd.)
Celem ustalenia dokładnej sytuacji rodzinnej i materialnej skarżącego, w dniu 28 lutego 2018 r., w trybie art. 255 p.p.s.a., do pełnomocnika strony skierowano wezwanie, do złożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych. Wezwanie to zostało doręczone w dniu 7 marca 2018 r. pełnomocnikowi skarżącego i jak wynika z notatki urzędowej pracownika sekretariatu WSA w Lublinie z dnia 23 marca 2018 r. (k-79 akt sąd.) pozostało bez odpowiedzi. Niewykonanie wezwania do złożenia dokumentów źródłowych i dodatkowych oświadczeń jest równoznaczne z uchybieniem obowiązkowi zachowania należytej staranności w przedstawieniu swojej sytuacji materialnej i osobistej w sposób rzetelny i wyczerpujący. W ocenie referendarza, niewykonanie wezwania z dnia 28 lutego 2018 r., powoduje negatywne konsekwencje dla strony ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy. Niedopełnienie przez stronę obowiązku złożenia dokumentów źródłowych, bądź dodatkowych oświadczeń, które pozwoliłyby na dokładną analizę jej sytuacji majątkowej, osobistej i finansowej, uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy (por. postanowienie NSA z dnia 30 kwietnia 2013 r. , sygn. I OZ 292/13; postanowienie NSA z 28 marca 2012 r., sygn. I OZ 189/12; CBOSA).
Skarżący nie wykazał zatem wystąpienia przesłanek przyznania prawa pomocy osobie fizycznej określonych art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., co uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy w żądanym zakresie.
Z powyższych względów oraz na podstawie art. 258 ( 1 i ( 2 pkt 7 p.p.s.a., należało orzec jak na wstępie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło