III SA/Lu 221/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Marcinowski, Sędziowie Asesor WSA Małgorzata Fita, Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak (sprawozdawca), Protokolant Stażysta Marzena Gawron, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 11 lipca 2006r. sprawy ze skargi T. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania oddala skargę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] znak [...] na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania T. i B. K. od pisma Zastępcy Dyrektora Wydziału Spraw Społecznych Miejskiego Inspektora ds. Gospodarki Mieszkaniowej Urzędu Miasta z dnia [...] znak [...] dotyczącego informacji w sprawie braku możliwości pozytywnego załatwienia prośby wnioskodawców o zawarcie umowy najmu lokalu, stwierdziło niedopuszczalność odwołania. W uzasadnieniu podniesiono, że pismem z dnia [...] 2006 r. znak [...] Zastępca Dyrektora Wydziału Spraw Społecznych Miejski Inspektor ds. Gospodarki Mieszkaniowej Urzędu Miasta poinformował T. K. o braku możliwości pozytywnego załatwienia prośby o zawarcie umowy najmu lokalu nr [...] przy ul. L. w L. z uwagi na niespełnienie przesłanek art. 691 kodeksu cywilnego. W dniu [...] T. i B. K. złożyli odwołanie od otrzymanego pisma, w którym powołując się na przepis art. 691 kodeksu cywilnego i przepisy ustawy o ochronie praw lokatorów wskazują, że spełniają wymagane prawem warunki do wstąpienia w stosunek najmu po zmarłej E. K. Samorządowe Kolegium Odwoławcze podkreśliło, że zgodnie z art. 127 § 1 k.p.a. stronie służy odwołanie od decyzji organu wydanej w pierwszej instancji. Pismo z dnia [...] znak: [...] nie jest decyzją administracyjną, zatem nie służy od niego odwołanie. Z uwagi na powyższe, organ uznał, że w sprawie ma do czynienia z brakiem przedmiotu zaskarżenia. Zachodzi więc przypadek niedopuszczalności odwołania z przyczyn przedmiotowych, co skutkuje obowiązkiem stwierdzenia przez organ odwoławczy niedopuszczalności odwołania z przyczyn przedmiotowych (art. 134 k.p.a.). Organ ponadto wyjaśnił, że powództwo o ustalenie wstąpienia w stosunek najmu lokalu mieszkalnego oparte na podstawie art. 691 § 1 i 2 kodeksu cywilnego w brzmieniu nadanym przez art. 26 pkt 12 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie kodeksu cywilnego (Dz. U. nr 71, poz. 773 ze zm.) jest rozpatrywane przez właściwy sąd powszechny, a nie jak mylnie uważają strony, w trybie postępowania administracyjnego. Dlatego w przedmiotowej sprawie nie mogła zostać wydana decyzja administracyjna, a w konsekwencji nie służy też odwołanie w administracyjnym toku instancji. Na powyższe postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego T. K. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, podnosząc argumenty przeciwko odmowie zawarcia z nim umowy najmu lokalu nr [...] przy ul. L. w L. Powołał się przy tym na fakt stałego zamieszkiwania w przedmiotowym lokalu wraz z rodzicami, fakt zameldowania w nim swojej żony, fakt stałej opieki nad matką, łożenia na mieszkanie. Podniósł również, że od trzech lat pracuje we Włoszech, ale co miesiąc przyjeżdżał do matki, płacił zobowiązania, kontaktował się z nią codziennie. W skardze ponadto wniesiono o przesłuchanie czterech świadków na okoliczność stałego zamieszkiwania skarżącego w przedmiotowym lokalu. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi, podnosząc argumenty przytoczone w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 cyt. ustawy). Uwzględnienie skargi następuje między innymi w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi; Dz. U. z 2002 r. nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.). Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). W zaskarżonej przez T. K. decyzji z dnia [...] znak [...] stwierdzającą niedopuszczalność odwołania od pisma Zastępcy Dyrektora Wydziału Spraw Społecznych Miejskiego Inspektora ds. Gospodarki Mieszkaniowej Urzędu Miasta nie stwierdzono naruszenia prawa materialnego ani przepisów postępowania, zatem skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 127 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej k.p.a., od decyzji wydanej w pierwszej instancji służy stronie odwołanie tylko do jednej instancji. Odwołanie zatem jest przysługującym z mocy przepisów k.p.a. podstawowym środkiem zaskarżenia nieostatecznej decyzji administracyjnej i stanowi podstawę uruchomienia postępowania odwoławczego w odniesieniu do rozstrzygnięcia wydanego w formie decyzji administracyjnej. W doktrynie prawa i w judykaturze utrwalony jest pogląd, że o tym, czy dany akt administracyjny jest decyzją, nie przesądza jego nazwa czy forma, lecz charakter sprawy oraz treść przepisu będącego podstawą działania organu powołanego do załatwienia sprawy (por. J. Borkowski [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, 3. wydanie, Wydawnictwo C.H.Beck, Warszawa 2000, s. 407). Sprawa ustalenia wstąpienia osoby w stosunek najmu lokalu mieszkalnego w razie śmierci najemcy owego lokalu jest uregulowaną w ustawie z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 1964 r. nr 16, poz. 93 ze zm.) sprawą z zakresu prawa cywilnego, a do rozpoznawania spraw cywilnych powołane są sądy powszechne, o ile sprawy te nie należą do właściwości sądów szczególnych oraz Sąd Najwyższy (art. 1-2 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego, Dz. U z 1964 r. nr 43, poz. 296 ze zm.). Stwierdzić zatem należy, że przepisy ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. z 2005 r. nr 31, poz. 266 ze zm.) oraz Kodeksu cywilnego nie przewidują dla ustalenia wstąpienia danej osoby w stosunek najmu w razie śmierci najemcy lokalu decyzyjnej formy załatwienia sprawy w następstwie postępowania administracyjnego. Nie może być zatem rozstrzygana w postępowaniu administracyjnym decyzją administracyjną. Ingerowanie przez organ administracji w prawa i obowiązki jednostki mocą decyzji administracyjnych musi wynikać ze ściśle określonej normy prawnej, inaczej decyzja zostałaby wydana bez podstawy prawnej do jej wydania. Pismo Miejskiego Inspektora ds. Gospodarki Mieszkaniowej z dnia [...] udzielające stosownego wyjaśnienia co do obowiązującego stanu faktycznego i prawnego nie jest decyzją administracyjną w rozumieniu k.p.a. Ustawodawca nie przewidział kompetencji organów administracji państwowej do orzekania decyzją administracyjną o ustaleniu wstąpienia danej osoby w stosunek najmu lokalu mieszkalnego (por. art. 691 § 1 i § 2 Kodeksu cywilnego). Zatem z uwagi na fakt, że pismo Miejskiego Inspektora ds. Gospodarki Mieszkaniowej z dnia [...] nie jest decyzją administracyjną, nie służy od niej odwołanie przewidziane w art. 127 § 1 k.p.a. Zgodnie z art. 134 k.p.a. organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Niedopuszczalność odwołania może wynikać z przyczyn o charakterze podmiotowym oraz przedmiotowym, które to przyczyny przedmiotowe obejmują przypadki braku przedmiotu zaskarżenia oraz przypadki wyłączenia przez przepisy prawne możliwości zaskarżenia decyzji w toku instancji (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 września 1997 r., sygn. akt II SA/Gd 538/96, opubl. LEX nr 44192). Organ prawidłowo uznał, że w przedmiotowej sprawie zachodzi brak przedmiotu zaskarżenia, a od pisma Miejskiego Inspektora ds. Gospodarki Mieszkaniowej z dnia [...] nie służy odwołanie i, co za tym idzie, zachodzi niedopuszczalność odwołania T. i B. K. z dnia [...] w rozumieniu art. 134 k.p.a. Oceniając decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] o niedopuszczalności odwołania jako zgodną z obowiązującymi przepisami prawa, działając na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji.