III SA/Lu 225/11
WyrokWSA w Lublinie2011-07-19
Skład orzekający: Marek Zalewski, Jerzy Drwal, Małgorzata Fita
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor L. Oddziału Regionalnego ARiMR prawidłowo utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR odmawiającą przyznania uzupełniającej płatności obszarowej (UPO) i nakładającą sankcję, a następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie prawidłowo oddalił skargę rolnika na tę decyzję, biorąc pod uwagę stwierdzone niezgodności w deklarowanych powierzchniach działek rolnych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego i procesowego, w tym przepisy rozporządzeń unijnych dotyczące płatności obszarowych i sankcji za niezgodności. Kontrola przeprowadzona przez ARiMR została uznana za prawidłową, a skarżący nie zgłosił do niej zastrzeżeń. Różnice w powierzchniach działek rolnych między deklarowanymi a stwierdzonymi w wyniku kontroli, a także zastosowane sankcje, były zgodne z obowiązującymi przepisami, co skutkowało oddaleniem skargi.Stan faktyczny
Rolnik S. W. złożył wniosek o przyznanie jednolitej płatności obszarowej (JPO) i uzupełniającej płatności obszarowej (UPO) na rok 2010. Kontrola gospodarstwa wykazała niezgodności w deklarowanych powierzchniach i rodzajach upraw, co skutkowało przyznaniem JPO w niższej wysokości i odmową przyznania UPO z nałożeniem sankcji. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Rolnik wniósł skargę do WSA, kwestionując wysokość sankcji. Sąd oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Zalewski, Sędziowie WSA Jerzy Drwal,, WSA Małgorzata Fita (sprawozdawca), Protokolant Starszy referent Radosław Kot, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 19 lipca 2011 r. sprawy ze skargi S. W. na decyzję Dyrektora L. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] 2011 r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2010 oddala skargę.
Decyzją nr [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r., wydaną na podstawie m. in. art. 10 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2008 r. Nr 98, poz. 634, z późn zm.), po rozpatrzeniu odwołania S. W. od decyzji Nr [...] z dnia [...] lutego 2011 r. w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2010, wydanej przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w T., Dyrektor L. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że skarżący w dniu 23 marca 2010 r. złożył w Biurze Powiatowym ARiMR w T. L. wniosek o przyznanie płatności na rok 2010: jednolitej płatności obszarowej (JPO) oraz uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych (UPO).
W ramach postępowania w dniu 20 lipca 2010 r. w gospodarstwie skarżącego przeprowadzona została kontrola (opisana w protokole nr 9003-00000040975110). Następnie Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w T. L. w dniu 28 lutego 2011 r. wydał decyzję, która:
- przyznaje jednolitą płatność obszarową w wysokości 3411,88 zł;
- odmawia przyznania uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych i nakłada sankcję w wysokości 2745,88 zł oraz
- nakazuje skarżącemu realizację działań mających na celu usunięcie niezgodności w zakresie spełniania norm oraz wymogów w terminie do dnia 15 maja 2011 r. na działce nr X położonej w obrębie P., gmina S.
Skarżący nie zgadzając się z przedmiotową decyzją wniósł odwołanie.
Dyrektor Lubelskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, rozpatrując odwołanie wyjaśnił, że przesłanki przyznania płatności na rok 2010 zostały uregulowane w ustawie z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2008 r., Nr 170, poz. 1051, ze zm.), dalej jako ustawa.
Płatności te są określone w przepisach:
- rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r.
- tytułu IV rozporządzenia Komisji (WE) nr 1120/2009 z dnia 29 października 2009 r.
- rozporządzenia Komisji (WE) nr 1121/2009 z dnia 29 października 2009 r.
- rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r.
- rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003 z dnia 29 września 2003 r.
- rozporządzenia Komisji (WE) nr 1973/2004 z dnia 29 października 2004 r.
We wniosku o przyznanie płatności na rok 2010 skarżący ubiegał się o przyznanie jednolitej płatności obszarowej (JPO) - działki rolne o powierzchni 8,71 ha.
Skarżący spełniał warunki uzyskania płatności, przewidziane w umowie, jednak dane z wniosku w wyniku kontroli podlegały niewielkiej korekcie.
We wniosku o przyznanie płatności na rok 2010 skarżący ubiegał się również o uzupełniającą płatność obszarową do powierzchni grupy upraw podstawowych (UPO) - działki rolne o powierzchni 8,39 ha. Zgodnie z art. 7 ust. 2 ustawy, rolnikowi, który w danym roku spełnia warunki do przyznania jednolitej płatności obszarowej, przysługują płatności uzupełniające do powierzchni upraw:
- roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych,
- innych roślin i do powierzchni gruntów ornych, na których nie jest prowadzona uprawa roślin (uzupełniająca płatność podstawowa), do których została przyznana jednolita płatność obszarowa.
W wyniku kontroli okazało się, ze zadeklarowane do tej płatności (UPO) nieruchomości stanowią w 100 % ugory.
Wspomniana kontrola gospodarstwa skarżącego, wykonana przez Okręgowe Przedsiębiorstwo Geodezyjno - Kartograficzne sp. z o.o. w L. w dniu 20 lipca 2010 r. wykazała szereg nieprawidłowości dotyczących opisu działek:
- na działce rolnej A JPO położonej na działce ewidencyjnej Nr 9 - powierzchnia stwierdzona wyniosła 0,13 ha (pow. deklarowana we wniosku 0,32 ha), nieprawidłowości oznaczone kodem DR 13+ ("Zadeklarowana powierzchnia działki rolnej jest większa od powierzchni stwierdzonej"),
- na działce rolnej B JPO (dz. ew. nr X) - powierzchnia stwierdzona wyniosła 0,36 ha (pow. deklarowana we wniosku 0,36 ha), nieprawidłowości oznaczone kodem DR 14 ("Normy DKR nie są przestrzegana ") oraz kodem DR 18 ("Na całej działce stwierdzono zaniechanie prowadzenia działalności rolniczej'');
- na działce rolnej Bl UPO (dz. ew. nr X) - powierzchnia stwierdzona wyniosła 0,36 ha (pow. deklarowana we Wniosku 0,36 ha), nieprawidłowości oznaczone kodem DR 14 ("Normy DKR nie są przestrzegana'') oraz kodem DR 18 ("Na całej działce stwierdzono zaniechanie prowadzenia działalności rolniczej ");
- na działce rolnej C JPO (dz. ew. nr 1023) - powierzchnia stwierdzona wyniosła 1,27 ha (pow. deklarowana we wniosku 1,44 ha), nieprawidłowości oznaczone kodem DR 13+ ("Zadeklarowana powierzchnia działki rolnej jest większa od powierzchni stwierdzonej'');
- na działce rolnej CI UPO (dz. ew. nr 1023) - powierzchnia stwierdzona wyniosła 1,27 ha (pow. deklarowana we wniosku 1,44 ha), nieprawidłowości oznaczone kodem DR 13+ ("Zadeklarowana powierzchnia działki rolnej jest większa od powierzchni stwierdzonej'') oraz kodem DR 7 ("Stwierdzona uprawa/uprawy należy w całości do innej grupy upraw niż deklarowana'');
- na działce rolnej Dl UPO (dz. ew. nr 1562) - powierzchnia stwierdzona wyniosła 0,37 ha (pow. deklarowana we wniosku 0,37 ha), nieprawidłowości oznaczone kodem DR 7 ("Stwierdzona uprawa/uprawy należy w całości do innej grupy upraw niż deklarowana'');
- na działce rolnej E JPO (dz. ew. nr 958) - powierzchnia stwierdzona wyniosła 0,32 ha (pow. deklarowana we wniosku 0,48 ha), nieprawidłowości oznaczone kodem DR 13+ ("Zadeklarowana powierzchnia działki rolnej jest większa od powierzchni stwierdzonej");
- na działce rolnej El UPO (dz. ew. nr 958) - powierzchnia stwierdzona wyniosła 0,32 ha (pow. deklarowana we wniosku 0,48 ha), nieprawidłowości oznaczone kodem DR 13+ ("Zadeklarowana powierzchnia działki rolnej jest większa od powierzchni stwierdzone)'') oraz kodem DR 7 ("Stwierdzona uprawa/uprawy należy w całości do innej grupy upraw niż deklarowana'');
- na działce rolnej FI UPO (dz. ew. nr 869) - powierzchnia stwierdzona wyniosła 0,50 ha (pow. deklarowana we wniosku 0,50 ha), nieprawidłowości oznaczone kodem DR 7 ("Stwierdzona uprawa/uprawy należy w całości do innej grupy upraw niż deklarowana'');
- na działce rolnej Gl UPO (dz. ew. nr 870) - powierzchnia stwierdzona wyniosła 0,71 ha (pow. deklarowana we wniosku 0,71 ha), nieprawidłowości oznaczone kodem DR 7 ("Stwierdzona uprawa/uprawy należy w całości do innej grupy upraw niż deklarowana");
- na działce rolnej Hl UPO (dz. ew. nr 943) - powierzchnia stwierdzona wyniosła 0,33 ha (pow. deklarowana we Wniosku 0,33 ha), nieprawidłowości oznaczone kodem DR 7 ("Stwierdzona uprawa/uprawy należy w całości do innej grupy upraw niż deklarowana'');
- na działce rolnej I1 UPO (dz. ew. nr 944) - powierzchnia stwierdzona wyniosła 0,50 ha (pow. deklarowana we wniosku 0,50 ha), nieprawidłowości oznaczone kodem DR 7 ("Stwierdzona uprawa/uprawy należy w całości do innej grupy upraw niż deklarowana'');
- na działce rolnej J1 UPO (dz. ew. nr 974, 973, 972) - powierzchnia stwierdzona wyniosła 1,54 ha (pow. deklarowana we Wniosku 1,54 ha), nieprawidłowości oznaczone kodem DR 7 ("stwierdzona uprawa/uprawy należy w całości do innej grupy upraw niż deklarowana '');
- na działce rolnej KI UPO (dz. ew. nr 975) - powierzchnia stwierdzona wyniosła 2,16 ha (pow. deklarowana we wniosku 2,16 ha), nieprawidłowości oznaczone kodem DR 7 ("Stwierdzona uprawa/uprawy należy w całości do innej grupy upraw niż deklarowana'').
Skarżący nie zgłosił żadnych uwag do protokołu z czynności kontrolnych, a także nie przedstawiła innych dokumentów podważających wyniki kontroli.
W tej sytuacji, na podstawie raportu z kontroli na miejscu deklarowana powierzchnia uprawniona do uzyskania płatności uległa zmniejszeniu.
1) W przypadku jednolitej płatności obszarowej (JPO) - różnica między powierzchnią zadeklarowaną do JPO tj. 8,71 ha, a powierzchnią stwierdzoną tj. 7,83 ha, (jako uprawnioną do płatności JPO) wyniosła 0,88 ha, co stanowi 11,24% powierzchni stwierdzonej w stosunku do powierzchni deklarowanej. Stawka jednolitej płatności obszarowej do 1 ha uprawy w 2010 r. została określona w rozporządzeniu z dnia 5 listopada 2010 r. w sprawie stawki jednolitej płatności obszarowej za 2010 r. (Dz. U. Nr 213, poz. 1402) wydanym na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy i wynosi 562,09 zł.
W wyniku zastosowania sankcji z art. 58 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. dokonana została redukcja przyznanej kwoty o dwukrotność stwierdzonej różnicy, tj. 2 x 0,88 ha. Sankcja ta powoduje pomniejszenie płatności o 1,76 ha (2 x 0,88 ha), zatem płatność przyznana została do pow. 6,07 ha (7,83 ha - 1,76 ha = 6,07 ha).
Skarżący otrzymał zatem ostatecznie jednolitą płatność obszarową (JPO) do powierzchni 6,07 ha x 562,09 zł = 3411,88 zł.
2) W przypadku uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych (UPO): stawka uzupełniającej płatności podstawowej do 1 ha uprawy w 2010 r. została określona w rozporządzeniu z dnia 5 listopada 2010 r. w sprawie stawek płatności uzupełniających za 2010 r. (Dz. U. Nr 213, poz. 1403 ) i wynosi 327,28 zł.
Wynik kontroli wykazał, że wszystkie zadeklarowane tereny stanowiły ugór. Różnica między powierzchnią zadeklarowaną do UPO tj. 8,39 ha, a powierzchnią stwierdzoną tj. 0 ha (jako uprawnioną do płatności UPO) wyniosła 8,39 ha, co stanowi 100 % powierzchni stwierdzonej w stosunku do powierzchni deklarowanej.
Zgodnie z art. 58 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. "Jeśli w odniesieniu do danej grupy upraw obszar zadeklarowany na cele jakichkolwiek systemów pomocy obszarowej (...) przekracza obszar zatwierdzony zgodnie z art. 57 niniejszego rozporządzenia, wysokość pomocy oblicza się na podstawie obszaru zatwierdzonego, pomniejszonego o dwukrotność stwierdzonej różnicy, jeśli różnica ta wynosi więcej niż 3 % lub dwa hektary, ale nie więcej niż 20 % zatwierdzonego obszaru. Jeśli różnica ta przekracza 20 % zatwierdzonego obszaru, w odniesieniu do danej grupy upraw nie przyznaje się żadnej pomocy obszarowej. Jeśli różnica ta przekracza 50 %, rolnika wyklucza się również z otrzymywania pomocy do wysokości równej kwocie odpowiadającej różnicy między obszarem zadeklarowanym a zatwierdzonym zgodnie z art. 57 niniejszego rozporządzenia.
Kwota ta zostaje odliczona zgodnie z art. 5b rozporządzenia Komisji (WE) nr 885/2006. Jeśli nie jest możliwe odliczenie całej kwoty zgodnie z wymienionym artykułem w ciągu trzech kolejnych lat kalendarzowych następujących po roku kalendarzowym, w którym dokonano ustalenia, pozostałe saldo zostaje anulowane".
W wyniku zastosowania sankcji z art. 58 Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r., odmówiono stronie przyznania uzupełniającej płatności obszarowej (UPO) oraz nałożono sankcje z tytułu UPO w wysokości 2745,88 zł (8,39 ha x stawka UPO 327,28 zł), która będzie potrącana z płatności, do których rolnik jest uprawniony z tytułu wniosków składanych w ciągu 3 lat kalendarzowych następujących po roku kalendarzowym, w którym stwierdzono niezgodności.
Odnosząc się do treści odwołania skarżącego z dnia 6 marca 2011 r. organ odwoławczy wskazał, że rozstrzygniecie w przedmiotowej sprawie zostało oparte na wynikach przeprowadzonej kontroli. Szczegółowa analiza zapisów protokołu z czynności kontrolnych, szkicu pomiarów działek (dane wektorowe, dane powierzchniowe), fotografii wykonanych podczas kontroli wskazuje, że kontrola została przeprowadzona w sposób prawidłowy. W wyroku z 4 kwietnia 2008 r. sygn. akt II GSK 492/07, Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił znaczenie dowodowe protokołu kontroli w sprawach dotyczących wniosku producenta o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych. Wskazał, iż o wadze dowodu z protokołu kontroli świadczy fakt, że kontrole przeprowadzane mogą być tylko przez określone podmioty. Dowodom tym, właśnie z racji przeprowadzania kontroli przez podmioty wyspecjalizowane (dysponujące odpowiednimi warunkami organizacyjnymi, kadrowymi i technicznymi) i bezstronne, co do zasady przypisać należy przymiot wiarygodności.
Dyrektor L. Oddziału Regionalnego ARiMR wyjaśnił, że wskazane normy prawne nakazują w określonym stanie faktycznym wydanie określonej decyzji. Organ nie może w tej sytuacji odstąpić od przestrzegania przepisów powołując się na słuszny interes strony.
Skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę, w której wnosi o uchylenie zaskarżonej decyzji, ponieważ sankcja w wysokości 2745,88 zł jest zbyt wysoka do działki nr X i przekracza 7-krotnie uzyskane środki. Grunty tej działki są w V i VI klasie. Ponadto skarżący stwierdził, że nie będzie użytkował przedmiotowej działki w następnym roku.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor L. Oddziału Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej jako p.p.s.a.).
W rozpoznawanej sprawie organy nie naruszyły przepisów prawa procesowego ani materialnego.
Zgodnie z art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach wsparcia bezpośredniego (tj. Dz.U. z 2008 r., Nr 170, poz. 1051 ze zm.) przez działkę rolną rozumie się działkę w rozumieniu art. 2 pkt 1 rozporządzenia nr 1122/2009, o powierzchni nie mniejszej niż 0,1 ha.
W myśl powyższych przepisów, nie można pojęcia działki ewidencyjnej, bez względu na znajdujący się na niej rodzaj użytku rolnego, traktować jako równoznacznego z pojęciem działki rolnej. Działki rolne nie są przedmiotem wpisu w ewidencji gruntów rolnych. Wobec tego wypis z ewidencji gruntów, mimo że jest dokumentem urzędowym, nie może stanowić dowodu co do danych dotyczących działek rolnych, ich powierzchni, albowiem tych danych nie ma w ewidencji gruntów i budynków, tym samym wypis z ewidencji gruntów ich nie zawiera. Stąd też źródłem wszelkich danych dotyczących działek rolnych jest wniosek producenta rolnego, a podstawowym sposobem ich zweryfikowania jest kontrola na miejscu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 sierpnia 2010 r., sygn. akt II GSK 721/09, publ. strony internetowe: www. orzeczenia.nsa.gov.pl).
Przedłożone zatem przez skarżącego w postępowaniu sądowym kopie wypisów z ewidencji gruntów nie mogą być dowodami wskazującymi na faktyczną wielkość działek zgłoszonych przez niego we wniosku o przyznanie płatności.
W niniejszej sprawie wielkość jego działek rolnych została zweryfikowana w czasie kontroli na miejscu a w jej wyniku stwierdzono, że w przypadku jednolitej płatności obszarowej różnica pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną do JPO tj. 8.71 ha a powierzchnia stwierdzoną tj. 7,82 (jako uprawnioną do tej płatności) wyniosła 11,24 % powierzchni stwierdzonej do powierzchni deklarowanej. Natomiast w przypadku uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych (UPO) różnica pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną do UPO tj. 8,39 ha a powierzchnią stwierdzoną tj. 0,00 ha (jako uprawnioną do tej płatności) wyniosła 8,39 ha, co stanowi 100% powierzchni stwierdzonej do w stosunku do powierzchni deklarowanej.
Przeprowadzona przez organ kontrola zgodna była z przepisami art. 30 – art. 31 w zw. z art. 35 powołanej wyżej ustawy.
Zgodnie z art. 30, Agencja przeprowadza kontrole: administracyjne i na miejscu, określone w przepisach Unii Europejskiej, o których mowa w art. 1 pkt 1, w tym kontrole w ramach wzajemnej zgodności wymogów lub norm, z zastrzeżeniem art. 31a i 32 (ust. 1 pkt 1 ). Prezes Agencji może powierzyć przeprowadzanie kontroli, o których mowa w ust. 1, jednostkom organizacyjnym dysponującym odpowiednimi warunkami organizacyjnymi, kadrowymi i technicznymi, określonymi na podstawie art. 34 ust. 1 pkt 1 (ust. 2). W myśl art. 31, czynności kontrolne w ramach kontroli na miejscu określonej w przepisach Unii Europejskiej, o których mowa w art. 1 pkt 1, przeprowadzanej przez Agencję, są wykonywane przez osoby posiadające imienne upoważnienie wydane przez Prezesa Agencji (ust.1). Upoważnienie, o którym mowa w ust. 1, zawiera wskazanie osoby upoważnionej do wykonywania czynności kontrolnych, miejsce i zakres oraz podstawę prawną do ich wykonywania (ust. 2). Przed przystąpieniem do czynności kontrolnych osoba upoważniona do ich wykonywania jest obowiązana okazać imienne upoważnienie rolnikowi, jeżeli jest on obecny podczas kontroli (ust. 3). Czynności kontrolne mogą być wykonywane podczas nieobecności rolnika także wówczas, gdy rolnik został zawiadomiony o kontroli zgodnie z art. 27 ust. 1 rozporządzenia nr 1122/2009 (ust. 4). Osoby upoważnione do wykonywania czynności kontrolnych mają prawo do: 1) wstępu na teren gospodarstwa rolnego; 2) żądania pisemnych lub ustnych informacji związanych z przedmiotem kontroli; 3) wglądu do dokumentów związanych z przedmiotem kontroli, sporządzania z nich odpisów, wyciągów lub kopii oraz zabezpieczania tych dokumentów; 4) pobierania próbek do badań; 5) żądania okazywania i udostępniania danych informatycznych (ust. 5). Z czynności kontrolnych sporządza się raport zgodnie z art. 32 i art. 54 ust. 1 i 3 rozporządzenia nr 1122/2009, który w przypadku stwierdzenia drobnej niezgodności, o której mowa w art. 24 ust. 2 akapit drugi rozporządzenia nr 73/2009, zawiera również informację, o której mowa w art. 54 ust. 2 akapit drugi rozporządzenia nr 1122/2009, oraz termin, o którym mowa w art. 71 ust. 3 rozporządzenia nr 1122/2009 (ust. 6). W przypadku gdy rolnik nie zgadza się z ustaleniami zawartymi w raporcie, może zgłosić umotywowane zastrzeżenia na piśmie, co do ustaleń w nim zawartych, dyrektorowi oddziału regionalnego Agencji, w terminie 14 dni od dnia doręczenia raportu, chyba że bezpośrednio po zakończeniu kontroli rolnik, który był obecny podczas kontroli, zgłosił umotywowane zastrzeżenia, co do ustaleń zawartych w raporcie, osobie, która go sporządziła (ust. 7). Zgodnie z art. 35 ustawy, przepisy dotyczące kontroli administracyjnej i kontroli na miejscu określonych w przepisach Unii Europejskiej, o których mowa w art. 1 pkt 1, stosuje się odpowiednio do kontroli: 1) wielkości powierzchni, o których mowa w art. 7 ust. 2, zadeklarowanej przez rolnika we wniosku o przyznanie płatności uzupełniającej; w zakresie spełniania warunków do przyznania płatności uzupełniającej.
Jak wskazuje się w piśmiennictwie, kontrola ma niezwykle doniosłe znaczenie dla skutecznego funkcjonowania systemu płatności bezpośrednich w całej Unii Europejskiej. Stanowi ona gwarancję rzetelnego wydatkowania wspólnotowych środków budżetowych przeznaczonych na finansowanie tego instrumentu wsparcia dochodowego producentów rolnych. Dopiero po zakończeniu procedury kontrolnej można wydawać decyzje dotyczące płatności (ich przyznania lub odmowy przyznania). Kontrola na miejscu polega przede wszystkim na sprawdzeniu zgodności danych podanych we wniosku o przyznanie płatności ze stanem faktycznym w gospodarstwie i przestrzegania zasad dobrej kultury rolnej. Kontrole na miejscu mają na celu: ustalenie granic i powierzchni działek rolnych, zweryfikowanie zadeklarowanej grupy upraw/uprawy na danej działce rolnej, sprawdzenie przestrzegania minimalnych wymagań (norm) utrzymania gruntów rolnych w dobrej kulturze rolnej (Bieluk Jerzy, Lobos-Kotowska Dorota, Komentarz do ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, Wolters Kluwer Polska - OFICYNA, komentarz do art. 30).
W rozpoznawanej sprawie kontrola na miejscu przeprowadzona została z zachowaniem reguł określonych cytowanymi wcześniej przepisami, a skarżący nie zgłaszał do jej wyników zastrzeżeń.
W myśl art. 57 rozporządzenia Komisji (WE) NR 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (DzU.UE.L.09.316.65 ze zm.), w przypadku wniosków o przyznanie pomocy w ramach systemów pomocy obszarowej, z wyłączeniem pomocy z tytułu ziemniaków skrobiowych i nasion, jak przewidziano w tytule IV rozdział 1 sekcje 2 i 5 rozporządzenia (WE) nr 73/2009, jeśli stwierdzony obszar grupy upraw jest większy niż zadeklarowany we wniosku o przyznanie pomocy, do obliczania pomocy wykorzystuje się obszar zadeklarowany (ust. 1 ). W odniesieniu do wniosku o pomoc w ramach systemu płatności jednolitej;
– jeśli istnieje rozbieżność między zadeklarowanymi uprawnieniami do płatności a zadeklarowanym obszarem, płatność oblicza się na podstawie mniejszej wartości;
– jeżeli liczba zadeklarowanych uprawnień do płatności przekracza liczbę uprawnień do płatności przysługujących rolnikowi, zmniejsza się liczbę zadeklarowanych uprawnień do płatności do liczby uprawnień do płatności przysługujących rolnikowi (ust. 2)
Bez uszczerbku dla zmniejszeń lub wykluczeń zgodnie z art. 58 i 60 niniejszego rozporządzenia, w przypadku wniosków o przyznanie pomocy w ramach systemów pomocy obszarowej, z wyłączeniem pomocy z tytułu ziemniaków skrobiowych i nasion jak przewidziano w tytule IV rozdział 1 sekcje 2 i 5 rozporządzenia (WE) nr 73/2009, jeśli obszar zadeklarowany w pojedynczym wniosku przekracza obszar zatwierdzony dla danej grupy upraw, pomoc oblicza się na podstawie obszaru zatwierdzonego dla przedmiotowej grupy upraw. Nie naruszając przepisów art. 30 rozporządzenia (WE) 73/2009, jeśli różnica między całkowitym obszarem zatwierdzonym a całkowitym obszarem zadeklarowanym do objęcia płatnością w ramach systemów pomocy ustanowionych w tytułach III, IV oraz V rozporządzenia (WE) 73/2009 nie przekracza 0,1 ha, obszar zatwierdzony uznaje się za równy zadeklarowanemu. Na potrzeby obliczeń uwzględnia się jedynie zawyżenia powierzchni obszarów na poziomie grup upraw. Akapitu drugiego nie stosuje się w przypadku gdy różnica przekracza 20 % całkowitej powierzchni obszaru zadeklarowanego do płatności (ust. 3).
Natomiast w myśl art. 58 rozporządzenia, jeśli w odniesieniu do danej grupy upraw obszar zadeklarowany na cele jakichkolwiek systemów pomocy obszarowej, z wyłączeniem pomocy z tytułu ziemniaków skrobiowych i nasion, jak przewidziano w tytule IV rozdział 1 sekcje 2 i 5 rozporządzenia (WE) nr 73/2009, przekracza obszar zatwierdzony zgodnie z art. 57 niniejszego rozporządzenia, wysokość pomocy oblicza się na podstawie obszaru zatwierdzonego, pomniejszonego o dwukrotność stwierdzonej różnicy, jeśli różnica ta wynosi więcej niż 3 % lub dwa hektary, ale nie więcej niż 20 % zatwierdzonego obszaru. Jeśli różnica ta przekracza 20 % zatwierdzonego obszaru, w odniesieniu do danej grupy upraw nie przyznaje się żadnej pomocy obszarowej. Jeśli różnica ta przekracza 50 %, rolnika wyklucza się również z otrzymywania pomocy do wysokości równej kwocie odpowiadającej różnicy między obszarem zadeklarowanym a zatwierdzonym zgodnie z art. 57 niniejszego rozporządzenia. Kwota ta zostaje odliczona zgodnie z art. 5b rozporządzenia Komisji (WE) nr 885/2006. Jeśli nie jest możliwe odliczenie całej kwoty zgodnie z wymienionym artykułem w ciągu trzech kolejnych lat kalendarzowych następujących po roku kalendarzowym, w którym dokonano ustalenia, pozostałe saldo zostaje anulowane.
Z powyższych unormowań wynika, że mając na uwadze stwierdzone różnice pomiędzy powierzchnią działek deklarowaną a stwierdzoną – w przypadku JPO - 11,24 % powierzchni stwierdzonej do powierzchni deklarowanej, a w przypadku UPO - 100% powierzchni stwierdzonej do powierzchni deklarowanej, organy Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa prawidłowo określiły wysokość płatności (JPO) i sankcji (UPO).
Zarzuty skargi dotyczące nieadekwatności wysokości sankcji do uzyskanej płatności i braku środków na jej poniesienie nie mogą podlegać uwzględnieniu, albowiem jak wyżej była mowa zarówno wysokość przyznanej płatności jak i sankcji ściśle wynika z cytowanych przepisów. Wysokość sankcji nie podlega ani miarkowaniu ani ocenie związanej z realnością jej poniesienia. Decyzje natomiast wydawane w tym przedmiocie nie są decyzjami uznaniowymi.
Z powyższych względów, stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa, a zatem na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skarga podlegała oddaleniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło