III SA/Lu 227/09

WyrokWSA w Lublinie2009-09-25

Skład orzekający: Marek Zalewski, Jerzy Drwal, Maria Wieczorek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy funkcjonariusz celny, będąc przewodniczącym komisji ds. zniszczenia towarów, naruszył obowiązki służbowe, opuszczając miejsce niszczenia wyrobów tytoniowych w trakcie trwania procedury w celu zrobienia przerwy dla podległych mu funkcjonariuszy?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że funkcjonariusz celny, będąc przewodniczącym komisji ds. zniszczenia towarów, naruszył obowiązek rzetelnego wykonywania powierzonych zadań, opuszczając miejsce niszczenia wyrobów tytoniowych w trakcie trwania procedury. Inicjatywa skarżącego w opuszczeniu miejsca przez innych funkcjonariuszy również stanowiła naruszenie obowiązków. Kara nagany została uznana za adekwatną.
Stan faktyczny
Skarżący, G. Z., funkcjonariusz celny i przewodniczący komisji ds. zniszczenia wyrobów tytoniowych, został obwiniony o nieprawidłowe nadzorowanie procesu niszczenia towarów w dniu 27 sierpnia 2008 r. Zarzucono mu, że opuścił miejsce niszczenia wraz z innymi członkami komisji w celu zrobienia przerwy. Organ dyscyplinarny I instancji nałożył karę nagany, a Dyrektor Izby Celnej utrzymał to orzeczenie w mocy. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów ustawy o Służbie Celnej.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Zalewski, Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Drwal,, Sędzia NSA Maria Wieczorek (sprawozdawca), Protokolant Starszy inspektor Maria Filipek, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 25 września 2009r. sprawy ze skargi G. Z. na orzeczenie dyscyplinarne Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenie kary dyscyplinarnej nagany oddala skargę Orzeczeniem dyscyplinarnym z dnia [...] marca 2009 r., wydanym po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez G. Z. - od orzeczenia dyscyplinarnego Naczelnika Urzędu Celnego w Z. Nr [...] z dnia [...] lutego 2009 r., działając na podstawie art. 437 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks postępowania karnego (Dz. U. Nr 89, poz. 555 ze zm.) w zw. z art. 79 ustawy z dnia 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej (Dz. U. z 2004 r. Nr 156, poz. 1641 ze zm.) Dyrektor Izby Celnej w B. utrzymał zaskarżone orzeczenie w mocy. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że Naczelnik Urzędu Celnego w Z. orzekł o wymierzeniu kary nagany w stosunku do skarżącego, obwinionego o to, że w dniu 27 sierpnia 2008 r. nieprawidłowo nadzorował proces niszczenia wyrobów tytoniowych w firmie "C." w C. i został uznany winnym naruszenia obowiązku wynikającego z art. 32 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej. Od orzeczenia organu I instancji skarżący złożył odwołanie, w którym wnosi o uchylenie kary dyscyplinarnej i umorzenie postępowania w przedmiotowej sprawie, zarzucając naruszenie m. in. art. 62 ustawy o Służbie Celnej. Dyrektor Izby Celnej w B. ustalił, że w dniu 27 sierpnia 2008 r. doszło do nieprawidłowego nadzorowania procesu niszczenia wyrobów tytoniowych w firmie "C." w C.. Nieprawidłowość polegała na opuszczeniu miejsca niszczenia przez trzech funkcjonariuszy celnych, będących w składzie komisji powołanej do zniszczenia wyrobów tytoniowych w firmie, w tym przez skarżącego, który był przewodniczącym komisji. W związku z tym wszczęto postępowanie dyscyplinarne. Przeprowadzono postępowanie dowodowe, które potwierdziło, iż doszło do nieprawidłowego nadzorowania procesu. W trakcie rozładunku towaru skarżący zaproponował, aby zawieźć go do baru w celu spożycia posiłku. Nieobecność trwała według różnych zeznań od 20 do 40 minut, a powrót nastąpił przed zakończeniem rozładunku papierosów. Skarżący nie przyznał się do zarzucanego mu czynu, podnosząc, że w miejscu, w którym odbywało się niszczenie (składowisko odpadów) nie było warunków do spożycia posiłku. By nie przerywać procesu niszczenia zaproponował funkcjonariuszom, którzy byli w komisji, by podzielić się na dwie grupy 3 osobowe i zrobić przerwy 30 minutowe dla każdej grupy. Przy samym niszczeniu była obecna cała komisja, natomiast wyjazd nastąpił w czasie rozładunku. Dyrektor Izby Celnej uznał, że wynikiem przeprowadzonego postępowania dyscyplinarnego jest stwierdzenie, że skarżący, jako funkcjonariusz celny naruszył ciążący na nim obowiązek wynikający z art. 32 ust. 1 ustawy o Służbie Celnej. Zgodnie z tym artykułem funkcjonariusz celny jest obowiązany w szczególności rzetelnie i bezstronnie, sprawnie i terminowo wykonywać powierzone zadania. W tym wypadku powierzonym obowiązkiem było m.in. nadzorowanie towarów podlegających zniszczeniu w trakcie czynności związanych z ich wydaniem z magazynu, załadunkiem na środek przewozowy, transportem do miejsca zniszczenia, wydaniem osobie uprawnionej do zniszczenia oraz nadzorowanie przebiegu procesu ich niszczenia przez uprawniony podmiot lub osoby. Obowiązki te zostały skonkretyzowane w § 4 decyzji Dyrektora Izby Celnej w B. nr 47 z dnia 7 maja 2008 r. - Instrukcji "Tryb przygotowywania wyrobów tytoniowych do likwidacji i ich niszczenia", poprzez określenie zadań Komisji do spraw zniszczenia towarów, do których należało w szczególności nadzorowanie przebiegu procesu ich niszczenia. Wskazany przepis decyzji Dyrektora wskazuje również, że do zadań komisji należy osobisty udział członków Komisji w procesie zniszczenia towarów, jeżeli zakres umiejętności lub uprawnień posiadanych przez członków Komisji pozwala na wykonywanie takich czynności. Skarżący był inicjatorem wyjazdu, a to on, jako przewodniczący komisji powinien zadbać szczególnie o należyte przeprowadzenie procesu niszczenia. Wyznaczenie skarżącego na przewodniczącego komisji wiązało się z zaufaniem bezpośredniego przełożonego, oraz stażem i doświadczeniem zawodowym skarżącego, które to względy powinny gwarantować prawidłowość przebiegu procesu niszczenia. Dyrektor Izby Celnej podtrzymał zatem stanowisko zawarte w zaskarżonym orzeczeniu, uznając, że wymierzenie kary dyscyplinarnej "nagany" będzie adekwatne do stopnia zawinienia, a wymierzona kara będzie właściwa i spełni swój zapobiegawczy i wychowawczy cel. Skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Lublinie skargę na to orzeczenie, w której zarzuca naruszenia art. 62 ustawy o Służbie Celnej. Skarżący podnosi, że skoro dozór nad przywiezionymi wyrobami tytoniowymi musiał być stale prowadzony, a warunki na miejscu nie pozwalały na to, by wszyscy funkcjonariusze mogli mieć jednocześnie przerwę, dlatego utworzył dwie grupy po trzech funkcjonariuszy. Skarżący podnosi też, że przerwa w pracy była potrzebna, ponieważ funkcjonariusze pracowali tego dnia od 8 rano, załadowali papierosami całą naczepę samochodu ciężarowego zwożąc je z 6 piętra magazynu, potem pojechali na miejsce niszczenia, fizyczne zniszczenie papierosów trwało do ok. godz. 18, a skarżący wrócił do domu ok. godz. 19.20. Skarżący czas na przerwę wybrał świadomie tj: po wydaniu papierosów podmiotowi niszczącemu a przed fizycznym zniszczeniem by w trakcie niszczenia cała Komisja była obecna i świadomie podpisała protokół z niszczenia wyrobów tytoniowych. Skarżący podnosi też, że Dyrektor Izby Celnej uznał, że sam fakt wyjazdu stanowi naruszenie obowiązków służbowych, ale nie uzasadnił, jaki przepis, decyzja czy polecenie zabraniało wyjazdu i jakie negatywne skutki miało to dla sprawowania dozoru celnego. Uważa on, że do obowiązków przewodniczącego komisji należy samodzielne podejmowanie decyzji, a decyzja ta nie była niezgodna z żadnym poleceniem służbowym. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w B. wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko w sprawie. Dodatkowo organ wskazał, że podtrzymuje stanowisko, że definicja procesu niszczenia obejmuje wszystkie czynności następujące po przywiezieniu papierosów do ich zniszczenia. Z Instrukcji - Tryb przygotowywania wyrobów tytoniowych do likwidacji i niszczenia nie wynika, że przewiduje się rozdzielenie poszczególnych czynności po przewiezieniu wyrobów tytoniowych do zniszczenia. Czynności związane z niszczeniem są określone jako "komisyjne niszczenie papierosów". Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną lub innego aktu z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tejże decyzji. Kontrolując zaskarżone orzeczenie z punktu widzenia powyższych zasad skargę jako niezasadną należało oddalić. Wskazać należy, że do zadań sądu administracyjnego w sprawach związanych z postępowaniem dyscyplinarnym należy sprawdzenie zgodności tegoż postępowania z obowiązującymi przepisami prawa, tj. czy postępowanie zostało wszczęte i toczyło się zgodnie z przepisami rozdziału 12 ustawy z dnia 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej (tj. Dz.U. z 2004 r. Nr 156, poz. 1641 ze zm.) oraz rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 29 sierpnia 2003 r. w sprawie trybu przeprowadzania postępowania wyjaśniającego dyscyplinarnego i dyscyplinarnego przyśpieszonego oraz sposobu wykonywania kar dyscyplinarnych w stosunku do funkcjonariuszy celnych (Dz.U. Nr 156, poz. 1520), a także czy zastosowana wobec funkcjonariusza kara mieści się w katalogu dyscyplinarnym zawartym w art. 63 ust. 1 ustawy o Służbie Celnej. Zgodnie z art. 62 ust. 1 cyt. wyżej ustawy o Służbie Celnej funkcjonariusze celni ponoszą odpowiedzialność dyscyplinarną za naruszenie obowiązków służbowych. Stosownie zaś do art. 32 ust. 1 pkt 2 ustawy funkcjonariusz celny jest obowiązany w szczególności rzetelnie, bezstronnie, sprawnie i terminowo wykonywać powierzone zadanie. Ocena wagi naruszenia obowiązku służbowego i dobór adekwatnej do niego kary należy do organów dyscyplinarnych. Sądowa kontrola decyzji uznaniowych sprowadza się w istocie do oceny, czy organ rozstrzygający badał sprawę w zakresie dyrektyw ustawowych jak również czy zebrał i rozważył cały materiał dowodowy. Stan faktyczny sprawy nie budzi wątpliwości. Powierzonym obowiązkiem skarżącego było nadzorowanie towarów podlegających zniszczeniu w trakcie czynności związanych z ich wydaniem z magazynu, załadunkiem na środek przewozowy transportem do miejsca zniszczenia, wydaniem osobie uprawnionej do zniszczenia oraz nadzorowanie przebiegu procesu ich niszczenia przez uprawniony podmiot lub osoby. Wynika to wprost z regulacji zawartej w decyzji Nr 47 Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia 7 maja 2008 r. w sprawie powołania Zespołu do Spraw Zniszczenia Towarów w Urzędzie Celnym w B. W ocenie sądu organy obu instancji prawidłowo oceniły dowody i trafnie przyjęły, że skarżący G. Z. opuszczając miejsce niszczenia wyrobów tytoniowych w trakcie trwania procedury niszczenia naruszył istotnie obowiązki przewodniczącego Komisji, naruszył obowiązki rzetelnego wykonywania powierzonych zadań. Podkreślić należy przy tym, że to z jego inicjatywy opuścili miejsce wykonywania wskazanych wyżej obowiązków jeszcze dwaj funkcjonariusze celni. Zarzut, iż orzeczenie narusza art. 62 ust. 1 ustawy o Służbie Celnej jest więc bezzasadny. Nie stwierdzając zatem uchybień postępowania, ani nieprawidłowej interpretacji norm prawa materialnego na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło