III SA/Lu 229/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Marcinowski, Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Drwal (sprawozdawca),, Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska, Protokolant Referent stażysta Paweł Soczyński, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 28 września 2010r. sprawy ze skargi J. P. na zarządzenie zastępcze Wojewody z dnia [...] kwietnia 2010r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia mandatu radnego oddala skargę Zaskarżonym zarządzeniem zastępczym z dnia [...] kwietnia 2010 r., wydanym na mocy art. 85 a/ ustawy o samorządzie powiatowym, Wojewoda stwierdził wygaśniecie mandatu radnego Rady Powiatu w B. J.P. W uzasadnieniu Wojewoda podał, iż wobec radnego J. P. został wydany prawomocny wyrok warunkowo umarzający postępowanie karne w sprawie popełnienia przestępstwa umyślnego ściganego z oskarżenia publicznego z art. 207 § 1 Kodeksu karnego. Przedmiotowy wyrok uprawomocnił się w dniu [...] lipca 2009 r. Zgodnie z art. 190 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 7 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 16 lipca 1998 r. Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw (Dz. U. z 2003 r. Nr 159, poz. 1547, ze zm.), osoby wobec których wydano prawomocny wyrok warunkowo umarzający postępowanie karne, nie mają prawa wybieralności - biernego prawa wyborczego. Utrata prawa wybieralności lub brak tego prawa w dniu wyborów jest przesłanką wygaśnięcia mandatu radnego. Wygaśnięcie mandatu radnego stwierdza rada powiatu najpóźniej w 3 miesiące od wystąpienia przyczyny wygaśnięcia mandatu (art. 190 ust. 2 powołanej ustawy). Uchwała stwierdzająca wygaśnięcie mandatu radnego ma charakter deklaratoryjny, ponieważ wygaśnięcie mandatu następuje z mocy prawa, wskutek zaistnienia jednej z przesłanek z art. 190 ust. 1 ustawy. Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 23 października 2000 r. (sygn. OPS 13/00 wokanda 2001/3/29) podkreślił, iż brak takiej uchwały powoduje, iż ustawowe konsekwencje prawomocnego skazania za przestępstwo umyślne pozostają w zawieszeniu. Dopiero uchwała o wygaśnięciu mandatu pozwala zrealizować wolę ustawodawcy. Spełnia ona funkcję porządkującą, autorytatywnie wyjaśnia sytuację prawną radnego i przez to służy ochronie interesów zarówno radnego, jak i rady. W niniejszej sprawie Rada Powiatu w B. nie wypełniła obowiązku podjęcia uchwały w sprawie wygaśnięcia mandatu radnego J. P.. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 85 a ustawy o samorządzie powiatowym, wezwano Radę Powiatu w B. do podjęcia uchwały w sprawie wygaśnięcia mandatu radnego J. P. w terminie 30 dni od dnia otrzymania wezwania. Wezwanie zostało doręczone w dniu [...]marca 2010 r. Bezskuteczny upływ 30-dniowego terminu uzasadniał wydanie zarządzenia zastępczego stwierdzającego wygaśnięcie mandatu radnego. W skardze sądowej J. P. zarzucił niewłaściwe zastosowanie przez organ przepisu art. 190 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 16 lipca 1998 r. Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatu i sejmików województw. Skarżący stwierdził, że w/w przepis odbiera prawo wybieralności osobom wobec których wydano prawomocny wyrok warunkowo umarzający postępowanie karne w sprawie popełnienia przestępstwa umyślnego ściganego z oskarżenia publicznego. Skarżący dalej argumentował, iż zapadł wprawdzie wyrok warunkowo umarzający postępowanie karne, ale był on wynikiem udanego postępowania mediacyjnego. W toku tego postępowania doszło do wyjaśnienia wszelkich nieporozumień i niesnasek pomiędzy skarżącym a jego żoną. Dlatego też wysoce niestosowne jest traktowanie powyższego wyroku w kategoriach skazania za przestępstwo umyślne, gdyż takowe miejsca nie miało. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wnosił o jej oddalenie. Sąd zważył, co następuje: Skarga nie jest usprawiedliwiona. Z akt sprawy wynika, że J. P. został oskarżony o popełnienie umyślnego przestępstwa określonego w art. 207 § 1 Kodeksu karnego. Jest to przestępstwo ścigane z oskarżenia publicznego. Wyrokiem Sądu Rejonowego w B. z dnia [...] czerwca 2009 r. sygn. akt VI K – [...] postępowanie karne wobec J. P. warunkowo umorzono. Powyższy wyrok uprawomocnił się w dniu [...] lipca 2009 r. Zgodnie z art. 7 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 16 lipca 1998 r. – Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw (Dz. U. z 2003 r. Nr 159, poz. 1547 ze zm.), prawa wybieralności nie mają osoby wobec których wydano prawomocny wyrok warunkowo umarzający postępowanie karne w sprawie popełnienia przestępstwa umyślnego ściganego z oskarżenia publicznego. Wygaśnięcie mandatu radnego następuje wskutek utraty prawa wybieralności lub braku tego prawa w dniu wyboru (art. 190 ust. 1 pkt 3 cyt. ustawy). W tej sytuacji rzeczą Rady Powiatu w B. było podjąć uchwałę stwierdzającą wygaśnięcie mandatu radnego J. P. Taki obowiązek wynikał z dyspozycji art. 190 ust. 2 w/w ustawy. Powyższy przepis stanowi, że wygaśnięcie mandatu radnego w przypadkach określonych w ust. 1 stwierdza rada w drodze uchwały najpóźniej w 3 miesiące od wystąpienia przyczyny wygaśnięcia mandatu. Tego obowiązku Rada Powiatu w B. nie wykonała. W dniu [...] marca 2010 r. organ nadzoru wezwał ją do podjęcia uchwały stwierdzającej wygaśniecie mandatu J. S. w terminie 30 dni od dnia doręczenia wezwania. Wezwanie to – jak wynika z akt sprawy - okazało się bezskuteczne. W takim przypadku w grę wchodził art. 85 a/ ust. 1 i 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1592 ze zm.), obligujący Wojewodę do wydania zarządzenia zastępczego, stwierdzającego wygaśnięcie mandatu radnego J. P. Jak wyżej wykazano obowiązek wygaśnięcia mandatu radnego J. P. obciążał w pierwszej kolejności Radę Powiatu W B., w dalszej zaś Wojewodę. Zatem skarżone zarządzenie Wojewody jest uzasadnione, czego nie można powiedzieć o zarzutach stawianych przez skarżącego, który bezpodstawnie uważa, iż niewłaściwie zastosowano art. 190 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 16 lipca 1998 r. Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatu i sejmików województw. Mając powyższe na uwadze skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.