III SA/Lu 23/12

PostanowienieWSA w Lublinie2012-04-13

Skład orzekający: Anna Puton-Mazurkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał swoją sytuację materialną i finansową w sposób wystarczający do przyznania mu prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ skarżący nie wykazał w sposób wyczerpujący swojej sytuacji majątkowej i finansowej. Ciężar dowodu spoczywa na wnioskodawcy, a skarżący nie przedstawił wszystkich wymaganych dokumentów i wyjaśnień dotyczących dochodów z gospodarstwa rolnego, użytkowania mieszkania oraz wysokości wydatków na utrzymanie i leczenie, co uniemożliwia ocenę jego realnych możliwości ponoszenia kosztów postępowania.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję dotyczącą przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Wnioskodawca podniósł, że spłaca kredyty, leczy się i ponosi wysokie koszty leków, a także wskazał na posiadany majątek (dom, mieszkanie, gospodarstwo rolne) i dochody z emerytury żony oraz gospodarstwa. Organ wezwał do uzupełnienia braków formalnych i przedstawienia dodatkowych dokumentów, jednak skarżący nie przedstawił wszystkich wymaganych informacji, co skutkowało odmową przyznania prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie - Anna Puton-Mazurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 13 kwietnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym przez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J. W. na decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2010 postanawia : odmówić przyznania prawa pomocy. Wnioskiem o przyznanie prawa pomocy z dnia 14 marca 2012 r., złożonym na urzędowym formularzu, skarżący zwrócił się o ustanowienie radcy prawnego i adwokata. W uzasadnieniu wniosku skarżący podniósł, że spłaca trzy kredyty w łącznej wysokości [...] zł, a ponadto leczy się na [...] i zażywa drogie leki. W dalszej części urzędowego formularza wniosku podał, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną i wnukiem. Odnośnie stanu majątkowego wykazał, iż posiada dom o pow. [...] m2, mieszkanie o pow. [...] m2, nieruchomość rolną o pow. [...] ha przeliczeniowych oraz budynek gospodarczy (oborę). Skarżący podał, iż miesięczny dochód rodziny wynosi [...] zł (emerytura żony ok. [...] zł + dochód z gospodarstwa). Do wniosku skarżący dołączył kserokopie dwóch dokumentów lekarskich potwierdzających, iż posiada schorzenie [...]. Wezwaniem z dnia 22 marca 2012 r. skarżący został zobowiązany do uzupełnienia braków formalnych wniosku przez złożenie jednoznacznego oświadczenia, czy domaga się ustanowienia radcy prawnego, czy też ustanowienia adwokata. Ponadto, ponieważ oświadczenie skarżącego zawarte w urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy okazało się niewystarczające dla prawidłowej oceny jego możliwości płatniczych, tym samym wezwaniem zobowiązano skarżącego do złożenia dokumentów źródłowych i dodatkowych oświadczeń, w tym: zaświadczenia właściwego urzędu gminy informującego o wielkości posiadanych (własnych i dzierżawionych) gruntów rolnych w hektarach fizycznych i przeliczeniowych lub decyzji wymiarowej podatku rolnego za ostatni rok; decyzji właściwej jednostki Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa o przyznaniu płatności na 2011 r.; wyciągów z rachunków bankowych skarżącego i jego żony z okresu ostatnich trzech miesięcy; umów kredytowych wraz z harmonogramem spłat; oświadczenia wyjaśniającego, w jaki sposób jest użytkowane wykazane we wniosku mieszkanie o pow. [...] m2, np. czy jest wynajmowane, jeśli tak to jaki jest dochód z tego tytułu oraz oświadczenia wykazującego rodzaj i wysokość stałych miesięcznych wydatków związanych z leczeniem i koniecznym utrzymaniem gospodarstwa domowego. W odpowiedzi na powyższe skarżący nadesłał kolejny urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym zakreślił, iż domaga się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. We wniosku tym, nie wykazał majątku w postaci mieszkania o pow. [...] m2, natomiast odnośnie dochodów rodziny podał, że otrzymuje rentę w kwocie [...] zł oraz że żona pobiera emeryturę w wysokości ok. [...] zł, natomiast nie wykazał dochodów z gospodarstwa rolnego. Do wniosku załączył zawiadomienie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] r. informujące o przesunięciu terminu rozpatrzenia odwołania od decyzji z dnia [...] r. w sprawie przyznania płatności na 2010 r., zaświadczenie z [...] BANK S.A. w L. z dnia [...] r. oraz aktualny (z dnia 2 kwietnia 2012 r.) harmonogram spłat pożyczki zaciągniętej w SKOK. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy referendarz sądowy stwierdził, co następuje: Wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy nie zasługuje na uwzględnienie ani w zakresie całkowitym, ani w zakresie częściowym. Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. - Dz.U. z 2012 r. nr 0, poz. 270), zwanej dalej p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Skarżący wnioskiem z dnia 2 kwietnia 2012 r. rozszerzył swoje żądanie przyznania prawa pomocy, bowiem wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (art. 245 ( 2 p.p.s.a.). W tym miejscu podnieść należy, iż ciężar dowodu spełnienia przesłanek przyznania prawa pomocy, określonych art. 246 ( 1 p.p.s.a., ciąży na osobie ubiegającej się o uzyskanie takiego prawa. Podejmując decyzję o przyznaniu prawa pomocy należy opierać się na dokładnych danych dotyczących stanu rodzinnego, majątkowego, wysokości dochodów i wydatków strony wnioskującej o prawo pomocy. Obowiązkiem zaś strony ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy jest, przy zachowaniu należytej staranności, wyczerpujące wykazanie swojej sytuacji majątkowej i finansowej. Dokonanie prawidłowej oceny czy osoba fizyczna ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy nie może ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, czy też pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, wymaga uprzedniego oszacowania sytuacji materialnej tej osoby (z uwzględnieniem jej i osób pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie domowym stanu majątkowego, źródeł dochodów i ich wysokości) ze stałymi koniecznymi wydatkami ponoszonymi na utrzymanie. Niezbędne jest również porównanie możliwości finansowych strony wnioskującej o prawo pomocy (a więc badanie sytuacji materialnej po opłaceniu stałych koniecznych wydatków) z wielkością obciążeń tytułem kosztów, jakie strona musi ponieść w danym postępowaniu. Oceniając informacje podane w urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy stwierdzić należy, że skarżący nie wykazał w pełni, jaka jest jego rzeczywista sytuacja majątkowa i finansowa. Skarżący podając w pierwszym wniosku o prawo pomocy, że posiada gospodarstwo rolne o pow. [...] ha przeliczeniowych, określił, że dochód z niego wynosi ok. [...] zł, zaś w drugim wniosku o prawo pomocy nie wykazał żadnego dochodu z gospodarstwa. Zatem dla obliczenia dochodu z gospodarstwa rolnego zgodnie z obwieszczeniem Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 23 września 2011 r. w sprawie wysokości przeciętnego dochodu z pracy w indywidualnych gospodarstwach rolnych z 1 ha przeliczeniowego w 2010r. (MP z 2011 r., Nr 87, poz. 917) konieczna była dokładna informacja o powierzchni posiadanego przez skarżącego gospodarstwa rolnego. Dla oceny sytuacji związanej z dochodowością gospodarstwa rolnego skarżącego niezbędna była również informacja o wielkości przyznanych przez właściwą jednostkę AR i MR płatności na 2011 r. Wyjaśnienia wymagała również kwestia w jaki sposób jest użytkowane posiadane przez skarżącego mieszkanie o pow. [...] m2, czy skarżący osiąga z niego dochód, np. poprzez wynajem, jak również kwestia wysokości wydatków ponoszonych przez skarżącego na utrzymanie konieczne i leczenie. Mimo doręczenia wezwania do złożenia dokumentów źródłowych i dodatkowych oświadczeń, skarżący nie nadesłał zaświadczenia wskazującego wielkość posiadanej przez niego nieruchomości rolnej w hektarach przeliczeniowych, nie wyjaśnił czy korzystał z dopłat przyznawanych przez AR i MR w 2011 r. (nadesłane zawiadomienie z dnia [...] r. dotyczy płatności na 2010 r.). Skarżący nie wykazał również w jaki sposób użytkuje mieszkanie o pow. [...] m2, a nawet w drugim wniosku o prawo pomocy w ogóle nie wykazał tej nieruchomości. Skarżący przesłał jedynie dwa zaświadczenia o wielkości zaciągniętych zobowiązań finansowych, z tym że zaświadczenie [...]BANKU S.A. w L. wymienia osobę o nazwisku J. W., a więc nie jest to skarżący. Mając powyższe na uwadze, nie jest możliwe ustalenie pełnego stanu majątkowego, jak też rzeczywistych dochodów skarżącego i jego rodziny. Skarżący nie wykazał także miesięcznych wydatków ponoszonych na koszty utrzymania koniecznego rodziny i leczenie. Powyższe skutkuje tym, że nie można ocenić realnych możliwości finansowych skarżącego ponoszenia w niniejszej sprawie kosztów postępowania. Reasumując, stwierdzić należy, że skarżący nie wykazał, iż jego sytuacja materialna uprawnia do przyznania mu prawa pomocy w zakresie całkowitym, jak też częściowym. Z powyższych względów oraz na podstawie art. 258 ( 1 i ( 2 pkt 7 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło