III SA/Lu 237/13
WyrokWSA w Lublinie2013-09-24
Skład orzekający: Jacek Czaja, Jerzy Drwal, Grzegorz Wałejko
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej powinien rozstrzygnąć wniosek o zwrot części opłaty za wydanie karty pojazdu w drodze decyzji administracyjnej, czy też poprzez czynność materialno-techniczną, a jeśli tak, to jakie przepisy mają zastosowanie do opłat pobranych przed 1 stycznia 2010 r.?Ratio decidendi
Wniosek o zwrot części opłaty za wydanie karty pojazdu, pobranej przed 1 stycznia 2010 r., powinien być rozstrzygnięty w formie czynności materialno-technicznej, a nie decyzji administracyjnej. Zaskarżona decyzja uchylająca decyzję organu pierwszej instancji i umarzająca postępowanie jest zgodna z prawem, ponieważ sprawa nie podlegała rozstrzygnięciu w drodze decyzji administracyjnej.Stan faktyczny
Wnioskodawca wystąpił o zwrot części opłaty za wydanie karty pojazdu, uiszczonej w 2004 r. Organ pierwszej instancji odmówił zwrotu, powołując się na wygaśnięcie prawa do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty po 5 latach. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję organu pierwszej instancji i umorzyło postępowanie, uznając, że sprawa nie podlega rozstrzygnięciu w drodze decyzji administracyjnej. Wnioskodawca zaskarżył decyzję SKO, domagając się zwrotu opłaty i powołując się na 10-letni termin przedawnienia.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Czaja, Sędzia WSA Jerzy Drwal (sprawozdawca),, Sędzia WSA Grzegorz Wałejko, Protokolant Asystent sędziego Małgorzata Olejowska, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 12 września 2013 r. sprawy ze skargi W. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji i umorzenia postępowania dotyczącego zwrotu części opłaty za wydanie karty pojazdu oddala skargę.
Pismem z dnia [...] sierpnia 2012 r. W. M. wystąpił do Prezydenta Miasta L. z wnioskiem o stwierdzenie uprawnienia do otrzymania zwrotu kwoty 425 zł, stanowiącej część wniesionej w dniu [...] lipca 2004 r. opłaty za wydanie karty pojazdu seria [...], dotyczącej samochodu osobowego marki Ford Mondeo o numerze rejestracyjnym [...].
Decyzją z dnia [...] października 2012 r., nr [...], Prezydent Miasta L. po pierwsze stwierdził, że W. M. nie przysługuje uprawnienie do otrzymania od Gminy L. zwrotu kwoty 425 zł, stanowiącej część wniesionej opłaty za wydanie w dniu [...] lipca 2004 r. karty pojazdu, seria [...] dla samochodu osobowego marki Ford Modeno o numerze rejestracyjnym [...], a po drugie odmówił W. M. zwrotu opłaty za kartę pojazdu wydaną dla powyższego pojazdu w kwocie 425 zł.
W uzasadnieniu organ podniósł, że żądanie zwrotu przedmiotowej kwoty nie może być uwzględnione z uwagi na dyspozycję art. 79 § 2 pkt 1 lit a) Ordynacji podatkowej, w brzmieniu obowiązującym w dacie uiszczenia opłaty za kartę pojazdu. Zgodnie z treścią tego przepisu, prawo do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty wygasa po upływie 5 lat od dnia pobrania przez płatnika podatku nienależnie lub w wysokości większej od należnej. Skoro W. M. uiścił opłatę w dniu [...] lipca 2004 r., to prawo do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty wygasło w dniu [...] lipca 2009 r.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Lublinie, po rozpatrzeniu odwołania W. M., uchyliło w całości w/w decyzję Prezydenta Miasta L. oraz umorzyło postępowanie pierwszej instancji w całości. W uzasadnieniu Kolegium wskazało między innymi, że właściwym trybem rozstrzygania w przedmiocie zwrotu nadpłaty za kartę pojazdu jest forma aktu, na którą przysługuje skarga do sądu administracyjnego, a nie wydanie decyzji opartej o przepis art. 61 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych. Opłaty za wydanie karty pojazdu od dnia 1 stycznia 2010 r., stanowiące zgodnie z art. 60 pkt 7 ustawy o finansach publicznych niepodatkowe należności budżetowe, ustalane w drodze decyzji administracyjnej, do których zastosowanie mają przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, dotyczą tylko tych opłat, które zostały pobrane po dniu 1 stycznia 2010 r. Zatem przepisy te nie mogą być stosowane w odniesieniu do opłat nienależnie pobranych i podlegających zwrotowi, jako pobrane na podstawie niekonstytucyjnego rozporządzenia. W niniejszej sprawie nie mają zastosowania przepisy Ordynacji podatkowej, jak przyjął organ pierwszej instancji, lecz przepisy dotychczasowe. Wobec powyższego wniosek W. M. dotyczący zwrotu nadpłaty za kartę pojazdu należy załatwić z pominięciem formy procesowej poprzez wydanie aktu odmawiającego zwrotu takiej nadpłaty lub podjęcie czynności materialno-technicznej o zwrocie nadpłaty. W tych okolicznościach postępowanie jest bezprzedmiotowe, ponieważ sprawa zwrotu opłaty za kartę pojazdu nie podlegała i nie podlega załatwieniu w drodze decyzji administracyjnej.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie W. M. podniósł, że organ powinien samodzielnie zwrócić nadpłatę w kwocie 425 zł, że roszczenie przedawni się dopiero w 2014 r. (zgodnie z uchwałą Sądu Najwyższego z dnia 6 czerwca 2012 r. sygn. akt III CZP 24/12) to jest po 10 latach.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja odpowiada prawu.
W pierwszej kolejności należy przypomnieć, że w uchwale składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 lutego 2008 r. w sprawie o sygn. I OPS 3/07 ( publ. ONSAiWSA 2008/2/21) wyrażono pogląd, że skierowane do organu żądanie zwrotu opłaty za wydanie karty pojazdu jest sprawą administracyjną, którą organ załatwia w drodze aktu lub czynności, na które przysługuje skarga do sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W uzasadnieniu uchwały wskazano, że wydanie karty pojazdu, tak jak i wydanie dowodu rejestracyjnego, jest nierozerwalnie związane z wydaniem decyzji administracyjnej o zarejestrowaniu pojazdu. Z tego względu, również obowiązek uiszczenia opłaty za wydanie karty pojazdu powstaje w toku indywidualnej sprawy administracyjnej o rejestrację pojazdu i o istnieniu obowiązku rozstrzyga organ w toku załatwiania takiej sprawy. Organ jest uprawniony do orzekania w przedmiocie tego obowiązku, przy czym nie ma podstawy do rozstrzygania w drodze decyzji administracyjnej, gdyż ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym w ogóle nie reguluje spraw dotyczących zwrotu uiszczonych opłat, a z przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego nie można wyprowadzić zasady, że każde żądanie skierowane do organu wymaga rozstrzygnięcia w drodze decyzji administracyjnej. Do uiszczania opłaty w toku zarejestrowania pojazdu nie mają zastosowania ani przepisy ustawy o opłacie skarbowej, ani ustawy Ordynacja podatkowa. Opłata ta, co do jej istoty nie ma charakteru podatkowego, gdyż jej celem jest zrekompensowanie poniesionych przez organ kosztów wytworzenia i wydania.
W ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę, kwestia zwrotu kwoty nadpłaconej przed dniem 1 stycznia 2010 r. z tytułu opłaty za kartę pojazdu powinna być rozstrzygana przy zastosowaniu przepisów dotychczasowych. Obowiązująca od dnia 1 stycznia 2010 r. ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych, wymuszająca przez odesłanie do przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego oraz Ordynacji podatkowej, decyzyjną formę rozstrzygania w zakresie zwrotu opłaty za wydanie karty pojazdu jako niepodatkowej należności budżetowej, nie ma zastosowania do czynności dokonanych na gruncie poprzednio obowiązującego stanu prawnego, w tym także do czynności zwrotu opłaty, pobranej w niniejszej sprawie w dniu [...] lipca 2004 r. Tego rodzaju wniosek potwierdza dominujący i ugruntowany obecnie pogląd prawny, że istnieje konieczność zachowania dotychczasowego trybu rozstrzygania w przedmiocie zwrotu nadpłaty w formie działań przewidzianych w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, na które przysługuje skarga do sądu, a nie w drodze decyzji opartej o art. 61 ustawy o finansach publicznych (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 grudnia 2012 r. sygn. akt I OSK 2190/12, I OSK 2188/12, I OSK 2184/12, I OSK 2115/12 oraz z dnia 20 grudnia 2012 r. sygn. I OSK 2203/12, I OSK 2194/12, I OSK 2195/12).
W konsekwencji należy stwierdzić, że Kolegium prawidłowo uznaje, że rozstrzygnięcie o zwrocie części opłaty za kartę pojazdu, która została pobrana na podstawie rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003 w sprawie wysokości opłaty za kartę pojazdu, następuje w formie czynności materialno-technicznej, a nie w drodze decyzji administracyjnej. Zatem zaskarżona decyzja o uchyleniu w całości decyzji organu pierwszej instancji i o umorzeniu postępowania pierwszej instancji znajduje uzasadnienie w świetle art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. W myśl tego przepisu, organ odwoławczy wydaje decyzję, w której uchyla zaskarżoną decyzję w całości lub części i w tym zakresie orzeka co istoty sprawy albo uchylając tę decyzję - umarza postępowanie pierwszej instancji w całości albo w części.
Powyższe oznacza, że organ pierwszej instancji ponownie zajmie się wnioskiem skarżącego z dnia [...] sierpnia 2012 r. o zwrot nadpłaty (w/w wniosek nie zawiera żądania zapłaty odsetek przez organ). Sprawę zwrotu odsetek skarżący porusza w skardze, a ich wysokość określa w dodatkowym wykazie (k. 59 akt sądowych). Odnosząc się do wniosku - zawartego w skardze - "o nakazanie zwrotu niesłusznie pobranych pieniędzy" trzeba wyjaśnić, że tego rodzaju żądanie nie jest sprawą sądowoadministracyjną i wykracza ono poza zakres sprawowanej przez sądy administracyjnej kontroli działalności administracji publicznej
Mając powyższe na względzie skarga podlega oddaleniu na mocy art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło